Hiểu khái quát lịch sử - văn hoá tỉnh Hà Nam từ nguồn gốc đến đầu thế kỉ XX Giáo dục học sinh lòng tự hào về lịch sử quê hơng, từ đó các em có ý thức gắn bó với quê hơng và xây dựng quê
Trang 1Ngaứy soaùn :
Ngày dạy :
Tiết 52:
LỊCH sử địa phơng
Khái quát lịch sử văn hoá tỉnh Hà Nam từ
TK X đến giữa TK XIX
A/ Mục tiêu:
Hiểu thêm về kiến thức lịch sử địa phơng, hiểu lịch sử tỉnh Hà Nam
Hiểu khái quát lịch sử - văn hoá tỉnh Hà Nam từ nguồn gốc đến đầu thế kỉ XX
Giáo dục học sinh lòng tự hào về lịch sử quê hơng, từ đó các em có ý thức gắn
bó với quê hơng và xây dựng quê hơng giàu đẹp
Su tầm các danh của tỉnh Hà Nam
B/ Phơng tiện dạy học:
Bản đồ hành chính tỉnh Hà Nam
C/ Tiến trình dạy - học.
1 Tổ chức:
2 Kiểm tra
3 Bài mới
Quê hơng, con ngời Hà Nam và nền văn minh sông Hồng
? TRỡnh bày những tư liệu tỡm hiểu
về lịch sử Hà Nam thời cận đại ?
- HS lần lượt trỡnh bày kết quả
tỡm hiểu
- GV cho HS ghi những tư liệu
quớ giỏ vào vở
Đời sống của nhõn dõn chủ yếu dựa
vào trồng lỳa, cuối thế kỷ XIX đó
xuất hiện một số đồn điền ở Kim
Bảng và Thanh Liờm chủ yếu là
trồng cõy cụng nghiệp và chăn nuụi
gia sỳc Nghề khai thỏc đỏ cũng đó
phỏt triển Cỏc nghề làm thuốc xỡ gà,
I/ Hà Nam thời cận đại (1873-1945)
- Đõy là thời kỳ đấu tranh bất khuất của dõn tộc và xuất hiện một sự kiện quyết định vận mệnh đất nước Đú là Đảng Cộng sản Việt Nam thành lập ngày 3/2/1930 Hà Nam là một tỉnh nhỏ nhưng là một trong 5 tỉnh đụng dõn nhất Bắc Kỳ và là một trong những tỉnh nằm ở trung tõm đồng bằng Bắc Kỳ
- Ngày 20/10/1890, toàn quyền Đụng Dương ra Nghị định thành lập tỉnh HàNam, trờn cơ sở phủ Lý Nhõn được mở rộng thờm Lỳc này tỉnh Hà Nam mới gồm toàn bộ phủ Lý Nhõn
Trang 2làm đồ sừng, quạt giấy, ấp vịt…
cũng bắt đầu phát triển Ở Phủ Lý
nhiều cửa hàng cửa hiệu mọc lên Hệ
thống giao thông cũng hình thành
các tuyến đường bộ, đường thuỷ
? Kể tên các đồng chí Cách mạng
đầu tên ở Hà Nam ?
Tháng 10/1929 đồng chí Lê Công
Thanh được cử về Hà Nam xây dựng
các chi bộ Đảng Tháng 10/1930 tỉnh
uỷ lâm thời được thành lập
Đồng chí Nguyễn Hữu Tiến
GV : Nhân dân Hà Nam còn tích cực
tăng gia sản xuất xây dựng nền kinh
tế tự túc, tự cấp để nuôi quân kháng
chiến và góp phần cùng cả nước làm
nên Điện Biên lịch sử 9 năm kháng
chiến chống Pháp quân và dân
Hà Nam đã làm nên những thắng lợi
hết sức vẻ vang, góp phần vào thắng
lợi chung của cả nước, đưa lịch sử
nước ta sang một thời kỳ mới: xây
dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc,
đấu tranh giải phóng miền Nam, thực
hiện thống nhất nước nhà
cũ, hai tổng Mộc Hoàn và Chuyên Nghiệp thuộc huyện Phú Xuyên, phủ Thường Tín tỉnh Hà Nội sáp nhập vào huyện Duy Tiên và 17 xã thuộc huyện Vụ Bản, phủ Nghĩa Hưng, huyện Thượng Nguyên
1/ Những đồng chí Cách mạng đầu tiên ở Hà Nam
- Năm 1927, Trần Tử Yến là sinh viên cao đẳng thương mại Đông Dương là Hội viên của Việt Nam Cách mạng thanh niên về Lũng Xuyên (Duy Tiên) dạy học, tại đây ông cùng Nguyễn Hữu Tiến, Vũ Hưng Uyển thành lập chi hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên tại đình Lũng Xuyên
- Giai đoạn 1930 - 1939 phải kể đến tiếng trống của nông dân
Bồ Đề (Bình Lục), rồi phong trào tiếp thu sách báo cách mạng rầm rộ
2/ Thời kì giành chính quyền và chống Pháp
- Thời kỳ 1939-1945 là thời kỳ đỉnh cao dẫn đến khởi nghĩa giành chính quyền trong toàn quốc và ở Hà Nam
Ở Hà Nội trong 5 ngày từ 20-24/8/1945 khởi nghĩa nổ ra ở tất cả các huyện thị và giành thắng lợi giòn giã
- Trong cuộc kháng chiến chống Pháp quân và dân Hà Nam đã đánh hơn 10.000 trận lớn nhỏ, diệt hơn 40.000 tên địch
Trang 3- Hs tìm hiểu và trình bày những lễ
hội tiêu biểu ở Hà Nam…
- GV cho HS ghi những nét văn hóa
tiêu biểu
Tại đây, vào năm 987, vua Lê Đại Hành
đã về mở hội thi cầy Hơn 100 năm
sau, năm 1118 vị vua thứ tư triều Lý, Lý
Nhân Tông cùng đoàn tuỳ tùng theo
dòng Châu Giang ghé thăm núi Đọi,
thấy cảnh sắc núi sông hữu tình đã cho
xây dựng chùa, đặt tên là Long Đọi Sơn
và xây dựng Bảo Tháp Sùng Thiện
Diên Linh Như vậy, địa danh núi Đọi -
sông Châu ra đời gắn liền với sự ra đời
của Bảo Tháp Sùng Thiện Diên Linh
năm 1118 Tháp báu Sùng Thiện Diên
Linh được xây dựng qua 3 vụ cầy và 4
mùa lúa chín mới hoàn thành vào năm
1121 với quy mô 13 tầng.
Mùa lễ hội vật Xuân Kỷ sửu 2009,
diễn ra tại Long Đọi Sơn cùng với Lễ
hội Tịch điền với sự tham gia của 06
đội các huyện, thành phố Ban tổ
chức đã trao 16 bộ huy chương gồm
09 bộ dân tộc, 07 bộ tự do cho các đô
vật Đồng thời, giải nhất toàn đoàn
thuộc về huyện Lý Nhân; giải nhì
toàn đoàn thuộc về huyện Kim Bảng;
giải ba toàn đoàn thuộc về huyện
Bình Lục./
4) Lễ hội vật Liễu Đôi
Vật Liễu Đôi là một lễ hội làng
II/ Lễ hội văn hóa ở Hà Nam 1) Lễ hội chùa Long Đọi Sơn
Hằng năm, cứ đến ngày 21 tháng 3
âm lịch, chùa Long Đọi Sơn mở hội Nhân dân trong vùng và rất đông khách thập phương đã về đây lễ và văn cảnh chùa Từ sáng sớm, đoàn rước kiệu đã hành lễ từ chân núi lên chùa làm lễ, dâng hương tưởng niệm
Lý Nhân Tông, người có công mở mang xây dựng chùa Sau phần lễ dâng hương là các đội tế nam quan,
tế nữ quan tạ ơn Trời Phật
2) Lễ hội đền Trần Thương
Đền Trần Thương thuộc thôn Trần Thương, xã Nhân Đạo, huyện Lý Nhân, Hà Nam
Cũng như những nơi thờ Hưng Đạo Đại Vương khác, đền Trần Thương
tổ chức lễ hội tưởng nhớ vị anh hùng dân tộc này vào ngày 20 tháng 8 âm lịch hàng năm
3) Lễ hội đình Đinh
Đình Đinh thuộc thôn Đinh, xã Đinh
Xá, huyện Bình Lục, Hà Nam
Đình Đinh thờ Đông Hải Đại Vương Đoàn Thương cùng con ông là Đông
Trang 4tiờu biểu của văn hoỏ Hà Nam
Hàng năm, vào ngày 05 thỏng
giờng õm lịch, tại làng Liễu Đụi,
xó Liờm Tỳc, huyện Thanh
Liờm, tỉnh Hà Nam lại diễn ra lễ
hội vật để ghi nhớ cụng lao của
chàng trai họ Đoàn giỏi vừ đó cú
cụng đỏnh giặc cứu nước.
Xưng đại vương Đoàn Văn, cỏc trung thần của triều Lý, Đụng Bảng đại vương triều Lờ cựng cỏc vị tiờn hiền, cỏc vị cú cụng lập làng Tương truyền, làng Đinh là nơi mà Đoàn Thượng đại vương đến tỡm thầy học
và cũng là quờ vợ của ụng Khi ụng mất, con trai ụng là Đoàn Văn cựng nhõn dõn Đinh Xỏ lập đền thờ Hàng năm, cứ vào ngày sinh của Đụng Hải đại vương Đoàn Thượng (10 thỏng Giờng õm lịch), làng Đinh lại tổ chức
lễ hội để tưởng nhớ bậc trung thần
• Sơ kết bài học:
- Giáo viên nhắc lại nội dung bài học
- Hớng dẫn tìm tài liệu "lịch sử tỉnh Hà Nam để đọc"