1. Trang chủ
  2. » Y Tế - Sức Khỏe

Phương pháp ăn dặm do “bé tự chỉ huy”

136 42 0

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Định dạng
Số trang 136
Dung lượng 0,93 MB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Lần đầu tiên bé ăn thức ăn thô là một mốc quan trọng đối với rất nhiều cha mẹ đó là 1 chương mới trọng cuộc đời bé và nó thật hứng thú. Và khi bé lần đầu tiên ngậm đầy thức ăn trong miệng, họ cầu nguyện và hi vọng con mình sẽ trở thành 1 « good eater ». Họ muốn bé yêu thích thức ăn, ăn 1 cách khoẻ mạnh, và những bữa ăn gia đình sẽ trở nên dễ dàng, không stress.

Trang 1

Tác giả: Gill Rapley và Tracey Murkett

Nhà xuất bản Vermilion, London

Phương pháp ăn dặm do “bé tự chỉ huy”

Giúp em bé của bạn biết yêu thích đồ ăn có lợi

Trang 2

Vậy là phi vụ của tụi mình cuối cùng đã hoàn thành Mình xin gửi lời cảm ơn chân thành

tới tất cả các mẹ, thật là mừng rơi nước mắt vì cuối cùng đã có tiếng Việt để đọc, cảm ơn

em gái Ngọc péo đã lọ mọ mua giúp chị cuốn sách này, lại còn tham gia dịch giúp 3 trang

nữa :-p

Cuốn sách của chúng ta có khoảng 250 trang, gồm 8 chương và 1 phần mở đầu, 1 phần

kết luận Các mẹ đã tham gia dịch theo các phần như sau:

Phi vụ được thực hiện bởi phi đội nghiệp dư, nên quá trình dịch không tránh khỏi sai sót,

nếu các mẹ trong quá trình nghiên cứu thấy dịch sai làm thay đổi nội dung quan trọng,

hãy email cho mình vào hongnhung.1412@gmail.com nhé, để mình thông báo lại cho các

mẹ kịp thời sửa chữa :-D

Như mình đã nói, tài liệu này là công sức dịch của các mẹ, mình sẽ không tự ý public lên

mạng, mà dành cho các mẹ tự nghiên cứu và share cho bạn bè người thân

Một lần nữa xin cảm ơn mọi người Cheers!!

Trang 3

Lời giới thiệu

Lần đầu tiên bé ăn thức ăn thô là một mốc quan trọng đối với rất nhiều cha mẹ - đó là 1chương mới trọng cuộc đời bé và nó thật hứng thú Và khi bé lần đầu tiên ngậm đầy thức

ăn trong miệng, họ cầu nguyện và hi vọng con mình sẽ trở thành 1 « good eater » Họmuốn bé yêu thích thức ăn, ăn 1 cách khoẻ mạnh, và những bữa ăn gia đình sẽ trở nên dễdàng, không stress

Nhưng rất nhiều cặp cha mẹ thấy rằng việc ăn dặm trong vài năm đầu đời không được vui

vẻ cho lắm đối với họ và các con của họ Họ phải chiến đấu với những vấn đề thườnggặp, dù thuận lợi khi bé chấp nhận thức ăn dạng miếng, hay đối phó với sự kén cá chọncanh, hay phải đánh vật với bữa ăn của đứa trẻ chập chững biết đi Các gia đình thườngphải cho con ăn vào thời gian lệch với người lớn, với thức ăn riêng

Phần lớn các bé bắt đầu hành trình phát triển kỹ năng ăn bằng việc đút thìa và với thức ănnghiền nhuyễn, vào thời điểm cha mẹ quyết định cho bé ăn Nhưng điều gì sẽ xảy ra nếubạn không làm như thế? Điều gì sẽ xảy ra nếu bạn để bé tự quyết định khi nào và khi nàobắt đầu ăn đồ ăn thô? Điều gì sẽ xảy ra nếu bạn để bé tự điều khiển thức ăn « riêng » thaycho được đút thìa? Nói cách khác, điều gì sẽ xảy ra nếu bạn để bé chỉ huy việc đó?

Như vậy, như nhiều gia đình, bạn và bé hầu như chắc chắn sẽ tìm thấy trọn vẹn cuộcphiêu lưu vui hơn nhiều Bé sẽ cho bạn thấy khi nào bé sẵn sàng bắt đầu, và bé sẽ chia sẻvới bữa ăn của bạn ngay từ khi bắt đầu Bé sẽ học được về những thức ăn gia đình lànhmạnh bằng cách nếm và thử chúng, và bằng cách tự ăn – không đồ ăn lợn cợn hay nghiềnnhuyễn mà là thức ăn thực sự Và bé sẽ có khả năng làm tất cả những việc ấy từ 6 thángtrở đi

Việc ăn dặm do bé tự chỉ huy (BLW) sẽ phát triển kỹ năng nhai của bé, sự khéo léo củađôi tay và sự phối hợp giữa tay - mắt Với sự giúp đỡ của bạn, con sẽ khám phá ra 1 thếgiới phong phú của các loại thức ăn tốt cho sức khoẻ, và học được các kỹ năng xã hộiquan trọng Và con sẽ chỉ ăn đúng theo nhu cầu con cần, giúp con không bị chứng béophì khi con lớn hơn Nhưng hơn hết, con sẽ enjoy với nó – và kết quả là con sẽ vui vẻ và

tự tin với các bữa ăn

BLW an toàn, tự nhiên và dễ dàng – và, như phần lớn những ý tưởng tốt trong việc nuôicon, nó không hề mới Các bậc cha mẹ trên toàn thế giới đã tự mình khám phá ra nó, đơngiản bằng cách quan sát các con của họ BLW áp dụng được dù con ăn sữa mẹ, sữa côngthức hay ăn lẫn lộn cả 2 Và, tuỳ theo việc cha mẹ thử kết hợp BLW và đút thìa, hãy để béchỉ đạo theo cách dễ dàng hơn và có thể khoái chí hơn

Tất nhiên, chẳng có gì là mới đối với việc cho ăn bốc từ 6 tháng Điều khác biệt ở BLW,

đó là bé chỉ ăn bốc, nghiền nhuyễn và đút thìa trở thành dĩ vãng.

Cuốn sách này sẽ cho ban thấy tại sao BLW là 1 cách hợp lý để ăn dặm và tại sao nên tintưởng vào kỹ năng và bản năng của con Nó sẽ cung cấp cho bạn những mẹo thực hành

để bắt đầu và cho bạn biết thực sự bé mong muốn điều gì Nó sẽ bật mí cho bạn một bímật sâu kín nhất để nuôi con không căng thẳng.Với BLW, chẳng có chương trình nàophải theo, cũng không có các bước phải hoàn thành Con bạn không phải trải qua 1 sê ri

từ mềm nhuyễn, gợn hơn và dạng miếng trước khi bé được ăn thức ăn thực sự - và bạn

Trang 4

cũng không phải theo 1 thời gian biểu các bữa ăn phức tạp hàng ngày Thay vào đó bạn

có thể thư giãn và tận hưởng cuộc hành trình khám phá thức ăn với con

Phần lớn các sách về ăn dặm đều có các công thức và thực đơn, cuốn sách này thì khác

Nó thiên về “làm ghế nào để con bạn tự ăn” hơn là “cung cấp cho bé cái gì” Các bữa ănđược lên kế hoạch của con có vẻ như khiến bé không được ăn các bữa ăn thông thườngcủa gia đình, và thức ăn phải được chuẩn bị riêng Nhưng phần lớn các món ăn trongnhững cuốn sách nấu nướng lành mạnh đều có thể dễ dàng chỉnh sửa sao cho bé 6 thángnhà bạn có thể ăn được Chỉ cần bạn ăn uống hợp lý và đủ dưỡng chất thì không cần thiếtphải có công thức riêng cho bé

Dù sao, chúng tôi cũng đã tổng hợp vài gợi ý cho những thức ăn đầu tiên nên dùng, vàthức ăn cần tránh, để giúp bạn bắt đầu Và, bởi vì nhiều bậc cha mẹ thấy BLW như 1 cơhội để xem lại những gì mình ăn, chúng tôi cũng cung cấp những hướng dẫn để đảm bảosức khoẻ và chế độ ăn cân bằng cho cả gia đình Như thế, nếu bạn thường ăn quà vặt hay

đồ ăn sẵn, bạn có thể dùng cuốn sách này để giúp mình thay đổi

BLW có thể cực kỳ vui với bạn và con Nếu bạn chưa bao giờ nhìn thấy em bé nào khác

ăn dặm như thế, bạn có thể kinh ngạc khi thấy con bạn học được rất nhanh các kỹ năng

và cách xử lý các loại thức ăn khác nhau, và con dám liều lĩnh để thử những vị mới hơnnhững đứa trẻ khác Con vui hơn khi được tự mình làm điều đó, và nó giúp con học hỏi.Rất nhiều cha mẹ đã dùng phương pháp BLW đã chia sẻ kinh nghiệm của họ với chúngtôi để giúp chúng tôi viết cuốn sách này Có người đã gặp nhiều khó khăn khi cho nhữngđứa con trước ăn kiểu đút thìa, người khác thì chuyển sang BLW sau khi thất bại do đứacon 6 tháng tuổi từ chối việc bị đút thìa Vài người thì mới làm cha mẹ lần đầu nhưngcảm thấy bị cuốn hút bởi tiếng tăm về sự nhẹ nhàng và cách giới thiệu đồ ăn thô trên cơ

sở tuân theo lẽ tự nhiên của pp BLW Chúng tôi càng lúc càng nhận thấy đó là những đứatrẻ yêu thích BLW 1 cách tuyệt đối, chúng trở nên vui vẻ và là những “thực khách” dễgần

Chúng tôi hi vọng cuốn sách này sẽ giúp bạn khám phá ra rằng sự chuyển tiếp của bữa ăngia đình có thể dễ dàng như thế nào, và phương pháp BLW có thể mang đến nền tảng chosức khoẻ, hứng thú ăn uống trong cuộc đời con bạn như thế nào

Trang 5

Chương I: BLW là gì?

“Đối với phần lớn cha mẹ, bữa ăn giống như cơn ác mộng Với Emily đó là 1 trận đánh lớn mà chúng tôi không phải đối mặt Chúng tôi thực sự enjoy các bữa ăn Thức ăn không hề là 1 cuộc tranh cãi.”

Jess, mẹ của Emily, 2 tuổi

“Cho con cùng 1 loại thức ăn với mọi người khiến mọi viêc dễ dàng hơn rất nhiều Chúng tôi thực sự không hề lo lắng dù Ben có ăn gì hay không như là chúng tôi đã phải

lo lắng cho những đứa con trước – ăn theo kiểu đút thìa Cảm giác thật tự nhiên – và thật hứng thú”

Sam, mẹ của Bella 8 tuổi, Alex 5 tuổi, và Ben 8 tháng

Ăn dặm là gì?

Ăn dặm là sự thay đổi dần dần của bé từ ăn sữa mẹ hoặc sữa bột sang ăn thức ăn hoàntoàn, không sữa mẹ cũng không sữa bột nữa Sự chuyển đổi này mất ít nhất 6 thángnhưng cũng có thể - đặc biệt với các bé ăn sữa mẹ - mất vài năm Cuốn sách này nói về

sự khởi đầu của quá trình, bắt đầu với những miếng thức ăn đầu tiên của bé

Những đồ ăn thô đầu tiên này – đôi khi được gọi là thức ăn bổ sung – không có nghĩa là

nó thay thế cho sữa mà là thêm vào (« bổ sung »), như thế chế độ ăn của bé sẽ dần dần trởnên biến đổi hơn

Trong nhiều gia đình, việc ăn dặm do cha mẹ chỉ đạo Khi họ bắt đầu đút thìa cho con, họquyết định sẽ cho con bắt đầu ăn đồ thô khi nào vào như thế nào ; khi họ ngừng cho búhoặc ăn bình, họ quyết định khi nào cai sữa Bạn có thể gọi đó là kiểu ăn dặm do cha mẹchỉ đạo BLW thì khác Nó tuân theo sự dẫn dắt của bé đối với toàn bộ quá trình, nhờ vàobản năng và các khả năng của bé Bé là người quyết định khi nào bắt đầu và kết thúc việc

ăn dặm Mặc dù điều này nghe có vẻ vô lý, nhưng nó có lý 1 cách hoàn hảo khi bạn quansát thật kỹ xem bé phát triển thế nào

Tại sao BLW lại khác?

Khi mọi người nghĩ về việc bắt đầu cho bé ăn thô, họ thường tưởng tượng ra 1 khungcảnh với 1 chiếc thìa và vài chục ml cà rốt hoặc táo nghiền mịn Đôi khi đứa trẻ hăng hái

há miệng ăn – nhưng có vẻ ngay sau đó nó nhổ ngay miếng thức ăn ra, đẩy cái thìa ra xa,khóc hoặc từ chối ăn tiếp Rất nhiều cha mẹ nhờ đến các trò chơi – ‘Đoàn tàu đến đây!’ –trong nỗ lực thuyết phục con chấp nhận thức ăn - thứ thức ăn khác và vào thời điểm khác

so với bữa ăn gia đình

Ở phương Tây, người ta hiếm khi nghi ngờ cách cho ăn này, và phần lớn luôn cho rằngđút thìa là cách bình thường để ăn dặm Và nữa, định nghĩa trong từ điển cho việc ăn dặmbằng đút thìa có đoạn: “Cung cấp (cho ai đó) rất nhiều sự giúp đỡ hoặc thông tin mà họkhông cần đến, nhằm múc đích để họ không nghĩ đến mình”1 và “lừa (người khác) bằngcách ngăn cản suy nghĩ và hành động độc lập của họ”2 Trái lại, BLW lại khuyến khích sự

tự tin và độc lập của bé bằng cách tuân theo các tín hiệu của bé Bắt đầu cho ăn dặm khi

Trang 6

bé có các biểu hiện rằng bé có thể tự ăn, và sự tiến bộ tuỳ theo tốc độ riêng của bé Nócho phép bé nghe theo bản năng của mình, bắt chước cha mẹ và các anh chị và phát triển

kỹ năng ăn 1 cách tự nhiên, vui vẻ, khuyến khích sự học hỏi cũng giống như khi bé tập đivậy

Nếu cho các con cơ hội, hầu hết tất cả các con sẽ cho cha mẹ thấy rằng chúng đã sẵn sàngcho thức ăn khác ngoài sữa, chỉ đơn giản bằng cách túm lấy 1 mẩu thức ăn và nhét vàomiệng Chúng không cần cha mẹ quyết định hộ khi nào nên bắt đầu ăn dặm, và chúngcũng không cần được đút thìa, các bé có thể tự làm điều đó

Đây là những gì sẽ diễn ra với BLW:

- Bé ngồi với mọi người trong gia đình vào bữa ăn, và tham gia cùng cả nhà khi bésẵn sàng

- Bé được khuyến khích khám phá thức ăn ngay khi bé có hứng thú, bằng cách nhặt

nó lên bằng đôi tay bé bỏng – dù bé có thể ăn chúng ngay từ lần đầu hay không

- Thức ăn được đưa cho bé dưới dạng miếng, với kích thước và hình dạng sao cho

bé dễ dàng cầm được, chứ không phải dạng nghiền mịn hay lợn cợn

- Bé tự ăn ngay từ đầu, chứ không phải được đút thìa bởi ai khác

- Bé ăn bao nhiêu, tốc độ mở rộng phạm vi thức ăn mà bé thích như thế nào là tuỳvào bé

- Bé tiếp tục được ăn sữa đến khi nào bé muốn, và bé quyết định khi nào bé sẵnsàng bắt đầu giảm lượng sữa

Những kinh nghiệm đầu tiên về việc ăn thô có thể tác động đến cảm giác của bé đối vớiviệc ăn uống trong nhiều năm, do đó việc làm cho bé hứng thú với ăn dặm là điều rất có ýnghĩa Nhưng ăn dặm đối với nhiều bé – và nhiều cha mẹ - không hề vui chút nào Tấunhiên, không phải tất cả các bé đều không thích bị đút thìa như cách ăn thông thường,nhưng nhiều bé buộc phải từ bỏ chính kiến của bản thân chứ không phải bé hứng thú với

nó Ngược lại, những bé được tự ăn và ăn cùng gia định có vẻ yêu thích bữa ăn hơn

“Khi Ryan khoảng 6 tháng, tôi đi chơi với 1 nhóm các bà mẹ và em bé cùng tầm tuổi Các mẹ rất bận bịu đút bột cho các con và dùng thìa vét quanh miệng bé, để chắc chắn rằng con ăn hết mọi tí bột Họ có vẻ làm cho cuộc sống trở nên vất vả, và bạn có thể thấy các bé không hề hứng thú với điều đó”

Suzanne, mẹ của Ryan, 2 tuổi

Tại sao BLW là hợp lý

Các bé bò, đi và nói khi chúng sẵn sàng Những mốc phát triển này không đến sớm hơn

và – hỗ trợ bé chính là cho bé cơ hội – cũng không muộn hơn thời điểm “phải đến” đốivới bé đó Khi bạn đặt em bé sơ sinh của mình xuống sàn để kích thích bé, bạn đã cho bé

cơ hội để lẫy Khi bé có thể, bé sẽ lẫy Bạn cũng cho bé cơ hội để đứng dậy và bước đi.Điều này có thể diễn ra lâu hơn 1 chút Nhưng hãy luôn cho bé cơ hội và cuối cùng rồi bé

sẽ làm được Vậy tại sao việc cho bé ăn lại không như thế?

Trang 7

Những em bé khoẻ mạnh có khả năng tự bú sữa ngay từ khi sinh ra Khi bé được 6 thángtuổi, bé có khả năng đưa tay với và túm lấy những mẩu thức ăn rồi đưa vào miệng Cáccon luôn biết rằng chúng có thể làm thế và, trong nhiều năm, cha mẹ đã khuyến khích contập ăn bốc từ khoảng 6 tháng Nhưng hiện nay hiển nhiên ta biết rằng không nên cho bé

ăn bất cứ thức ăn thô nào trước mốc tuổi này (xem phía dưới) Từ khi bé có thể bắt đầu tự

ăn bằng tay khi 6 tháng, thức ăn nghiền có vẻ trở nên không cần thiết nữa

Dù sao, mặc dù giờ đây chúng ta biết rằng các bé có cả bản năng lẫn khả năng tự ăn khiđến đúng thời điểm, đút thìa vẫn là cách mà phần lớn các bé được ăn trong suốt năm đầuđời – và đôi khi còn lâu hơn nhiều

Khi nào bé bắt đầu ăn thô?

Độ tuổi được khuyến cáo để bắt đầu ăn dặm là 6 tháng tuổi Trước đó, các bé rất khó tiêuhoá được bất cứ thức ăn nào ngoài sữa Cho bé ăn thức ăn thô sớm hơn 6 tháng không tốtcho bé bởi:

- Thức ăn thô không có được mật độ dưỡng chất và năng lượng đậm đặc như sữa

mẹ hay sữa bột Dạ dày của các bé còn rất nhỏ nên bé cần nguồn dinh dưỡng và nănglượng tập trung, dễ tiêu hoá để phát triển khoẻ mạnh.; chỉ có sữa mẹ hoặc sữa bột có thểcung cấp những thứ đó

- Hệ tiêu hoá của bé chưa thể xử lý được hết những dưỡng chất có trong thức ăn thô,nên nó sẽ bỏ qua chứ không hấp thụ được các chất này để nuôi dưỡng bé

- Nếu cho bé ăn thô quá sớm, sự ngon miệng của bé đối với sữa sẽ giảm xuống, nên

bé sẽ thích các thức ăn này hơn dù chúng ít dưỡng chất hơn

- Những bé được cho ăn thô sớm dễ bị nhiễm khuẩn hơn và có nhiều nguy cơ bị cácbệnh dị ứng hơn những bé được ăn sữa hoàn toàn đến 6 tháng, bởi hệ miễn dịch của các

Những hiểu biết khi bắt đầu ăn dặm

Những tín hiệu sai rằng bé đã sẵn sàng

Từ nhiều năm nay các bậc cha mẹ được khuyên hãy quan sát sự thay đổi của các dấu hiệu

để biết khi nào bé sẵn sàng ăn dặm Đối với trẻ phát triển bình thường, phần lớn cha mẹdựa vào tháng tuổi của con chứ không phải vào sự sẵn sàng của con Và có vài ngườikhác lại coi các “dấu hiệu sẵn sàng” không chính xác như là sự chỉ dẫn để bắt đầu chocon ăn dặm Rất nhiều người vẫn nghĩ rằng những điều sau là dấu hiệu cho thấy bé cầnthức ăn khác ngoài sữa:

Trang 8

- Thức dậy vào ban đêm: nhiều cha mẹ bắt đầu cho ăn dặm sớm với hi vọng nó sẽ

giúp các con ngủ qua đêm Họ cho rằng con dậy là bởi con đói; nhưng các bé có đủ cácthể loại lý do để dậy ban đêm, và cho bé ăn thô hiển nhiên không thể giải quyết được vấn

đề Nếu bé thực sự đói, các bé dưới 6 tháng cần được ăn sữa chứ không phải đồ ăn thô

- Cân nặng tăng chậm Đây là lý do phổ biến khiến cha mẹ được khuyên nên cho bé

ăn dặm sớm, nhưng các nghiên cứu chỉ ra rằng chậm tăng cân thường diễn ra vào khoảng

4 tháng tuổi, đó là điều bình thường, đặc biệt đối với các bé ăn sữa mẹ4 Đó không phảidấu hiệu bé cần ăn dặm

- Quan sát cha mẹ ăn Từ khoảng 4 tháng, các bé bị mê hoặc bởi các hoạt động

hàng ngày của gia đình, như mặc quần áo, cạo râu, đánh răng – và ăn Nhưng chúngkhông hiểu những điều đó nghĩa là gì – chúng chỉ tò mò mà thôi

- Gây ra tiếng đánh lưỡi : Những bé đang học cách sử dụng miệng rất hứng thú

thực hành những kỹ năng này, bé hào hứng học nói cũng nhiều như học ăn vậy Một phầntrong bé cũng đang dần chuẩn bị sớm cho việc tiếp nhận thức ăn thô, nhưng điều đókhông có nghĩa là bé đã sẵn sàng

- Không ngủ ngay sau khi ăn sữa : Các bé khoảng 4 tháng cảnh giác và tỉnh táo hơn

các bé nhỏ ; chúng đơn giản là không cần ngủ nhiều như trước nữa

- Em bé thể hình nhỏ : Khi các bé có thể hình nhỏ có nghĩa bẩm sinh bé nhỏ nhắn,

hoặc là bé cần nhiều dưỡng chất hơn Nhưng nếu bé dưới 6 tháng tuổi, cái bé cần để lớnlên là sữa chứ không phải đồ ăn thô Ngoại lệ đối với những bé sinh rất non, một vài bé

có thể cần dinh dưỡng ngoài sớm hơn 6 tháng (xem trang 73)

- Bé có thể hình to : Những bé sinh ra đã to (hoặc cân rất nhanh) khôngcần đến thức

ăn ngoài Chúng to do gen di truyền, hoặc trong 1 số trường hợp (đặc biệt nếu bé ăn sữangoài), bởi vì chúng được cho ăn nhiều sữa hơn nhu cầu thực tế Hệ tiêu hoá và sức đềkháng của các bé không hề trưởng thành hơn bất kỳ em bé nào khác, do đó sức khoẻ của

bé cũng có nguy cơ bị ảnh hưởng nếu được cho ăn dặm sớm như các bé khác Ý nghĩrằng em bé nặng cân cần thức ăn sớm hơn đã bị bác bỏ từ những năm 1950 đến 1960, khingười ta đã nhầm lẫn tin rằng nếu bé đạt được 1 trọng lượng nhất định (thường là12lb/5.5kg), bé cần thức ăn thô Sữa là tất cả những gì bé cần cho đến 6 tháng, dù bénặng cân hay nhẹ cân Điều đó chẳng liên quan

« Tôi không bao giờ hiểu tại sao người ta nói : « ôi, nó to quá, nó cần ăn thêm, cậu cầncho nó ăn dặm thôi, » bởi thức ăn mà phần lớn mọi người dùng để bắt đầu – lê, bí hunkhói và carrot, - là những thứ mà bạn cần khi đang ăn kiêng »

Holly, mẹ của Ava 7 tuổi, Archie 4 tuổi và Glen 6 tháng.

Những dấu hiệu đúng cho thấy bé đã sẵn sàng

Cách đáng tin cậy nhất để nói rằng bé đã sẵn sàng săn dặm là quan sát các dấu hiệu xuấthiện cùng lúc với những thay đổi quan trọng của cơ thể bé, để có thể đương đầu với thức

ăn thô (đó là sự phát triển của hệ miễn dịch và hệ tiêu hoá, và sự tăng trưởng và phát triểncủa khoang miệng) Nếu bé có thể ngồi không cần hoặc có thêm chút xíu trợ giúp thôi ;giơ tay với, chộp đồ vật rồi đưa nó lên miệng nhanh và chính xác; nếu bé gặm đồ chơi và

có động tác như nhai chúng, thì đó là bé đã sẵn sàng khám phá thức ăn thô

Trang 9

Nhưng tín hiệu tốt nhất rằng bé đã sẵn sàng là khi bé bắt đầu tự nhét thức ăn vào miệng điều mà bé chỉ có thể làm nếu được cho cơ hội.

-« Khi đứa trẻ ngồi trên đùi bạn giơ tay chộp đầy 1 nắm thức ăn từ đĩa thức ăn của bạn, nhai và nuốt thì hãy đẩy cái đĩa lại gần nó ».

Grabrielle Palmer, nhà dinh dưỡng học và tác giả

Tại sao một vài loại thức ăn trẻ em lại ghi nhãn là thích hợp cho bé từ 4 tháng

Trở lại năm 1994, khi Bộ Y tế Vương quốc Anh thay đổi khuyến cáo về độ tuổi tối thiểu

để ăn dặm từ 3 tháng lên 4 tháng, một bộ luật được thông qua rất nhanh chóng nhằm ngăncản việc sản xuất thức ăn và đồ uống cho các bé dưới 4 tháng tuổi

Từ khi khuyến cáo về lứa tuổi tối thiểu thay đổi từ 4 lên 6 tháng vào năm 2003 (trang 20),không có sự thay đổi nào về mặt luật pháp diễn ra cả, nên các nhà sản xuất đồ ăn uốngcho trẻ tự do tiếp tục quảng cáo sản phẩm cho bé từ 4 tháng Kết quả là nhiều cha mẹ bịnhầm lẫn - họ không biết rằng khuyến cáo chính thức đã thay đổi, hoặc nếu có, họ khôngthực sự hiểu tại sao việc không được cho bé dưới 6 tháng ăn thức ăn ngoài sữa lại quantrọng đến thế Do đó họ tiếp tục mua thức ăn cho các bé, những em bé quá non nớt đốivới các loại thức ăn này

Một hướng dẫn tự nguyện (voluntary code of conduct) (Công ước quốc tế về Quảng cáocác sản phẩm thay thế sữa mẹ5) hạn chế việc quảng cáo bất kỳ loại thức ăn hay đồ uốngnào dành cho bé dưới 6 tháng tuổi và hầu hết tất cả các quốc gia trên thế giới đã ký vào

đó Nhưng tại nhiều quốc gia, bao gồm có VQ Anh, nhiều Công ước quốc tế vẫn ở dạng

tự nguyện – nói cách khác, ngành công nghiệp thực phẩm không buộc phải tuân theo.

Như vậy, kể từ khi luật thay đổi, một vài thức ăn cho bé vẫn tiếp tục được đánh nhãn

« thích hợp cho bé từ 4 tháng »

« Câu chuyện BLW Max luôn lớn hơn tuổi của bé, 98cm Nên tôi luôn nghe thấy mọi người nói về các bé nặng cân, rằng chúng sẽ đói hơn, và cần thức ăn thô từ 4 tháng, v.v Nhưng tôi cứ để bé dẫn dắt mình.

Mặc dù là 1 em bé nặng cân, bé không có vẻ sẵn sàng với thức ăn Quan sát bỉm của bé, tôi có thể nói bé bắt đầu ăn được chút ít từ 8 tháng, và ăn được nhiều từ khoảng 10 tháng.

Tôi thực sự thấy rằng 6 tháng đầu của quá trình blw là để bé khám phá mùi vị và cấu trúc của thức ăn, do vậy tôi không lo lắng dù khi so sánh với các con của bạn tôi (các bé này ăn đồ ăn nghiền nhuyễn), tôi không thể biết bé ăn được bao nhiêu Tôi nghĩ cho ăn kiểu này thực sự giúp mình vứt bỏ hết mọi áp lực Tôi đã thử đút bột cho các cháu mình, các bé phải ăn 1 lượng cháo nhất định trong tô, và tôi thấy thật stress khi chúng quyết định dừng không ăn nữa.

Với BLW, lúc đầu bạn phải thư giãn 1 chút, và để các bé tự tiến bộ theo tốc độ của riêng mình Các bạn có thể dễ cảm thấy rằng các bé chẳng ăn cái gì cả, và chúng sẽ bị đói mất, và rằng bạn phải cho con ăn cái gì đó Tôi nghĩ rằng « tại sao mình phải lo lắng nhỉ ? Sữa mẹ chứa nhiều dinh dưỡng hơn nửa củ cà rốt rất nhiều » Tôi nhận thấy bé có

Trang 10

thể nhận được bất cứ dưỡng chất nào bé cần từ sữa mẹ Mẹ vẫn có thể cho bé bú trước hoặc sau bữa ăn Bé được bú bất cứ khi nào bé muốn và it just all slotted together”.

Charlotte, mẹ của Max, 16 tháng”

Baby-led Weaning không hề mới

Bạn có thể đọc cuốn sách và nghĩ rằng “Tôi đã từng làm thế, chả có gì mới mẻ cả” Nếu

thế, bạn đã đúng – BLW không hề mới, nhưng nói về nó lại là điều khá mới mẻ.

Rất nhiều cha mẹ, đặc biệt là các cặp có 3 đứa con trở lên, hầu hết đều tình cờ khám phá

ra rằng để bé tự ăn khiến cho cuộc sống dễ thở hơn, và tạo hứng thú hơn cho tất cả mọingười Hầu hết, câu chuyện của họ đều na ná như thế này: họ thực hiện đúng như mọingười khuyên khi chăm sóc đứa con đầu lòng, và nhận thấy việc ăn dặm đòi hỏi sự kiênnhẫn rất lớn để có được những bước tiến nhỏ Họ bắt đầu xả hơi 1 chút với đứa con thứ 2,phá vỡ vào “quy tắc” và khám phá thấy ăn dặm có vẻ dễ dàng hơn mà kết quả vẫn thế.Thế rồi, đứa trẻ thứ 3 ra đời, họ rất bận bịu và “để cái gì đến tự đến”

Đứa con đầu - được đút thìa theo tất cả các chỉ dẫn - trở nên khá cầu kỳ trong ăn uống.Đứa con thứ 2 bớt kén cá chọn canh hơn 1 chút, nhưng đứa thứ 3 ăn tốt hơn anh chị củachúng 1 cách đáng kể - bớt cảnh vẻ hơn và hào hứng thử các món mới hơn Cha mẹ đãkhám phá ra BLW Đáng tiếc là, do họ lo lắng mọi người sẽ nghĩ họ là cha mẹ tồi – thậmchí quá lười biếng - họ đã không nói cho ai biết

“Tôi càng chia sẻ với nhiều người, thì tôi càng hiểu rằng đây chẳng phải ý tưởng gì mới Nhiều người nói rằng: “Thực ra, tôi đã làm thế, tôi đã không hé răng về việc đó” Các bậc cha mẹ đã làm thế từ nhiều năm trước – nó chỉ chưa có 1 cái tên cụ thể mà thôi.

Clare, mẹ của Louise, 7 tháng”

Lược sử việc cho bé ăn

Về mặt lịch sử, chúng ta có khá ít thông tin về việc người ta cho con ăn dặm như thế nàotrước những năm 1850; các kỹ năng và kiến thức chăm sóc con được truyền miệng từ mẹsang con gái, cực kỳ ít kinh nghiệm được truyền lại dưới dạng văn bản Nhưng có vẻ,cũng như ngày nay, nhiều gia đình đã tự mình khám phá ra BLW Và mặc dù có nhữnggiai thoại kể lại, rằng suốt thế kỷ 20, vẫn có 1 số gia đình cho con ăn dặm theo cách này,thì phương pháp này có vẻ vẫn rất khác biệt đối với đại đa số các em bé

Cuối thế kỷ 19, các em bé không được ăn thức ăn cho tới khi chúng được khoảng 8 hay 9tháng tuổi; nhưng vào những năm 1960 phần lớn các bé bắt đầu ăn dặm rất sớm khi được

2 hoặc 3 tháng, và đến những năm 1990, phần lớn các bé lại ăn dặm từ 4 tháng Rất nhiềuthay đổi đã diễn ra do những thay đổi trong cách cho con bú sữa mẹ; có khá ít các nghiêncứu về việc cho bé ăn và, cho đến tận năm 1974, không hề có hướng dẫn chính thức nào

về việc ăn dặm được đưa ra

“Bà tôi thấy thật tuyệt khi nhìn Rosy tự ăn Bà là chị cả trong 7 anh chị em, và theo như

bà nhớ, mẹ của bà cũng cho các em ăn như thế Bà không thể nhớ đươc bất kỳ lần đút thìa nào Bà nói bà đút thìa cho mẹ tôi bởi người ta bảo bà phải cho con ăn từ 3 tháng”.

Linda, mẹ của Rosy, 22 tháng

Trang 11

Nửa đầu thế kỷ 20, các em bé được ăn hoàn toàn sữa mẹ - sữa của mẹ hoặc của vú em(người phụ nữ được cha mẹ thuê để cho con bú) - đến khoảng 8 hay 9 tháng, hoặc lâu

hơn Mặc dù vào khoảng 7 hay 8 tháng, đôi khi họ cho các bé ăn xương mềm hoặc lớp vỏ

cứng của kẹo hạnh nhận, đó là cách duy nhất để phát triển kỹ năng nhai hoặc để giúp bémọc răng, chứ nó không được xem như “đồ ăn” Lời khuyên về thức ăn đầu tiên thường

là nước luộc thịt cừu hoặc bò, được cho ăn bằng thìa

Khi vú em càng ngày càng ít phổ biến, các bác sĩ bắt đầu thấy họ cần phải tư vấn cho các

mẹ về cách cho con bú Rời bỏ những điều thuộc về bản năng của người mẹ - hay kể cả tệhơn, đứa con của họ - được cho là không đáng tin cậy và được cho ăn dưới sự kiểm tra kỹlưỡng ngay từ khi sinh ra

Mặc dù cho ăn sữa mẹ được xem là cách tốt nhất để cho bé ăn, thế nhưng họ không hiểurằng các bé cần được cho ăn thường xuyên để mẹ có thể tạo đủ sữa cho bé Các mẹ đượckhuyên phải theo 1 thời khoá biểu chặt chẽ, giới hạn thời gian mỗi lần bú và mỗi lần búphải cách nhau vài giờ Kết quả dẫn đến nhiều sự “thất bại” trong việc sản xuất đủ sữa –

và các bé “thất bại” trong việc tăng trưởng Không ngạc nhiên, ngay sau đó, vài loại sữathay thế sữa mẹ nhanh chóng trở nên phổ biến và được khuyên dùng bởi các bác sĩ, trong

nỗ lực đảm bảo cho các bé có đầy đủ các dưỡng chất cần thiết

Kiểu “cho ăn theo giờ” lan rộng ra và càng có nhiều các mẹ quay sang dùng các loại sữa

em bé này, lúc này các bác sĩ mới hiểu rằng những sản phẩm này không hề tốt cho các bénhư những lời khuyên của họ Các bé ăn sữa ngoài thường xuyên bị ốm hoặc thiếu dinhdưỡng và việc cho ăn khá lách cách, nên các sự cố cũng hay xảy ra

Từ khi phần lớn các bà mẹ vẫn còn thích cho con bú mẹ ngay từ đầu, kể cả khi (do cáchcho ăn theo kế hoạch định sẵn) mà họ chỉ có “khả năng” cho con ăn trong vài tháng, cácbác sĩ – và tác giả những cuốn sách dạy nuôi con mới nổi – tìm thấy câu trả lời thay vìkhuyến khích cho con bú ngay từ khi sinh ra thì lại là cho ăn thức ăn (tất nhiên là thức ănkhá loãng thôi) ngay khi rõ ràng sữa mẹ không còn “đủ” nữa - thường là khi bé khoảng 2đến 4 tháng tuổi Sự mũm mĩm được coi như dấu hiệu cho biết bé mạnh khoẻ, và các bà

mẹ bị thúc giục phải vỗ béo cho con mình Thế là phần lớn những thức ăn đầu tiên đều cónguồn gốc ngũ cốc, đặc biệt phổ biến là cháo và bánh mỳ sấy (k bik gọi gì cho đúng, cáiloại bánh mình vẫn thấy bán trong siêu thị, cắt lát và nướng khô giòn ấy)

Cũng trong thời gian này, các loại thức ăn “tập luyện” xuất hiện trong các shop và, vàonhững năm 1930, thức ăn em bé làm từ rất nhiều loại hoa quả hay rau củ được bày bándưới dạng hộp hay lọ Những thứ đó được hiểu là dành cho các bé từ 6 tháng trở lênnhưng người ta thấy chúng cũng khá dễ ăn đối với các bé nhỏ hơn

Một khi các bé được cho ăn thức ăn “đặc” một cách đều đặn trước khi chúng có thể nhai,việc luyện tập bằng xương mềm và vỏ kẹo hạnh nhân dần không còn được áp dụng Và,mặc dù nhu cầu giới thiệu thức ăn gần gũi với bữa ăn gia đình vẫn được thừa nhận, các béthường tiến tới ăn thức ăn dạng miếng từ việc đút thìa, hơn là được cho ăn thức ăn màchúng có thể cầm được

Vào thập kỷ 60, người ta nhận ra rằng các bé cần phải tập nhai thức ăn và di chuyểnchúng xung quanh miệng, nếu chúng trở nên thành thạo hơn thì cha mẹ được khuyếnkhích hãy cho các bé ăn bốc từ khoảng 6 tháng Dù sao, bởi vì có vẻ các bé cần được ănthức ăn rất mềm trước khi chúng học nhai, phần lớn mọi người tin rằng chúng cần phải

Trang 12

bắt đầu bằng thức ăn nghiền nhuyễn trước 6 tháng theo trình tự để có khả năng tiến tớinhai thức ăn vào đúng thời điểm.

Khi hướng dẫn chính thức đầu tiên được ban hành vào năm 1974, phần lớn các em bé 3tháng tuổi đã sẵn sàng được cho ăn thức ăn ngoài sữa (thường là cháo hoặc bánh mỳ sấy).Hướng dẫn nói rằng không nên cho các bé ăn dặm cho đến ít nhất 4 tháng tuổi, và nêncho bé ăn không muộn hơn 6 tháng Lời khuyên này được khẳng định năm 1994 và trởthành lời khuyên chính thức cho các em bé Vương quốc Anh cho đến 2003, khi lờikhuyên hiện nay về việc ăn sữa hoàn toàn (sữa mẹ hoặc sữa công thức) cho đến 6 thángtuổi được công bố

“Câu chuyện BLW

Khi tôi có con gái, theo bản năng, tôi đã quyết định sẽ không cho con ăn dặm cho đến khi con sẵn sàng Tôi đã có những kinh nghiệm khổ sở với đứa con đầu, Jack, khi cố gắng cho nó ăn dặm khi nó được 4 tháng Nhưng đó là theo hướng dẫn vào thời kỳ đó (bây giờ

nó đã 21 tuổi) Tất nhiên, hiện giờ tôi thấy lúc đó nó chẳng tiến triển hơn hay yêu thích hơn Nó đã rất ghét ăn.

Anna tuyệt đối vui vẻ khi chỉ ăn sữa mẹ, nên tôi đã không phải bực mình chút nào với mớ thức ăn nghiền Chúng tôi không hay tới các phòng khám lắm, nhưng nếu họ hỏi tôi, thì tôi nói dối họ Tôi nhớ lần kiểm tra định kỳ khi con 8 tháng tuổi, tôi đã nó: “vâng, nó ăn

3 bữa/ngày, nó rất thích”, trong khi thực tế, nó chỉ tự ăn được vài miếng hoặc mẩu thức

ăn lấy từ đồ ăn của chúng tôi Nó đi thẳng từ ăn sữa mẹ sang nhặt và ăn đồ ăn Không có các bước; no có thức ăn nghiền mịn, rồi đến nát, rồi dạng miếng.

16 năm đã trôi qua - phần lớn những đứa trẻ đều ăn 3 bữa khi chúng 6 tháng Những người biết tôi không đút thìa cho con khá bối rối, nhưng họ cũng thấy nó ổn Họ có thể chỉ nghĩ là tôi lười nhác Và khi Anna bắt đầu ăn, khi nó hơn 8 tháng 1 chút, tất cả mọi người có thể thấy nó xử lý thức ăn bình thường 1 cách tuyệt hảo, và nó rất vui sướng.

Lizzie, mẹ của Jack, 21 tuổi, Anna, 16 tuổi và Robert 13 tuổi”

Những rắc rối khi đút cho bé ăn

Hãy tưởng tượng bạn mới 6 tháng tuổi Bạn thích bắt chước bất cứ thứ gì bạn thấy mọingười trong gia đình làm, và bạn muốn với những đồ vật mọi người đang cầm để xem nó

là cái gì Khi bạn quan sát bố mẹ ăn, bạn bị quyến rũ bởi mùi thơm, hình dạng và màu sắccủa thức ăn Bạn không hiểu rằng họ đang ăn vì họ đói; bạn chỉ đơn giản muốn thử bất cứđiều gì họ làm – đó là cách bạn học hỏi Nhưng đáng lẽ cho phép bạn tham gia, bố mẹ lạikhăng khăng đòi nhét cái gì đó mềm mềm vào miệng bạn với 1 cái thìa Cái thứ mềm đólúc nào cũng như nhau, chỉ có vị thì có vẻ khác: đôi khi cũng ngon, nhưng có khi thì dở

Bố mẹ bạn có thể để bạn nhìn nó nhưng hiếm khi cho bạn sờ vào Có lúc thì họ có vẻ đút

1 cách vội vã; lúc khác thì bạn lại phải chờ mãi họ mới đút cho 1 miếng Khi bạn nhèthức ăn ra vì bạn không thích nó (hay ngay cả chỉ vì bạn muốn nhìn xem nó trông thếnào), họ vét nó lại và nhanh chóng nhét lại vào miệng bạn nhanh nhất có thể! Bạn chưahọc được rằng cái mềm mềm í có thể giúp bạn no, nên nếu bạn đói bạn sẽ có thể cảmthấy nản chí bởi vì cái bạn cần là được ăn sữa Có thể nếu bạn không quá đói và cái mềmmềm kia có vị ngon, bạn sẽ ăn hết Nhưng bạn vẫn rất tò mò về điều mà tất cả mọi ngườicòn lại đang làm và rất muốn được cho phép làm như thế

Trang 13

Đút cho bé ăn không hề xấu, nó chỉ đơn giản là không cần thiết Và, trong khi nhiều em

bé được đút thìa hưởng ứng bữa ăn không có vấn đề gì, cho bé ăn bằng cách có tiềm năng dẫn tới các vấn đề mà BLW không có Một phần là do tính nhất quán của đồ ăn

nghiền nhuyễn hoặc nát, và một phần đến từ việc bé có thể kiểm soát được bao nhiêu quaviệc ăn uống đó

- Sự đồng nhất của thức ăn nhuyễn hoặc nát giúp bé dễ dàng mút nó từ thìa; békhông cần nhai Nếu 1 em bé không được cho cơ hội luyện tập với thức ăn cần nhai sớmsau khi bé được 6 tháng, các kỹ năng nhai sẽ không phát triển Các bé không được cho ăncác mẩu thức ăn đến thì chúng được 1 tuổi (hay hơn) có thể không bao giờ học được cách

ăn tốt thức ăn dạng miếng (Điều đó tương đương với việc không cho đứa trẻ cơ hội đượcbước đi tới khi chúng 3 tuổi) Các kỹ năng nhai rất quan trọng vì nhiều lý do, bao gồm sựphát triển khả năng nói, tiêu hoá tốt và ăn uống an toàn (xem trang 57)

- Các bé học được cách đương đầu với thức ăn miếng tốt hơn và nhanh hơn nếuchúng được cho phép tự ăn, bởi vì việc thao tác và nhai thức ăn sẽ dễ hơn nếu nó đượcđặt vào phía trước khoang miệng Thức ăn đút từ thìa được mút thẳng vào phía sau củakhoang miệng, nơi mà các bé không thể di chuyển chúng quanh khoang miệng dễ dàng

và an toàn được như thế

- Nhiều em bé được đút thìa bị oẹ khi ăn thức ăn lợn cợn hoặc nghiền nát (được bàybán như là loại thức ăn “bước 2”) khi chúng được ăn lần đầu, bởi vì khi chúng mút thức

ăn từ thìa vào phía sau khoang miệng, sẽ gây ra phản ứng oẹ (xem trang 62) Đối với đứatrẻ ăn kiểu đút thìa, bé sẽ khó tránh việc oẹ hơn khi bé tự đưa thức ăn vào miệng, và rấtnhiều bé đơn giản quyết định từ chối cái thìa

- Bị đút thìa bởi người khác có nghĩa là đứa trẻ không kiểm soát được nó ăn baonhiêu, và ăn nhanh thế nào Thức ăn lõng bõng sẽ được nuốt rất nhanh và điều đó thuyếtphục đứa trẻ ăn “thêm 1 thìa nữa thôi” Các bé sẽ thường ăn nhanh hơn và nói cách khác,khi ăn xong các bé sẽ ăn nhiều hơn nhu cầu thực tế Việc khăng khăng thuyết phục 1 đứatrẻ ăn nhiều hơn nhu cầu thực sẽ gây trở ngại cho khả năng tự nhận biết khi nào mình no,

và có thể dẫn tới vấn đề ăn quá mức trong cả cuộc đời sau này của bé

- Sữa là nguồn dưỡng chất đơn quan trọng nhất đối với 1 em bé dưới 1 tuổi Thức

ăn thô có mật độ dưỡng chất kém hơn nhiều Nếu 1 em bé bị cho ăn thức ăn quá nhiều(điều dễ dàng xảy ra khi đút thìa), sự ngon miệng của bé đối với sữa sẽ giảm xuống Kếtquả là bé có thể nhận được ít dưỡng chất hơn nhu cầu

- Cho ăn thìa đơn giản là không vui vẻ đối với bé bằng tự ăn Các bé muốn khámphá và thử nghiệm – đó là cách chúng học hỏi Nói chung chúng không thích thứ gì

người ta làm hộ chúng Cho phép các bé tự ăn làm cho các bữa ăn thêm hứng thú và

khuyến khích các con tin tưởng vào thức ăn – làm cho các bé muốn thử ăn và hào hứngvới các loại vị và kết cấu của thức ăn

Như thế không có nghĩa là BLW các bé không bao giờ cần ăn thức ăn nghiền Một vài bé

tự ăn từ cái thìa “pre-loeaded” từ rất sớm, những bé khác học ăn thìa trũng khá nhanh, và

có nhiều cách khác để bé xử lý thức ăn lỏng (xem trang 154) Vấn đề đi từ việc chỉ cho bé

ăn thức ăn mềm, và từ không cho bé tự ăn, tới việc bé có thể kiểm soát bữa ăn

Kiểm soát được những gì ăn vào cho phép bé nếm những thức ăn mới bằng phần trướcmiệng và nhè ra nếu bé không thích nó, trái lại, một thìa đầy đồ ăn nghiền khiến bé mút

Trang 14

thẳng vào phía sau khoang miệng và bé phải đối phó với nó khó khăn hơn nhiều Trừ khi

bé chắc chắn đó là thứ bé thích, còn không bé có thể từ chối nó Dễ dàng thấy điều đó dẫntới việc các bé từ chối tất cả mọi thứ trừ những vị ngon nhất

“Các bữa ăn trở nên giống như chiến trận trong 2 tuần khi tôi cho Mabel ăn bột; nó chẳng muốn thử bất cứ cái gì Tôi thấy thực sự nản Tôi không biết là do đút thìa, hay do kết cấu thức ăn nghiền – hay do cả 2 Nhưng giây phút tôi cho nó thứ mà nó có thể tự ăn

và nó tự kiểm soát được, các bữa ăn trở nên vui hơn với nó, và nó mới chịu thử ăn bất cứ thứ gì Nó không động tới ngô ngọt nghiền, nhưng khi tôi cho nó ngô bao tử, nó ăn không biết chán”

Becky, mẹ của Mabel 10 tháng.

Tại nhiều đất nước, tất cả mọi người đều ăn bốc Thực ra, vài nền văn hoá tin rằng chạmvào và cảm nhận thức ăn là điều quan trọng để tận hưởng nó, và rằng sử dụng bất kỳ loạidao kéo sẽ làm hỏng đi sự trải nghiệm; ở những nền văn hoá khác, đơn giản chỉ là người

ta không cảm thấy cần phải có dụng cụ để ăn uống Thêm nữa, tại phần lớn các đất nướcphương tây, chúng ta bị thuyết phục rằng ta không thể cho thức ăn vào miệng trẻ nếukhông có thìa

Tất nhiên, cho ăn bằng thìa có vẻ như “không thể tránh khỏi” khi người ta tin rằng trẻ cần

ăn dặm từ 3 hay 4 tháng tuổi, lứa tuổi mà các bé chưa thể nhai hoặc tự cho thức ăn vàomiệng Điều đó dẫn tới 1 giả thiết rằng đút thìa và thức ăn nghiền là một phần cốt yếu của

ăn dặm, chẳng cần xem xét đến độ tuổi của đứa trẻ

Như vậy, mặc dù các nghiên cứu hiện nay chỉ ra rằng các bé bắt đầu ăn dặm từ 3 hay 4tháng tuổi (hoặc thậm chí nhỏ hơn) không nên bị cho ăn sớm như thế, phần lớn mọingười vẫn tin rằng thức ăn đầu tiên của bé phải được cho ăn bằng thìa Nhưng chẳng cónghiên cứu nào nói thế cả Chẳng ai điều tra xem cho ăn bằng thìa thì an toàn hơn haythích hợp hơn đối với bé cả - nó đơn giản trở thành cách người ta thường làm mà thôi:

“thử rồi tin”, chứ không hề được kiểm chứng thực sự.

“Khi tôi đút thìa cho Ivan, tôi phải lừa nó cười to lên rồi nhét cái thìa vào miệng nó – nhưng thức ăn lập thức bị đẩy ra ngay Nên tôi vô cùng bực bộ và lại nhét ngay nó vào trước khi nó quay đầu đi Rõ ràng là nó chẳng muốn ăn nhưng chúng tôi cứ tin rằng nó cần phải ăn thức ăn Thế là chúng tôi ngồi đó, chán nản toàn tập, nhìn đồng hồ kêu tích tắc trong khi cố gắng nhồi nhét con ăn hết cái tô đầy Nhìn lại, tôi có thể thấy có thể nó không cần những thứ ấy.

Pam, mẹ của Ivan 3 tuổi và Molly 18 tháng”

Những ích lợi của BLW

Thật là thú vị!

Việc ăn uống nên là điều khiến mọi người đều vui vẻ - người lớn và trẻ con cũng đềunhư thế Được chủ động trong các bữa ăn, và có thể kiểm soát việc mình ăn cái gì, ăn baonhiêu và ăn nhanh hay chậm khiến việc ăn uống trở nên thích thú hơn; ngược lại có thểlàm cho bữa ăn diễn ra thật khổ sở Các bé BLW mong ngóng được ăn uống; chúng khoáichí học hỏi về các loại thức ăn khác nhau và tự mình làm mọi việc Những trải nghiệmsớm của những bữa ăn vui vẻ, không căng thẳng giống như ta cho các con 1 thái độ lànhmạnh đối với thức ăn trong cuộc sống sau này

Trang 15

Tuân theo lẽ tự nhiên

Các bé được lập chương trình để thực nghiệm và khám phá; đó là cách các bé học hỏi.Chúng dùng đôi bàn tay và cái miệng để khám phá tất cả mọi vật, bao gồm cả thức ăn.Với BLW một em bé có thể khám phá thức ăn theo nhịp độ riêng và bản năng ăn của békhi bé sẵn sàng - giống như bất cứ con thú non nào khác

Học hỏi về thức ăn

Các bé được cho phép tự ăn học về hình dạng, mùi, vị và kết cấu của các loại thức ănkhác nhau, và sự kết hợp của các mùi vị khác nhau; với việc đút thìa, tất cả các vị đềuđược nghiền chung thành 1 Có thể nói, các bé BLW có thể khám phá ra những vị kháctrong món gà nấu cải xoong, và bắt đầu học được cách nhận ra thức ăn chúng thích Vàchúng có thể đơn giản chỉ bỏ đi thứ chúng không thích, hơn là phải từ chối toàn bộ móncải xoong để tránh món đó Điều đó làm cho việc lập kế hoạch dễ dàng hơn và có nghĩacác bé không bị bỏ sót mất món mà chúng thích Nó cũng có nghĩa rằng cả gia đình cóthể chia sẻ thức ăn, ngày cả khi không phải mọi người đều thích tất cả các vị đó

Học cách ăn uống an toàn

Được cho khám phá thức ăn trước khí nó chui tuột vào miệng dạy cho các bé những bàihọc quan trọng rằng cái gì có thể nhai được và cái gì không Sự liên hệ giữa cảm giác củachúng ta đối với một phần cơ thể này và cảm giác đối với phần cơ thể khác là điểu chỉ cóthể học hỏi thông qua trải nghiệm Như vậy, đối với một đứa trẻ, cảm nhận 1 mẩu thức ăntrong tay và sau đó cho nó vào miệng giúp bé phán đoán miếng thức ăn to cỡ nào thì cóthể nhai và dùng lưỡi đảo nó trong miệng được dễ dàng Đây có thể là 1 đặc điểm an toànquan trọng, ngăn ngừa việc sau này bé nhét vào miệng các miếng quá to không thể nhaiđược Ngay từ khi bắt đầu, học được cách làm sao giải quyết các loại thức ăn với kết cấukhác nhau cũng có thể khiến bé ít bị hóc hơn (xem trang 61)

Học về thế giới của bé

Các bé không bao giờ chỉ chơi không; chúng luôn luôn học hỏi Việc xử lý thức ăn giúpcác bé học hỏi được nhiều hơn nhiều so với tất cả các loại đồ chơi giáo dục tốt nhất (vàphần lớn là khá đắt đỏ) Ví dụ, các bé có thể nắm những đồ ăn mềm mà không bóp náthay cầm thứ gì trơn mà không làm rơi – và khi có gì đó tuột khỏi tay mình, bé sẽ khámphá ra trọng lực Chúng học được về các khái niệm ít hơn hay nhiều hơn, kích thước,hình dáng, độ nặng và cả kết cấu nữa Bởi vì tất cả các giác quan của chúng (thị giác, xúcgiác, thính giác, khứu giác và vị giác) đều được thu hút vào, chúng khám phá ra cách liên

hệ tất cả những giác quan này với nhau để hiểu rõ hơn về thế giới quanh mình

“Khai quật” tiềm năng :D

Tự ăn cho phép các bé rèn luyện các phương diện phát triển của mình trong suốt bữa ăn

Sử dụng các ngón tay để đưa thức ăn vào miệng có nghĩa các bé BLW đang luyện tập sựphối hợp tay-mắt; nắm chặt các loại thức ăn có kích cỡ và kết cấu khác nhau vài lần mỗingày cải thiện sự khéo léo của bé Điều đó có thể giúp các kỹ năng viết và vẽ sau này của

bé được tốt hơn Và nhai thức ăn (hơn là chỉ nuốt chửng đồ ăn nghiền) phát triển các cơmặt cần thiết để học nói

“Tất cả mọi người nói các kỹ năng tay của Emmanuel thực kỳ diệu so với tuổi của bé – nhưng tôi nghĩ điều đó là bình thường Mỗi bé đều có khả năng làm những điều đó; chỉ

Trang 16

là chúng không có cơ hội để luyện tập làm điều đó như khi chúng tự ăn với đủ loại thức

ăn mỗi ngày Nhưng không ai tin tôi khi tôi nói bé làm được thế là vì bé được tự ăn”.

Antonietta, mẹ của Emmanuel 2 tuổi.

Có lòng tự tin

Cho các bé tự làm mọi việc không chỉ tạo điều kiện cho chúng học mà còn giúp chúng tintưởng vào những khả năng và phán đoán của mình Khi một em bé nhặt cái gì đó lên vàcho vào miệng, ngay tức khắc bé nhận được phần thưởng là một vị hoặc một kết cấu thú

vị Điều đó dạy bé rằng bé có khả năng khiến những điều tuyệt vời xảy ra, từ đó vun đắplòng tự tin và sự trân trọng bản thân Khi kinh nghiệm với thức ăn của bé nhiều lên, và békhám phá ra cái gì ăn được còn cái gì không, điều gì được mong đợi ở mỗi loại thức ăn,

bé học được lòng tin tưởng vào các phán đoán của mình Các em bé tự tin lớn lên thànhnhững đứa trẻ tự tin - những trẻ không sợ hãi khi thử những điều mới và ngừng lại ngaykhi mọi việc không theo đúng cách của chúng Quan sát các bé ăn giúp cha mẹ chúng tintưởng vào khả năng và bản năng của con Điều đó thường cho phép họ thư giãn hơn vớinhu cầu khám phá thế giới của bé, từ đó bé sẽ có nhiều tự do để học hỏi hơn

Tin tưởng thức ăn

Bởi vì các bé BLW được cho phép sử dụng bản năng để quyết định ăn cái gì bỏ cái gì,chúng hiếm khi ngờ vực thức ăn - điều đôi khi ta thấy ở các bé hoặc trẻ lớn hơn Chochúng được từ chối thức ăn chúng cảm thấy không cần, hoặc có thể có vẻ không an toàn(chín nẫu/chưa chín hẳn, ôi thiu hay có độc), có nghĩa các bé sẵn sàng thử thức ăn mớihơn bởi chúng biết chúng sẽ được trao quyền quyết định cho dù chúng có ăn nó haykhông

” Ngay từ đầu, Emma đã rất say mê thức ăn khi đã được nhìn xem nó là cái gì Nó hơi thận trọng hơn một chút với bất cứ cái gì trộn lẫn, kể cả món thịt hầm Nó vẫn ăn món

đó, nhưng lúc đầu nó thường mất thêm chút thời gian để tập ăn nếu nó cảm thấy cần phải kiểm tra

Michelle, mẹ của Emma 2 tuổi” Trở thành một thành viên trong bữa ăn gia đình

Các bé BLW được tham gia vào bữa ăn gia đình ngay từ đầu, ăn cùng loại thứ ăn và thamgia vào những cuộc chuyện trò Điều đó khiến bé vui vẻ và cho phép bé bắt chước tâm lý

ăn uống của mọi người, từ đó, một cách tự nhiên bé sẽ chuyển sang sử dụng các công cụ

ăn uống và chấp nhận ngồi ăn tại bàn như mong muốn của gia đình Các bé có thể họcđược rằng các thức ăn khác nhau thì ăn như thế nào, làm sao để chia sẻ, chờ đợi tới lượtmình được lấy cơm và làm sao để giao tiếp Việc ngồi ăn với nhau có tác động tích cựctới mối quan hệ trong gia đình, các kỹ năng xã hội, sự phát triển ngôn ngữ và ăn uốnglành mạnh

Kiểm soát được sự thèm ăn

Thói quen ăn uống được phát triển trong suốt thời thơ ấu có thể theo bé đến suốt cuộcđời Có vẻ các bé được cho tự chọn sẽ ăn món nào trong một loại thức ăn dinh dưỡng,được tự tiến bộ theo nhịp độ của riêng bé, và được quyết định khi nào thì ăn xong, sẽ tiếptục ăn theo mức độ ngon miệng của mình và có vẻ ít khi bị ăn quá no khi chúng lớn hơn

Đó có thể là một phần quan trọng để ngăn ngừa chứng béo phì

Trang 17

Dinh dưỡng tốt hơn

Các giả thuyết hiển nhiên mang tính giai thoại rằng những đứa trẻ có cha mẹ chấp nhậnBLW sẽ khiến khi chúng lớn hơn, chúng ít khi chọn các loại thức ăn không tốt cho sứckhoẻ ngay từ đầu bữa ăn và bởi vậy, chúng sẽ được cung cấp nhiều dưỡng chất hơn, xét

về lâu dài Nguyên do một phần bởi chúng quen với việc bắt chước những việc cha mẹlàm, và quen với thức ăn người lớn dù chúng ở bất cứ đâu, và một phần bởi dù sao chúngcũng trở thành « một thực khách liều lĩnh » hơn

Sức khoẻ lâu dài

Bởi vì nhu cầu sữa của bé giảm rất từ từ, các bé BLW được cho ăn sữa mẹ có vẻ carry on

getting a good intake of breastmil for longer Sữa mẹ không chỉ cung cấp các dưỡng

chất cân bằng một cách hoàn hảo, mà còn bảo vệ cả đứa trẻ và bà mẹ, chống lại rất nhiềubệnh tật trầm trọng

Xử lý các kết cấu khác nhau và học nhai

Các bé BLW trải nghiệm các hình dạng và kết cấu thức ăn khác nhau ngay từ khi mới bắtđầu, thức ăn của các bé không phải lúc nào cũng là 1 dạng đồng nhất Khi các bé có cơhội luyện tập nhai và đảo thức ăn quanh miệng, chúng trở nên khéo léo khi phải đối phóvới thức ăn nhanh hơn các bé chỉ ăn kiểu đút thìa Học nhai có hiệu quả cũng tốt cho khảnăng nói và sự tiêu hoá (xem trang 57) Có cơ hội được đối mặt với phong phú các thểloại thức ăn từ ban đầu có nghĩa là các bữa ăn sẽ thú vị hơn đối với bé, và có thể khiến béhấp thụ được tất cả những dưỡng chất bé cần

Cơ hội trải nghiệm với thức ăn thực

BLW cho phép các bé trải nghiệm những niềm vui ăn uống thực sự ngay từ đầu Vớingười lớn, chúng ta dần dần cứ tự mặc định rằng bé thấy ngon và quên mất rằng nhữngmùi vị và kết cấu riêng biệt trong một bữa ăn góp phần vào niềm khoái trá của chúng tavới bữa ăn nhiều như thế nào Thức ăn « bước đầu » truyền thống thường gồm có một vàithành phần, tất cả được pha trộn với nhau thành một hỗn hợp mềm mịn đồng nhất Đókhông chỉ có nghĩa rằng bé chỉ trải nghiệm một kết cấu mà còn có nghĩa bé không có cơhội khám phá thành phần nào thì có vị riêng như thế nào Điều đó ảnh hưởng tới chế độ

ăn của bé cũng như sự hào hứng của bé đối với ăn uống

« Lần đầu tiên tôi nhìn thấy 1 em bé BLW ăn, tôi thực sự kinh ngạc thấy bé thật tự tin biết bao khi ăn thức ăn thông thường của người lớn !0 tháng bé nhặt những mẩu thức ăn

để ăn, và rõ ràng bé biết phân biệt các thức ăn khác nhau và biết chọn món bé thích Bé

có vẻ khá hài lòng - và bé hoàn toàn khoái chí với bữa ăn của mình »

Maryanne, nhân viên quản lý nhà trẻ Thái độ tích cực đối với thức ăn

Nhiều sự ăn uống không hợp lý khi bé lớn hơn, và có thể đến cả lúc thiếu niên và thanhniên bắt nguồn ngay từ thời thơ ấu Nếu những trải nghiệm sớm với thức ăn của bé lànhmạnh và vui vẻ, các vấn đề như từ chối thức ăn và sự ám ảnh sợ hãi thức ăn chắc sẽ íthơn rất nhiều

Dễ dàng hơn, bữa ăn ít phức tạp hơn

Trang 18

Nghiền thức ăn rất tốn thời gian và tỉ mẩn Với BLW, điều đó chẳng cần thiết Miễn làchế độ ăn của cha mẹ lành mạnh, họ có thể dễ dàng sửa lại 1 chút bữa ăn của mình chophù hợp với con Và với BLW bạn và con bạn ăn cùng nhau, chứ không phải cho con ănriêng trong khi bữa ăn của bạn dần nguội ngắt như ăn kiểu đút thìa.

Không có chiến trận trong bữa ăn

Khi không có áp lực bắt các bé phải ăn, sẽ không có cơ hội nào cho các bữa ăn trở thànhtrận chiến Ngược lại, cả gia đình có thể cùng tận hưởng bữa ăn không căng thẳng, nghĩa

là các bé cũng hạnh phúc và cha mẹ cũng hạnh phúc

Ít bỏ mứa khi tới tuổi biết đi

Bỏ mứa và không chịu ăn có thể ít xảy ra với BLW Đó là bởi vì việc ăn uống diễn ra hếtsức thích thú đối với phương pháp này, bởi bé ăn thức ăn bình thường của gia đình ngay

từ khi bắt đầu, không có sự chuyển tiếp từ thức ăn em bé đến đồ ăn lổn nhổn và sau đómới đến bữa ăn gia đình, nhiều bé gặp khó khăn với sự chuyển tiếp đó

« Tôi thấy các bé được khuyến khích ăn dặm theo cách này thích ăn rất nhiều kiểu chế độ khác nhau và có về sau có vẻ ít khảnh ăn hơn »

Beverley, thanh tra y tế Không cần trò chơi hay các mẹo lừa

Nhiều cha mẹ cho con ăn đút thìa thấy bé không chịu ăn và họ phải chuyển sang thuyếtphục con ăn thức ăn khác Bởi vì BLW tôn trọng quyết định của các bé về việc ăn cái gì(hay không ăn cái gì) và khi nào ngừng ăn, nên cũng chẳng cần phải thuyết phục Điều đónghĩa là không cần đến các trò chơi phức tạp như « đoàn tàu đang tới » hay « máy bay ầm

ầm » để cố lừa cho bé ăn thức ăn mà nó không muốn Và cũng không cần phải lừa chocác bé biết đi ăn các thức ăn lành mạnh bằng cách chế biến thức ăn dưới các hình dạngđặc biệt (như là các kiểu mặt cười chẳng hạn) hoặc « giấu » rau vào trong món ăn khác

Bé không bị ra rìa

Khi các bé được cho ăn riêng chứ không ngồi cùng với mọi người trong gia đình, phảigiữ chúng vui vẻ trong khi mọi người khác ăn uống có thể là một thách thức Với BLW,mọi người ăn cùng nhau, nên mỗi người đều là một phần của các hoạt động đang diễn ra

Thật dễ dàng khi đi ăn ở ngoài

BLW có nghĩa là thường có gì đó trong thực đơn của phần lớn các nhà hàng mà bé có thể

ăn được, đặc biệt khi bé được cho ăn dặm kiểu này thường dám thử sức với thức ăn mới.Cha mẹ có cơ hội thưởng thức đồ ăn của họ khi chúng còn nóng sốt Trong khi ấy, concủa họ đang học hỏi xem một nhà hàng hoạt động như thế nào, hình dạng và mùi vị thức

ăn của nó khác với ở nhà thế nào – và rằng nó phải đợi một chút thì đồ ăn mới đến Tất cảnhững điều đó làm cho trải nghiệm của bé trở nên không giống với một vé được cho ănmột thứ thức ăn y như lúc ở nhà, cùng trong cùng cái bát nhỏ của nó ở nhà luôn Điều đó

tự nhiên khiến cho việc ra ngoài trở nên thuận tiện hơn : chế biến đồ ăn cho bé ở ngoài dễdàng, không liên quan tới mấy vụ xay nghiền phức tạp hoặc đun nóng đồ ăn cho con khibạn đi chơi

« Tôi không thể tin chúng tôi đi chơi dễ dàng đến thế Cháu gái tôi chỉ ăn những gì chúng tôi ăn Khi con trai tôi ở tuổi nó, tôi luôn luôn phải đem theo mấy lọ hoặc gói thức

Trang 19

ăn và tìm cách để đun nóng nó lên Con bé thử ăn mọi thứ chúng tôi cho nó và ăn cực kỳ nhiều loại Có vẻ khác xa thời của tôi ! »

Anna, bà của Lily 9 tháng

Rẻ hơn !

Bé được chia sẻ thức ăn với mọi người nên sẽ rẻ hơn là mua và chuẩn bị riêng cho bé Và

sẽ rẻ hơn rất nhiều so với thức ăn em bé làm sẵn

Có bất lợi nào không ?

Bừa bộn !

Okay, vâng, tất nhiên là bừa một tí ! Nhưng tất cả các bé cần học tự ăn khi đến một thờiđiểm nào đó, và khi đó bé cũng vẫn bừa bộn Chỉ thế thôi, với BLW, sự nhếch nhác sẽbiến mất sớm là khác Tin tốt lành là thời kỳ bẩn thỉu, đối với rất nhiều bé, diễn ra khángắn ngủi; bởi vì bé có cơ hội được rèn luyện để tự ăn một cách thường xuyên, bé sẽ giỏilên rất nhanh Có rất nhiều cách để khắc phục « cái bẩn » này (cũng xem trang 100) và dùsao, đút thìa cũng có thể khá bẩn đấy chứ !

Sự lo lắng của những người khác

Đối mặt với những nỗi sợ lúc ban đầu và những nghi ngờ của người thân và bạn bè khôngthực sự là bất lợi, nhưng nó có thể trở thành vấn đề đối với BLW Bởi vì trước đây người

ta không nói nhiều về nó, nhiều người không biết về phương pháp ăn dặm này, hoặc hiểu

nó diễn ra thế nào Điều đó có nghĩa họ có thể ngờ vực hay lo lắng về nó – cho đến khi

họ thấy được tác dụng của nó

Trang 20

Chương 2: Phương pháp BLW là như thế nào ?

“Thật tuyệt khi nhìn thấy sự sẵn sàng của con thể hiện một cách rõ ràng Khi con biết ngồi, với tay, nắm lấy và cho thức ăn vào miệng, nhai và nuốt chúng thì tức là hệ tiêu hóa của con đã sẵn sàng Tạo hóa không bao giờ sai lầm.”

(Hazel - mẹ của Evie 8 tuổi - Sam 5 tuổi và Jacky 22 tháng)

Phát triển kĩ năng

Học cách ăn thô là kĩ năng tự nhiên trong sự phát triển của 1 đứa trẻ - giống như tập bò,tập đi và tập nói Đó là kĩ năng sơ đẳng để bé lớn lên Dù có một số bé phát triển nhanhhơn các bé khác, quá trình lớn lên của các bé đều tuân theo một kiểu mẫu nhất định vàcác kĩ năng mới sẽ xuất hiện theo cùng 1 trình tự cho mọi đứa trẻ Ví dụ, hầu hết các béđều sẽ học cách làm những hành động theo thứ tự sau:

Nguyên tắc này đúng với hầu hết các mặt trong sự phát triển của một đứa trẻ - bao gồm

cả việc tập ăn Các bé sẽ tự phát triển những kĩ năng này mà không cần ai phải dạy dỗ cả.Nói cách khác, các bé không thực sự ”học" chúng mà chỉ tập luyện các kĩ năng mà thôi.Một vài kĩ năng phát triển dần dần, một số khác có khi lại xuất hiện chỉ sau 1 đêm nhưngtất cả chúng đều là kết quả của một quá trình luyện tập và kết hợp kĩ năng của các bé.Các kĩ năng này liên tục được phát triển ngay từ khi đứa trẻ chào đời Có rất nhiều hànhđộng là bản năng nhưng khi các bé càng điều khiển cơ thể của mình thành thục thì chúngcàng dễ dàng thực hiện các hoạt động có mục đích rõ ràng

Mặc dù tất cả các bé đều phát triển những kĩ năng để có thể tự ăn, nhưng dường như nếuchúng có cơ hội được luyện tập cách cầm nắm thức ăn, chúng sẽ biết cách tự ăn nhanhhơn những bé được đút thìa Kĩ năng ăn uống tự nhiên của một đứa trẻ phát triểntheo thứ tự sau:

- Bú mẹ

- Với tay về phía những đồ vật thú vị

- Cầm lấy đồ vật và đưa vào miệng

- Khám phá mọi thứ bằng môi và lưỡi

- Cắn, rứt thức ăn thành miếng

- Nhai

- Nuốt

- Cầm nắm những vật nhỏ bằng “gọng kìm” ( ngón cái và ngón trỏ)

Trang 21

Ngay từ khi sinh ra, trẻ sơ sinh đã biết cách tìm và bú mẹ Tất cả các đứa trẻ bình thường,khỏe mạnh sinh ra đều đã có sẵn những kỹ năng sinh tồn này Chúng cũng đã có phản

xạ nuốt cơ bản Hành động mút vú mẹ hoặc bình đã đẩy sữa vào trong miệng của đứa trẻnơi mà cơ chế nuốt đã được kích hoạt

Từ khoảng 3 tháng, các bé bắt đầu tìm hiểu tay của mình, bé phát hiện ra bàn tay mình vàbắt đầu vẫy vẫy chúng trước mặt rồi khám phá chúng Nếu bất cứ vật gì chạm vào lòngbàn tay của bé, bé tự động nắm chặt lấy nó Dần dần, bé sẽ chủ động đưa tay mình lênmồm Vào giai đoạn các cơ bắp của bé vẫn chưa thể phối hợp tốt với nhau - các bé có thể

vô tình tự đánh vào mặt mình hoặc thấy rất ngạc nhiên khi có vật gì đó ở trong tay mình.Vào khoảng 4 tháng tuổi, bé có thể tiếp cận với những vật gây chú ý cho bé Khi bé dichuyển khéo léo hơn, bé bắt đầu có khả năng dùng cánh tay và bàn tay để tóm lấy những

đồ vật bé thích và cho vào mồm Môi và lưỡi của bé rất nhạy cảm và bé dùng chúng đểkhám phá mùi vị, kết cấu, hình dáng và kích cỡ của các đồ vật xung quanh

Khi được 6 tháng, hầu hết các bé có thể tiếp cận tới những đồ vật dễ cầm, nắm lấy chúng

và cho vào mồm một cách chính xác Nếu một đứa bé được tạo cơ hội để nhìn thấy, tiếpcận và chụp lấy thức ăn (không chỉ là đồ chơi) thì bé sẽ cho vào miệng Nhìn thì tưởng làđứa trẻ đang ăn nhưng thực ra thì bé không thực sự nuốt những đồ ăn đó, bé chỉ khámphá chúng với môi và lưỡi của mình mà thôi

Từ 6 đến 9 tháng, một vài kĩ năng mới phát triển, cái nọ nối tiếp cái kia Đầu tiên, đứa trẻtìm cách để cắn hoặc gặm những miếng thức ăn nhỏ bằng nướu (hoặc răng nếu bé đã mọcrăng) Không lâu sau đó bé sẽ khám phá ra cách giữ thức ăn ở trong miệng trong mộtkhoảng thời gian, và do lúc đó kích cỡ cũng như hình dáng bên trong khoang miệng của

bé đã thay đổi nên bé điều khiển lưỡi tốt hơn và có thể đảo thức ăn xung quanh miệng vànhai chúng Tuy nhiên ở giai đoạn này, khi bé ngồi thẳng thì phần lớn thức ăn chắc chắn

sẽ bị rơi ra ngoài hơn là được bé nuốt vào

Không giống như sữa sẽ được mút từ vú mẹ hay bình vào thẳng bên trong khoang miệng,thức ăn thô cần phải được di chuyển tích cực ở miệng Đó là điều mà bé sẽ không thể làm

được cho đến sau khi bé học cách cắn và nhai Tức là tất cả những thức ăn mà bé đưa vào

miệng rồi sẽ lại rơi hết ra ngoài trong ít nhất 1 hoặc 2 tuần Bé chỉ có thể bắt đầu nuốtchúng khi những cơ ở lưỡi, má và hàm đã phối hợp hoàn hảo với nhau để hoàn thành cơchế nuốt thức ăn Đây có thể là sự bảo vệ tự nhiên của cơ thể để giảm thiểu tối đa việc bé

bị hóc Nhưng điều này chỉ xảy ra chừng nào tự bé đưa thức ăn vào miệng mình - bé cần

phải tự kiểm soát

Khoảng tầm 9 tháng tuổi, bé sẽ phát triển kĩ năng “gọng kìm" - tư thế sử dụng ngón cái

và ngón trỏ để cầm những vật nhỏ (hoặc thức ăn) Trước khi có kĩ năng này, bé hầu nhưkhông thể cầm được những vật nhỏ (ví dụ như nho khô hoặc đậu Hà Lan) để đưavào miệng

Những bé được cho phép tự đưa thức ăn vào miệng ở tất cả các bữa ăn trong ngày có rấtnhiều cơ hội để luyện tập những kĩ năng này và sẽ nhanh chóng trở nên tự tin cũng nhưthành thạo chúng Bé sẽ tự đi khi bé sẵn sàng - dường như việc bé bắt đầu ăn thức ăn thô

cũng như vậy - miễn là bé được tạo cơ hội để làm điều đó.

Hầu hết các nghiên cứu về vấn đề các bé tập ăn dặm đều tập trung vào thời điểm bé bắt đầu việc ăn dặm và bé nên được cho ăn cái gì Mối quan hệ giữa cách bé lớn lên và cách

Trang 22

bé bắt đầu ăn thô đã hoàn toàn bị bỏ qua Nhưng khi Gill Rapley, đồng tác giả của

phương pháp BLW quan sát cách bé xoay sở với thức ăn (Phụ lục 1, trang 242) thì bànhận thấy rất rõ ràng rằng các bé luôn có bản năng để biết khi nào mình thực sự sẵn sàng

để ăn thô và những kĩ năng cần thiết cho việc tự ăn sẽ được bé phát triển hoản toàn tựnhiên

“Ngay khi có người giảng giải cho tôi về phương pháp BLW, tôi đã nghĩ rằng ”Tất nhiên rồi - điều đó thật có lý!” Tôi thấy mình thật ngốc khi không thể tự nhận biết được những điều đó khi tôi có bé đầu lòng Vì thế, với John, chúng tôi hiểu rằng con có thể tự ăn được, chúng tôi đã chứng kiến 2 bé khác và biết rằng điều đó hoàn toàn có thể Không phải cho con ăn bốc là để bổ trợ thêm cho việc đút thìa mà con sẽ tập ăn hoàn toàn bằng cách này.”

Lid, mẹ của Heather 8 tuổi - Edwin 5 tuổi và John 20 tháng.

BLW và cho con bú

Tự ăn là bản năng của trẻ,cho dù chúng bú mẹ hay bú bình Tất cả các bé đều rất tò mò vềmọi thứ xung quanh chúng và từ 5 tháng tuổi trở đi, trẻ bắt đầu nhặt đồ vật lên và cho vàomiệng Tuy nhiên, việc cho con bú đóng một vai trò đặc biệt trong vấn đề chuẩn bị chotrẻ ăn dặm Sau đây là những gì xảy ra:

-Cho con bú tức là để bé tự cho mình ăn tại vú mẹ:

Người mẹ phải bế bé ở tư thế phù hợp nhưng bé làm nhiệm vụ bú bằng cách ngậm vàonúm vú sau đó nhả chúng ra khi bé no Thực tế là không thể ép một đứa trẻ bú - bạn sẽbiết điều này nếu bạn đã từng cố gắng làm thế Như vậy cho bé bú là để cho bé tự ăntrước khi bé bắt đầu tự ăn thô Trong khi đó, một đứa bé được cho bú bình cần dựa vào sựtrợ giúp của mẹ nhiều hơn Bé đợi mẹ cho núm bình vào miệng và mong đợi mẹ sẽgiữ bình cho mình chừng nào bé còn cần bú

- Những trẻ bú mẹ luôn luôn biết cách kiểm soát tình thế:

Chúng có thể thay đổi tốc độ bú và lượng sữa ăn vào dựa trên việc chúng đói hay khátđến mức nào Ngược lại, tốc độ bú của trẻ bú bình chủ yếu dựa trên kích cỡ của lỗ hổngtrên núm bình Và cũng có thể dễ dàng thuyết phục bé bú thêm nhiều sữa hơn bé muốnchỉ bằng cách đưa đẩy núm bình trong miệng bé để làm bé mút thêm (phản xạ mút là mộtphản xạ không điều kiện - giống như phản xạ giật đầu gối)

-Bú mẹ sử dụng cơ miệng khác với bú bình:

Cử động của miệng bé trong khi bú mẹ gần giống với cử động nhai, trong khi bú bìnhgần như là mút ống hút Vì vậy các cơ miệng của trẻ bú bình sẽ không được chuẩn bị cho

cử động nhai như trẻ bú mẹ Tức là là trẻ bú bình có thể sẽ mất thời gian hơn một chútkhi học cách đưa đẩy hiệu quả thức ăn bên trong miệng

- Hương vị của sữa mẹ thay đổi từ cữ này sang cữ khác dựa theo những món mà người

mẹ vừa ăn: Vì vậy ngay từ đầu, những trẻ bú mẹ đã được quen với rất nhiều hương vị

khác nhau trong khi những trẻ bú sữa công thức chỉ được trải nghiệm với đúng một

vị mà thôi Tức là những trẻ bú mẹ sẽ ít bị ngạc nhiên bởi các vị khác nhau của thức ănnên có thể sẽ hăng hái với trải nghiệm này hơn Ngược lại, phụ huynh của trẻ ăn sữa côngthức đôi lúc sẽ thấy con của họ không sẵn sàng thử quá nhiều hương vị mới trong

Trang 23

cùng một lúc Tuy nhiên chỉ bởi vì BLW là một bước chuyển đổi tự nhiên từ bú mẹkhông có nghĩa là nó khó đối với những trẻ bú bình - chỉ đơn giản là nó có thể làm bé mấtnhiều thời gian hơn một chút để thực tập và trở nên mạo hiểm như những bé bú mẹ Cũng

có một vài khía cạnh của BLW sẽ được nhìn nhận hơi khác một chút ở những bé bú bình;

ví dụ; cách tập uống nước và cách giảm cữ sữa và tăng cữ ăn thô, nhưng khái niệm tổngthể của BLW sẽ đều được áp dụng tốt đối với bất kỳ đứa trẻ nào

“Dường như rất nhiều bà mẹ cho con bú hoàn toàn 6 tháng đầu đời ưu tiên chọn BLW để cho con ăn dặm và họ cũng vẫn có thể tiếp tục cho con bú với tất cả những lợi thế sức khỏe của sữa mẹ"

Nicky, chuyên gia về vấn đề cho trẻ bú mẹ

Ngắt quãng việc tự ăn

Ngay từ khi sinh ra, trẻ nhỏ đã có thể tự ăn bằng cách bú mẹ và hầu hết cha mẹ đềukhông muốn phải bón cho con khi bé được 2 đến 3 tuổi - họ mong con có thể tự ăn Thậtkhông logic khi ngắt quãng trình tự ăn theo bản năng bằng bón thìa lúc bé được 6 thángtuổi và sau đó bố mẹ mới là người quyết định khi nào bé được tự ăn trở lại

Từ 6 tháng tuổi bé đã có thể tự ăn dặm; chẳng cần phải giúp chúng ăn trong vài tháng vàcàng không cần phải quyết định khi nào thì ngừng can thiệp Đơn giản vì bé hoàn toàn cóthể tự ăn

“Câu chuyện BLW:

Tôi không chắc là mình có nên cho con ăn theo bản năng kiểu BLW hay không nếu như Arne không chỉ cho tôi thấy Một hôm, khi được gần 6 tháng, Arne ngồi cạnh con đầu của tôi Evie, con bé đang xem tivi và thằng bé tóm lấy chiếc sandwich Marmite của chị rồi cắn 1 miếng nhỏ Marmite rất mặn phải không? Bạn không thể tìm được loại thức ăn nào chống chỉ định để làm thức ăn khởi đầu hơn nó đâu Nhưng ăn gì là lựa chọn của con chứ không phải là món tôi chuẩn bị cho nó; nó thích thứ gì thì đã có thứ đó Nên nó rất vui.

Điều đó thật sự rất khác so với thời tôi cho Evie ăn Tôi cho con ăn dặm khi nó được 5 tháng và nó diễn ra thật khủng khiếp Tôi nhớ chắc mình đã khóc khi cho con bé ăn lần đầu tiên; con bé không thể ngồi thẳng nên nó nửa nằm nửa ngồi trên ghế rung và bột thì nhoe nhoét trên mồm Và tôi thực sự đã phải cố gắng khủng khiếp để có đủ sữa cho con.

Vì vậy với Arne, chúng tôi quyết định là dù thế nào cũng sẽ đợi thêm một thời gian nữa

và ngay sau khi thằng bé cầm lấy chiếc sandwich, chúng tôi đã cố làm nhuyễn một vài đồ

ăn cho con, nhưng cháu lại không thích bị đút ăn và chúng tôi nghĩ: “Ô, sao mình không cho con mỗi món một tí nhỉ?”

Thằng bé tập ăn súp lơ đầu tiên, rồi đến cà rốt sau đó là thịt hoặc gì đó khác – cháu cân bằng và quy củ hơn chị gái mình rất nhiều Với con bé, chắc chắn sẽ có những giai đoạn

mà cháu không muốn ăn và không chịu ăn rất nhiều thức ăn nghiền nhuyễn Toàn bộ quá trình đơn giản hơn nhiều với Arne nên chúng tôi đang tiếp tục áp dụng nó với George

Polly, mẹ của Evie 6 tuổi, Arne 4 tuổi và George 6 tháng.

Trang 24

Động lực để tập ăn

Động lực của một đứa bé 6 tháng tuổi cầm lấy thức ăn đưa lên miệng chẳng liên quan gìđến cơn đói cả Các bé muốn bắt chước lại những gì người lớn làm, một phần vì chúng tò

mò và một phần là do bản năng mách bảo với chúng rằng làm thế là an toàn Vì thế chúng

ta không nên ngạc nhiên khi thấy các bé muốn cầm lấy thức ăn mà bố mẹ mình vừa ăn.Hầu hết - thậm chí có thể là tất cả sự phát triển của chúng ta khi là một đứa bé đều liênquan đến khả năng sinh tồn Một đứa bé cần phải biết thức ăn nào lành và thức ăn nàokhông tốt vì vậy bé quan sát bố mẹ thật kĩ để tìm hiểu những thứ họ cho vào miệng.Điều đó sẽ bắt đầu xảy ra vào khoảng cùng thời gian khi bé biết cách sử dụng cánh tay vàbàn tay của mình để lấy đồ vật

Sự tò mò của một đứa bé là vô cùng lớn đến nỗi nếu bé muốn tóm lấy một vật gì thì bé sẽkhông ngừng luyện tập những cử động cần thiết để có được nó Và một khi bé đã xoay sở

để lấy được một món gì mới lạ, bé gần như sẽ luôn cho lên mồm để khám phá và thử

nghiệm Vậy là khi lần đầu tiên bé đưa thức ăn vào miệng thì bé coi thức ăn đó như là

một thứ đồ chơi hoặc đồ vật mới Bé không hề có khái niệm rằng thứ đó có hương vịhoặc thứ đó là đồ ăn cho đến khi bé có được nó Nếu bé xoay sở để cắn được một miếng,

bé sẽ thong thả nhai nó bằng nướu, khám phá cảm giác và hương vị của đồ ăn Bé sẽkhông nuốt đâu, một phần vì bé không muốn và cũng là vì bé không thể nữa Bé vẫn chưathể chủ động đẩy thức ăn vào sâu bên trong khoang miệng, miễn là bé vẫn ngồi thẳng vàkhông bị phân tâm thì thức ăn sẽ không bị rơi vào sâu bên trong do vô tình Thay vào

đó hầu hết chúng sẽ rơi ra ngoài

Một đứa bé được phép đưa thức ăn lên miệng sớm bao nhiêu thì bé có thể tìm hiểu vềnhững kết cấu và hương vị của món ăn trước khi có thể nuốt bất cứ thứ gì sớm bấy nhiêu

Và dần dần bé sẽ khám phá được rằng đồ ăn có thể làm bé no Động lực để cầm thức ăncủa bé chỉ thay đổi khi bé hiểu ra sự liên kết giữa thức ăn và cơn đói Thường thì điều đóxảy ra vào khoảng giữa 8 tháng đến 1 tuổi hoặc lâu hơn một chút Thời điểm này là hoànhảo bởi vì đây mới là lúc bé thực sự bắt đầu cần đến thức ăn để bổ sung dinh dưỡng chobản thân

Những lưu ý quan trọng

- Động lực của trẻ để cho thức ăn vào mồm là sự tò mò và sao chép - không phải do đói

- Trong khoảng 2 tháng đầu hoặc nhiều hơn, thức ăn thô chỉ là để tìm hiểu mà thôi

Nhu cầu bổ sung dinh dưỡng

Có một lời đồn rằng sữa mẹ biến đổi khi bé được 6 tháng tuổi và không còn ”đủ" chấtcho bé Trên thực tế, sữa của một bà mẹ có con 6 tháng tuổi hay thâm chí một bà mẹ cócon 2 tuổi gần như có chính xác cùng giá trị dinh dưỡng như nó vốn có; thứ thay đổi lànhu cầu dinh dưỡng của bé Sữa luôn luôn là thức ăn duy nhất có đủ dinh dưỡng cân bằngcho trẻ nhỏ ở bất kỳ tuổi nào

Trang 25

Bé được sinh ra với nguồn dinh dưỡng được tích lũy trong suốt quá trình người mẹ mangthai Nguồn dự trữ này bắt đầu được sử dụng từ khi đứa trẻ chào đời, nhưng trong thờigian đó bé vẫn được bú sữa mẹ nên chắc chắn nguồn dự trữ này vẫn còn dồi dào Từ 6tháng trở lên, sự cân bằng dần thay đổi, chỉ ăn sữa mẹ và sữa công thức sẽ không đủ

cung cấp dinh dưỡng vì vậy đứa bé dần dần bắt đầu cần thêm dinh dưỡng từ chế độ ăn

của bé

Quan trọng là phải nhận ra rằng, đến 6 tháng tuổi, hầu hết các bé đều chỉ mới bắt đầu cần

nhiều hơn so với chế độ dinh dưỡng toàn sữa Ví dụ, hầu như các bé sinh đủ tháng cónguồn dự trữ sắt đầy đủ để bé có thể phát triển trong một thời gian nữa mà không xảy ravấn đề gì - trẻ không thể mất hết dinh dưỡng dự trữ chỉ sau 1 đêm được Nhưng chúngcần phải được giới thiệu về đồ ăn thô khi được 6 tháng tuổi, để chúng phát triển những kĩnăng cần thiết để ăn được những món ăn khác nhau và quen với những mùi vị mới,

để sẵn sàng cho thời điểm mà chúng thực sự bắt đầu phụ thuộc vào những thức ăn khácnhư là nguồn dinh dưỡng chính của mình

Một đứa bé từ từ phát triển nhu cầu cần thêm chất dinh dưỡng dường như phù hợp với sựphát triển dần dẫn kĩ năng tự ăn của bé Vì vậy khi được 6 tháng tuổi, khi vẫn còn cónguồn dự trữ dưỡng chất tốt, hầu hết các bé đều bắt đầu có thể nhặt lấy thức ăn và đưalên miệng

Vào khoảng 9 tháng tuổi, khi nhu cầu về dinh dưỡng bổ sung tăng lên, hầu hết các bétheo phương pháp BLW đều đã phát triển xong những kĩ năng cần thiết để ăn được nhiềuloại thức ăn thông dụng, những thứ có thể cung cấp những dưỡng chất bổ sung mà chúngcần Đây chính là thời điểm (cho dù sẽ có sự khác nhau 1 chút giữa bé này với bé khác)

mà các bố mẹ theo phương pháp BLW thông báo rằng con của họ dường như ăn có chủ

đích hơn - cứ như thể bản năng đã mách bảo bé thực sự cần phải ăn thức ăn đó để bổ

sung cùng với những cữ sữa của mình

Dần dẫn giảm cữ sữa

Rất nhiều phụ huynh thấy áp lực khi giảm cữ sữa của con mình để bé dựa vào thức ănnhiều hơn nhưng điều này không vội vàng được Từ 6 đến 9 tháng, lượng sữa mẹ hoặcsữa công thức cho bé nên để ở mức bình thường hoặc nhiều hơn trong khi lượng thức ănthì tăng lên dần dần Chỉ nên giảm cữ sữa từ 9 tháng trở lên và cữ ăn bắt đầu là bữachính Nếu một đứa trẻ được phép quyết định thời điểm bắt đầu ăn dặm và tốc độ của quátrình thì bé có thể dựa theo bản năng của mình để biết khi nào cần thêm cữ ăn và giảm

cữ sữa

Bé biến đổi tốc độ rất nhanh từ việc thích nghi với cữ ăn dặm và sau đó là bắt đầu bỏ dầndần cữ sữa Một vài bé bắt đầu nuốt thức ăn gần như ngay lập tức (lúc 6 tháng tuổi), vàđến 9 tháng tuổi chúng đã đủ khả năng tự ăn bằng cách bắt đầu giảm các cữ sữa củamình

Những bé khác bắt đầu từ từ, dường như không có hứng thú thực sự nào ngoài việc khámphá đồ ăn cho đến tận khi chúng được hơn 8 tháng và vẫn chỉ ăn rất ít lúc 10 thậm chí 12tháng

Và tất nhiên, có rất nhiều bé làm quen với thức ăn ở giữa hai dạng trên Có những békhởi đầu rất hào hứng nhưng dường như lại tiến chậm lại trong một vài tuần Và có

Trang 26

những bé dường như phải mất rất lâu để có hứng thú với đồ ăn nhưng một khi chúng đãthích, thì chúng lại phát triển kĩ năng với tốc độ đáng kinh ngạc.

Có những bé lại rất đáng ngạc nhiên, xen kẽ giữa những tuần mà chẳng có gì xảy ra mấyvới những tuần mà mỗi ngày chúng lại làm được một điều mới Tất cả những điều nàyhoàn toàn bình thường và vô cùng khác biệt với những quy trình đều đặn hay sự chuyểnđổi từ giai đoạn này sang giai đọan khác mà các phụ huynh được hướng dẫn khi cho con

ăn đồ ăn nhuyễn

“Một trong những vấn đề tôi gặp phải với phương pháp ăn dặm thông thường là những

”giai đoạn" mà đứa trẻ được cho là phải trải qua; BLW đã xóa tan điều đó"

Helen, chuyên gia dinh dưỡng

Phát triển khả năng nhai

Các kỹ năng sử dụng miệng phát triển đồng thời với những kĩ năng khác của bé Nhai,nuốt và nói đều dựa trên những chuyển động phối hợp giữa các cơ trong miệng, bao gồm

cả lưỡi Trẻ sơ sinh có thể phối hợp các cơ này để có thể bú mẹ (hoặc bú bình) nhưng đấy

là tất cả những gì bé làm được Đó là lí do mà nếu cho các bé ăn từ khi còn quá nhỏthì thức ăn phải mềm và lỏng vì cách duy nhất để bé có thể ăn được chúng là nuốt chửng.Rất nhiều người cho rằng bé cần phải được bón thìa trước khi chúng thực sự đương đấuvới những thức ăn được cho là thô – nhưng điều đó không đúng Đứa trẻ tự khắc sẽ xoảy

sở được với những thức ăn có thể nhai được một khi miệng chúng lớn lên và phát triển.Nói riêng rẽ, khởi đầu bằng bú mẹ đã phát triển những cơ miệng được sử dụng để nhai

và nói sau này

Trước kia mọi người tin rằng trẻ cần phải quen với thìa trước khi trước khi chúng có thể

ăn thức ăn lổn nhổn; điều đó cũng không đúng Trẻ nhỏ có một phản xạ được gọi là ”đẩylưỡi" mà chúng sử dụng (một cách vô thức) để đẩy mọi thứ trừ ti mẹ hoặc ti bình ra khỏimiệng Đó có thể là một cơ chế an toàn để ngăn cho những thứ rắn bị nuốt hoặc hít vào.Bón thìa sớm dẫn đến việc bỏ đi phản xạ đẩy lưỡi, đó là lí do vì sao nó khó và lộn xộn.Phản xạ đẩy lưỡi tự nhiên sẽ giảm dần khi trẻ được 4 tháng tuổi cho dù trẻ có hay khôngđược bón thìa

Tức là trong nhiều năm, sự giả định ”đứa trẻ quen với chiếc thìa" thực chất chính là sựbiến mất của phản xạ đẩy lưỡi

Cũng như vậy, không phải bé học nhai mà bé chỉ phát triển khả năng để làm điều đó nên

không cần thiết phải ”dạy" cho bé bằng cách bắt đầu cho ăn bột mịn rồi tiếp tục quá trình

từ xay nhuyễn đến thức ăn lợn cợn

Bé vẫn có thể nhai dù chưa có răng

Thường thì các bé 6 tháng tuổi sẽ có từ 1-2 cái răng, nhưng không phải bé nào cũng vậy Cho dù có hay chưa có răng thì cũng chẳng ảnh hưởng đến khả năng cắn hay gặm thức

ăn của bé – bé chỉ cần dùng lợi của mình Chắc chắn là không có sự khác biệt gì về khả năng nhai của bé (Tuy nhiên có thể sẽ phải đợi đến khi có thêm răng thì bé mới cắn được những thức ăn rắn, ví dụ như cà rốt sống) Con vẫn có thể dùng lợi để cắn hoặc

Trang 27

nhai trệu trạo rất tốt - tất cả những người mẹ cho con bú đã bị con cắn bằng lợi sẽ cho bạn biết điều đó

“Otis chưa có một cái răng nào 2 đứa lớn cũng tận hơn 1 tuổi mới mọc răng, nên tôi hiểu con không cần có răng cũng có thể nhai được – khi được 1 tuổi chúng đều có thể ăn được những thức ăn tôi nấu”

Sadie, mẹ của Ellen 9 tuổi, Thomas 5 tuổi và Otis 8 tháng.

Người lớn có xu hướng coi thường cách chúng ta sử dụng các cơ miệng Nhưng cách ta

di chuyển kẹo cao su từ má này sang má kia, cách nhằn hạt cherry hay ô liu hay cách bạnlấy miếng xương cá hoặc mẩu thức ăn dắt trong kẽ răng đều là những cử động khá phứctạp Học cách đảo thức ăn xung quanh khoang miệng là rất quan trọng để giữ an toàn và

vệ sinh răng miệng tốt cũng như việc ăn và nói – cách tốt nhất để học những kĩ năngnày là luyện tập chúng bằng rất nhiều đồ ăn với đủ các kết cấu khác nhau

Những kết cấu khác nhau cũng làm tăng thêm niềm yêu thích đối với ăn uống; khôngphải chỉ có hương vị mới làm món ăn trở nên thú vị Tưởng tượng xem người lớnchúng ta sẽ thấy nhàm chán thế nào nếu tất cả thức ăn đều có cùng một kiểu kết cấu(đặc biệt nếu chúng đều được xay hay nghiền nhuyễn) Tất cả các loại thức ăn giòn, dai,sánh và lỏng tạo ra những cảm giác khác nhau trong miệng và cần được xử lý theonhững cách khác nhau Bé càng được trải nghiệm nhiều kết cấu khác nhau thì càng thànhthạo hơn trong việc xử lý chúng và càng mong muốn thử những món mới

Cửa sổ cơ hội

Vài người liên tưởng giai đoạn từ 4 đến 6 tháng tuổi như là một “cửa sổ của cơ hội" đểgiúp các bé làm quen với hương vị và kết cấu mới Họ lo lắng rằng, nếu bỏ qua ”cửa sổ”này, đứa trẻ sẽ miễn cưỡng chấp nhận đồ ăn thô và kết quả là việc ăn dặm trở nên khókhăn

Dường như sự lo lắng này bắt nguồn từ một thực tế là đứa trẻ không được đút bột chođến sau sáu tháng có vẻ chống cự với việc đút thìa hơn những bé kém tháng

Thật không may, bởi vì bón thìa đã trở thành phương pháp được mặc định để cho trẻ ăn

nên không ai thực sự nhận ra rằng cách cho ăn mới chính là điều mà những trẻ này từ chối chứ không phải là đồ ăn Thực tế là những bé 6 tháng tuổi hoặc lớn hơn được cho

phép tự ăn rất thích thú khi thử các món mới; chúng là những công dân nhỏ tuổi tài năngmuốn tự mình làm mọi việc Vậy nên nếu có một thời kì lý tưởng để các bé làm quen vớimùi vị và kết cấu mới thì nó sẽ không bao giờ bắt đầu trước khi các bé tự cho thức ăn vàomồm theo bản năng, đó là vào lúc bé được khoảng 6 tháng tuổi

Ăn đủ nhưng không quá nhiều: Học cách điều khiển khẩu vị

Biết khi nào nên dừng ăn là yếu tố quan trọng để phòng tránh béo phì và giữ gìn vóc dáng

lý tưởng cho bạn; dù bạn bao nhiêu tuổi thì ngừng ăn khi đã no là điều bình thường.Nhưng nhiều đứa trẻ - và người lớn - không thể làm thế

Nhiều bậc phu huynh lo lắng rằng con cái họ ăn chưa đủ no Thực chất, thức ăn là cầu nốigiữa dinh dưỡng và tình yêu; chúng ta luôn muốn cho con mình thấy bố mẹ yêu chúng

Trang 28

đến nhường nào và cho con ăn là một cách để thể hiện điều đó Cùng lúc đó chúng ta

có thể có cảm giác bị chối bỏ tình cảm khi con không ăn đồ ăn mình nấu Nhữngcảm xúc này kết hợp với sự mong đợi thiếu thực tế về lượng thức ăn mà trẻ nên ăn đãkhiến cho rất nhiều đứa trẻ từ bé đến lớn thường xuyên bị thuyết phục để ăn nhiều hơnnhững gì chúng cần Nó cũng có nghĩa là trẻ sẽ phải học cách ăn quá no, hoặc trong nhiềutrường hợp cực đoan, nó có thể khiến bé chán ăn hoặc sợ ăn; nói cách khác sự phát triểncủa khả năng kiểm soát khẩu vị bình thường bị đe dọa

Khi ăn kiểu bón thìa, ta cực kỳ dễ dàng thuyết phục các bé ăn những thứ mà chúng khôngmuốn ăn Ngược lại, những bé được tự ăn sẽ sắp xếp lượng thức ăn đưa vào cơ thể hoàntoàn tự nhiên - chúng ngừng ăn khi thấy no Tức là chúng sẽ tiếp tục ăn chừng nào chúngcòn cần ăn và chỉ thế thôi

Tốc độ ăn của chúng ta cũng rất quan trọng Nếu một đứa bé được tự ăn thì bé sẽ có tốc

độ ăn của riêng mình, tự sắp xếp thời lượng cần có để giải quyết xong một miếng thức ăn.Cha mẹ thường ngạc nhiên khi thấy con mình dành khá nhiều thời gian để nhai mộtmiếng nhỏ Kiểm soát lượng và tốc độ ăn không chỉ giúp cho bữa ăn của bé trở nên thú vịhơn mà còn giúp bé dễ dàng nhận ra khi nào mình no Ngược lại những người bón chocon ăn có thể thúc giục bé ăn nhanh hơn khi bé tự làm; can thiệp vào bản năng của bébằng cách bảo con mình khi nào chúng ăn đủ Ăn quá nhanh cũng là một khía cạnh kháccủa hành vi ăn uống có thể dẫn tới béo phì ở trẻ em và người lớn

“Thái độ của Erin với thức ăn rất tuyệt Con bé có thể kiểm soát khẩu vị của mình – con

bé đơn giản là ăn khi đói và ngừng ăn khi no Cách ăn này của chúng tôi thật lộn xộn đối với mọi người ở đây và một vài người khó mà hiểu rằng cách ăn đó tốt đến thế nào"

Judith, mẹ của Erin, 2 tuổi

“Bón thìa làm tôi thấy khó mà biết được có phải Tristan ngừng ăn vì nó no rồi hay không – hay đó lại là một phần của trò chơi “tranh nhau cái thìa với bố” của nó”

Andrew, bố của Tristan 4 tuổi và Madeleine, 7 tháng

Bé sẽ không hóc chứ ?

Rất nhiều phụ huynh (ông bà và những người khác) lo lắng rằng những trẻ tự ăn sẽ bị hócnhưng miễn là bé còn kiểm soát được bất kì đồ ăn nào đang trong miệng và bé vẫn ngồithẳng thì khả năng bé bị hóc khi theo BLW sẽ không cao hơn khi được bón thìa - thậmchí có thể còn ít xảy ra hơn

Thông thường, sự lo lắng về việc bé bị hóc xuất phát khi người lớn nhìn thấy bé ọe ra đồ

ăn và lầm tưởng rằng đấy là hóc; 2 cơ chế này có liên quan đến nhau nhưng không hềgiống nhau Ọe là hành động nôn để đẩy thức ăn ra từ đường hô hấp nếu miếng đó quá tokhông thể nuốt vào Bé há miệng ra và đẩy lưỡi về phía trước; đôi khi một mẩu thức ănxuất hiện ở trước miệng bé và thậm chí bé nôn ra 1 ít Dường như những bé tự tập ănkhông bị vấn đề đó làm phiền và thường thì các bé sẽ tiếp tục ăn như chẳng có gì xảy racả

Ở người lớn, phản xạ ọe được khởi động ở phần cuống lưỡi - bạn cần phải cho ngón tayvào trong họng thì mới ọe được Tuy nhiên, đối với 1 đứa trẻ 6 tháng tuổi thì phản xạ nàyđược kích hoạt ở ngay phần đầu lưỡi cho nên bé không chỉ ọe dễ hơn người lớn mà còn

Trang 29

oẹ ngay khi miếng thức ăn còn ở rất xa đường hô hấp Như vậy khi các bé 6 hoặc 7 thángtuổi ọe ra đồ ăn không có nghĩa là nó ở quá gần đường hô hấp của bé và rất hiếmkhi khiến bé bị hóc.

Phản xạ ọe có thể chính là điểm then chốt để các bé học cách xử lý thức ăn an toàn Khimột vài lần bé xuất hiện phản xạ ọe vì cho quá nhiều thức ăn vào mồm hay đẩy chúng

vào quá sâu, bé sẽ học được rằng không nên làm thế nữa Khi bé lớn hơn, cho dù bé được hay không được tự tập, nơi xuất hiện phản xạ di chuyển vào sâu bên trong lưỡi và ọe chỉ

xảy ra khi thức ăn ở sâu hơn trong miệng Vì vậy bé đơn giản ”bỏ được” khuynh hướng

ọe ra thức ăn

Tuy nhiên, khi phản xạ ọe di chuyển về vị trí giống như của người lớn thì nó càng ngàycàng trở nên kém hiệu quả hơn so với dấu hiệu cảnh báo lúc trước đó Vì vậy với những

bé không được khám phá thức ăn ngay từ lúc đầu có thể sẽ bỏ lỡ cơ hội sử dụng phản xạ

ọe để giúp chúng học cách giữ cho thức ăn cách xa đường hô hấp của mình Những bằngchứng xác thực đã chỉ ra rằng những bé được bón thìa có nhiều vấn đề với ọe và ”hóc"khi chúng làm quen với thức ăn (vào khoảng 8 tháng) hơn là những bé được pháp trảinghiệm điều này sớm hơn

Tuy nhiên, cần hiểu ọe không phải là vấn đề cần để tâm mà điều quan trọng hơn cần phảinhớ là phản xạ này là một tính năng an toàn mấu chốt Để nó được hoạt động hiệu quả thì

bé buộc phải ngồi thẳng lưng, có như vậy thì thức ăn mới không rơi vào quá sâu bêntrong miệng để bị đẩy vào trong chứ không phải ra ngoài bởi phản xạ ọe

Oẹ, Hóc và Bón thìa

Trong thực tế rất nhiều ví dụ về việc bé bị oẹ, bị hóc liên quan đến phương pháp bón thìa, đặc biệt là khi bón những thức ăn lổn nhổn cho bé Để hiểu thêm về lý do của hiện tượng này bạn hãy thử tưởng tượng cách bạn dùng thìa để ăn súp cà chua rồi so sánh với lúc bạn ăn món ngũ cốc buổi sáng Nếu bạn cũng húp ngũ cốc như khi ăn súp, những hạt lổn nhổn sẽ lập tức trôi thẳng vào sâu trong họng và bạn sẽ nhanh chóng bắt đầu ho và sặc Khi bé được bón thìa thì chúng sẽ có xu hướng húp thức ăn nên dễ bị oẹ và hóc.

Hiện tượng hóc xảy ra khi đường hô hấp bị bịt toàn bộ hoặc 1 phần Khi có thứ gì đó bítmột phần đường hô hấp thì bé sẽ tự động ho để loại bỏ nó; thông thường hành động nàyrất hiệu quả Nếu như đường hô hấp bị tắc nghẽn toàn bộ - điều này rất hiếm khi xảy ra

- thì đứa bé không thể ho và bé cần người lớn đẩy mảnh thức ăn ra cho bé (sử dụngphương pháp cấp cứu tiêu chuẩn)

Hành động ho và sặc tưởng như là rất đáng báo động thì thực chất lại là dấu hiệu chothấy bé đang giải quyết được vấn đề Ngược lại, một đứa bé thực sự đang bị hóc thường

sẽ im lặng - bởi vì không hề có chút không khí nào có thể lọt qua khu vực bị chặn Những

em bé bình thường có phản xạ ho rất hiệu quả và chừng nào bé còn ngồi hoặc dựa thẳng

về phía trước thì tốt nhất là không nên làm phiền bé khi bé đang dọn dẹp đường hô hấpcủa mình

“Ban đầu, khi thấy Izaack ho khi đang ăn, chúng tôi ngay lập tức chạy ra, đưa con ra

Trang 30

khỏi ghế và vỗ lưng cho con Nhưng khi chúng tôi dừng lại và thực sự nhìn nhận những

gì bé đang làm thì chúng tôi đã nhận ra rằng nếu như chúng tôi cho con thời gian để

ho ra thứ đang vướng ở bên trong thì nó luôn chui ra ngoài được và thằng bé lại tiếp tục

ăn vui vẻ"

Lucy, mẹ của Izaak, 8 tháng

2 yếu tố làm cho bé dễ bị hóc hơn:

- Người khác ngoài bé cho đồ ăn (hoặc nước uống) vào miệng bé

- Tư thế ngả ra đằng sau

Nếu ai đó tiếp cận bạn với 1 cái bát và 1 cái thìa để bắt đầu bón cho bạn thì bạn nên ngăn

họ lại để có thể kiểm tra xem thức ăn là gì và lượng thức ăn ở thìa là bao nhiêu Có lẽ bạn

sẽ muốn kiểm soát thời gian và cách thức đồ ăn được đưa vào miệng của mình Nhữngkiểm tra căn bản này sẽ giúp bạn tính được cách xử lý thức ăn khi đã ở trong miệng; việclập kế hoạch đối phó với thức ăn sẽ giúp bạn tránh bị hóc

Nếu bạn đang ngồi ngả ra đằng sau, được người khác bón cho ăn thì còn đáng sợ hơn bởitrọng lực sẽ làm cho thức ăn rơi vào sâu trong miệng trước khi bạn sẵn sàng nuốt Khi taliên hệ với người lớn, rõ ràng theo bản năng, người ăn cần, và nên kiểm soát được quátrình cho ăn Đối với các bé cũng tương tự như thế

Khi bé tự cho thức ăn vào miệng, bé đang kiểm soát nó Nếu bé có thể nhai nó, bé sẽ làm.

Nếu bé có thể đẩy miếng thức ăn đó vào sâu trong họng, bé sẽ nuốt nó Nếu bé không thểthực hiện được những điều trên thì miễn là bé đang ngồi thẳng, thức ăn sẽ đơn giản là rơi

ra ngoài Cho bé tự ăn có nghĩa cho bé quyền kiểm soát để giúp bé an toàn

Sự liên kết giữa những gì bé có thể làm bằng tay và bằng miệng cũng sẽ giúp các béBLW được an toàn

Khi một em bé 6 tháng tuổi lần đầu tiên tự ăn thì bé không thể nào cầm được những loạithức ăn mà có thể bé sẽ khó mà di chuyển chúng bằng lưỡi, ví dụ nho khô và đậu Hà Lan,

vì thế chúng sẽ không rơi vào miệng bé Chỉ đến khi nào bé lớn hơn (khoảng 9 thángtuổi), bé bắt đầu sử dụng ngón trỏ và ngón cái tạo thành ”gọng kìm" thì bé mới có thểcầm được những vật nhỏ xíu Vào thời điểm này, miễn là bé được luyện tập tự ăn rấtnhiều loại thức ăn thì kĩ năng nhai của bé đã tiến bộ khá nhiều Tức là một khi bé đã

có thể cầm nho khô bỏ vào miệng thì gần như chắc chắn là bé có thể ăn nó một cách antoàn Sự xuất hiện song song của hai khía cạnh then chốt trong sự phát triển của bé là mộtphần cơ bản giúp BLW trở thành một phương pháp an toàn

Như vậy, miễn là bé được trợ giúp (nếu cần thiết) ở tư thế ngồi thẳng, được kiểm soát tất

cả những thứ có trong miệng mình, không tiếp xúc với những thức ăn chắc chắn sẽ làm

bé hóc thì không có lý do gì để lo lắng về vấn đề hóc khi áp dụng BLW hơn bất kỳphương pháp ăn dặm nào khác

“Đôi khi Magnus (đứa được bón thìa) cho quá nhiều thức ăn vào trong mồm rồi bị ọe –

và đôi khi sắp hóc Hiện tượng đó thường xuyên xảy ra khi cháu ăn thịt (một lần chồng tôi phải lôi mấy con mực ở trong mồm thằng bé ra và 1 hay 2 lần gì đó tôi đã phải vỗ rất

Trang 31

mạnh vào lưng cháu) Còn Leon (được cho ăn theo BLW) thì ọe 1 vài lần nhưng không bao giờ hóc.

Joy, mẹ của Magnus 6 tuổi và Leon 3 tuổi

Liệu các bé có thực sự biết mình cần ăn những gì ?

Những em bé BLW được phép chọn những thứ mà chúng muốn (hoặc cần) từ những thức

ăn có sẵn trong bữa ăn, và bố mẹ các bé thường ngạc nhiên vô cùng bởi chế độ dinhdưỡng rất cân bằng mà con mình tự chọn trong khoảng thời gian 1 tuần hoặc tươngđương Có rất ít những nghiên cứu đáng tin cậy về việc theo bản năng, liệu các bé có thực

sự hiểu chúng cần ăn những gì hay không, nhưng có một thử nghiệm lạ lùng vào nhữngnăm 1920 và 1930 của bác sĩ nhi khoa người Mỹ tiến sĩ Clara Davis đã khẳng định rằngcác bé chọn đồ ăn là có tính toán

Vào thời điểm nghiên cứu diễn ra, rất nhiều trẻ em không chịu ăn những đồ ăn được coi

là tốt cho chúng Hầu hết bác sĩ nhi khoa cho các vị phu huynh những chỉ dẫn nghiêmngặt về cái gì, số lượng và số lần cho con ăn Nhưng bác sĩ Davis nghi ngờ rằng chính sựkhắc nghiệt này là nguyên nhân của vấn đề, và việc thuyết phục - thậm chí là ép buộc -con ăn những đồ ăn nhất định đã làm mọi việc trở nên tồi tệ hơn Bà đã đưa ra 1 lý thuyếtrằng các bé biết chúng cần ăn thứ gì là tốt nhất cho chúng

Bà đã đưa ra thực đơn “tự chọn” cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ để tìm hiểu xem điều gì sẽ xảy

ra khi một đứa bé được tự quyết đinh xem mình ăn gì Bà nghiên cứu 15 bé từ lúc chúng

6 tháng đến khi được 4.5 tuổi; tất cả các bé đều ở trong khoảng 7 đến 9 tháng tuổi khi bắtđầu thử nghiệm và đều bú mẹ hoàn toàn cho đến thời điểm đó

Các bé được cung cấp 33 món ăn với lựa chọn khác nhau chút ít ở mỗi bữa ăn Tất cả cácmón đều được nấu riêng, nghiền nhuyễn và không bỏ gia vị; không được nấu kết hợpkiểu như bánh mì với súp

Các bé được quyền chọn bất kì những gì chúng muốn từ những đồ ăn này với lượng bất

kì Chúng có thể tự ăn hoặc chỉ vào một món để được y tá bón cho ăn và người nàykhông được phép gây ảnh hưởng tới quyết định của các bé Nếu một bé ăn hết khẩu phần

ăn món nào thì món ấy sẽ được cung cấp thêm cho đến khi bé đó hoàn toàn ngừng ăn.Các bữa ăn được rà soát cẩn thận để các nhà nghiên cứu có thể tìm hiểu chính xác nhữngmón mà từng bé đã ăn Các xét nghiệm máu, nước tiểu và X-quang được thực hiện đểgiám sát sức khỏe của các bé

Sau khi hoàn thành cuộc thử nghiệm, bác sĩ Davis phát hiện ra rằng mỗi bé đều đã chọnđược những chế độ dinh dưỡng vô cùng cân bằng Chúng đều rất giàu dinh dưỡng

và có lợi cho sức khỏe - cho dù có những bé không chọn như thế lúc đầu –và các bé đều

ăn với lượng và chủng loại thức ăn nhiều hơn so với những gì được cho là bình thường ở

độ tuổi của chúng Chúng tăng cân vượt chuẩn và hoàn toàn không bị nhiễm các bệnh vềsuy dinh dưỡng (như bệnh còi xương) và nhiều bệnh khác rất phổ biến thời kì đó

Tuy nhiên, sự kết hợp đồ ăn của từng bé lại độc đáo và không thể dự đoán được – không

có bất cứ thứ gì tiếp cận đến cái được gọi là chế độ ăn ”chuẩn mực" Ví dụ, vài bé chọn

ăn nhiều hoa quả trong khi những bé khác dường như thiên về thịt hơn; hiện tượngnghiện ăn hoặc ăn quá nhiều xảy ra phổ biến (có một bé đang ở tuổi tập đi hình như đã ăn

Trang 32

7 quả trứng trong 1 ngày) Nhưng tất cả các bé đều vui lòng thử ăn những món mới Vàkhông bé nào chọn chế độ dinh dưỡng dựa trên ngũ cốc và sữa mà chúng bị “cho là nên"

ăn vào độ tuổi đó

Theo bác sĩ Davis, một phần lí do để tất cả những bé đó đều phát triển tốt đó là bởi vì chỉnhững thức ăn bổ dưỡng, chưa chế biến - không có những đồ ăn nhiều đạm, chất béo vàđường Nhưng chỉ đơn giản là đưa ra một lựa chọn những món ăn có lợi không bảo đảmmột chế độ dinh dưỡng cân bằng Bất kì bé nào được nghiên cứu vẫn có thể quyết địnhgiới hạn chế độ ăn của chúng - ví dụ như tránh ăn thịt, hoa quả hoặc rau xanh - và kết quả

là bị ốm Nhưng tất cả các bé đều ăn đầy đủ các loại thức ăn để đảm bảo một chế độ cânbằng

Tuy nhiên, kết quả của thử nghiệm là chưa đủ tin cậy để khẳng định lý thuyết của bác sĩDavis là đúng (Nó là một nghiên cứu nhỏ và hầu hết các số liệu đã bị mất – và nó khôngbao giờ được thực hiện lại vì phương pháp của bà ngày nay bị cho là phi đạo đức).Nhưng thử nghiệm này đã được biết đến rộng rãi vào thời điểm đó – nó thậm chí cònđược xuất hiện trong một vài tác phẩm ăn khách dành cho các vị phụ huynh của bác sĩBenjamin Spock trong những năm 1940 và 1950 – và dần dần chế độ dinh dưỡnggiới hạn dành cho trẻ sơ sinh mà đã vô cùng phổ biến lại trở thành lỗi thời Nhưngtrong khi thông điệp về tầm quan trọng của việc cung cấp cho trẻ nhiều loại thức ăn vẫncòn hiện hữu thì ý tưởng rằng chúng được phép chọn thứ mình ăn dường như đã biến mất

- có thể là trong những năm sau đó các bé bắt đầu bị cho ăn dặm vào khoảng từ 3 đến 4tháng khi mà chúng chưa thể chọn được những gì mình nên ăn

Câu chuyện BLW

Bé thứ 2 nhà tôi, Saskia, được ngồi trên đùi mẹ khi chúng tôi ăn và con bé bắt đầu tiếp cận thức ăn ở trong đĩa của bố mẹ khi được hơn 6 tháng một chút Con bé rất vui vẻ cầm lấy đồ ăn và cho vào miệng, nên chúng tôi kiểu như là áp dụng BLW theo trực giác khi chưa thực sự tìm hiểu gì về nó Rồi sau đó tôi nhận ra rằng có những người khác cũng đang áp dụng PP này và nó có 1 cái tên Phương pháp này thật dễ dàng, các bà mẹ cần phải áp dụng nó; đặc biệt là với những bé thứ 2, cho một thế hệ tiếp theo.

Nghĩ là thì con đầu Lily của chúng tôi cũng đã tiếp cận đồ ăn, nhưng chúng tôi chỉ làm theo những kinh nghiệm cho trẻ ăn đã được công nhận đó là bón cho con bằng thìa Chúng tôi thay phiên nhau, một người cho ăn và một người bón cho Lily.

BLW thì nhanh gọn và dễ thực hiện hơn - tuy nhiên phương pháp này thì bừa bãi hơn, đó chính là một chút quan ngại khi áp dụng phương pháp này, song cho ăn đút thìa thì thật phức tạp

Và nó thật nhàm chán - chúng tôi hoặc là chuẩn bị đồ ăn, hoặc cho con ăn, hoặc dọn dẹp Đồ ăn xay nhuyễn chỉ tập trung hướng đến thức ăn, còn có lẽ sẽ tuyệt vời hơn nếu

bé được vừa chơi đùa, vừa tận hưởng bữa ăn

Suzzanne, mẹ của Lily 3 tuổi và Saskia 14 tháng

Trang 33

Bé sẽ được nuôi tốt khi áp dụng BLW?

Việc nuôi bé tốt hay không phụ thuộc vào bạn và bé của bạn Dù bạn sử dụng phươngpháp nào đi nữa, trách nhiệm của bạn là cung cấp thức ăn dinh dưỡng và chế độ ăn uốngcân bằng cho bé, sự khác biệt của BLW là những gì bé thực sự ăn sẽ do bé tự quyết định.Hầu hết mọi người đều nghĩ rằng nếu cha mẹ quyết định việc ăn uống của bé thì bé sẽđược ăn đúng và đủ dinh dưỡng cần thiết, còn nếu để bé tự chọn thức ăn thì chúng sẽ chỉ

ăn bánh snack và sô cô la mà thôi Thế nhưng điều ngược lại mới có thể là đúng Nhiềucha mẹ cho con ăn theo phương pháp đút thìa cho biết họ rất khó khăn khi cho bé ănnhững thức ăn tốt, nhưng cuối cùng thì họ đành phải dùng mẹo như giấu rau trong thức

ăn khác hoặc vừa cho bé ăn vừa xem TV (để bé không chú ý bé đang ăn gì), hoặc hứathưởng nếu bé chịu ăn rau Ngược lại, những cha mẹ áp dụng BLW cho biết các bé ăn rấtnhiều loại thức ăn mà không cần phải thuyết phục bé, kể cả những thức ăn thường bọn trẻkhông thích như bắp cải

Có bằng chứng của việc trẻ em sẽ tự chọn thức ăn tốt một cách tự nhiên, đúng số lượng,nếu bé có cơ hội được chọn (xem trang trước về những nghiên cứu của tiến sĩ ClaraDavis) Điều này cần nghiên cứu thêm nhưng nghiên cứu này được củng cố bởi thực tếrất nhiều câu chuyện về những bé bị rối loạn tiêu hoá thức ăn lại đến từ những gia đình

mà cha mẹ quyết định thức ăn dặm cho bé Hầu hết những người đã thử cả 2 phươngpháp đều không quay lại phương pháp thông thường bởi vì bé ăn theo phương pháp BLW

ăn tốt hơn nhiều những bé còn lại trong gia đình

"Bé William đã không cần ăn bột xay nhuyễn nhưng lại khá thành công Bé không bị rốiloạn tiêu hoá một số loại thức ăn nhất định như anh trai Samuel được cho ăn đút muỗng

Bé thích nhiều loại thức ăn mà hầu hết những đứa trẻ khác sẽ không thèm đụng đến Béthích tiêu đen và thức ăn cay Nhiều bạn bè tôi đã nói rằng số loại thức ăn mà bé William

có thể ăn thật là đáng kinh ngạc nếu so với những bé khác Cậu bé sẽ thử ăn bất cứ thứgì." _Pete, cha của Samuel 5 tuổi, William 2 tuổi, và Edward 6 tháng

Chẳng phải là thức ăn xay nhuyễn thì dễ tiêu hoá hơn và như vậy thì dễ hấp thu dinh dưỡng hơn hay sao?

Có vẻ đúng là những thức ăn đến bao tử trong thể xay nhuyễn thì dễ tiêu hoá hơn nhữngmiếng thức ăn lớn Nhưng miệng của con người được thiết kế để làm nhuyễn thức ănbằng cách nhai Thức ăn được nhai kỹ thì bao tử dễ làm việc hơn so với thức ăn được xaynhuyễn bởi máy bởi vì sự trộn lẫn nước bọt với thức ăn giúp khởi động quá trình tiêu hoá,đặc biệt tiêu hoá thức ăn tinh bột

Những bé được phép tự ăn có khuynh hướng giữ thức ăn trong miệng lâu hơn trước khinuốt Trong thời gian ngậm này, thức ăn sẽ được làm mềm với nước bọt và làm nhuyễnbởi nướu răng Nhưng thức ăn xay nhuyễn thì lại khó tiếp xúc với nước bọt Thức ăn xaynhuyễn được cho bằng thìa, rồi vào thẳng cổ họng và nuốt ngay mà không được nhai.Xay nhuyễn thức ăn, đặc biệt là trái cây và rau, có thể làm mất một số dưỡng chất Khicắt thức ăn, một lượng vitamin C ở phần bề mặt cắt sẽ bị mất, do đó thức ăn xay nhuyễntrước sẽ còn ít vitamin C hơn với những miếng lớn Ví dụ, cả trái táo sẽ cung cấp nhiều

Trang 34

vitamin C hơn táo xay nhuyễn Vitamin C là một vitamin quan trọng, đặc biệt là nó thúcđẩy việc hấp thu chất sắt Và cơ thể chúng ta không thể lưu trữ lại vitamin C nên việccung cấp vitamin C hàng ngày là rất quan trọng.

Thức ăn xay nhuyễn thường dễ bị cho là dễ tiêu hoá hơn vì những gì thấy được trongphân của bé Không giống phân của bé ăn bột xay nhuyễn, phân của bé ăn thức ăn "thật"thỉnh thoảng có những mẩu rau nhỏ Điều đó không có nghĩa là thức ăn không được tiêuhoá, nó chỉ chứng tỏ rằng bé đang học nhai và cơ thể đang thích ứng với thức ăn Thức ăn

xay nhuyễn có vẻ đã được tiêu hoá hoàn toàn vì nó không được thấy trong phân bé.

Những bé được cho ăn quá nhanh (thường dễ xảy ra với bé cho ăn phương pháp đútmuỗng) có thể bỏ lỡ việc học nhai Những bé được tự ăn từ khi bắt đầu và những békhông vội vã khi ăn thường lấy miếng nhỏ hơn và nhai lâu hơn trước khi nuốt Điều nàydẫn tới việc tiêu hoá về tổng thể là tốt hơn

Có bé nào không nên ăn dặm theo phương pháp BLW?

BLW dựa trên sự phát triển những kỹ năng bình thường của bé cho nên phương pháp này

có lẽ không phù hợp với tất cả các bé Những bé bị chậm phát triển, bị yếu cơ hay có dịdạng về miệng, bàn tay, cánh tay hay lưng (như hội chứng Down, bại não hay gai đôi cộtsống (spina bifida) có lẽ thích hợp hơn với phương pháp đút muỗng hoặc kết hợp ăn bằngtay với đút muỗng Tuy nhiên với những bé này thì bố mẹ cũng không nên loại bỏ cách

ăn bằng tay, bởi vì đây có thể là một cách lý tưởng giúp các bé phát triển chính xác các

kỹ năng chúng cảm thấy khó Những trẻ bị rối loạn tiêu hoá nên cần thức ăn thô biệt màkhông có sẵn trong các thức ăn tự nhiên, nhưng, một lần nữa, điều này không cản trở béđược tự ăn những thức ăn khác của bé

Những bé sinh non có thể có những nhu cầu khác nhau khi bắt đầu ăn dặm, nhưng điềunày phụ thuộc vào số tuần sinh sớm của bé Thai 36-37 tuần có thể coi là đủ tháng nhưng

27 tuần thì rõ ràng là không Nhiều bé sinh non không chỉ là sinh sớm mà còn cực kỳnhỏ, hoặc có bệnh, hoặc có nhiều nguyên nhân làm bé sinh sớm mà những nguyên nhânnày còn làm bé chậm phát triển sau này Rõ ràng một lời khuyên sẽ không thể phù hợpvới tất cả những bé này

BLW hiệu quả cho những bé sinh đủ tháng bởi vì nhu cầu dinh dưỡng để ăn dặm và sựsẵn sàng (hoặc khả năng) phát triển để tự ăn của bé sẽ xảy ra đồng thời, do vậy bé có thể

tự ăn thức ăn tự nhiên ngay khi bé có nhu cầu (thường sau 6 tháng một chút) Sự pháttriển tổng thể của bé sinh non tiếp tục với tốc độ gần như khi giả sử bé này sinh đủ tháng

Vì vậy giả sử nếu bé sinh sớm 6 tuần, có khả năng bé sẽ không thích thú với thức ăn hoặckhông có khả năng đưa thức ăn vào miệng cho tới khi bé được 7 tháng rưỡi Nhưng cóthể bé sẽ cần thêm nhiều chất bổ dưỡng trước thời điểm ăn dặm vì bé đã không đủ thờigian trong tử cung để tích luỹ các chất dự trữ

Chúng ta biết rất ít về những nhu cầu của bé sinh non ở thời điểm bé bắt đầu ăn dặm Cụthể là, đối với những bé cần bổ sung chất dinh dưỡng trước khi có thể tự ăn thì chúng takhông biết chính xác những chất dinh dưỡng bổ sung này nên ở dạng thức ăn xay (đútmuỗng cho bé ăn thức ăn xay một thời gian ngắn trước khi ăn thức ăn bình thường) hay ởdạng thuốc bổ sung dinh dưỡng được chỉ định của bác sĩ Mỗi bé sinh non cần được cho

ăn theo cách riêng của từng bé Tuy nhiên, không có lý do gì chúng ta hạn chế việc tự ăn

Trang 35

đối với các bé không cần chất dinh dưỡng bổ sung (hoặc các bé đang sử dụng chúng dướidạng thuốc bổ sung dinh dưỡng), ngay cả khi với phương pháp này chúng vẫn không thểhiện sự thích thú với thức ăn khi đã qua 6 tháng khá lâu.

Tóm lại, các bé được 6 tháng hoặc hơn nên được khuyến khích khám phá thức ăn bằngtay và được phép tự ăn ngay khi chúng bắt đầu thích Tuy nhiên nếu bé sinh non hoặc cóđiều trị riêng hoặc có vấn đề về thể chất, bạn nên tham khảo lời khuyên từ bác sỹ nhi,chuyên gia dinh dưỡng và/hoặc bác sỹ trị liệu ngôn ngữ và tiếng nói trước khi quyết định

có nên chỉ áp dụng duy nhất phương pháp ăn dặm BLW cho bé hay không

"Bé Sean được sinh sớm 4 tuần và tôi bắt đầu cho bé ăn theo phương pháp BLW, tất cảkhá mới mẻ với tôi vì chị Lorna của bé đã được ăn bằng phương pháp đút muỗng Tôinghĩ bé hơi chậm một tí so với các bé sinh đủ tháng, nhưng phương pháp BLW đã cho bé

cơ hội thể hiện khi bé đã sẵn sàng." Rachel, mẹ của Lorna 14 tuổi và Sean 4 tuổi

Có thực sự hợp lý khi để bé điều khiển?

Học ăn thức ăn là giai đoạn tự nhiên của sự phát triển Chúng ta không điều khiển bé khi

bé bắt đầu muốn đi, nên thật chẳng hiểu tại sao chúng ta lại nên điều khiển việc ăn dặmcủa bé Không có cha mẹ nào chủ động ngăn cản bé đi khi bé có dấu hiệu muốn đi, việc

đó được xem là tàn nhẫn và có rất có thể gây hại cho bé Nhưng nhiều cha mẹ khôngnhận ra rằng họ đang vô ý gây hại cho bé khi điều khiển bản năng ăn của bé, bằng cáchngăn cản bé tự ăn hoặc không cho phép bé tự quyết định bất kỳ điều gì trong bữa ăn

Là cha mẹ, sự kiểm soát cần thiết trong việc ăn uống của bé chỉ duy nhất là việc quyếtđịnh cung cấp thức ăn nào và mức độ thường xuyên ra sao Miễn là bạn cung cấp cho béthức ăn dinh dưỡng, còn lại bé sẽ quyết định những gì bé ăn, ăn bao nhiêu và trong baolâu

Cách tốt nhất để đảm bảo bé bú đủ lượng sữa mẹ (và để giảm thiểu vấn đề về sức khoẻcho mẹ) là cho phép bé điều khiển việc bú ngay từ khi mới bắt đầu bú, bao gồm mức độthường xuyên bú, tốc độ bú và thời lượng bú Điều này được gọi là ăn theo nhu cầu hay

ăn theo ý muốn của bé Việc chọn phương pháp BLW sẽ cho phép bé sử dụng chính cáchđiều khiển này để bé tiến tới ăn được thức ăn thông thường Điều này có nghĩa là bé cóthể tiếp tục đáp lại những chỉ dẫn bên trong cơ thể như cảm giác đói hay no và ăn nhiềuhay ít theo đúng nhu cầu của bé Đây là điều cơ bản cho việc điều khiển cảm giác ngonmiệng tự nhiên và thái độ ăn uống lành mạnh trong suốt cuộc đời

Nếu bé bú bình, thời điểm và lượng sữa cung cấp cho bé có khuynh hướng do cha mẹquyết định Nhưng việc kiểm soát này sẽ phải ngưng vào một lúc nào đó Vậy khi nào làthời điểm đúng? Tại sao không phải là lúc bé bắt đầu ăn dặm? Điều này dường như là cơhội lý tưởng cho bé được phép phát huy bản năng ăn uống tự nhiên theo nhu cầu của bé.Nhiều cha mẹ thích cho em bé và trẻ nhỏ ăn đút muỗng chỉ đơn giản vì nhanh hơn là khicho phép bé tự ăn Nhưng, là người lớn thì điều quan trọng với mỗi người là chúng ta cóthể quyết định ăn trong bao lâu Đôi khi chúng ta muốn thư giãn và thực sự thưởng thứcthức ăn; có lúc chúng ta chỉ cần ăn thật nhanh Không ai muốn điều đó được quyết địnhbởi người khác, đặc biệt nếu họ đang đút muỗng cho chúng ta! Vội vã ăn uống có nghĩa

là chúng ta không được thưởng thức nhiều và thậm chí còn ảnh hưởng tới việc tiêu hoá

Trang 36

Cho phép bé tự ăn sẽ giúp bé thưởng thức thức ăn nhiều hơn và giảm rủi ro đau bụng vàtáo bón.

Điều khiển việc bé ăn như thế nào chẳng giúp gì cho việc hấp thụ chất dinh dưỡng tốthơn hoặc thái độ tốt hơn mà thực tế việc này có thể chỉ dẫn đến những cuộc chiến đấutrong bữa ăn Các bé dường như có bản năng thử thức ăn mới chậm hơn tuỳ vào mỗi bé.Bằng chứng từ nghiên cứu về chứng rối loạn ăn uống ở trẻ cho thấy việc không cho phép

bé điều khiển việc ăn uống làm bé sợ hãi với thức ăn mới, trong khi việc điều khiển bé ăntheo cách khác như đánh lừa bé (ví dụ, luôn phiên cho bé ăn những muỗng thức ăn ngọt

và thức ăn mặn), đã dạy cho bé không còn tin tưởng vào việc ăn uống nữa

Tương tự, rất dễ thấy là việc hối thúc bé khi bé đang ăn có thể dẫn tới việc bé ăn quánhanh và không nhai kỹ, và có thể không ăn đủ nhu cầu của bé Ngược lại, việc dỗ dành

bé ăn uống làm bé ăn nhiều hơn nhu cầu của bé Trong những tình huống xấu, việc điềukhiển bé ăn có thể làm cho bé trì hoãn hoàn toàn việc ăn uống

Có nhiều vấn đề ăn uống gây ảnh hưởng cho bé lớn và gia đình là nguồn gốc của việcnày Thực tế là, các chuyên gia về sức khoẻ làm việc với những gia đình trên thường bắtđầu bằng việc yêu cầu cha mẹ "đưa quyền điều khiển lại cho bé" Có lẽ nếu chúng takhông lấy đi quyền điều khiển này của bé ngay từ đầu thì những vấn đề như thế sẽ khôngphổ biến

"Với BLW thì tôi rất thích việc bé kiểm soát việc ăn uống Tôi thấy nhiều bé bị rối loạn

ăn uống và gần như hầu hết lý do là do bé không được quyền kiểm soát." Helen, chuyêngia dinh dưỡng

Trang 37

Chương 3: bắt đầu

Lara đã ngồi cùng bàn ăn với chúng tôi trước lần nếm thức ăn đầu tiên của cô bé vài tuần Cô bé dõi theo thức ăn trong miệng chúng tôi và “nhai không khí” theo chúng tôi Sau đó một ngày, cô bé lấy một chút bánh mì từ tay tôi, bắt đầu ngay lúc đó, chậm rãi đưa chúng vào miệng Cô bé làm rơi và dính một chút trên má Tôi đã phải đấu tranh để nài nỉ được giúp con bé, và cuối cùng con bé cùng tìm được miệng nó Con bé mút và nhai mẩu bánh mỳ - tôi không nghĩ con bé thực sự nuốt được cái gì Nhưng sự hăng hái

và tự hào tôi cảm thấy khá buồn cười.

Emma, mẹ của Lara, 7 tháng

Chuẩn bị cho BLW

Một khi baby đã được 6 tháng, bạn có thể nhận thấy chúng muốn tham gia cùng gia đìnhvào bữa ăn, mặc dù chúng không thực sự sẵn sang với những đồ rắn Trẻ con tò mò dữdội ở lứa tuổi này và hạnh phúc nhất khi chúng cảm thấy được tham gia Hãy để con bạnngồi cùng bạn và đưa chúng cái cốc hoặc thìa để chơi cùng, điều này sẽ làm chúng cảmthấy một phần điều sắp xảy ra (phản xạ) Khi trẻ sẵn sang dịch chuyển để xử lí thức ăn,chúng cho bạn biết

Bạn không cần mua bất cứ thiết bị đặc biệt nào cho BLW, và cho dù có rất nhiều sảnphẩm có thể giúp cuộc sống của bạn dễ dàng hơn chút ít, nó không cần thiết Một cái ghếcao có thể hữu dụng nhưng rất nhiều cha mẹ bắt đầu cho trẻ tiếp xúc với đồ rắn bằng cáchrất đơn giản là để cúng ngồi vào long trong suốt bữa ăn và đưa thức ăn ở đĩa của họ chotrẻ chơi Bất cứ điều gì bạn quyết định, một khi con bạn bắt đầu khám phá thức ăn, hãychắc chắn chúng được an toàn và trẻ được hỗ trợ ở tư thế thẳng đứng (xem lại, khi ăn cóthể xảy ra nguy hiểm, vì thế đừng bao giờ để trẻ ăn ở ghế lò xo hay ghế ngồi ô tô)

Thông thường, thức ăn gia đình tốt cho sức khỏe có thể hấp thụ một cách dễ dàng, do đócon bạn có thể xoay sở với chúng, vì thế không cần mua hay chuẩn bị bất cứ thức ăn gìđặc biệt cho chúng ( xem chapter 4 để biết thêm thứ khuyên dùng và một số thức ăn bạnkhông được phép sử dụng) Và cũng không cần thiết bất cứ dao kéo gì cho những thángđầu tiên vì con bạn sẽ dùng những ngón tay của chúng; chỉ cần đảm bảo tay chúng sạch

sẽ trước khi bắt đầu

Cuối cùng, bạn có thể muốn chuẩn bị cho một vài sự hỗn độn – trẻ đang tập ăn có thể vôcùng lộn xộn vào những tháng đầu ( xem trang 100 để xem các mẹo)

Sarah, mẹ của Jame, 2 tuổi: James thường xuyên ngồi vào lòng tôi suốt bữa ăn, và thằng

bé bắt đầu chộp lấy thức ăn đưa lên miệng lúc 7 tháng Một trong những thứ đầu tiênthằng bé thực sự để ý là mẩu thịt bò Tôi đã hầm và đưa thằng bé một miếng thịt lớn, nóchỉ mút và có thể nó chỉ dính lại một vài thớ Thằng bé trông như thể nó thực sự thích thú

vs điều đó

P80

Khi nào bắt đầu ăn

Mặc dù rất nhiền sách giới thiệu về ăn dặm đưa ra thời khóa biểu cho trẻ ăn trong vàotuần đầu tiên hoặc vài tháng, nhưng nó k cần thiết với PP BLW Quan niệm cũ cho rằng,

Trang 38

khi bắt đầu tập ăn, chỉ tiến hành 1 bữa/ngày, sau đó tăng lên 2 và 3 bữa/ ngày trong vàituần mục đích để các bé 3-4 tháng phải quen với thức ăn, nhưng thật sự hệ tiêu hóa khi

đó chưa hoàn thiện Trẻ em từ 6 tháng trở lên, khi các mô ruột hoàn thiện hơn, mới có thểbắt đầu tiếp nhận và tiêu hóa được thức ăn Do vậy phải chờ đên 6 tháng tuổi, các mẹ mới

bắt đầu tập ăn cho con theo cách mẹ ăn gì con ăn nấy – tức là có thể cho bé ăn cùng mẹ

vào bữa sáng, bữa trưa hay bữa tối hoặc khi mẹ ăn bữa phụ, miễn làm sao bé không bịquá đói, mệt mỏi, quậy phá

Cần lưu ý rằng không để bé bị đói khi tập ăn bởi trong những tuần tập ăn đầu tiên, “Bữaăn” không phải là để ăn, bé chỉ chơi và bắt chước; khi chơi với đồ ăn như vậy, bé tiến bộnhanh hơn về nhận biết loại thức ăn (màu sắc, mùi vị, kích thước, độ rắn mềm…) PP nàykhác hẳn với cách bạn cai sữa, để bé nhịn thật đói trước bữa ăn Khi mẹ đưa thức ăn, nếu

bé bị đói, bé sẽ trở nên thất vọng và chán, không thích khám phá và do đó không pháttriển các kỹ năng ăn

‘Lúc đầu, tôi định bỏ cuộc khi mới áp dụng BLW Stephanie không chú ý một chút nào đến thức ăn, tôi đã nghĩ pp này không thể thực hiện Nhưng một hôm trước bữa trưa, con

bé rất cáu gắt và quấy, vì thế tôi cho bé bú lưng lửng bụng Tôi cho bé ngồi vào ghế và không tin vào mắt mình nữa: con bé đã cầm miếng cà rốt lên mồm nhai Hóa ra từ trước đến giờ tôi đã sai- đúng ra là chỉ đưa thức ăn khi con không bị đói.’

Trích dẫn: Annabel, mẹ Zoe 2 tuổi và Stephanie 8 tháng.

Áp dụng PP “Baby-led weaning” thành công nhất khi mẹ vẫn cho bé bú sữa theo nhu cầu

Có nghĩa là, nếu bé cần bú sữa thì cứ để bé bú, còn việc tìm hiểu thức ăn như là một tròchơi riêng vậy thôi Xin nhắc lại rằng, bé không hề biết thức ăn có thể làm bé no bụng, vìvậy nếu mẹ nghĩ để cho bé đói trước bữa ăn, bé chỉ muốn ăn sữa mà thôi Nếu bé buồnngủ sau bú sữa, bé cũng không muốn tập ăn nữa, mẹ sẽ cho bé tập ăn vào lúc khác khi bétỉnh táo và tập trung hơn

Nếu mẹ quên cho bé ăn một vài bữa cũng không sao vì trong giai đoạn này đến một haitháng sau, bé không hề nhận đinh dưỡng từ những thức ăn dặm (bé không bị đói khi tậpăn) Vậy nên, mẹ thoải mái cho bé tập ăn để phát triển kỹ năng ăn tốt nhất cho bé Cầnnhấn mạnh rằng không nhất thiết bữa nào cũng bắt bé tập ăn, có thể chỉ cần để bé tỉnh táotập ăn 1 lần vào bữa tối (Phần lớn cha mẹ thường để con đói khi vào bữa ăn nhằm mụcđích cho bé quen với giờ ăn, nhưng khi bé chưa đến 1 tuổi điều này là không cần thiết-xem thêm trang 97)

Em bé thích tập ăn có lẽ vì mỗi ngày bé khám phá thêm nhiều thú vui từ thức ăn Trong 3ngày liền, bé có thể thích ngồi ăn vào tất cả các bữa nhưng sang ngày thứ 4 có thể bé chỉmuốn bú sữa Tiến trình tập ăn như thế gọi là tiến trình 2 giai đoạn, không tuân theo 1thời gian biểu cố định nào, giai đoạn trở lại ăn sữa thường không như bố mẹ trông đợi.Miễn là mẹ để bé tự lập xử lý thức ăn, bé sẽ tự tiến bộ theo cách riêng của bé Điều đó cónghĩa là bé vẫn cần ăn đủ sữa mẹ hoặc sữa công thức, dinh dưỡng nhận được từ thức ăndặm là không đáng kể, ăn nhiều hay ít sẽ do cơ thể tự điều chỉnh cho phù hợp với nhu cầucủa bé

Trang 39

LỜI KHUYÊN KHI MẸ BẮT ĐẦU ÁP DỤNG BLW

- Bé không bị đói khi ngồi ăn- sữa vẫn là thức ăn chủ yếu cung cấp đầy đủ dinh dưỡngcho bé

- Trong lúc ăn, cố gắng để bé tập trung và thử nghiệm đồ ăn

- Bất cứ lúc nào có thể, mẹ hãy cho bé tập ăn vào đúng bữa ăn của gia đình (kể cả bữa ănnhẹ)

- Phải đảm bảo bé có thể ngồi thẳng lưng, an toàn khi ngồi ghế tập ăn hoặc ngồi tronglòng mẹ

ĂN BỐC

Để áp dụng thành công pp BLW trong giai đoạn đầu, đó là mẹ phải cho bé những miếngthức ăn sao cho bé có thể cầm an toàn và dễ dàng đưa vào miệng Vậy nên mẹ có thể lấycho bé hầu hết những thức ăn có trên mâm cơm (xem cụ thể tại trang 114-119), bé sẽ ítbực bội và dễ dàng cầm thức ăn nếu mẹ chế biến thành những hình có kích cỡ vừa tay bé

Để cầm các đồ vật, các bé 6 tháng tuổi phải dùng cả bàn tay; trong vài tháng tiếp theo, bérất ít có khả năng cầm được các đồ nhỏ bằng ngón cái và ngón trỏ Vì bé chỉ có thể đưabàn tay đến gần các miếng thức ăn và nắm tay lại, nên các miếng thức ăn không được quáto

Các bé trong độ tuổi này cần các thức ăn có độ dính để chúng dính ra phía ngoài lòng bàntay vì các bé vẫn chưa thể xòe tay ra Nếu con bạn tập ăn lần đầu tiên, tay bé rất lóngngóng, những miếng thức ăn dài sẽ dễ ăn hơn những miếng ngắn Miếng hình que hoặchình giống ngón tay dài khoảng 5cm, bé sẽ cho lên miệng được nửa miếng còn một nửachui trong lòng bàn tay

Không cần phải chính xác ngay, chẳng mấy mà mẹ sẽ thấy bé khéo léo hơn thôi Bôngcải xanh có thể là lựa chọn tốt cho bé khi bắt đầu “ăn bốc”, hay tất cả các trái cây, rau củ,hoặc các loại thịt miễn sao mẹ chế biến thành những miếng thô vừa tay bé Rửa sạch taytrước khi ăn, kiểm tra ngồi an toàn và đưa bé vài miếng thức ăn vừa tay, rồi sau đó để bé

tự tìm hiểu

Nếu mẹ tập cho con ăn rau củ, lưu ý rằng không được quá nhừ (rau củ không bị nát toétkhi bé cầm cho lên miệng) hoặc quá khó để cho vào miệng (bé không thể gặm thức ănmột cách dễ dàng) Xem chương 4 để biết thêm thông tin về cách chế biến thức ăn chotrẻ

Một em bé 6 hay 7 tháng tuổi có thể gặm hoặc nhai những phần thức ăn dính lên nắm taycủa bé Cũng có thể bé cắn một miếng thức ăn, bỗng dưng làm rơi phần còn lại, rồi lạinhặt miếng khác lên Đó không có nghĩa là bé không thích thức ăn, mà chỉ là bé chưa thể

mở bàn tay ra để đưa thức ăn lên miệng- lúc này bé chưa thể tập trung làm 2 việc một lúc.Cảnh tượng này sẽ diễn ra trong 2 tháng hoặc hơn; đến khoảng 8 tháng tuổi, bé mới cóthể xòe tay lấy thức ăn từ trong nắm tay, và như thế kỹ năng ăn của bé đã khá tiến bộ, mẹ

sẽ thấy rằng bé có thể cầm được những miếng nhỏ vụn hơn và không cần thiết phải ănbằng tay nữa

Trang 40

‘Lúc đầu, tôi cắt mọi thức ăn vừa đúng 1 ngón tay nhưng không thấy rằng những miếng

đó chưa đủ dài Lucy có thể nhấc tay và lấy được thức ăn Nhưng trong nắm tay bé không

có chút thức ăn nào thò ra để bé ăn cả Con bé cảm thấy rất thất vọng Là mẹ mà tôichẳng biết con có thể làm gì và không thể làm gì Một thời gian sau tôi biết thức ăn cầnphải đủ dài để bé cầm lên và ăn.’

Trích dẫn: Laura, mẹ Josie 10 tuổi và Lucy 17 tháng

LUYỆN TẬP NÂNG CAO SỰ PHỐI HỢP

Để có thể cầm chính xác những mẩu thức ăn và xòe tay lấy thức ăn trong lòng bàn taymột cách khéo léo, mỗi em bé đều phải trải qua giai đoạn tự ăn bằng cả 2 tay Đó là mộttrong các giai đoạn phát triển khả năng tự phối hợp của bé Nghĩa là nếu bé sử dụng tay

để lấy thức ăn, dần dần bé sẽ tìm ra cách dễ hơn để cầm nắm nó Mẹ sẽ thấy các ngón tay

bé đưa thức ăn lên miệng không bị trượt nhiều ra ngoài nữa

Lúc đầu, khi đưa thức ăn lên miệng, một vài bé có thể vừa nhai vừa dùng 1 hoặc cả 2 tay

để giữ Là vì các bé chưa biết cách nhai thức ăn mà không cần mở miệng Nhưng bé sẽrất nhanh học được cách ngậm mồm nhai còn tay dùng để với những miếng khác tiếp tụcđưa lên miệng mà không để ý miếng vừa rồi bị rơi ra ngoài

OUCH! – Kim chỉ nang

Đôi khi bé vừa ăn vừa cho cả ngón tay vào miệng Nếu bé không cắn mạnh các ngón taythì chẳng sao cả Khi ăn mà tự nhiên thấy bé khóc, có nghĩa đã bé đã nuốt phải cái gì đókhó nuốt Nếu kiểm tra không thấy vấn đề gì thì mẹ cứ mặc kệ bé, bé đã tự khắc phụcđược Chỉ cần mẹ vỗ về và hôn nhẹ bé rồi để bé tiếp tục

(ở trang này có động từ “dip”, mình hiểu đó là động tác lấy thìa múc thức ăn lỏng hoặclấy miếng thức ăn cứng múc thức ăn lỏng lên, nhưng k biết dịch thế nào)

Bé 9 tháng tuổi sẽ có thể cầm miếng thức ăn nhỏ bằng ngón cái và các ngón tay, do đókích thước thức ăn có thể giảm xuống bằng hạt nho khô hay hạt đậu Khả năng “dip” của

bé khá chính xác, nên mẹ đã có thể cho bé ăn những thứ mềm hơn như thịt gà băm trộn(hummus), sữa chua không đường (yoghurt) để ăn cùng với những lát bánh mỳ, bánhgạo, nắm cơm hoặc bốc không bằng tay (Nếu muốn tập cho bé ăn đồ lỏng trước khi bé tự

“dip”, mẹ phải làm trước cho bé xem- dùng thìa hoặc các miếng thức ăn cứng- múc đồlỏng vào đó và đưa cho bé liếm láp Xem trang 131 để biết về cách lựa chọn thìa,muỗng.)

Bởi trẻ còn quá bé nên việc tập cho con thật nhiều bằng cách đưa các miếng thức ăn vừatay là cách tốt nhất giúp bé có nhiều kinh nghiệm xử lý chúng (trong thức ăn, những thứ

có thể gây hóc nguy hiểm là tất cả các loại hạt- xem thêm trang 114).Cha mẹ chế biếnthức ăn theo nhiều kiểu khác nhau sẽ giúp bé thích hợp với một chế độ ăn uống đa dạng-

và mẹ sẽ phải ngạc nhiên bởi những tiến bộ của bé

‘Millie cầm thức ăn giờ đã khéo léo hơn nhiều rồi; con bé có thể xoay bông cải xanh chỉ

để ăn phần hoa thôi, vì bé biết ăn phần đó dễ nhai nhỏ hơn Con bé còn biết cách ăn tráicây và rau nữa, ăn mà bỏ lại vỏ.’

Trích dẫn: Beth, mẹ của Millie 10 tháng tuổi

Ngày đăng: 07/06/2020, 21:13

TỪ KHÓA LIÊN QUAN

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

w