Bài 12 Cơ chế xác định giới tính

Bài 12 C CH XÁC NH GI I TÍNH C CH XÁC NH GI I TÍNH Ơ CHẾ XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ơ CHẾ XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ế XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ế XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH ĐỊNH GIỚI TÍNH ĐỊNH GIỚI TÍNH ỚI TÍNH ỚI TÍ

SIN H H

Giáo viên: Nguyễn Thị Tươi

PHÒNG GIÁO DỤC&ĐÀO TẠO QUẬN NINH KIỀU

TRƯỜNG THCS ĐOÀN THỊ ĐIỂM

NĂM HỌC 2010-2011

KIỂM TRA BÀI CŨ

Câu 1: Giải thích vì sao bộ NST đặc trưng cho loài sinh sản hữu tính lại được duy trì ổn định qua các thế hệ?

Câu 2: Cho các từ” “ Nguyên phân, Giảm phân, Thụ tinh” và

sơ đồ sau Hãy điền các quá trình đó vào các giai đoạn 1, 2, 3,4,5 ở sơ đồ

Bố Mẹ

Tinh trùng Trứng

1 2

5

NP

GP

GP

NP Thụ tinh

Bài 12 C CH XÁC NH GI I TÍNH C CH XÁC NH GI I TÍNH Ơ CHẾ XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ơ CHẾ XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ế XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ế XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH ĐỊNH GIỚI TÍNH ĐỊNH GIỚI TÍNH ỚI TÍNH ỚI TÍNH

Bài 12 C CH XÁC NH GI I TÍNH C CH XÁC NH GI I TÍNH Ơ CHẾ XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ơ CHẾ XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ế XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ế XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH ĐỊNH GIỚI TÍNH ĐỊNH GIỚI TÍNH ỚI TÍNH ỚI TÍNH

- Nêu những điểm giống và khác nhau của bộ NST ruồi đực và ruồi cái?

I NHIỄM SẮC THỂ GIỚI TÍNH:

Hãy quan sát bộ NST của người và giới thiệu

cặp nào là NST giới tính

Bộ NST ở người

2n=8 2n=8

2n=46

Bài 12 C CH XÁC NH GI I TÍNH C CH XÁC NH GI I TÍNH Ơ CHẾ XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ơ CHẾ XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ế XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ế XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH ĐỊNH GIỚI TÍNH ĐỊNH GIỚI TÍNH ỚI TÍNH ỚI TÍNH

Bài 12 C CH XÁC NH GI I TÍNH C CH XÁC NH GI I TÍNH Ơ CHẾ XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ơ CHẾ XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ế XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ế XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH ĐỊNH GIỚI TÍNH ĐỊNH GIỚI TÍNH ỚI TÍNH ỚI TÍNH

I NHIỄM SẮC THỂ GIỚI TÍNH:

-Trong tế bào lưỡng bội (2n):

+ Có các cặp NST thường(A) luôn luôn tồn tại từng cặp tương đồng

+ Có 1 cặp NST giới tính XX(tương đồng) hoặc không

tương đồng(XY)

- Ở người, động vật có vú, ruồi giấm, cây gai Cặp NST

giới tính của giống cái là: XX, giống đực là XY Ở chim,

ếch, bò sát, bướm, dâu tây thì ngược lại

- NST giới tính mang gen qui định tính đực cái và tính trạng thường liên quan đến giới tính( Thí d SGK).ụ SGK)

B NST ng iộ NST ở người ở người ười

B NST ru i gi mộ NST ở người ở người ồi giấm ấm

44A + XY

44A + XX

22A +X

44A + XY

44A + XX

CƠ CHẾ NST XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH NG Ở NGƯỜI ƯỜI I

44A + XY

44A + XX

22A +X

44A + XY

44A + XX

Thảo luận và trả lời 3 câu hỏi ở SGK

- Có mấy loại trứng và tinh trùng được tạo ra qua GP.

- Sự thụ tinh giữa các loại tinh trùng mang NST giới tính nào với trứng để tạo ra hợp tử phát triển thành con trai hay con gái?.

- Tại sao tỉ lệ sanh con trai và con gái sơ sinh là xấp xỉ 1:1?

-Qua giảm phân, nam tạo ra hai loại tinh trùng là

22A+X và 22A+Y, nữ tạo ra 1 loại trứng là 22A+X

- Trong thụ tinh,sự kết hợp giữa tinh trùng 22A+X và

trứng 22A+X sẽ tạo ra con gái Còn thụ tinh giữa tinh

trùng 22+Y với trứng 22A+X sẽ tạo ra con trai

-Tỉ lệ trai:gái sơ sinh xấp xỉ 1:1 là do tỉ lệ 2 loại tinh trùng là ngang nhau, tham gia vào quá trình thụ tinh với xác suất ngang nhau.

C ch NST xác định giới tính ở người ơ chế NST xác định giới tính ở người ế NST xác định giới tính ở người

Bài 12 C CH XÁC NH GI I TÍNH C CH XÁC NH GI I TÍNH Ơ CHẾ XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ơ CHẾ XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ế XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ế XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH ĐỊNH GIỚI TÍNH ĐỊNH GIỚI TÍNH ỚI TÍNH ỚI TÍNH

Bài 12 C CH XÁC NH GI I TÍNH C CH XÁC NH GI I TÍNH Ơ CHẾ XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ơ CHẾ XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ế XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ế XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH ĐỊNH GIỚI TÍNH ĐỊNH GIỚI TÍNH ỚI TÍNH ỚI TÍNH

I NHIỄM SẮC THỂ GIỚI TÍNH:

II.CƠ CHẾ XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ở NGƯỜI:

- Đa số loài giao phối giới tính được xác định trong quá trình thụ tinh Như cơ chế xác định giới tính ở người:

P : nữ (44A+XX) x nam ( 44A + XY)

22A+X

( Con gái) ( Con trai)

Tỉ lệ 1 con trai: 1 con gái Dựa sơ đồ hãy giới thiệu cơ chế xác định giới tính

Bài 12 C CH XÁC NH GI I TÍNH C CH XÁC NH GI I TÍNH Ơ CHẾ XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ơ CHẾ XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ế XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ế XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH ĐỊNH GIỚI TÍNH ĐỊNH GIỚI TÍNH ỚI TÍNH ỚI TÍNH

Bài 12 C CH XÁC NH GI I TÍNH C CH XÁC NH GI I TÍNH Ơ CHẾ XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ơ CHẾ XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ế XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ế XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH ĐỊNH GIỚI TÍNH ĐỊNH GIỚI TÍNH ỚI TÍNH ỚI TÍNH

I NHIỄM SẮC THỂ GIỚI TÍNH

II.CƠ CHẾ XÁC ĐỊNH GIỚI TÍNH Ở NGƯỜI:

* Đa số loài giao phối giới tính được xác định trong quá trình thụ tinh Như cơ chế xác định giới tính ở người:

P : nữ (44A+XX) x nam ( 44A + XY)

22A+X

Gp 22A+X 22A+Y

F1

44A+XX 44A+XY ( Con gái) ( Con trai)

Tỉ lệ 1 con trai: 1 con gái *Cơ chế xác định giới tính là sự phân li của cặp NST giới tính

trong quá trình phát sinh giao tử và được tổ hợp lại trong quá trình thụ tinh.

- Qua GP ở người nữ chỉ cho ra 1 loại trứng mang NST

giới tính X, người nam thì cho 2 loại tinh trùng mang NST X và Y

- Qua thụ tinh:

+ Tinh trùng mang NST X kết hợp với trứng tạo ra tổ hợp mang NST giới tính XX( con gái)

+Tinh trùng mang NST Y kết hợp với trứng tạo ra tổ

hợp mang NST giới tính XY( con trai)

- Tỉ lệ trai gái xấp xỉ 1: 1 là do 2 loại tinh trùng được tạo

ra với tỉ lệ ngang nhau, các tinh trùng tham gia thụ tinh với xác suất ngang nhau

Tỉ lệ trai gái xấp xỉ 1:1 trong các trường hợp:

- Số lượng nghiên cứu phải đủ lớn

- Không bị ảnh hưởng bởi thiên tai dịch bệnh

- Trứng và tinh trùng thụ tinh hoàn toàn ngẫu nhiên

Giới

Lứa tuổi

I.CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN SỰ PHÂN HOÁ GIỚI TÍNH:

-Đọc thông tin ở SGK hãy giới thiệu các yếu tố ảnh hưởng sự phân hoá giới tính

Dùng Metyl testosteron (hormon sinh dục) tác động vào cá vàng cái có thể làm cá cái biến thành cá đực

Trứng rùa ủ ở nhiệt độ dưới

280 C sẽ nở thành con đực, trên 320C thì nở thành con cái

Th u d u tr ng trong ầu dầu trồng trong ầu dầu trồng trong ồi giấm ánh sáng c ng độ yếuười thì số hoa đực giảm

- Sự phân hoá giới tính còn chịu ảnh hưởng của môi trường trong( hoocmôn làm biến đổi giới tính) và môi trường ngoài (nhiệt độ, ánh sáng thức ăn…)

I.CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN SỰ PHÂN HOÁ GIỚI TÍNH:

- Nắm được cơ chế phân hoá giới tính và các yếu tố ảnh

hưởng sự phân hoá giới tính người ta có thể điều chỉnh tỉ lệ đực cái ở vật nuôi và cây trồng phù hợp với mục đích sản xuất

Hãy trình bày các yếu tố ảnh hưởng sự phân hóa giới tính

CỦNG CỐ

Câu 1- SGK : Nêu những điểm khác nhau giữa NST thường

và NST giới tính

-Thường tồn tại từng cặp lớn hơn 1

trong tế bào lưỡng bội -Chỉ có 1 cặp trong tế bào lưỡng bội. -Luôn luôn tồn tại từng cặp tương

đồng

-Có các cặp tương đồng (XX), hoặc không tương đồng (XY) -Mang gen qui định tính trạng

thường của cơ thể

-Chủ yếu mang gen qui định giới tính và tính trạng thường liên kết giới tính

CỦNG CỐ

Câu 5- SGK : Những loài mà giới đực là dị giao tử thì những trường hợp nào trong các trường hợp sau đâyđảm bảo tỉ lệ đực cái xấp xỉ 1:1?

lượng tương đương

bằng nhau

NST X và Y ) với giao tử cái tương đương nhau

DẶN DÒ

* Học bài

* Đọc bài đọc thêm ở SGK trang 41

* Bài sau: “Di truyền liên kết” Đọc SGK tìm hiểu so sánh các thí nghiệm với thí nghiệm của Menden

Chúc các em học giỏi