BÀI GIẢNG MÁY ĐIỆN LÝ LUẬN CHUNG CHƯƠNG 1

 Khái niệm chung Yêu cầu đối với dây quấn  Các đại lượng đặc trưng của dây quấn  Dây quấn ba pha có q là số nguyên  Dây quấn ba pha có q là phân số  Dây quấn ngắn mạch kiểu lồng

PHẦN 2: CÁC VẤN ĐỀ CHUNG

VỀ MÁY ĐIỆN XOAY CHIỀU

 DÂY QUẤN CỦA M.Đ.X.C

 S.Đ.Đ CỦA DÂY QUẤN M.Đ.X.C

 S.T.Đ CỦA M.Đ.X.C

 Khái niệm chung

 Yêu cầu đối với dây quấn

 Các đại lượng đặc trưng của dây quấn

 Dây quấn ba pha có q là số nguyên

 Dây quấn ba pha có q là phân số

 Dây quấn ngắn mạch kiểu lồng sóc

CHƯƠNG 6: DÂY QUẤN M.Đ.X.C

1 Khái niệm chung: Dây quấn phần cảm tạo ra từ trường kích thích

§1 KHÁI NIỆM CHUNG

Dây quấn phần ứng tạo ra sđđ

đầu nối

đầu nối

cạnh tác dụng

2 Yêu cầu đối với dây quấn

 Dây quấn kích thích phải

tạo được từ thông hình sin

Dây quấn phần ứng phải tạo

được sđđ hình sin

 Kết cấu của dây quấn phải

đơn giản

 Dây quấn phải ít tiêu tốn nguyên liệu

 Dây quấn phải có độ bền cơ, nhiệt, điện, hoá

Bối dây hay phần tử

 Dây quấn phải dễ lắp ráp và sửa chữa

2 Các đại lượng đặc trưng của dây quấn

 Bước cực  = Z/2p

y

 Vùng pha  = q

 Số rãnh của một pha dưới một cực từ q = Z/2mp

 Góc độ điện giữa hai rãnh cạnh

nhau  = p360/Z

 Bước tương đối  = y/

 Bước dây quấn y =   

3 Phân loại dây quấn

 Phân theo số lớp đặt trong rãnh

 Phân theo số pha: một pha, hai pha và 3 pha

 Phân theo bước dây quấn: bước đủ, bước dài và bước ngắn

 Phân theo cách nối các phần tử: xếp, sóng

đồng khuôn

23 21

20 19 18

 Sơ đồ nối dây các pha:

 Khi nối dây quấn như sau sđđ sẽ không thay đổi:

Bố trí đầu nối của dây quấn đồng tâm

 Ta cũng có thể nối dây quấn như sau:

Trục pha A

Tr ục

p ha B

22

1 10

-11

-24

-7 9

6 5

-4

2 -3

14 13

T rụ

c p h

a C

Sđđ ba pha

2 Dây quấn hai lớp

 Dây quấn hai lớp có thể làm bước ngắn

 Dây quấn có hai loại là xếp và sóng

23 21

20 19 18

a Dây quấn xếp: Các phần tử nối nối tiếp nhau của dây quấn xếp ở cạnh nhau

27

712

813

1318

1419

1924

201

Dưới:

510

611

1116

1217

1722

1823

234

245

Pha C

Trên:

Dưới:

914

1015

1520

1621

212

223

38

49

 Các phần tử nằm dưới cực S nối với nhau tạo thành nửa dây quấn khác

 Hai nửa dây quấn này có thể nối nối tiếp hoặc song song

 Trong một nhóm có q phần tử ta xuất phát từ phần

tử cuối cùng để tránh chồng chéo đầu nối sau khi đi hết một vòng

16

1318

813

201

712

1924

Pha B

Trên:

Dưới:

611

1823

510

1722

245

1217

234

1116

Pha C

Trên:

Dưới:

1015

223

914

212

49

1621

38

1520

• q phân số có nghĩa là:

Zq

 dưới d cực từ có c nhóm lớn và (d – c) nhóm nhỏ

§3 DÂY QUẤN CÓ q LÀ PHÂN SỐ

• Dùng trong các máy có 2p lớn

• Xét dây quấn có Z = 18, 2p = 4, m = 3

Zq

• Đồ thị vectơ sđđ của các rãnh:

1

2 3

4 5

14 15

16

17

18

A X

• Sơ đồ nối dây theo kiểu xếp

Dưới:

15

26

1014

1115

610

151

48

59

1317

1418

913

184

Pha C

Trên:

Dưới:

711

812

162

173

37

1216

• Sơ đồ nối dây theo kiểu sóng

Pha A

Trên:

Dưới:

26

1115

15

1014

610

151

Pha B

Trên:

Dưới:

59

1418

48

1317

913

184

Pha C

Trên:

Dưới:

812

173

711

162

37

1216

• Sơ đồ khai triển theo kiểu sóng

 Cấu tạo dây quấn

I I