Một số giải pháp nâng cao ý thức pháp luật cho học sinh trường THPT lang chánh

Nâng cao ý thức pháp luật cho học sinh trong nhà trường, đặc biệt trongcác trường phổ thông có ý nghĩa quan trọng, góp phần hình thành một cách vữngchắc nhân cách của người công dân có ý

MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO Ý THỨC PHÁP LUẬT CHO

HỌC SINH TRƯỜNG THPT LANG CHÁNH

Người thực hiện: Lê Thị Tâm

Chức vụ: Tổ Trưởng chuyên môn

SKKN thuộc lĩnh vực: Công tác Chủ nhiệm

THANH HOÁ NĂM 2018

2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vân đề 7

Danh sách SKKN đã được Hội đồng Sở GD&ĐT đánh giá 20

1 MỞ ĐẦU 1.1 Lý do chọn đề tài:

Trong đời sống xã hội, pháp luật có vai trò đặc biệt quan trọng Nó là công

cụ không thể thiếu, bảo đảm cho sự tồn tại, vận hành bình thường của xã hội nóichung và nền đạo đức nói riêng, làm lành mạnh hoá đời sống xã hội và góp phầnbồi đắp nên những giá trị mới Tính hiệu lực, hiệu quả của pháp luật được thểhiện thông qua hành vi hợp pháp của con người Do đó việc nâng cao ý thứcpháp luật của công dân trong đó có đối tượng là học sinh có ý nghĩa đặc biệtquan trọng góp phần phát huy quyền làm chủ nhân dân, xây dựng con người mớiXHCN, là yêu cầu đặt ra trong giai đoạn hiện nay

Nâng cao ý thức pháp luật cho học sinh trong nhà trường, đặc biệt trongcác trường phổ thông có ý nghĩa quan trọng, góp phần hình thành một cách vữngchắc nhân cách của người công dân có ý thức chấp hành pháp luật, đáp ứngnhững yêu cầu của xã hội Trong thời gian qua, Đảng và Nhà nước đã quan tâmtới việc đưa pháp luật vào các trường học, các cấp học, từ phổ thông đến đạihọc, đúng theo tinh thần Chỉ thị số 32 - CT/TW ngày 09/12/2003 của Ban Bí thư

trung ương Đảng và Quyết định số 13/2003/QĐ-TTg của TTCP “Chú trọng việc

chuẩn hóa nội dung chương trình, tài liệu, sách giáo khoa giảng dạy pháp luật chính khóa cũng như việc tổ chức các hoạt động giáo dục pháp luật ngoại khóa bằng nhiều hình thức phong phú”.

Hiện nay, ý thức chấp hành pháp luật của người dân đặc biệt là lứa tuổi họcsinh trung học phổ thông vẫn còn những hạn chế do thiếu kiến thức pháp luật.Đây là một trong những nguyên nhân dẫn tới các hành vi vi phạm pháp luật đặcbiệt là hành vi phạm tội, ảnh hưởng không nhỏ tới đời sống về vật chất lẫn tinhthần của bản thân và gia đình Vì vậy, nhà trường cần phải tiếp tục quan tâm hơnnữa và xác định phần kiến thức pháp luật là nội dung quan trọng hình thànhnhân cách của học sinh, từ đó lựa chọn nội dung giảng dạy phù hợp, thiết thực,hiệu quả nhằm nâng cao ý thức pháp luật cho học sinh, giảm thiểu tình trạng họcsinh phạm tội khi đang ngồi trên ghế nhà trường Từ những lý do nêu trên tôi đã

lựa chọn đề tài: "Một số giải pháp nâng cao ý thức pháp luật cho học sinh trường THPT Lang Chánh"

1.2 Mục đích nghiên cứu:

Giáo dục pháp luật trong các nhà trường, đặc biệt là các trường phổ thông

có ý nghĩa chiến lược, góp phần hình thành vững chắc nhân cách của ngườicông dân có ý thức chấp hành pháp luật đáp ứng những yêu cầu của xã hội hiệnnay và tương lai Vì vậy, Đảng và Nhà nước ta quan tâm đẩy mạnh các hoạtđộng tuyên chuyền giáo dục pháp luật, nhất là công cuộc đổi mới hiện nay Đểthực hiện tốt pháp luật của nhà nước cần phải tăng cường công tác tuyên truyềngiáo dục pháp luật Vì vậy, tuyên truyền giáo dục pháp luật là một bộ phận quan

trọng có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong hệ thống giáo dục chung của Đảng vàNhà nước nhằm giáo dục đạo đức, ý thức pháp luật xây dựng các văn bản luật tổchức thực hiện tốt pháp luật và góp phần xây dựng con người mới XHCN, pháthuy quyền làm chủ của nhân dân, xây dựng nhà nước pháp quyền XHCN ViệtNam trong thời kì mới Từ đó tôi nhận thấy việc giáo dục pháp luật cho học sinhTHPT có tính cấp thiết của các nhà trường phổ thông nói chung, để các em hạnchế tối đa các vụ việc vi phạm luật do thiếu hiểu biết pháp luật Với tầm quan

trọng nêu trên nên tôi chọn đề tài "Một số giải pháp nâng cao ý thức pháp luật cho học sinh trường THPT Lang Chánh"

1.3 Đối tượng nghiên cứu:

Đề tài nghiên cứu vấn đề chấp hành pháp luật của học sinh và đề xuất một

số giải pháp nhằm nâng cao ý thức chấp hành pháp luật đối với học sinh trườngTHPT Lang Chánh

1.4 Phương pháp nghiên cứu:

Để thực hiện đề tài tôi đã thống kê số lượng học sinh vi phạm pháp luậttrong các năm học trước của nhà trường, và lớp chủ nhiệm phân loại những hành

vi mà học sinh vi phạm Thống kê những lỗi các em thường mắc phải như đánhnhau, lập gia đình khi chưa đủ tuổi, vi phạm luật giao thông đường bộ, nghiệngame, và một số trò chơi khác Mỗi tháng tôi thực hiện hai lần trong tiết sinhhoạt cuối tuần thời gian khoảng 20 phút để trao đổi với các em về kiến thứcpháp luật thông qua hệ thống câu hỏi trắc nghiệm khách quan và một số tìnhhuống thường xảy ra trong cuộc sống, cuối buổi tôi luôn khen ngợi, động viênnhững học sinh có nhiều câu trả lời đúng Ngoài những buổi hoạt động ngoài giờlên lớp của nhà trường tổ chức, hai tháng tôi tổ chức một buổi hoạt động ngoàigiờ lên lớp cho lớp chủ nhiệm nội dung thi” rung chuông vàng” với chủ đề “sứckhoẻ sinh sản vị thành niên” Đối với những học sinh có hạnh kiểm loại yếu tôiphối hợp với phụ huynh, chính quyền địa phương và những tác động sư phạmgiúp các em nhìn lại nhũng gì các em đã làm để các em nhận thức được tráchnhiệm của bản thân đối với việc học tập

Đánh giá qua quá trình thực hiện ở lớp đối chứng và thực nghiệm nhằm đốichứng so sánh học sinh đã thực hiện tốt về pháp luật qua những tiêu chí:

+ Giảm tỉ lệ học bỏ học để lập gia đình

+ Giảm tỉ lệ học sinh vi phạm đánh nhau

+ Giảm tỉ lệ học sinh vi phạm luật giao thông

+ Giảm tỉ lệ học sinh cá biệt

2 NỘI DUNG

2.1 Cơ sở lý luận:

2.1.1 Khái niệm pháp luật và ý thức pháp luật:

Pháp luật là hệ thống quy tắc xử sự mang tính bắt buộc chung do nhà nướcban hành hoặc thừa nhận và đảm bảo thực hiện, thể hiện ý chí của giai cấp thốngtrị và là nhân tố điều chỉnh các mối quan hệ xã hội phát triển phù hợp với lợi íchcủa giai cấp mình

Ý thức pháp luật là một hình thái của ý thức xã hội, là một trong nhữngbiểu hiện của trình độ văn hoá xã hội Có thể định nghĩa ý thức pháp luật là tổngthể những học thuyết, tư tưởng, tình cảm của con người thể hiện thái độ, sự đánhgiá về tính công bằng hay không công bằng, đúng đắn hay không đúng đắn củapháp luật hiện hành Pháp luật cần phải có tính hợp pháp hay không hợp pháptrong cách xử sự của con người, trong hoạt động của các cơ quan, tổ chức(nguồn tài liệu Internet trang “ Pháp luật Việt Nam”)

2.1.2 Các yếu tố cấu thành của ý thức pháp luật:

Ý thức pháp luật được cấu thành từ hai bộ phận: tư tưởng pháp luật và tâm

lý pháp luật

- Tư tưởng pháp luật là tổng thể những tư tưởng, quan điểm phạm trù, kháiniệm học học thuyết về pháp luật tức là mọi vấn đề lý luận về pháp luật vềthượng tầng kiến trúc pháp lý của xã hội

- Tâm lý pháp luật được thể hiện qua thái độ, tình cảm, tâm trạng, xúc cảmđối với pháp luật và các hiện tượng pháp lý khác, được hình thành một cách tựphát thông qua giao tiếp và dưới tác động của các hiện tượng pháp lý, phản ánhmột cách tự nhiên của con người đối với các hiện tượng đó(nguồn tài liệuInternet trang “ Pháp luật Việt Nam”)

2.1.3 Mục đích của việc nâng cao ý thức pháp luật cho học sinh:

- Bồi dưỡng tinh thần yêu nước, yêu quê hương, gia đình và lòng tự tôn dântộc

- Hình thành ý thức sống và làm việc theo pháp luật Nâng cao ý thức chấphành pháp luật, ý thức tự giác tuân thủ và bảo vệ pháp luật của học sinh, ngănngừa có hiệu quả các hành vi, vi phạm pháp luật, góp phần tăng cường trật tự,

kỷ cương, xây dựng môi trường xã hội lành mạnh

- Trang bị những kiến thức, những hiểu biết cơ bản về quyền, nghĩa vụ cơbản của công dân; về những vấn đề cần biết, cần thực hiện liên quan đến cuộcsống, lao động, học tập và rèn luyện của học sinh

2.2 Thực trạng ý thức pháp luật của học sinh trường THPT Lang Chánh:

2.2.1 Đặc điểm tình hình chung của trường THPT Lang Chánh:

+ Đặc điểm về nhà trường:

Trường THPT Lang Chánh đóng trên địa bàn thị trấn Lang Chánh, huyệnLang Chánh Trường được xây dựng từ năm 1983, trước kia gọi là trường cấp 2,

3 Lang Chánh đến năm 2000 trường tách và có tên gọi là trường THPT LangChánh Trường có 04 tổ chuyên môn và một tổ hành chính Tổng số cán bộ giáoviên, nhân viên là 60 Trong đó Ban Giám hiệu: 04, giáo viên: 53, nhân viên: 05Chất lượng đội ngũ giáo viên 100% cán bộ, giáo viên đạt chuẩn và trênchuẩn trong đó thạc sỹ 05, Đại học 50.

Chi bộ Đảng gồm 30 đảng viên Nhà trường có 29 phòng (phòng học kiểutruyền thống), 7 phòng học bộ môn Trang thiết bị, đồ dùng dạy học tương đốiđầy đủ Thư viện đáp ứng đầy đủ sách giáo khoa cơ bản cho học sinh mượn Sânchơi, bãi tập còn thiếu về không gian và diện tích; chưa có nhà tập đa năng Nhàtrường 1 khu ký túc xá đáp ứng được khoảng 200 chỗ ở cho học sinh

+ Đặc điểm về học sinh:

Trường THPT Lang Chánh có tổng số học sinh 1037 (tính đến 18/9/2017)trong đó dân tộc thái chiếm 53,04%, dân tộc mường chiếm 35,58%, dân tộc kinhchiếm 11,19%, dân tộc ê đê chiếm 0,19% Tỉ lệ học sinh nữ chiếm 50,24% Dotrường đóng trên địa bàn miền núi nên tỉ lệ hộ nghèo và cận nghèo chiếm gần48%

2.2.2 Những thuận lợi và tồn tại, hạn chế trong việc thực hiện nhiệm vụ nâng cao ý thức pháp luật cho học sinh:

* Thuận lợi: Trường THPT Lang Chánh có đội ngũ giáo viên còn trẻ nên

nhiệt tình trong công tác giảng dạy và giáo dục học sinh Lãnh đạo, giáo viên,nhân viên gương mẫu, nhiệt tình có tinh thần và ý thức trách nhiệm cao trongcông việc, tập thể giáo viên đoàn kết, nhất trí, tương trợ lẫn nhau, các tổ chứcđoàn thể, cơ cấu các tổ chuyên môn, văn phòng tương đối phù hợp với tình hìnhthực tế của nhà trường Học sinh của nhà trường cơ bản các em ngoan Nhàtrường đóng trên địa bàn thị trấn nên thuận lợi cho công tác giáo dục

* Những tồn tại, hạn chế:.

Trường THPT Lang Chánh đóng trên địa bàn của một huyện miền núi nênđội ngũ giáo viên luôn biến động, một số năm gần đây do thiếu giáo viên mỗigiáo viên phải dạy thêm giờ nhiều, giáo viên còn trẻ nên kinh nghiệm giảng dạy

và giáo dục chưa nhiều Số lượng giáo viên ở dưới xuôi lên công tác chiếm phầnđông nên tính ổn định không cao Chất lượng đầu vào của học sinh còn thấp sovới các huyện Học sinh ở phân tán, điều kiện đi lại khó khăn do đó việc duy trì

sĩ số, nề nếp gặp khó khăn Số lượng học sinh hộ nghèo gia tăng Ý thức học tậpcủa một bộ phận học sinh chưa cao, động cơ học tập chưa rõ ràng Còn một bộphận phụ huynh do mưu sinh nên chưa thực sự quan tâm đến việc học tập củacon em phó thác việc học tập cho nhà trường

Tỉ lệ học sinh là người dân tộc thiểu số chiếm số đông nên những phongtục, tập quán, thói quen trong sinh hoạt đã ảnh hưởng không nhỏ tới quá trìnhhình thành nhân cách của học sinh Từ thực tế đó, một bộ phận học sinh có lốisống tự do, theo thói quen hoặc lại bị ràng buộc của những phong tục, tập quán

làm mất đi tính chủ động, tích cực trong suy nghĩ, hành vi của các em làm chonhững quy định của pháp luật về quyền con người, quyền và nghĩa vụ của côngdân; pháp luật về an toàn giao thông đường bộ, trật tự an toàn xã hội; pháp luật

về bình đẳng giới; vấn đề về bạo lực gia đình; ma túy… gặp phải những khókhăn trong quá trình tổ chức thực hiện

- Về chất lượng công tác tuyên truyền giáo dục pháp luật cho học sinh cònnhiều hạn chế

- Kiến thức pháp luật của đội ngũ giáo viên chưa sâu, rộng, chưa đáp ứngđược yêu cầu, đòi hỏi của học sinh dẫn tới việc giảng dạy những nội dung phápluật dễ nhàm chán, không thu hút được học sinh, không phát huy được vai tròchủ động của học sinh trong việc tìm hiểu pháp luật

- Tình trạng đạo đức, lối sống của một bộ phận học sinh hiện nay có nhiềubất ổn, từ thái độ học tập, ý thức chấp hành nội quy, kỷ luật của nhà trường,chấp hành pháp luật đến những hành vi tiêu cực trong học tập, thi cử của họcsinh và sự xâm nhập của các tệ nạn xã hội vào học đường

Bảng điều tra khảo sát về tình hình học sinh lớp 11A2, 11A3 vi phạm phápluật trong năm học 2015- 2016

Lớp Số lượng học sinh vi phạm pháp luật

Sĩ số Số lượng bỏ học lập gia

đình

Số lượng học sinh vi phạm đánh nhau

Số lượng học sinh vi phạm luật giao thông

Số lượng học sinh

cá biệt (xếp HK loại yếu)

* Nguyên nhân của những tồn tại khó khăn:

- Về phía học sinh: Độ tuổi của học sinh THPT, đây là độ tuổi đang bắt đầu

có sự thay đổi về tâm, sinh lý; là lứa tuổi bồng bột, chủ quan, nông nổi, tiếpnhận thông tin ít chọn lọc, vốn sống và vốn hiểu biết pháp luật còn nhiều hạnchế, dễ bị ảnh hưởng, lôi kéo bởi những tác động bên ngoài Nhận thức về vaitrò của pháp luật trong cuộc sống, trong mối quan hệ với cha mẹ, anh em, bạn bè

và tất cả mọi người xung quanh mình còn chưa đầy đủ Cùng với thói quen, tự

do trong sinh hoạt là kinh nghiệm sống và trình độ nhận thức còn hạn chế, khảnăng kiềm chế chưa cao, dễ bị kích động, lôi kéo vào những hoạt động phiêulưu, mạo hiểm đây là một trong số các nguyên nhân dẫn tới những hành vi viphạm pháp luật ở lứa tuổi học sinh

- Về phía gia đình: Một số gia đình vì điều kiện kinh tế khó khăn, cha

mẹ đi làm ăn xa không có nhiều thời gian dành cho con cái Một số gia đình làđồng bào dân tộc thiểu số còn bị ảnh hưởng rất lớn bởi những phong tục tậpquán Một số bậc phụ huynh chưa thực sự quan tâm tới sự phát triển tâm sinh lýcủa các em, đặc biệt là ở độ tuổi THPT là lứa tuổi rất dễ bị ảnh hưởng củanhững luồng thông tin xấu dẫn tới sự lệch lạc về hành vi Những ảnh hưởng từ

phía gia đình dần dần hình thành cho các em những thói quen không tốt, môitrường sống tự do, tùy tiện ảnh hưởng tới quá trình hình thành nhân cách vànhận thức về trách nhiệm đối với bản thân, gia đình và xã hội

- Về phía xã hội: Do ảnh hưởng của mặt trái nền kinh tế thị trường đã tácđộng không nhỏ tới tư tưởng, nhận thức và quá trình hình thành nhân cách củahọc sinh, hình thành lối sống hưởng thụ, thực dụng trong một bộ phận học sinh

và có xu hướng lan tỏa ở phạm vi rộng hơn

2.3 Các giải pháp nhằm nâng cao ý thức pháp luật cho học sinh trường THPT Lang Chánh:

Thứ nhất, nâng cao ý thức pháp luật cho học sinh thông qua các môn học

đặc biệt là môn giáo dục công dân:

+ Thực hiện chủ trương của Đảng và Nhà nước về đưa giáo dục pháp luậtvào nhà trường, nhằm nâng cao ý thức pháp luật cho học sinh, các cơ quan quản

lý nhà nước về tư pháp và giáo dục, đào tạo (Bộ Tư pháp, Bộ Giáo dục - Đàotạo) đã phối hợp xây dựng chương trình, đưa nội dung kiến thức pháp luật vàocác môn học Giáo dục công dân Đồng thời, nghiên cứu tích hợp, lồng ghép cácnội dung kiến thức pháp luật vào các môn học như Giáo dục công dân, sinh học,địa lý,

Bằng vốn kiến thức pháp luật và kỹ năng sư phạm tôi đã phối hợp với cácthầy cô giáo dạy môn Giáo dục công dân Mỗi tháng tôi tổ chức hai lần mỗi lầnkhoảng 20 phút vào những buổi sinh hoạt cuối tuần cho lớp chủ nhiệm 12A2bằng hình thức tuyên truyền qua hệ thống câu hỏi trắc nghiệm khách quan, vàmột số tình huống thường xảy ra trong đời sống Sau những buổi hoạt động tìmhiểu pháp luật tôi luôn tuyên dương những học sinh có nhiều câu trả lời đúng, và

xử lý các tình huống đúng theo quy định Sau 4 tháng thực hiện cách làm này tỉ

lệ học sinh đánh nhau của lớp chủ nhiệm không còn nữa so với năm học trướclớp 12A2 xảy ra ba vụ đánh nhau, và một vụ hai bạn nữ nói xấu nhau quafacebook Tôi có hỏi những học sinh năm học trước vi phạm các lỗi trên vì saocác em đánh nhau và xúc phạm nhân phẩm của bạn các em đều trả lời do các emchưa hiểu biết về pháp luật nên nghĩ việc đó là bình thường Sau một thời giantìm hiểu về pháp luật các em nhận ra rằng những việc các em làm của năm họctrước đã vi phạm pháp luật

+ Hệ thống câu hỏi:

Câu 1 Việc bảo đảm cho pháp luật được mọi người thi hành và tuân thủ trong

thực tế là trách nhiệm của chủ thể nào dưới đây?

A Công dân B Tổ chức C Nhà nước D Xã hội

Câu 2: Pháp luật là phương tiện để

A Quản lí nhà nước B Quản lí công dân

C Quản lý xã hội D Quản lí kinh tế

Câu 3 Pháp luật là phương tiện để công dân thực hiện bảo vệ

A Quyền và lợi ích kinh tế của mình

B Các quyền và nghĩa vụ của mình

C Các quyền và lợi ích cơ bản của mình

D Quyền và lợi ích hợp pháp của mình

Câu 4 Cảnh sát giao thông xử lý đúng luật việc A đi xe máy ngược chiều gây

tai nạn là biểu hiện rõ nhất đặc trưng nào dưới đây của pháp luật?

A Tính quyền lực, bắt buộc chung

B Tính quy phạm phổ biến

C Tính chặt chẽ về hình thức

D Tính chặt chẽ về nội dung

Câu 5 Hành vi nào dưới đây không phải là thực hiện pháp luật?

A Làm những việc mà pháp luật cho phép làm

B Làm những việc mà pháp luật quy định phải làm

C Không làm những việc pháp luật cấm

D Làm những việc pháp luật cấm

Câu 6 Hành vi nào dưới đây là thực hiện pháp luật?

A Vượt qua ngã ba, ngã tư khi có tín hiệu đèn đỏ

B Đi xe hàng hai, hàng ba, cản trở các phương tiện khác

C Lạng lách, đánh võng, chở hàng cồng kềnh

D Nhường đường cho các phương tiện được quyền ưu tiên

Câu 7 Hành vi nào dưới đây phải chịu trắc nhiệm hình sự?

A Cố ý lây truyền HIV cho người khác

B Lái xe máy đi ngược đường một chiều

C Không thực hiện chia tài sản theo di chúc của người mất

D Xả chất thải chưa xử lí ra môi trường

Câu 8 Người chưa thành niên phải chịu trách nhiệm hình sự về tội phạm đặc

biệt nghiêm trọng là những người

A Đủ 14 tuổi trở lên đến 16 tuổi

B Đủ 14 tuổi trở lên đến 18 tuổi

C Đủ 14 tuổi trở lên nhưng chưa đủ 16 tuổi

D Đủ 14 tuổi trở lên nhưng chưa đủ 18 tuổi

Câu 9 Biết C và D yêu nhau H đã tìm đọc trộm tin nhắn của D và kể cho một

số bạn trong lớp nghe làm D rất bực mình H đã xâm phạm đến quyền nào dướiđây của D?

A Quyền được pháp luật bảo hộ danh dự nhân phẩm

B Quyền bí mật thông tin cá nhân

C Quyền được bảo đảm an toàn và bí mật thư tín, điên thoại, điện tín

D Quyền được tự do yêu đương

Câu 10 Nếu một người tung tin bịa đặt nói xấu mình, em sẽ lựa chọn cách xử

sự nào dưới đây mà em cho là đúng pháp luật?

A Coi như không biết gì.

B Mắng cho một trận để hả giận

C Không chơi với người đó nữa

D Khuyên bảo để người đó không có hành vi như vậy nữa

Câu 11 Do mâu thuẫn với nhau nên C đã bịa đặt tung tin xấu về D trên

Facebook Việc làm của C đã xâm phạm tới quyền nào dưới đây của D?

A Quyền bảo vệ bí mật đời tư của cá nhân

B Quyền tự do cá nhân

C Quyền được pháp luật bảo hộ về danh dự, nhân phẩm

D Quyền được bảo đảm bí mật thư tín, điện tín

Câu 12 Trong lúc chơi game, giữa H và A xãy ra mâu thuẫn dẫn đến chửi nhau

trên mạng Hai bên thách đố và tìm gặp nhau, đánh nhau Kết quả H đã đánh Agây thương tích Hành vi của H đã xâm phạm tới quyền nào dưới đây của côngdân

A Quyền bất khả xâm phạm về thân thể

B Quyền bất khả xâm phạm về sức khoẻ

C Quyền được pháp luật bảo hộ về sức khoẻ

D Quyền được bảo đảm an toàn về thân thể

Câu 13 Giờ ra chơi H và P ở lại trong lớp, lấy điện thoại của V để trên bàn có

tin nhắn, H nói P đọc và P đã nhanh chóng đọc tin nhắn trên điện thoại của V.Hành vi này của P đã xâm phạm đến

A Quyền bí mật đời tư của V

B Quyền được pháp luật bảo hộ về danh dự

C Quyền được bảo đảm an toàn và bảo mật thư tín, điện tín

D Quyền bất khả xâm phạm thông tin cá nhân

Câu 14 Hai sinh viên L và M là cùng thuê chung nhà ở của ông N Do chậm trả

tiền thuê nhà nên ông N đã yêu cầu hai bạn ra khỏi nhà nhưng M và L khôngđồng ý, thấy vậy, ông N khoá trái cửa nhà và nhốt cả hai bạn lại Hành vi củaông N đã xâm phạm đến quyền nào dưới đây của công dân

Câu 15 Cảnh sát giao thông phạt 2 bố con bạn A vì cả 2 đều lái xe máy đi

ngược đường một chiều Bố bạn A không chịu nộp tiền phạt vì lí do ông không