SINH lý bài 20 sinh lý cơ TS bình

Mục tiêu học tập• Trình bày được cách phân loại cơ và chức năng của từng loại cơ • Trình bày được các hình thức co cơ • Trình bày được cơ chế co cơ vân, cơ trơn, cơ tim • Trình bày được

SINH LÝ CO CƠ

Mục tiêu học tập

• Trình bày được cách phân loại cơ và chức năng của từng loại cơ

• Trình bày được các hình thức co cơ

• Trình bày được cơ chế co cơ vân, cơ trơn,

cơ tim

• Trình bày được các nguồn năng lượng

trong co cơ và hiện tượng nợ oxy

• Trình bày được điều hoà hoạt động co cơ

Cơ vân, cơ trơn, cơ tim

Sợi cơ vân

Cơ vân: Sợi cơ, tơ cơ và Sarcomere

Sarcomere- đơn vị co duỗi

Tơ cơ, sarcomere- đơn vị co duỗi

Tơ myosine

Xơ myosine

Sợi actin

Mạng nội cơ tương

Synap thần kinh cơ- Tấm vận động

Cơ chế phân tử/co cơ

Các giai đoạn quá trình co cơ

Nguồn Năng lượng để co cơ

Chiều dài sarcomere và sự tăng sức

căng cơ

Hình thức co cơ

• Cơ cơ trương lực

• Co cơ đơn độc

– Co đẳng trường: Không ngắn lại lúc co

• Mức độ trượt lên nhau của tơ cơ it

– Co đẳng trương: Ngắn lại lúc co

• Dịch chuyển một trọng tải(có tải)

• Thực hiện một công, E cần/co cơ lớn hơn

– Co cơ phối hợp cả 2 loại/cơ thể

• Điều hoà co cơ

– Phì đại cơ: Kl cơ tăng

– Teo cơ

Sợi cơ trơn

Cơ trơn

• Đặc điểm cấu trúc-chức năng

– Cơ trơn nhiều đv: cơ trơn/Cơ mi, mống mắt, cơ dựng lông

– Cơ trơn 1 đv: Toàn bộ sl sợi cơ cùng co đồng thời như 1 đv

• Sợi cơ tập trung lớp, bó; màng dính vào nhau/nhiều điểm

• Cơ trơn hợp bào(ruột, ống mật, niệu quản, Tc, mạch máu)-cơ trơn tạng

Cơ chế co cơ trơn

So sánh cơ trơn và cơ vân

• Gắn và tách myosin với actin chậm hơn 1/300 so với cơ vân do hoạt tính ATPase yếu

1/10-• Năng lượng duy trì co cơ chỉ 1/10-1/300 so với

cơ vân

• Khởi động chậm(50-100ms sau kthich), thời

gian co kéo dài(1-3s)=30 lần cơ vân

Co cơ trơn và cơ vân

• Lực co cơ 4-6kg/cm2(3-4kg/cơ vân) do t/g gắn myosin& actin dài

• Có khả năng co ngắn hơn nhiều so với cơ vân

• Khởi động co cơ

So sánh

co

cơ vân

và

cơ trơn

Điều hoà co cơ trơn

• Thần kinh

– Sợi TKTV phân phối tràn lan/sợi cơ trơn

– Ca ++ phát sinh điện thế hoạt động

– Tự tạo ra Điện thế hoạt động, có khả năng tự kích thích (sóng chậm của điện thế màng)

– Bị kích thích bởi sức căng tại chính cơ

Sợi thần kinh thực vật chi phối cơ trơn

Cơ tim- cấu trúc và chức năng

Cơ tim- cơ vân

• Cơ tim không có tấm vận động: khử cực lan truyền toàn bộ/hợp bào

• Chiều dài và lực co

• Hệ thống ống T cơ tim gấp 5 lần cơ vân, cơ tim

co mạnh

Năng lượng trong co cơ

• ATP: Thực hiện trượt xơ cơ, bơm Ca, Na, K

• Phosphocreatin

• Glycogen

• Oxy hoá từ thức ăn:

Hiện tượng nợ oxy

• Tích tụ nhiều a lactic+ thiếu glycogen/vận cơ dài

• Trả bằng tiêu thụ O2 sau co cơ

Tài liệu tham khảo

• Bài giảng Sinh lý học Y2 giành cho đối tượng bác sỹ đa khoa, Nhà xuất bản Y học

• Guyton and Hall, Text book of Medical

Physiology, eleventh edition