Tìm hiểu chung văn nghị luận- VBNL là 1 trong nhưng kiểu văn bản quan trọng trong đời sống XH con người.. - Văn nghị luận thực chất là văn bản nói lí lẽ nhằm phát biểu các nhận định, tư
Trang 1¤n tËp häc k× II
Trang 2V¨n nghÞ luËn
PhÇn I: Lý thuyÕt v¨n nghÞ luËn
1 T×m hiÓu chung v¨n nghÞ luËn:
2 §Æc ®iÓm cña v¨n nghÞ luËn:
Trang 31 Tìm hiểu chung văn nghị luận
- VBNL là 1 trong nhưng kiểu văn bản quan
trọng trong đời sống XH con người Có vai trò rèn luyện tư duy, năng lực biểu đạt những quan niệm, tư tưởng sâu sắc trước đời sống
- Văn nghị luận thực chất là văn bản nói lí lẽ
nhằm phát biểu các nhận định, tư tưởng, suy
nghĩ, quan điểm, thái độ trước 1 vấn đề
- Văn nghị luận phải có luận điểm rõ ràng, có lí
lẽ và dẫn chứng thuyết phục
Trang 42 Đặc điểm văn nghị luận:
a) Luận điểm: Là ý kiến về 1 vấn đề, thể hiện
quan điểm, tư tưởng nào đó
- Luận điểm chính (tổng quát): Bao trùm toàn
bài
- Luận điểm phụ (bộ phận): Là bộ phận của
luận điểm chính
- Luận điểm là câu khẳng định Luận điểm phải
rõ ràng, nổi bật Luận điểm phải đúng đắn,
chân thật đáp ứng nhu cầu cuộc sống thì mới
Trang 62 Đặc điểm văn nghị luận:
c) Lập luận : Là cách nêu luận điểm và vận
dụng lý lẽ, dẫn chứng sao cho luận điểm nổi bật và có sức thuyết phục.
Nói cách khác: Lập luận là cách tổ chức
bài văn chặt chẽ, hợp lí
Xây dựng luận điểm bằng cách đặt câu hỏi:
1) Vì sao phải chống nạn thất học?
2) Chống nạn thất học để làm gì?
Trang 73 Dàn bài chung văn nghị luận:
I Mở bài: Nêu vấn đề
(Luận điểm tổng quát)
II Thân bài: Trình bày vấn đề
( Mỗi đoạn 1 luận điểm phụ )
Trang 8Phần II: Một số dạng đề
1) Đề có tính chất khuyên nhủ
2) Đề có tính chất suy nghĩ, bàn luận
3) Đề có tính chất giải thích, phân tích
Trang 95 Vấn đề Lòng kiên trì, nhẫn nại
6 Vấn đề Hình thức và nội dung
Trang 11Đề có tính chất khuyên nhủ
1 Vấn đề Lòng yêu thương:
Đề 1: Em hãy giải thích câu tục ngữ: Lá lành đùm
lá rách và chững minh rằng câu tục ngữ đó đã trở thành một lối sống cao đẹp của nhân dân ta
Trang 12Đề có tính chất suy nghĩ, bàn luận
Vấn đề về Môi trường sống :
Trang 13Đề có tính chất giải thích, phân tích
Đề 1 :Tiếng Việt giàu và đẹp
Đề 2 : Lối sống giản dị của Bác Hồ
Đề 3 : Nhà phê bình Hoài Thanh nhận xét:
“ Thơ Bác đầy trăng ” Bằng những bài thơ
do Bác viết, em hãy làm sáng tỏ lời nhận xét trên.
Trang 14RÌn kÜ n¨ng lµm bµi
1 Quy tr×nh lµm bµi v¨n nghÞ luËn
2 C¸ch lËp ý cho bµi v¨n nghÞ luËn
Trang 15Đề có tính chất suy nghĩ, bàn luận
Vấn đề về Môi trường sống :
Đề 1 : Nhân dân ta thường khuyên:
Gần mực thì đen, gần đèn thì rạng
Em hiểu gì về câu tục ngữ trên.
Đề 2: Ông cha ta thường nói:
Có học phải có hạnh
Em có ý kiến gì về lời dạy trên
Trang 16Quy tr×nh lµm bµi v¨n nghÞ luËn
Trang 17C¸ch lËp ý cho bµi v¨n nghÞ luËn
Trang 18Cách mở bài trực khởi
Vấn đề Hoàn cảnh trích
Nhớ ơn từ xưa đến nay Ăn quả
Lòng yêu thương Lá lành
Học tập đi đôi với thực hành là bài học trải nghiệm của
ông cha ta từ ngàn xưa Dưới XHPK, giáo dục nước ta
mạng nặng tính khoa cử do vậy phần “hành” cũng bị
coi nhẹ Tuy vậy, ngay từ thế kỷ XVIII, La Sơn Phu Tử Nguyễn Thiếp đã có cái nhìn tiến bộ “học rộng rồi tóm lượt cho gọn, theo điều học mà làm” nghĩa là phải kết hợp
Trang 19Cách mở bài trực khởi
Phẩm giá, đạo đức con người rất quan trọng
Người ta có thể sống thiếu thốn về vật chất chứ không thể nào đánh mất nhân cách, danh dự, lòng
tự trọng Vì vậy, ông bà xưa có nói: “Giấy rách phải giữ lấy lề” Câu tục ngữ trên nhằm nhắc nhở chúng ta: Dù trong bất cứ hoàn cảnh khó khăn
Vấn đề Hoàn cảnh trích
Trang 20C¸ch më bµi lung khëi
Trang 21Cách mở bài lung khởi
Trong bài thơ “Theo chân Bác”, Tố Hữu viết:
Ôi lòng Bác vây cứ thương ta Thương cuộc đời chung thương cỏ hoa Đúng vậy, nói đến Bác, ta nghĩ ngay đến một trái
tim bao la, chứa chan thấm đẫm tình yêu đất nước, nhân dân Trong tình cảm cao cả thiêng liêng này, tình yêu thiên nhiên không những là nguồn cảm xúc dạt dào mà còn là nét đặc sắc trong tâm hồn của một nhà thơ lớn- một chiến sĩ cách mạng Đặc biệt trong những năm đầu
Gợi dẫn Trực khởi Trích
Dẫn
Trang 22Cách mở bài lung khởi
Nhận định về gía trị của sách, nhà văn Gor-ki
đã từng viết: “Sách mở rộng ra trước mắt tôi những chân trời mới” Sách chứa dựng trí tuệ của nhân loại Qua sách, giúp con người nâng cao tâm hồn, mở rộng những chân trời mới Chính vì thế, thêm một lần nữa, được nhà văn khẳng định:
Sách là ngọn đèn sáng bất diệt của trí tuệ con
Gợi dẫn Trực khởi Trích
VĐ
Trang 23Cách mở bài lung khởi
“ Cái nết đánh chết cái đẹp” là lời
nhận định của người xưa, nhằm nhắc nhở con cháu bài học kinh nghiệm sống
ở đời: Coi trọng nội dung hơn hình thức Chú ý đến nết na, phẩm hạnh hơn là vẻ
đẹp bên ngoài. Điều này lại được khẳng
Gợi dẫn Trực khởi Trích
Dẫn-VĐ
Trang 25DC2: Tình cảm cao
quý này đã được thể hiện qua những câu ca dao,
Qua các lý
lẽ và dẫn chứng , chúng ta thấy rằng lòng biết
ơn chính
là thể hiện
đạo lý làm
Trang 26Cách dựng đoạn
LL1:Đó là những kẻ ăn
quả mà không nhớ
đến người trồng cây DC1:Trong gia đình có
những đứa con không hiếu thảo với cha mẹ; trong nhà trường có những HS vô lễ, không vâng lời thầy cô ; trong
XH có những kẻ suy đồi
độ ban ơn, bố thí, người nhận không
được quên ơn
DC2:
Qua các lý
lẽ và dẫn chứng , những kẻ
đáng bị mọi người phê phán, chỉ trích
Trang 27Cách viết kết bài
Đánh giá vấn đề Rút ra hành động đúng
Tóm lại, câu tục ngữ “Trăm hay không bằng tay quen” tuy có đề cao vai trò thực hành, đề cao năng lực thành thạo công việc thì đó cũng là khía cạnh rất có ý nghĩa trong việc đào tạo người lao động mới Để đáp ứng nhu cầu phát triển XH hiện nay,
ta thấy phương châm “Học phải đi đôi với hành”,
“trăm hay” đi liền với “tay quen” là đúng đắn và
Trang 28Nguyên tắc kết bài là: Thể hiện đúng quan điểm đã trình bày ở phần thân bài.
• Có 4 cách kết bài:
1) Tóm lược (quan điểm, nội dung đã nêu ở TB)2) Phát triển (mở rộng vấn đề)
3) Vận dụng (phát huy hay khắc phục vấn đề)
4) Liên tưởng (mượn ý kiến tương tự để thay cho
lời kết)
Trang 29Có công mài sắt, có ngày nên kim
• Tóm lại , câu tục ngữ là một bài học đối với mọi người Đó là một lời khuyên chân thành, sâu sắc đối với ai còn hấp tấp trong công việc
và tăng thêm quyết tâm cho những ai có ý chí muốn vươn lên Là HS, em luôn luôn coi câu tục ngữ là phương châm để tự rèn luyện mình trở người có ích cho XH như lời Bác Hồ đã khuyên:
Trang 30C¸ch lËp ý cho bµi v¨n nghÞ luËn
Trang 31I Mở bài: - Dẫn dắt vấn đề
- Trích dẫn câu nói của M Gor-ki
II Thân bài:
1) Giải thích: Sách là gì? Kiến thức là gì?
2) Tầm quan trọng của sách trong đời sống con người
- Sách là công cụ, là phương tiện để giao tiếp
- Sách là cầu nối giữa quá khứ và hiện tại
“Hãy yêu sách, nó là nguồn kiến thức, chỉ có kiến thức mới là con đường sống
Trang 33“Hãy yêu sách, nó là nguồn kiến thức, chỉ có kiến
thức mới là con đường sống
2) Tầm quan trọng của sách trong đời sống con người
- Sách là công cụ, là phương tiện để giao tiếp
- Sách là cầu nối giữa quá khứ và hiện tại
Trang 34“H·y yªu s¸ch, nã lµ nguån kiÕn thøc, chØ cã kiÕn
thøc míi lµ con ®êng sèng
Trang 35Phần II: Văn Thuyết minh
* Trọng tâm:
- Thuyết minh một phương pháp
- Thuyết minh một danh lam thắng cảnh
Trang 37Cách làm món trứng đúc thịt
Trong cuốc sống tất bật của xã hội hiện đại, đòi hỏi con người làm việc với cư ờng độ cao Để có một sức khỏe tốt, những món ăn ngon và bổ dưỡng là không thể thiếu Song với việc thưởng thức, biết cách làm một món ăn ngon cũng là một việc quan trọng trong đời sống hằng ngày Và sau đây là cách chế biến một món ăn đơn
Trang 38Giới thiệu món ăn cao lầu
Được hình thành những xây dựng cơ bản đầu tiên từ thời chúa Nguyễn dưới tên Phố Hiến, trải qua bao thăng trầm, bao biến thiên, Hội An ngày nay vẫn còn giữ được vẻ cổ kính, u trầm Ngoài sự dị biệt về lối kiến trúc cổ xưa của mình, Hội An còn có những món ăn đặc sản rất
đơn giản, nhưng do tính chất cá biệt của nguyên liệu và cách nấu nướng mà nó trở nên nổi tiếng Một trong những món ăn đặc sản đó là cao lầu
Trang 39Thuyết minh một danh thắng
1)MB: Gợi hứng thú cho người đọc qua việc giới thiệu quê hương, danh thắng đó
Trang 40MB: Giới thiệu một danh thắng
Có lẽ trong mỗi chúng ta không ai là không biết đến Hồ Gươm Hồ Gươm là một di tích lịch sử, một danh thắng nổi tiếng của Hà Nội-thủ đô của Tổ quốc Việt Nam Nếu ai đã từng đến đây chắc hẳn phải ghé thăm hồ để chiêm ngưỡng vẻ đẹp
cổ kính độc đáo của nó.
Trang 41MB: Giới thiệu một danh thắng
“Ai lên xứ hoa đào, đừng quên mang về một nhành hoa ” …
Câu hát ấy làm ngẩn ngơ, say đắm lòng người mỗi khi lên thăm thành phố hoa Đà Lạt Đối với du khách gần xa có lẽ đã quá quen thuộc với những địa danh nổi tiếng như: Thung lũng tình yêu, Đồi cù, cùng