Chuong 1 moi truong va tai nguyen

KHÁI NIỆM MÔI TRƯỜNG"Môi trường bao gồm các yếu tố tự nhiên và vật chất nhân tạo bao quanh con người, có ảnh hưởng đến đời sống, sản xuất, sự tồn tại, phát triển của con người và sinh vậ

PHƯƠNG PHÁP HỌC TẬP

CHIA SẺ

HỌC HỎI

LẮNG NGHE

NGUYÊN TẮC HỌC TẬP

1. Học tập bằng đa giác quan

2. Tham gia tích cực

3. Sử dụng tài liệu có hiệu quả

4. Đầu tiên và cuối cùng

Kết cấu môn học: 45 tiết trên lớp

- 30 tiết: lý thuyết

- 15 tiết: thuyết trình

Điểm số của môn học: 100

- 30 điểm thuyết trình + bài điều kiện

- 10 điểm chuyên cần

- 60 điểm thi cuối kỳ

Chuyên cần

- SV tham dự đủ các tiết học trên lớp theo quy định (thông qua các hình thức điểm danh khác nhau)

- Không đến muộn quá 10 phút

- Các quy định thông thường trong lớp học

b) Chủ đề (gợi ý) cho phần thuyết trình

1. Tài nguyên khoáng sản

2. Tài nguyên rừng

3. Tài nguyên đất

4. Tài nguyên nước

5 Không khí

c) Chuẩn bị bài luận để thuyết trình

- Độ dài bài luận: không quá 20 trang

d) Trình bày bài tiểu luận

- trình bày bài viết trước cả lớp

- các nhóm còn lại có nhiệm vụ đọc và phản biện bài viết của nhóm trình bày

MÔI TRƯỜNG VÀ TÀI NGUYÊN

Mục tiêu

3 Xác định được những vấn đề đang đặt ra đối với môi trường trên

Thế giới và Việt Nam.

ĐÃ BIẾT VÀ MUỐN BIẾT

Phiếu học tập (15 phút)

Nhiệm vụ: Hãy nêu những điều bạn đã biết và muốn biết về môi trường ( khái niệm, thành phần, chức năng và những vấn đề đang đặt ra đối với môi trường trên thế giới và Việt Nam)

-

-

-

-

-a KHÁI NIỆM MÔI TRƯỜNG

"Môi trường bao gồm các yếu tố tự nhiên và vật chất nhân tạo bao quanh con người, có ảnh hưởng đến đời sống, sản xuất, sự tồn tại, phát triển của con người

và sinh vật"

(Điều 3, Luật bảo vệ môi trường, 2005)

a KHÁI NIỆM MÔI TRƯỜNG

"Môi trường bao gồm các yếu tố tự nhiên và vật chất nhân tạo bao quanh con người, có ảnh hưởng đến đời sống, sản xuất, sự tồn tại, phát triển của con người

và sinh vật"

(Điều 3, Luật bảo vệ môi trường, 2005)

a KHÁI NIỆM MÔI TRƯỜNG

Môi trường là một hệ thống bao gồm:

Các yếu tố tự nhiên

Các vật chất nhân tạo

Có quan hệ mật thiết với nhau ;

Bao quanh con người;

Có ảnh hưởng đến đời sống, sản xuất, sự tồn tại, phát triển của con người và sinh

vật

(Điều 3, Luật bảo vệ môi trường, 2005)

a KHÁI NIỆM MÔI TRƯỜNG

"Môi trường là tổng thể các thành tố sinh thái tự nhiên, xã hội – nhân văn

và các điều kiện tác động trực tiếp hay gián tiếp lên phát triển , lên đời sống và hoạt động của con người trong thời gian bất kỳ"

(Bách khoa Toàn thư về Môi trường, 1994)

Phong tục tập quán, văn hóa, lối sống

Luật chính sách, hương ước, lệ làng, tổ chức cộng đồng xã hội,…

* MÔI TRƯỜNG SỐNG CỦA CON NGƯỜI

 Là môi trường sống

 Các điều kiện vật lí, hóa học, sinh học, xã hội bao quanh con người

 Có ảnh hưởng tới sự sống và phát triển của từng cá nhân, từng cộng đồng và toàn

bộ loài người

VD: diện tích nhà ở, nước sạch, điều kiện vui chơi, giải trí, chất lượng bữa ăn

b) CẤU TRÚC MÔI TRƯỜNG

5 Phát triển kinh tế có tính đến bảo tồn tự nhiên

6 Phát triển kinh tế có tính đến phúc lợi nhân văn

7 Phát triển bền vững trong môi trường trong lành

C) PHÂN LOẠI MÔI TRƯỜNG

• Theo chức năng: MT tự nhiên

MT xã hội

MT nhân tạo

• Theo sự sống: MT vật lý (vô sinh)

MT sinh học (hữu sinh)

• Theo thành phần: MT đất

MT nước

MT không khí

2 CHỨC NĂNG CỦA MÔI TRƯỜNG

MÔI TRƯỜNG

Nơi chứa đựng các nguồn tài

nguyên

Không gian sống của con người

và các loài sinh vật

Nơi lưu trữ và cung cấp các

nguồn thông tin

Nơi chứa đựng những phế thải con người tạo ra trong cuộc

sống

KHÔNG GIAN SỐNG CỦA CON NGƯỜI VÀ SINH VẬT

• Phạm vi: S đất bình quân/ người

• Chất lượng: Không chứa hoặc chứa trong tiêu chuẩn cho phép các chất bẩn, độc hại với con người

Cung cấp tài nguyên

• Rừng tự nhiên

• Các thủy vực

• Động, thực vật

• Không khí, năng lượng mặt trời

• Các loại quặng, dầu mỏ, khí đốt

Chứa đựng các chất thải của con người

• Chất thải sản xuất

• Chất thải sinh hoạt

3 MỘT SỐ KHÁI NIỆM LIÊN QUAN

HỆ SINH THÁI

- Nhóm hệ sinh thái trên cạn VD: rừng nhiệt đới, sa mạc,…

- Nhóm hệ sinh thái nước mặn VD: sinh thái ven biển, sinh thái vùng khơi

- Nhóm hệ sinh thái nước ngọt VD: ao hồ, sông, suối,…

SUY THOÁI MÔI TRƯỜNG

• Cạn kiệt tài nguyên

• Sai lệch thông tin

SỰ CỐ MÔI TRƯỜNG

 Là tai biến hoặc rủi ro do:

1 hoạt động của con người

2 biến đổi thất thường của tự nhiên

=> gây ô nhiễm, suy thoái hoặc biến đổi MT nghiêm trọng

SỰ CỐ MÔI TRƯỜNG

• Lũ lụt, hạn hán, động đất

• Sự cố kỹ thuật gây nguy hại về môi trường của cơ sở sản xuất kinh doanh, các công trình kinh tế, kỹ thuật, an ninh, quốc phòng…

• Sự cố trong tìm kiếm, thăm dò, khai thác, vận chuyển khoáng sản, dầu mỏ, sập hầm

lò, vỡ đường ống dẫn dầu khí, đắm tàu, sự cố tại cơ sở lọc dầu…

• Sự cố trong nhà máy điện nguyên tử, nhà máy sản xuất…

Lôt ë Hµ TÜnh

Gia súc đứng trên hai hòn đảo nhỏ, vây quanh là nước lũ, ở bang Bihar, Ấn Độ

TỊ NẠN MÔI TRƯỜNG

Tị nạn môi trường là việc con người buộc phải rời khỏi nơi cư trú truyền thống của mình tạm thời hay vĩnh viễn do những nguyên nhân môi trường gây nguy hiểm cho cuộc sống của họ

II TÀI NGUYÊN THIÊN NHIÊN

1 Khái niệm, đặc điểm và phân loại TNTN

TNTN là nguồn của cải vật chất nguyên khai được hình thành, tồn tại trong tự nhiên mà con người có thể khai thác, chế biến, sử dụng để thoả mãn nhu cầu tồn tại và phát triển của mình .

1.1 Tài nguyên thiên

nhiên ?

Tài nguyên bao gồm:

 các nguồn nguyên liệu, nhiên liệu

 thông tin có trên trái đất

 không gian vũ trụ liên quan

1.2 Đặc điểm tài nguyên thiên nhiên

- Phân bố không đồng đều

- Hình thành qua quá trình phát triển lâu dài, đặc biệt của tự

nhiên.

- Sự khan hiếm, thiếu hụt TNTN có thể được khắc phục thông qua

sự chuyển dịch (mua bán) hoặc thay thế nhờ có sự phát triển của KHCN

TÀI NGUYÊN THIÊN NHIÊN

TÀI NGUYÊN HỮU HẠN TÀI NGUYÊN VÔ HẠN

TN PHỤC HỒI

Năng lượng mặt trời, thuỷ triều, gió, không khí

1.3 Phân loại tài nguyên thiên nhiên