Hội thảo Ứng dụng CNTT vào dạy - học môn Ngữ văn

Chuyên đề: ứng dụng công nghệ thông tin để phát huy tính tích cực chủ động của học sinh trong tiết đọc - hiểu văn bảnIII... Hệ thống câu hỏi - Hoạt động nhóm Chỉ ứng dụng cho những văn

Giáo viên trình bày

:ĐoànThịThuỷ Trường :

THCS Tiên Thắng

Chuyên đề: ứng dụng công nghệ thông tin để phát huy tính tích cực chủ động của học sinh trong tiết đọc - hiểu văn bản

III Hiệu quả

I.Mục tiêu của việc ứng dụng công nghệ thông tin

+ Tạo cho học sinh sự say mê hứng thú để phát huy tính

tích cực chủ động trong việc chiếm lĩnh tri thứcvà phát huy

được khả năng nói-viết.

+ Tạo cho các em niềm tin vào cuộc sống con người, trang

bị cho các em vốn sống, hướng các em tới đỉnh cao: thiện-mĩ“

“ch©n-1.C¸c h×nh ¶nh-Ng÷ liÖu

a ¶ nh t¸c gi¶-Ng÷ liÖu

NguyÔn Tr·i

NguyÔn KhuyÕn

Hồ Xuân Hương

Ng« TÊt Tè

Quê ở huyện Phong Điền ,tỉnh

Thừa Thiên Huế

Bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ”được

viết không bao lâu trước khi nhà

thơ qua đời

Thanh Hải

Mọc giữa Một bông

Ơi con chim chiền chiện Hót chi mà vang trời

Từng giọt long lanh rơi Tôi đưa tay tôi hứng

dòng sông xanh hoa tím biếc

Rằm tháng giêng

(Nguyên tiêu)

Nguyên tác: Kim dạ nguyên tiêu nguyệt chính viên

Dạ bán quy lai nguyệt mãn thuyền ( Hồ Chí Minh-1948) Dịch thơ:

Sông xuân nước lẫn màu trời thêm xuân;

Khuya về bát ngát trăng ngân đầy thuyền.

(Xuân Thuỷ dịch)

Xuân giang xuân thuỷ tiếp xuân thiên;

Yên ba thâm xứ đàm quân sự

Rằm xuân lồng lộng trăng soi Giữa dòng bàn bạc việc quân,

Rằm tháng giêng (Nguyên tiêu)

- Nguyên tác Kim dạ nguyên tiêu nguyệt chính viên Xuân giang xuân thuỷ tiếp xuân thiên; Yên ba thâm xứ đàm quân sự

Dạ bán quy lai nguyệt mãn thuyền ( Hồ Chí Minh-1948)

- Dịch thơ:

Rằm xuân lồng lộng trăng soi, Sông xuân nước lẫn màu trời thêm xuân Giữa dòng bàn bạc việc quân, Khuya về bát ngát trăng ngân đầy thuyền (Xuân Thuỷ dịch)

b.Tranh minh hoạ

1.Các hình ảnh-Ngữ liệu

a ảnh tác giả-Ngữ liệu

b Tranh minh hoạ

+ Tranh minh hoạ cho đặc điểm, diện mạo của nhân vật + Tranh minh hoạ cho nội dung bài học

2 Âm thanh.

+ Qua những bài hát đã được phổ nhạc từ chính lời bài thơ

+ Qua những bài hát có cùng chủ đề với nội dung bài học

+ “ Mùa xuân nho nhỏ” -Thanh Hải

3 Hệ thống câu hỏi - Hoạt động nhóm (Chỉ ứng dụng cho những văn bản dài hoặc văn bản có các nội dung tương tự)

Ví dụ: Truyện ngắn “làng” của nhà văn Kim Lân được chia làm 3

đoạn:

- Tâm trạng của ông Hai trước khi nghe tin làng mình theo giặc

- Tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng mình theo giặc

- Tâm trạng của ông Hai sau khi nghe tin làng mình theo giặc

3 Hệ thống câu hỏi - Hoạt động nhóm (Chỉ ứng dụng cho những văn bản dài hoặc văn bản có các nội dung tương tự)

VD: Khi tổ chức cho học sinh tìm hiểu diễn biến tâm lí của bé Thu và

ông Sáu trong ba ngày ông Sáu về thăm nhà

(Trích: “Chiếc lược ngà“-Nguyễn Quang Sáng)

*Câu hỏi phát hiện:“

1.Trong những ngày về thăm nhà, ông Sáu

đã làm gì đẻ chứng minh mình là cha của

bé Thu?

2.Bé Thu đã phản ứng như thế nào trước những biểu hiện của ông Sáu?

*Câu hỏi gợi mở:

+Những hành động, việc làm của ông Sáu

và những biểu hiện của bé Thu giúp em hiểu gì về tâm trạng, tính cách của hai cha con ông?

dụng cho những văn bản dài hoặc văn bản có các nội

dung tương tự)

VD: Khi tổ chức cho học sinh tìm hiểu diễn biến tâm lí của bé Thu

và ông Sáu trong ba ngày ông Sáu về thăm nhà

(Trích: “Chiếc lược ngà“-Nguyễn Quang Sáng)

* Câu hỏi nâng cao:

+ Hành động và thái độ của bé Thu có phải là dấu hiệu của đứa

trẻ hư không?

dụng cho những văn bản dài hoặc văn bản có các nội dung tương tự)

VD: Khi tổ chức cho học sinh tìm hiểu diễn biến tâm lí của bé Thu

và ông Sáu trong ba ngày ông Sáu về thăm nhà

(Trích: “Chiếc lược ngà“-Nguyễn Quang

Sáng)

*Câu hỏi bình:

+Khi tìm hiểu diễn biến tâm lí của cha con ông Sáu có ý kiến cho rằng:Đoạn văn không chỉ diễn tả tình cảm cha con sâu nặng mà còn phản ánh bi kịch thời chiến tranh“Em có đồng ý không?Tại sao?

3 Hệ thống câu hỏi - Hoạt động nhóm (Chỉ ứng dụng cho những văn bản dài hoặc văn bản có các nội dung tương tự)

VD:Khi tổ chức cho học sinh tìm hiểu diễn biến tâm lí của bé Thu và ông Sáu trong ba ngày ông Sáu về thăm nhà

(Trích: “Chiếc lược ngà“-Nguyễn Quang

Sáng)

Ông Sáu

- Suốt ngày chẳng đi đâu xa, lúc nào

cũng thân mật, âu yếm, vỗ về con.

- Mong con gọi tiếng “ba“

- Con gọi trống không-> giả vờ không

nghe.

- Gắp trứng cá vào bát cho con

- Đánh con

Thu

- Đẩy ra, không gọi “ba“

- Má doạ đánh, nó buộc phải gọi “vô ăn cơm“(gọi trống không)

- Nhất định không gọi “ba“

- Hất cái trứng cá, cơm tung toé cả

ra mâm

- Ba đánh->không khóc->bỏ sang

bà ngoại

Tình cảm cha con sâu nặng

Những biểu hiện của hai cha con ông Sáu trong ba ngày ông về thăm nhà

Khao khát->bất lực

Gan lì, bướng bỉnh

4 Sơ đồ hoá bài dạy

5.Bài tập trắc nghiệm

*Câu1.Những đặc điểm nghệ thuật nào không có trong bài

“Nói với con“ của YPhương?

a Bố cục chặt chẽ, dẫn dắt tự nhiên

b Hình ảnh cụ thể, giàu chất thơ

c Giọng điệu thiết tha, truyền cảm

d Nhiều từ Hán Việt và từ láy

*Câu 2.Dòng nào thể hiện điều lớn lao mà Y Phương muốn thể hiện qua những điều: “Nói với con“?

a.Ca ngợi công lao trời bể của cha mẹ đối với con cái và ý nghĩa lời ru của mẹ

b Ca ngợi sức sống bền bỉ của quê hương-cội nguồn sinh dưỡng

c Ca ngợi tình yêu đất nước và lòng biết ơn của con cái với cha

mẹ

ề m h

i r

i r

8

9

Câu 2: Đây là đặc điểm nổi bật của nhân vật ông Hai trong truyện

ngắn “ Làng” của Kim Lân

Câu 4: Đây là câu chyện cảm động về tình cha con sâu nặng và cao

đẹp trong cảnh ngộ éo le của chiến tranh

123

4

56

78

9

Giải ô chữ

6.Tổ chức trò chơi.

III Hiệu quả

+ Học sinh hứng thú, say mê hơn so với phương pháp dạy học truyền thống

+ Học sinh có thói quen tự học, tích cực, chủ

động và độc lập chiếm lĩnh tri thức

+ Giờ học sôi nổi, các em cảm nhận chi tiết, hình

ảnh văn học sâu sắc hơn

IV.Lưu ý

+ Chỉ coi việc ứng dụng công nghệ thông tin vào tiết

đọc “ hiểu văn bản như một công cụ để phát huy trí lực cho học sinh chứ không thể hoàn toàn phụ thuộc vào nó

mà thoát li khỏi phấn trắng, bảng đen

+Tránh lạm dụng các hình ảnh, âm thanh, các trò chơi

mà làm mờ, làm chìm đi các thao tác khác như phân tích, bình và một số kĩ năng khác như nói, viết

V.KÕt luËn