Bài giảng với các nội dung: khái niệm hành động nói, một số kiểu hành động nói thường gặp, luyện tập hành động nói. Để nắm chi tiết nội dung mời các bạn cùng tham khảo bài giảng.
Trang 1Môn: Ng văn ữ
L p: 8A3 ớ
GV: Ph m Ng c Y n ạ ọ ế
Trang 2Ti t: 98 ế
Ti ng vi t: ế ệ
Trang 3Khái ni m: ệ
Hành đ ng nói ộ M t s ki u hành đ ng nói ộ ố ể ộ
th ườ ng g p ặ Luy n t p ệ ậ
N I DUNG BÀI H C Ộ Ọ
Trang 4Đ c đo n trích sau và tr l i các câu h i ọ ạ ả ờ ỏ
M con Lí Thông đang ng , b ng nghe ti ng g i c a. Ng là h n oan ẹ ủ ỗ ế ọ ử ỡ ồ
c a Th ch Sanh hi n v , m con h n ho ng s , van l y r i rít. Khi ủ ạ ệ ề ẹ ắ ả ợ ạ ố
Th ch Sanh vào nhà k cho nghe chuy n gi t ch n tinh, chúng m i hoàn ạ ể ệ ế ằ ớ
h n. Nh ng Lí Thông b ng n y ra k khác. H n nói: ồ ư ỗ ả ế ắ
Con trăn y là c a nhà vua nuôi đã lâu. Nay em gi t nó, t t không kh i ấ ủ ế ấ ỏ
b t i ch t. Thôi, bây gi nhân tr i ch a sáng em hãy tr n ngay đi. Có ị ộ ế ờ ờ ư ố
chuy n gì đ anh nhà lo li u ệ ể ở ệ
Th ch Sanh l i th t thà tin ngay. Chàng v i vã t giã m con Lí Thông, ạ ạ ậ ộ ừ ẹ
tr v túp l u cũ d ở ề ề ướ ố i g c đa, ki m c i nuôi thân ế ủ
( Th ch Sanh) ạ
Trang 5Câu 1: Trong đo n trích trên có nh ng nhân v t nào xu t hi n? ạ ữ ậ ấ ệ
Câu 2: Em hãy cho bi t Lí Thông đã nói v i Th ch Sanh câu gì? ế ớ ạ
Câu 3: Lí Thông nói v i Th ch Sanh nh m m c đích gì? ớ ạ ằ ụ
Câu 4: Câu nào th hi n rõ m c đích c a Lí Thông? ể ệ ụ ủ
Câu 5: Lí Thông có đ t đ ạ ượ c m c đích c a mình hay không? Chi ti t ụ ủ ế nào nói lên đi u đó? ề
Ho t đ ng nhóm (3 phút) ạ ộ
Em có nh n xét gì v vi c làm c a Lí ậ ề ệ ủ
Thông?
Trang 6An: Mình c n xem nên ầ
c p ch nào h p lí đã ắ ỗ ợ
Nam: C u nghĩ gì mà ậ
lâu th ? ế
Bình: Thôi, không c ần
ph i xem, c p đi nhanh ả ắ lên, mình còn c p n ắ ữa
ch ! ứ
H i ỏ
Trình bày
C u khi n ầ ế
Trang 7Hành đ ng nói là hành đ ng đ ộ ộ ượ c
th c hi n b ng l i nói nh m m c đích ự ệ ằ ờ ằ ụ
nh t đ nh ấ ị
Trang 8“….Con trăn y là c a nhà vua nuôi đã lâu. Nay em gi t nó, t t không kh i b ấ ủ ế ấ ỏ ị
t i ch t. Thôi, bây gi nhân tr i ch a sang em hãy tr n ngay đi. Có chuy n gì ộ ế ờ ờ ư ố ệ
đ anh nhà lo li u…” ể ở ệ
Xác đ nh m c ị ụ
đích c a m i câu ủ ỗ
nói c a Lí ủ
Thông?
L i c a Lí Thôngờ ủ
(1) Con trăn y là c a nhà vua nuôi đã ấ ủ
lâu.
(2) Nay em gi t nó, t t không kh i b ế ấ ỏ ị
t i ch t ộ ế (3) Thôi, bây gi nhân tr i ch a sang ờ ờ ư
em hãy tr n ngay đi. ố (4) Có chuy n gì đ anh nhà lo li u ệ ể ở ệ
M c đíchụ
Trình bày
Đe d a ọ
Đi u khi n ề ể
H a h n ứ ẹ
Trang 9Cho đo n trích sau và tr l i các câu h i:ạ ả ờ ỏ
Cái Tí ch a hi u h t ý câu nói c a m , nó xám m t l i và h i ư ể ế ủ ẹ ặ ạ ỏ
b ng gi ng lu ng cu ng: ằ ọ ố ố
V y thì b a sau con ăn đâu? ậ ữ ở
Đi m them m t “giây” n c n , ch D u ngó con b ng cách xót ể ộ ứ ở ị ậ ằ
xa:
Con s ăn nhà c Ngh thôn Đoài. ẽ ở ụ ị
Cái Tí nghe nói giãy n y, gi ng nh sét đánh bên tai, nó li ng c ả ố ư ệ ủ
khoai vào r và òa lên khóc. ổ
[…] Ch ng nh lúc nãy th y b t c chó l n, có con, cái Tí v n ừ ư ấ ắ ả ớ ẫ
t ưở ng nh ng con v t y s đi th m ng cho mình, cho nên nó đã ữ ậ ấ ẽ ế ạ
v ng d ng i im. Bây gi nghe m gi c nó ph i đi, nó l i nh ch ữ ạ ồ ờ ẹ ụ ả ạ ế
nhác, m u khóc: ế
U nh t đ nh bán con đ y ? U không cho con nhà n a ? ấ ị ấ ư ở ữ ư
Kh n n n thân con th này! Tr i i! ố ạ ế ờ ơ
(Ngô T t T , T t đèn)ấ ố ắ
Ho t đ ng nhóm bàn (2 phút):ạ ộ
Câu 1: Đo n trích trên xu t ạ ấ
hi n nh ng nhân v t nào?ệ ữ ậ
Câu 2: Ch ra nh ng câu ỉ ữ
ch a hành đ ng nói c a cái ứ ộ ủ Tí? Cho bi t m c đích c a ế ụ ủ hành đ ng nói đó?ộ
Câu 3: Ch ra nh ng câu ỉ ữ
ch a hành đ ng nói c a ch ứ ộ ủ ị
D u? Cho bi t m c đích ậ ế ụ
c a hành đ ng nói đó?ủ ộ
Căn c vào đâu c a ứ ủ
hành đ ng nói mà ta đ t ộ ặ
tên cho nó?
Có nh ng ki u hành ữ ể
đ ng nói th ộ ườ ng g p ặ
nào?
Trang 10Ng ườ i ta d a theo m c đích c a hành nói mà đ t tên cho ự ụ ủ ặ
nó. Nh ng ki u hành đ ng nói th ữ ể ộ ườ ng g p là h i, trình ặ ỏ bày (báo tin, k , t , nêu ý ki n, d đoán,…), đi u khi n ể ả ế ự ề ể (c u khi n, đe d a, thách th c,…), h a h n, b c l c m ầ ế ọ ứ ứ ẹ ộ ộ ả xúc.
Trang 11III/ Luy n t p: ệ ậ
T 1 ( Bài t p 1)ổ ậ T 2 (Bài t p 2 a)ổ ậ T 3 (Bài t p 2 b+c)ổ ậ
Tr n Qu c Tu n vi t ầ ố ấ ế
H ch tị ướng sĩ nh m m c ằ ụ
đích gì?
Xác đ nh m c đích c a ị ụ ủ
hành đ ng nói trong câu ộ
sau và vai trò c a câu đó ủ
đ i v i vi c th c hi n ố ớ ệ ự ệ
m c đích chung?ụ
Ch ra hành đ ng nói và ỉ ộ
m c đích c a m i hành ụ ủ ỗ
đ ng nói trong đo n trích ộ ạ
a (sách giáo khoa64)
Ch ra hành đ ng nói và ỉ ộ
m c đích c a m i hành ụ ủ ỗ
đ ng nói trong đo n trích ộ ạ
b, c (sách giáo khoa64)
Vi t m t đo n h i tho i (t 4 đ n 5 câu) v i ch đ h c t p. Trong đó có s ế ộ ạ ộ ạ ừ ế ớ ủ ề ọ ậ ử
d ng hành đ ng nói đi u khi n.ụ ộ ề ể
Trang 12a, Ti ng chó s a vang các xóm ế ủ
Bà lão láng gi ng l t đ t ch y sang: ề ậ ậ ạ
Bác trai đã khá r i ch ? ồ ứ
C m n c , nhà cháu đã t nh táo nh th ng. Nh ng xem ý hãy còn l ả ơ ụ ỉ ư ườ ư ề
b l t b t ch ng nh v n m i m t l m ề ệ ệ ừ ư ẫ ỏ ệ ắ
Này, b o bác y có tr n đi đâu thì tr n. Ch c n m đ y, ch c n a h ả ấ ố ố ứ ứ ằ ấ ố ữ ọ vào thúc s u, không có, h l i đánh trói thì kh Ng ư ọ ạ ổ ườ ố i m r r nh th , ề ề ư ế
n u l i ph i m t tr n đòn, nuôi m y tháng cho hoàn h n ế ạ ả ộ ậ ấ ồ
Vâng, cháu cũng đã nghĩ nh c Nh ng đ cháo ngu i, cháu cho nhà ư ụ ư ể ộ
cháu ăn l y vài húp cái đã. Nh n suông t sang hôm qua t i gi còn gì ấ ị ừ ớ ờ
Th thì ph i gi p anh y ăn mau lên đi, k o n a ng i ta s p s a kéo ế ả ụ ấ ẻ ữ ườ ắ ử vào r i đ y ồ ấ
R i bà lão l t đ t tr v v i v m t băn khoăn ồ ậ ậ ở ề ớ ẻ ặ
(Ngô T t T ấ ố, T t đèn) ắ
Trang 13b, Lê Th n nâng gậ ươm lên
ngang đ u nói v i Lê L i:ầ ớ ợ
Đây là Tr i có ý phó thách ờ
cho minh công làm vi c l n. ệ ớ
Chúng tôi nguy n đem xệ ương
th t c a mình theo minh công, ị ủ
cùng v i thanh gớ ươm th n này ầ
đ báo đ n T qu c!ể ề ổ ố
(S tích H G ự ồ ươ ) m
c, Hôm sau lão H c sang nhà tôi. V a th y tôi, lão ạ ừ ấ báo ngay:
C u Vàng đi đ i r i, ông giáo !ậ ờ ồ ạ
C bán r i ?ụ ồ
Bán r i ! H v a b t xong […]ồ ọ ừ ắ
Th nó cho b t à?ế ắ
M t lão đ t nhiên co rúm l i…hu hu khóc…ặ ộ ạ
Kh n n n… Ông giáo i ! Nó có bi t gì đâu ! ố ạ ơ ế
Nó th y tôi g i thì ch y ngay v , v y đuôi m ng. ấ ọ ạ ề ẫ ừ Tôi cho nó ăn c m. Nó đang ăn thì th ng M c n p ơ ằ ụ ấ trong nhà, ngay đ ng sau nó, tóm l y hai c ng sau ằ ấ ẳ
nó d c ngố ược nó lên
(Nam Cao, Lão H c ạ )
Trang 14b, Lê Th n nâng g ậ ươ m lên ngang đ u nói v i Lê L i: ầ ớ ợ
Đây là Tr i có ý phó thách cho minh công làm vi c l n. Chúng tôi ờ ệ ớ nguy n đem x ệ ươ ng th t c a mình theo minh công, cùng v i thanh ị ủ ớ
g ươ m th n này đ báo đ n T qu c! ầ ể ề ổ ố
(S tích H G ự ồ ươ m)
Trang 15Bài t p 3ậ : Xác đ nh ki u hành đ ng nói trong m i ị ể ộ ỗ
câu có ch a t ứ ừ h a ứ trong đo n trích sau:ạ
Em đi nhanh v chi c gi ề ế ườ ng, đ t con Em Nh ặ ỏ
quàng tay vào con V Sĩ ệ
Em đ nó l i – Gi ng em ráo ho nh – Anh ph i ể ở ạ ọ ả ả
h a v i em không bao gi đ chúng ng i cách xa ứ ớ ờ ể ồ
nhau. Anh nh ch a ? Anh h a đi ớ ư ứ
Anh xin h a ứ
Tôi m u máo tr l i và đ ng nh chôn chân xu ng ế ả ờ ứ ư ố
đ t, nhìn theo cái bóng bé nh liêu xiêu c a em tôi ấ ỏ ủ
trèo lên xe.
( Khánh Hoài, Cu c chia tay c a nh ng con búp bê)ộ ủ ữ
Anh ph i h a… ả ứ Anh h a điứ
Anh xin h aứ
Hành đ ng ộ
đi u khi n ề ể (yêu c u)ầ Hành đ ng ộ
đi u khi n ề ể (thúc gi c)ụ Hành đ ng ộ
h a h nứ ẹ