TÌNH HÌNH ĐẠI DỊCH CÚM H1N1/09 TÌNH HÌNH ĐẠI DỊCH CÚM H1N1/09 CÁC BIỆN PHÁP PHÒNG CHỐNG CÁC BIỆN PHÁP PHÒNG CHỐNG TRONG GIAI ĐOẠN MỚI TRONG GIAI ĐOẠN MỚI Bs Phan Công Hùng Khoa Y tế công cộng – Viện Pasteur TP HCM Đại dịch cúm là gì? • Đại dịch là một vụ dịch xảy ra trên phạm vi toàn cầu. • Đại dịch cúm xuất hiện khi có một vụ dịch do một chủng vi rút cúm mới gây ra, làm ảnh hưởng tới phần lớn thế giới. Đặc điểm và thách thức của đại dịch • Lây truyền nhanh khắp thế giới • Quá tải cho hệ thống y tế • Cung cấp các trang thiết bị y tế không đáp ứng đầy đủ • Phá vỡ kinh tế xã hội Các đại dịch cúm trong thế kỷ 20 Cúm A (H1N1) Cúm A (H2N2) Cúm A (H3N2) 1918: “ĐD cúm Tây Ban Nha” 1957: “ĐD cúm Châu Á” 1968: “Hong Kong Flu” 20-40 triệu người chết 1-4 triệu người chết 1-4 triệu người chết Credit: US National Museum of Health and Medicine 1968: “ĐD cúm Hồng Kông” Chu kỳ của đại dịch 2009 1847 1889 1918 1957 1968 1847 1889 1918 1957 1968 11 năm 42 năm Không có đại dịch >40 năm Chu kỳ 30-40 năm 29 năm 39 năm Ước lượng của WHO ảnh hưởng của đại dịch Tham số Mức độ Số ca /100,000 người Mắc bệnh (% tổng dân số) 15 - 35% 15,000 – 35,000 Tỉ lệ nhập viện (% tổng dân số) 4 - 5% 4,000 – 5,000 (Hạn chế do sức chứa) Tỉ lệ nhiễm thứ cấp (% các ca mắc bệnh) 10 - 25% 1,500 – 8,750 Tỉ lệ tử vong (% các ca mắc bệnh) 1 - 2% 150 - 700 Soõ mắc (10%) 8,200,000 (H1N1: 1918) Số mắc 19% 16.380.000 (H5N1?) Tử vong 1-2% 1.638.000 Tử vong 1% 820,000 Thiệt hại lớn về kinh tế và xã hội ước tính tác động của đại cúm ở việt nam Cảnh báo của WHO Cảnh báo của WHO “ “ Những diễn biến tại Mexico và Những diễn biến tại Mexico và Mỹ đã đặt cộng đồng quốc tế Mỹ đã đặt cộng đồng quốc tế trước một tình trạng y tế khẩn trước một tình trạng y tế khẩn cấp có quy mô toàn cầu.” cấp có quy mô toàn cầu.” Tổng giám đốc WHO Margaret Chan Tổng giám đốc WHO Margaret Chan 8 8 Diễn biến tình hình dịch Diễn biến tình hình dịch • Ngày 18/3/2009 ghi nhận ca bệnh đầu tiên tại Ngày 18/3/2009 ghi nhận ca bệnh đầu tiên tại Mexico. Mexico. • Ngày 25/4/2009 WHO thông báo dịch cúm Ngày 25/4/2009 WHO thông báo dịch cúm A(H1N1) toàn cầu (ghi nhận bệnh nhân tại Mỹ và A(H1N1) toàn cầu (ghi nhận bệnh nhân tại Mỹ và Mexico). Mexico). • Ngày 27/4/2009 WHO cảnh báo đại dịch mức độ Ngày 27/4/2009 WHO cảnh báo đại dịch mức độ 4. 4. • Ngày 30/4/2009 WHO cảnh báo đại dịch mức độ Ngày 30/4/2009 WHO cảnh báo đại dịch mức độ 5. 5. • Ngày 11/6/2009 WHO cảnh báo đại dịch mức độ 6 Ngày 11/6/2009 WHO cảnh báo đại dịch mức độ 6 là mức cao nhất. là mức cao nhất. Các giai đọan của đại dịch cúm 1 - 3 Lan truyền từ người sang người Thời gian Bệnh xảy ra ở động vật. Hiếm lây nhiễm cho người Lây lan giữa các quốc gia 5 - 6 4 Sau đỉnh đại dịch Sau đại dịch 1-2 năm [...]... tớnh vi cỳm A( H1N1) ti 168 quc gia/vựng lónh th, trong ú cú 1673 trng hp t vong Hin nay, dch ang din bin phc tp ti mt s nc nam bỏn cu ni hin gi l m a ụng nh Australia, Newzeland, Chi Lờ, Argentina M cú 50 bang cú bnh nhõn,6506 mc,TV 436 12 Tỡnh hỡnh dch trờn th gii Vựng Tng s n ngy 31/8/2009 Mc WHO Regional Office for Africa Cht 229 0 WHO Regional Office for the Americas 98242 1008 WHO Regional Office... t Thỏi Lan ó xỏc nhn trng hp lõy nhim cỳm A( H1N1) t m sang con u tiờn Hin nay, nhiu trng hc, nh tr ti Thỏi Lan v Malaysia ó b úng ca tm thi ngn chn s lõy lan ca dch cỳm A( H1N1) 14 BN DCH T TRấN TH GiI Tỡnh hỡnh dch ti Vit Nam Trng hp u tiờn ca Vit Nam c phỏt hin ti TP HCM vo ngy 30/5/2009 l mt du hc sinh t Wisconsin, M v n Vit Nam vo 16 gi ngy 26/5/2009 trờn chuyn bay s hiu UA 869 ti sõn bay Tõn...Cỏc giai on ca i dch ca Vit Nam Vit Nam ang Tỡnh hung 2, giai on 2 ca ai dch Ghi nhn trng hp xõm nhp ri rỏc Dch lõy lan trong cng ng Tỡnh hung 2 Tỡnh hung 1 Dch xy ra nc khỏc, cha ghi nhn Vit Nam Giai on 2: Dch xy ra ti Vit Nam Giai on 1: Cnh bỏo i dch Sau i dch Thi gian Tỡnh hỡnh dch trờn th gii Theo thụng bỏo ca Trung tõm d phũng v kim soỏt dch bnh Chõu u... for the Eastern Mediterranean 1301 1 260899 41 858 65 26661 39 162380 1154 WHO Regional Office for Europe WHO Regional OFfice for South-East Asia WHO Regional Office for the Western Pacific Tng Tỡnh hỡnh dch trờn th gii Ti khu vc ụng Nam , tỡnh hỡnh dch din bin phc tp, s trng hp mc mi tng nhanh, s mc/cht: Philippine: 3207/08 Singapore: 1217/08 Brunei: 850/01 Malaysia:1492/08 Lo:156/01 Thỏi Lan:1043/81... Nhim Q9, TPHCM: 104 ca (02 ca phỏt hin ti k Lk, 01 Khỏnh H a) Tỡnh hỡnh dch ti khu vc ph a Nam + Giai on 2: bnh lõy lan trong cng ng: t ngy 17/7/2009 - ???? - Chựm ca ti Trng Nguyn KhuynQ Tõn Bỡnh, TPHCM: 23 ca (cú 4 ca phỏt hin ti BR-VT, k Lk, Hi Phũng ) - Chựm ca ti trng RMIT: >20 ca - Mt s c quan, doanh nghip - Bt u cú cỏc ca bnh khụng rừ ngun tip xỳc C IM CA VIRUS Ngc dũng thi gian Thỏng 9/1988:... Thankgiving 2005: cu bộ 17 tui giỳp anh git m ln, nuụi g trong nh n l b cỳm 07/12/05 virus gõy bnh lai gia 3 loi gia cm + heo + ngi : ớt ai chỳ ý ! 10/3/2009 : cu bộ ẫdgar Enrique Hernỏndez La Gloria, Mexico, b mt cn cỳm, 10 ngy sau virus c phõn lp l A/ H1N1 tng t nh virus cỳm Wisconsin 4 nm trc NGUN GC VIRUS A( H1N1) T 4 CHNG - Cỳm ngi H3N2 (PB1) - Cỳm heo c in (H1, NP, NS) - Cỳm gia cm Bc M (PA)... cỳm m a: Khụng xỏc nh c, cha cú bng chng v ỏp ng min dch chộo Thuc khỏng vi rỳt: Khỏng vi Amantadines Nhy cm vi Oseltamivir (tamiflu) v Zanamivir (relenza) 27 NG LY TRUYN VIRUS Qua git bn Qua tip xỳc Lõy 1 ngy trc khi khi bnh v 7 ngy sau NG LY Sự phát tán các hạt hô hấp trong không khí Giọt HH > 5 àm Giọt HH 5 àm Bc hi Nc 30-80cm/sec Cú th > 50 m 0.06-1.5cm/sec around 1 m Giọt nhỏ Influenza, Pertussis... dch ti Vit Nam Vựng S mc S tnh cú ngi ng ký c trỳ Min Bc 136 10 Min Trung 76 07 Tõy Nguyờn 52 03 Min Nam 1112 18 Tng T vong 1510 01 17 Tỡnh hỡnh dch ti khu vc ph a Nam Cú th chia lm 2 giai on: + Giai on 1: giai on xõm nhp - bnh l nhng ngi nhp cnh n t vựng dch: 30/5/2009-16/7/2009 + Giai on 2: bnh lõy lan trong cng ng: t ngy 17/7/2009 - ???? Tỡnh hỡnh dch ti khu vc ph a Nam + Giai on 1: giai on xõm nhp... cỏc quc gia ang cú dch (ngi nc ngoi: M, c, Vit kiu, Vit Nam i cụng tỏc, hc tp, du lch) - Cú mt s rt ớt bnh nhõn l ngi Vit Nam khụng i nc ngoi nhng cú tip xỳc vi ngi t nc ngoi v Tỡnh hỡnh dch ti khu vc ph a Nam + Giai on 2: bnh lõy lan trong cng ng: t ngy 17/7/2009 - ???? Xut hin cỏc chựm ca bnh ti cỏc cng ng,trng hc, cụng ty, - Chựm ca bnh ti p Vit kiu-Xuõn Hip-Xuõn Lc-ng Nai: 23 ca - Chựm ca ti Trng... Cỳm gia cm u S tỏi t hp v lõy truyn trc tip Vi rỳt cỳm gia cm Vi rỳt cỳm ngi Vi rỳt tỏi t hp 25 C ch lan truyn i dch cỳm Cỳm ng vt Cỳm lõy lan trong qun th chim hoang dó, gia cm v ln Lõy nhim cho ngi Nu vi rỳt ny tỏi t hp vi him khi xy ra Nhng vi rỳt trờn ngi, õy l trng hp tip xỳc gn nguyờn nhõn gõy i dch vi ln cỳm tũan cu Vi rỳt cỳm A H1N1/ 09: Min dch trong cng ng: Khụng xỏc nh c Hiu qu ca vc . Lây lan gi a các quốc gia 5 - 6 4 Sau đỉnh đại dịch Sau đại dịch 1-2 năm Các giai đoạn c a đại dịch Các giai đoạn c a đại dịch c a Việt Nam c a Việt Nam. cầu nơi hiện giờ là m a đông như Australia, Newzeland, Chi Lê, đông như Australia, Newzeland, Chi Lê, Argentina. Argentina. Mỹ có 50 bang có bệnh nhân,6506