Video giới thiệu về Sông nước Cà Mau... SÔNG NƯỚC CÀ MAUTiết 77 Đoàn Giỏi Trích: Đất rừng phương Nam... Tác phẩm - Bài văn “Sông nước Cà Mau” được trích từ chương XVIII của truyện
Trang 1Ý nghĩa bài học mà Dế Mèn rút ra qua văn bản “ Bài học đường đời đầu tiên” của tác giả Tô Hoài?
Kiểm tra bài cu
Ở đời mà có thói hung hăng bậy bạ có óc mà không biết nghĩ sớm muộn gì
cung mang vạ vào thân mình đấy.
ĐÁP ÁN
Trang 2- Là tỉnh cuối cùng của Việt Nam.
- Bắc giáp Kiên Giang, Bạc Liêu.
- Đông giáp biển Đông.
- Tây và Nam giáp vịnh Thái Lan.
Ba mặt đều giáp biển, có diện tích rừng ngập mặn lớn, sông ngòi, hệ động thực
vật đa dạng phong phú
Trang 3Video giới thiệu về Sông nước Cà Mau
Trang 4SÔNG NƯỚC CÀ MAU
Tiết 77
Đoàn Giỏi (Trích: Đất rừng phương Nam)
Trang 51.Đọc
Hướng dẫn đọc văn bản:
- Giọng đọc hăm hở, liệt kê, giới thiệu nhấn mạnh các tên riêng.
- Đoạn đầu đọc chậm giọng miên man, đều đều, càng về sau tốc độ đọc càng nhanh dần lên, đến đoạn
tả cảnh chợ đọc với giọng vui, linh hoạt.
I Đọc - tìm hiểu chú thích
Trang 62.Chú thích
a Tác giả
- Đoàn Giỏi (1925-1989), bút danh Nguyễn Hoài – Nguyễn Phú Lễ.
- Quê ở Châu Thành, Tiền Giang.
- Đề tài sáng tác: Viết về thiên nhiên, cuộc sống và con người Nam Bộ.
Trang 7b Tác phẩm
- Bài văn “Sông nước Cà Mau” được trích từ chương XVIII của truyện dài “Đất rừng phương Nam”
- Bối cảnh lịch sử: cuộc sống của người dân vùng Cà Mau trong những năm kháng chiến chống Pháp
- Đất rừng phương Nam là truyện nổi tiếng nhất của Đoàn Giỏi, đã được dịch ra nhiều thứ tiếng (Anh, Pháp, Nga, Hoa…); truyện đã được chuyển thể thành phim, là phim VN đầu tiên được xuất khẩu qua Mỹ với phụ đề tiếng Anh.
Trang 8Video giới thiệu về Tác phẩm Đất Rừng phương Nam
Trang 9Video một đoạn Trailer phim được giới thiệu ở Mỹ
Trang 10II Tìm hiểu văn bản
- Kiểu văn bản: Miêu tả
- Phương thức biểu đạt: Miêu tả+ Thuyết minh
1 Kiểu văn bản, phương thức biểu đạt
Trang 11Sông nước Cà Mau
(Từ đầu -> một
màu xanh đơn điệu) (Tiếp theo -> khói
sóng ban mai) (Phần còn lại)
Ấn tượng chung
về toàn cảnh
sông nước Cà Mau
Cảnh sông ngòi, kênh rạch
Cảnh chợ Năm Căn
2 Bố cục
Trang 12Về sông ngòi, kênh rạch: Miêu tả một
cách khái quát về hệ thống sông ngòi
thì dày đặc, chằn chịt như mạng nhện.
2 Phân tích:
a Ấn tượng ban đầu về toàn cảnh sông nước Cà Mau.
Ấn tượng ấy được cảm nhận qua những giác quan nào?
Dùng lối so sánh và cảm nhận về phong cảnh sông nước Cà Mau bằng thị giác.
Về màu sắc: Bao trùm bởi một màu xanh bạt
ngàn của trời, nước, cây lá.
Điệp từ, tính từ chỉ màu sắc, được cảm nhận bàng thị
giác.
Về âm thanh: Rì rào bất tận của lá và tiếng
sóng – thứ âm thanh đơn điệu, triền miên,
vọng về trong hơi gió muối.
Âm thanh được tác giả
cảm nhận bằng thính giác
và cam giác
- Với cảm nhận bằng thị giác, thính giác
=>Tác giả miêu tả cái không gian mênh mông với nhiều sông ngòi, kênh rạch, cây cối phủ
kín một màu xanh, sóng biển rì rào
Trang 133 Phân tích:
b Cảnh sông ngòi, kênh rạch Cà Mau.
* Kênh rạch Cà Mau:
Qua đoạn 2 trong văn bản SGK, tác giả cho ta thấy cách đặt tên các dòng sông, con kênh ở vùng Cà Mau như thế nào?
- Đặt tên địa danh theo đặc điểm riêng:
Rạch Mái Giầm vì hai bên bờ rạch mọc toàn cây mái giầm cọng tròn xốp nhẹ
Kênh Bọ Mắt vì ở đó tụ tập không biết cơ man nào là bọ mắt, đen như hạt vừng,chúng cứ bay theo thuyền…
Kênh Ba Khía vì hai bên bờ tập trung toàn con ba khía.
Xã Năm Căn vì ngày xưa trên bờ chỉ có một cái lán năm căn.
Cà Mau là nói trại theo chữ khơ mâu, tiếng Miên nghĩa là nước đen.
Ví dụ:
=> Sông ngòi kênh rạch được đặt tên một cách dân dã, mộc mạc,
dựa vào đặc điểm sinh thái cây con, động thực vật ven bờ để đặt tên.
Trang 14c Cảnh chợ Năm Căn
Quan sát đoạn văn cuối/SGK/20 tìm các chi tiết tiêu biểu và độc đáo về chợ
Năm Căn?
- Chợ họp ngay trên sông nước -> Đó là cảnh sinh hoạt mang đặc điểm riêng, độc đáo của người Nam Bộ -Cà Mau
-Nằm bên bờ sông, có nhiều ngôi nhà bè với những khu phố nổi…
-Hàng hóa phong phú, cảnh mua bán tấp nập…
-Nghệ thuật: Miêu tả tinh tế (từ bao quát đến cụ thể, chú ý cả màu sắc hình khối, âm thanh)
=> Cảnh chợ Năm Căn đông vui tấp nập, trù phú
Trang 15c Cảnh chợ Năm Căn
Em có nhận xét gì về thái độ, tình cảm, sự hiểu biết của tác giả về sông
nước Cà Mau?
-> Tác giả có tài quan sát và sự am hiểu sâu sắc với phong tục, cảnh vật và con người Cà Mau…
Trang 16Em sẽ làm gì để góp phần xây dựng quê hương giàu
đẹp?
Trang 17III Tổng kết
Khái quát lại những đặc sắc về nghệ thuật của
văn bản?
- Miêu tả từ bao quát đến cụ thể; lựa chọn từ ngữ tinh tế, gợi hình, sử dụng có hiệu quả các biện pháp
tu từ
-Kết hợp nhiều phương thức biểu đạt, trong đó miêu tả là chủ yếu
Nhận xét về cảnh sắc sông nước Cà Mau và tình cảm của tác giả dành cho nơi này?
2 Về nội dung:
- Văn bản miêu tả sông nước Cà Mau đẹp rộng lớn, hoang dã, hùng vĩ, đầy sức sống; chợ Năm Căn tấp nập, trù phú độc đáo
- Thể hiện sự gắn bó, tài quan sát, tình yêu sâu sắc của tác giả dành cho thiên nhiên và cuộc sống ở vùng Cà Mau
Trang 18Trò chơi ô chữ
?
?
?
?
?
?
Đ A 1
Đ A 2
Đ A 3
Đ A 4
Đ A 5
Đ A 6
Câu 1: Ai là tác giả văn bản Sông nước Cà Mau?
Câu 2: Tên con kênh có nhiều động vật nhỏ, đen như hạt vừng?
Câu 3: Văn bản này viết về tình nào của nước ta?
Câu 4: Loài cây mọc nhiều ở vùng ngập mặn Cà Mau?
Câu 5: Nhận xét về thiên nhiên vùng sông nước Cà Mau?
Câu 6: Chợ buôn bán trên sông, bằng những chiếc ghe nhỏ gọi là gì?
Trang 19Video Thư giãn và cảm nhận!
Trang 20Hướng dẫn về nhà
1 Viết một đoạn văn trình bày cảm nhận của em về vùng đất Cà Mau.
2 Sưu tầm những bài thơ, bài hát viết về Cà Mau.
3 Soạn bài: “Bức tranh của em gái tôi”.