tiểu luận Phát triển cộng đồng

Về điểm chung, “phát triển cộng động là một chuỗi những hoạt động tácđộng tích cực lên một cộng đồng dân cư nhằm giúp cộng đồng nhận thức ra vấn đềcủa mình, phát huy khả năng, huy động

BỘ LAO ĐỘNG THƯƠNG BINH VÀ XÃ HỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG XÃ HỘI (CSII)

-o0o -HỌ VÀ TÊN SINH VIÊN: NGUYỄN TRỌNG HOÀNG ÂN

BÀI TIỂU LUẬN HẾT MÔN

Hệ Đại học – Ngành Công tác xã hội

Môn: PHÁT TRIỂN CỘNG ĐỘNG

Lớp: ĐH 15 CTXH

TP Hồ Chí Minh, tháng 04 năm 2018

BỘ LAO ĐỘNG THƯƠNG BINH VÀ XÃ HỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG XÃ HỘI (CSII)

-o0o -BÀI TIỂU LUẬN HẾT MÔN

Hệ Đại học – Ngành Công tác xã hội

Đề tài:

TRUYỀN THÔNG NÂNG CAO NHẬN THỨC

VỀ TỆ NẠN CƯỚP GIẬT CHO NGƯỜI DÂN

TẠI QUẬN 1 - TP HỒ CHÍ MINH

Sinh viên thực hiện : Nguyễn Trọng Hoàng Ân

Giảng viên hướng dẫn : TS Nguyễn Minh Tuấn

LỜI CẢM ƠN

Em xin gửi lời cảm ơn và sự tri ân sâu sắc đến thầy TS Nguyễn Minh Tuấn,thầy đã tận tâm hướng dẫn em và cả lớp qua từng buổi học, những buổi nói chuyệncủa thầy về sự trải nghiệm trong nghề công tác xã hội cũng như những câu chuyệnthầy đi cùng các anh chị khóa trước Lời hướng dẫn, dạy bảo, những buổi chia sẻcủa thầy đã giúp cho bản thân em hiểu thêm về ngành học, nghề nghiệp trong tươnglại của mình, điều đó đã giúp em yêu ngành và yêu nghề hơn nữa, muốn được gắn

bó với nghề Hơn hết, nếu không có những chia sẻ đó thì em nghĩ bài tiểu luận nàycủa em rất khó có thể hoàn thành được

Bài tiểu luận của em được thực hiện trong khoảng thời gian chỉ hơn 1 tuần

Vì sự cản trở của thời gian nên em không thể đi vào thực tế, tìm hiểu cuộc sống thật

sự của người dân ở địa phương mà chỉ nghiên cứu trên số liệu từ nhiều nguồn cósẵn, một phần nữa do kiến thức của em còn hạn chế về mọi mặt Do vậy, khôngtránh khỏi những thiếu sót là điều chắc chắn, em rất mong nhận được những ý kiếnđóng góp của thầy để bài tiểu luận này hoàn thiện hơn và để em có thêm kinhnghiệm cho bài báo cáo các môn thực hành sắp tới

Một lần nữa, em xin chân thành cảm ơn!

MỤC LỤC PHẦN MỞ ĐẦU

1 Tình cấp thiết của đề tài 1

2 Mục tiêu nghiên cứu 2

3 Phương pháp nghiên cứu 2

3.1 Phương pháp sưu tầm tài liệu 2

3.2 Phương pháp quan sát, so sánh 2

3.3 Phương pháp thống kê, phân tích tổng hợp 2

4 Kết cấu đề tài 3

PHẦN NỘI DUNG CHƯƠNG 1 MỘT SỐ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ PHÁT TRIỂN CỘNG ĐỒNG 1 Một số khái niệm cơ bản 4

1.1 Khái niệm “Cộng đồng” 4

1.2 Khái niệm “Phát triển cộng đồng” 4

1.3 Khái niệm “Tệ nạn xã hội” 5

1.4 Khái niệm “Vấn nạn” 5

1.5 Khái niệm “Cướp giật” 5

2 Các mô hình giải quyết vấn đề 5

3 Vai trò của tác viên cộng đồng trong thực hiện các hoạt động phát triển cộng đồng 6

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG VẤN ĐỀ 1 Tổng quan về địa bàn nghiên cứu 7

2 Tổng quan về vấn đề nghiên cứu 9

2.1 Tổng quan chung về tệ nạn cướp giật tại TP Hồ Chí Minh 9

2.2 Tổng quan về tệ nạn cướp giật tại Quận 1 10

2.3 Hậu quả của vấn đề 12

3 Phân tích và đề xuất giải pháp cho vấn đề 14

3.1 Phân tích vấn đề 14

3.2 Thuận lợi và khó khăn của vấn đề 15

3.2.1 Thuận lợi 15

3.2.2 Khó khăn 15

3.3 Nguyên nhân phát sinh 16

3.3.1 Nguyên nhân khách quan 16

3.3.2 Nguyên nhân chủ quan 17

3.4 Đề xuất giải pháp 17

4 Vận dụng vai trò của tác viên cộng đồng vào truyền thông nâng cao nhận thức về tệ nạn cướp giật cho người dân tại địa phương 19

4.1 Vai trò người nghiên cứu 19

4.2 Vai trò người lập kế hoạch 19

4.3 Vai trò người biện hộ 20

4.4 Vai trò người huận luyện 20

4.5 Vai trò người xúc tác 20

PHẦN KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 1 Kết luận 21

2 Khuyến nghị 22

TÀI LIỆU THAM KHẢO 23

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Quá trình đô thị hóa tại TP Hồ Chí Minh tạo ra nhiều điều kiện thuận lợi, nókhông chỉ đẩy nhanh tốc độ tăng trưởng kinh tế, chuyển dịch cơ cấu kinh tế và cơcấu lao động, thay đổi sự phân bố dân cư mà còn tạo thêm nhiều việc làm và thunhập cho người lao động, là nơi tiêu thụ sản phẩm hàng hóa lớn và đa dạng, sửdụng lực lượng lao động có chất lượng cao, cơ sở kĩ thuật hạ tầng hiện đại có sứchút đầu tư mạnh trong nước và nước ngoài Quá trình đó đã đưa TP Hồ Chí Minhtrở thành trung tâm đô thị lớn nhất cả nước, đồng thời là đô thị đa văn hóa với hơn

8 triệu dân từ khắp các tỉnh thành trên cả nước đến sinh sống và làm việc Bên cạnhmặt thuận lợi, đô thị hóa quá nhanh đã làm cho cơ sở hạ tầng ở TP Hồ Chí Minh bịquá tải trầm trọng, ô nhiễm môi trường sống diễn ra gay gắt, an ninh xã hội khôngđược đảm bảo tốt, chịu áp lực lớn về nạn thất nghiệp, thiếu việc làm, Chínhnhững điều đó đã làm nảy sinh ra các vấn đề như nghèo đói, lạc hậu, mù chữ, các

tệ nạn mại dâm, ma túy, cờ bạc, trộm cắp, Trong đó, cướp giật và một tệ nạn haynói đúng hơn là một vấn nạn lớn mà người dân sinh sống tại TP Hồ Chí Minh nóichung và địa bàn Quận 1 nói riêng phải chứng kiến hàng ngày trong sự bức xúc và

lo sợ suốt thời gian mấy chục năm qua mà không có cách nào giải quyết triệt để

Có thể thấy rằng, cướp giật đã trở thành một “căn bệnh nan y” mà khó cóloại thuốc nào chữa trị được Thay bằng việc các cơ quan chức năng phải một mìnhchống lại với loại tội phạm dai dẳng, đầy nguy hiểm này, thì sự tham gia ngăn chặncủa toàn thể người dân sống tại đây sẽ góp phần nhanh chóng trong việc đẩy lùi tộiphạm cướp giật Tuy nhiên, không phải người dân nào cũng đều ý thức được tráchnhiệm của mình trong công tác phòng chống tội phạm xã hội nói chung và tội phạmcướp giật nói riêng Việc phát triển cộng đồng, truyền thông nâng cao nhận thứccủa người dân tại các Quận trung tâm TP Hồ Chí Minh, đặc biệt là địa bàn Quận 1,

để chính mỗi người dân sống tại địa phương sẽ là một “liều thuốc kháng sinh” vớiloại tội phạm này Đây là một điều hết sức quan trọng và cấp bách nhằm đảm bảocuộc sống an toàn không chỉ cho người dân sinh sống tại đây mà còn du khách đếntham quan, học tập và làm việc Từ đó có thể làm sạch, làm mới bộ mặt văn minh,thân thiện của Quận 1, của TP Hồ Chí Minh – Thành phố tươi trẻ, đầy sức sốngmang tên Bác

Nhằm làm rõ hơn và góp phần vào công tác giải quyết vấn đề trên, em chọn

“Truyền thông nâng cao nhận thức về tệ nạn cướp giật cho người dân tại

2 Mục tiêu nghiên cứu

- Chỉ ra thực trạng cướp giật đang diễn ra trong nhìu năm nay tại Quận 1, TP

Hồ Chí Minh

- Tìm được nguyên nhân dẫn đến hiện tượng trên, những hậu quả mà nó đểlại trong quá trình phát triển đi lên của TP Hồ Chí Minh nói chung và Quận 1 nóiriêng

- Đánh giá lại hiệu quả của công tác truyền thông, tuyên truyền kiến thức vềphòng chống tội phạm Từ đó, đưa ra được phương hướng truyền thông mới, hiệuquả hơn cho người dân và du khách

- Cung cấp dịch vụ hỗ trợ cho nạn nhân bị cướp giật Tìm hiểu vai trò củanhân viên CTXH trong hỗ trợ các đối tượng có liên quan

- Đề xuất cho chính quyền địa phương, các cơ quan chức năng những giảipháp khắc phục cũng như từng bước xóa bỏ hoàn toàn vấn nạn cướp giật

- Huy động sự tham gia của người dân cùng chính quyền trong việc ngănchặn, phòng, chống tệ nạn xã hội, tệ nạn cướp giật

- Chỉ ra những khó khăn trong quá trình thực hiện các giải pháp, mô hình đó.Đồng thời phát huy những mặt tích cực trong công tác xã hội với tội phạm cướpgiật

3 Phương pháp nghiên cứu:

3.1 Phương pháp sưu tầm tài liệu

Thu thập các số liệu, báo cáo, vấn đề có liên quan trên Internet, tổng cục thống

kê, niên giám thống kê, các trang báo Online uy tín, làm số liệu, cơ sở lý luận chobài tiểu luận

3.2 Phương pháp quan sát, so sánh

Quan sát số liệu đã thu thập, so sánh các số liệu với nhau từ đó đưa ra những ví

dụ cụ thể hơn, dẫn chứng xác đáng về tình hình vấn nạn cướp giật tại Quận 1

3.3 Phương pháp thống kê, phân tích tổng hợp

Thống kê lại tất cả các số liệu, báo cáo liên quan sau đó phân tích tổng hợp mộtcách kĩ lưỡng các số liệu đã nêu để làm sáng tỏ vấn đề

PHẦN NỘI DUNG CHƯƠNG 1: MỘT SỐ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ PHÁT TRIỂN CỘNG ĐỐNG

1 Một số khái niệm cơ bản

1.1 Khái niệm “Cộng đồng”

Cộng đồng là một nhóm xã hội của các cơ thể sống chung trong cùng mộtmôi trường thường là có cùng các mối quan tâm chung Trong cộng đồng người đó

là kế hoạch, niềm tin, các mối ưu tiên, nhu cầu, nguy cơ và một số điều kiện khác

có thể có và cùng ảnh hưởng đến đặc trưng và sự thống nhất của các thành viêntrong cộng đồng (Theo Fichter, 1984)

Cộng đồng là một nhóm người sống trong một môi trường có những điểmtương đối giống nhau và có những mối quan hệ nhất định với nhau (Theo Korten,1987)

Về điểm chung trong các quan điểm thì “cộng đồng là tập hợp nhiềungười/nhóm người có sức bền cố kết cao dựa trên việc chia sẻ những đặc điểmchung như yếu tố địa vực, giá trị, lợi ích, quan điểm, tính ngưỡng, tôn giáo, Cộngđồng thường có những quy tắc, cách ứng xử chung và luật lệ dựa trên cơ sở dồngthuận về ý chí, tình cảm, niềm tin và ý thức cộng đồng Nhờ đó mà các thành viêntrong cộng đồng cảm thấy có sự liên kết chặt chẽ giữa các thành viên khác trongcộng đồng”

1.2 Khái niệm “Phát triển cộng đồng”

Phát triển cộng đồng là một chiến lược phát triển nhằm vận động sức dântrong các cộng đồng nông thôn cũng như đô thị để phối hợp cùng những nổ lực củanhà nước để cải thiện cơ sở hạ tầng và tăng khả năng tự lực của cộng đồng (TheoChính phủ Anh, 1940)

Phát triển cộng đồng là những tiến trình qua đó nổ lực của dân chúng kếthợp với nổ lực của chính quyền để cải thiện các điều kiện kinh tế, xã hội, văn hóacủa các cộng đồng và giúp cộng đồng này hòa nhập, đồng thời đóng góp vào đờisống quốc gia (Theo Liên Hiệp quốc)

Về điểm chung, “phát triển cộng động là một chuỗi những hoạt động tácđộng tích cực lên một cộng đồng dân cư nhằm giúp cộng đồng nhận thức ra vấn đềcủa mình, phát huy khả năng, huy động nguồn lực bên trong và bên ngoài để tiếntới tự lực, tự thay đổi và vận động theo chiều hướng đi lên về chất lượng cuộcsống”

1.3 Khái niệm “Tệ nạn xã hội”

Tệ nạn xã hội là các hiện tượng phổ biến trong xã hội có giai cấp và cấp độ.Chúng thường được biểu hiện ở những hành vi sai lệch với chuẩn mực xã hội, viphạm đạo đức và pháp luật, gây hậu quả xấu về mọi mặt đối với đời sống xã hội,cản trở tiến bộ xã hội của nền văn hóa lành mạnh (Theo Từ điển Bách khoa toànthư mở - Wikipedia)

1.4 Khái niệm “Vấn nạn”

Vấn nạn là vấn đề khó khăn lớn thường xuất phát từ các tệ nạn có tính chất

xã hội, đang phải đương đầu đối phó một cách cấp thiết (Theo từ điển Tiếng Việt)

1.5 Khái niệm “Cướp giật”

Cướp giật (hay cướp giật tài sản) là hành vi công khai chiếm đoạt tài sản củangười khác một cách nhanh chóng và bất ngờ rồi tẩu thoát để tránh sự phản khángcủa chủ sở hữu hoặc người quản lý tài sản (công khai ở đây là không che giấu hành

vi phạm tội của mình; nhanh chóng ở đây có nghĩa là chiếm đoạt trong thời gianngắn)

2 Các mô hình giải quyết vấn đề của cộng đồng

Theo Rothman (1972), việc cung cấp các dịch vụ hiệu quả hướng tới conngười, nâng cao năng lực và chất lượng sống cho người dân và ngăn ngừa nhữngvấn đề tiêu cực nhằm phát triển cộng đồng gồm có 3 mô hình chính can thiệpchính, đó là Phát triển địa phương, Lập kế hoạch xã hội và Hành động xã hội.Tróng đó, mô hình phát triển địa phương là mô hình mà em cảm thấy phù hợp nhất

và là mô hình được ứng dụng chủ yếu trong việc giải quyết vấn đề được đặt ra

Mô hình phát triển địa phương được xem là mô hình tiếp cận từ dưới lên(bottom-up model) bởi vì đây là mô hình tự giúp, một mô hình tham gia để tạo ra

sự thay đổi Mô hình này dựa trên tiền đề rằng để thay đổi xuất hiện, chúng ta cầnhuy động sự tham gia tối đa của người dân vào các hoạt động phát triển cộng đồng

Mô hình này cũng đạt ra trọng tâm vào việc tự ra quyết định của người dân và mộttiến trình dân chủ Mô hình này cho rằng các chuyên gia sẽ không thể tạo ra sự thayđổi cho cộng đồng mà người dân mới chính là tác nhân chính của sự thay đổi Vìvậy, các chuyên gia cần khuyến khích, hỗ trợ và tạo điều kiện để người dân đượcnâng cao kiến thức, kỹ năng để từ đó có thể huy động được các nguồn lực trongcộng đồng nhằm giải quyết các vấn đề của cộng đồng đó Các chuyên gia sát cánhcùng làm việc với người dân để tạo ra một môi trường thuận lợi cho sự thay đổi

tích cực Họ cũng cần hỗ trợ người dân phát triển kiến thức, kỹ năng, sự tự tin cầnthiết trong việc sử lý các vấn đề của cộng đồng Trên cơ sở đó, người dân sẽ tự xácđịnh các vấn đề, lập kế hoạch và thực hiện các hoạt động để xử lý những vấn đề đó.

3 Vai trò của tác viên cộng đồng trong thực hiện các hoạt động phát triển cộng đồng

Tác viên cộng đồng có rất nhiều vai trò khác nhau trong việc can thiệp và hỗtrợ cộng đồng Trong công tác truyền thông nâng cao nhận thức của người dân về

tệ nạn cướp giật, tác viên cộng đồng sẽ đóng các vai trò chủ yếu như sau:

- Người nghiên cứu: Nói đơn giản hơn là người tìm hiểu cộng đồng về tâm

tư nguyên vọng, thực trạng đời sống của người dân, đây là một việc làm cần phải

có khi khởi đầu bất kỳ một hoạt động nào Nếu không tìm hiểu kỹ lưỡng, rõ ràng,chính xác thì không có được một kế hoạch khả thi Để nghiên cứu, tác viên cộngđồng không làm đơn độc mà có sự tham gia của cộng đồng cụ thể là nhóm nồngcốt, những người tích cực và am hiểu sâu rộng cộng đồng Kết quả khảo sát đượcphân tích chuyển thành hoạt động, chương trình hành động, dự án, đề án

- Người lập kế hoạch: Lập kế hoạch theo phát triển cộng đồng là cùng ngườidân thảo luận và thống nhất các hoạt động cần phải triển khai để giải quyết các vấn

đề và đáp ứng nhu cầu của người dân: Trong quá trình lập kế hoạch, người dâncung cấp thông tin, tham gia thảo luận, bàn bạc, góp ý kiến, quyết định accsphương án Người dân, tác viên cộng động cần phải có sự đồng thuận trong việc raquyết định về các hoạt động trong bản kế hoạch Với vai trò là người lập kế hoạch,tác viên cộng đồng không áp đặt ý kiến mà cần phân tích, chỉ ra những điểm mạnh

và hạn chế trong các hoạt động để có thể đưa ra được kế hoạch phù hợp và thựctiễn Nhờ lập kế hoạch mà tác viên cộng đồng và người dân có thể thực hiện cáchoạt độngmột cách trôi chảy và ứng phó được với những thay đổi có thể xảy ra.Việc lập kế hoạch sẽ gaiirm tối đa chi phí vì nó chú trọng vào cách hoạt động hiệuquả và sự phù hợp Không có kế hoạch, các hoạt động giám sát và lượng giá trongtiến trình phát triển cộng đồng sẽ khó thực hiện được vì không có được mục tiêu,chỉ báo để đo lường, không biết ai chịu trách nhiệm cũng như không biết khi nàohoàn thành

- Người biện hộ: Là người đại diện của nhóm người thiệt thòi, tác viên cộngđồng có trách nhiệm bênh vực quyền lợi chính đáng của họ Trước hết giúp ngườidân hiểu đúng hoàn cảnh và thực trạng của họ, đặc biệt là những vấn đề liên quađến chính sách và pháp luật của nhà nước, những vấn đề liên quan đến quyền và lợi

ích chính đáng hợp pháp của người dân Nâng cao năng lực cho người dân về cácchính sách, luật pháp nhà nước, kỹ năng trình bày, diễn đạt vấn đề, nguyện vọngcủa mình Chuyển tiếng nói của người dân đến các cơ quan ban ngành có liên quan.Các hình thức trình bày trong buổi họp, tổ chức diễn đàn cho người dân tham giaphát biểu, đối thoại, viết bài đăng trên bản tin, báo, gửi kết quả nghiên cứu khảo sátđến các cơ quan có thẩm quyền giải quyết, tham gia giải quyết các vụ khiếu nại,khiếu kiện, tố cáo của người dân.

- Người xúc tác: Trong cộng đồng có những nguồn lực như: con người, tàinguyên thiên nhiên, tổ chức ban ngành đoàn thể, cơ sở vật chất, vốn tài chính, Tuy nhiên có nơi các nguồn lực này không phát huy được tác dụng do đứng riêng

lẻ, rời rạc tạo nên một sự lãng phí trong khi đó, người dân có nhu cầu nhưng khôngđược đáp ứng Xúc tác là kết nối các nguồn lực trong cộng đồng Nhờ có vai tròxúc tác tác dụng lên các nhóm và tổ chức giúp các nguồn lực phát huy tác dụng,các chương trình dự án đạt hiệu quả cao hơn, tạ o ra những chuyển biến quan trọng

- Người huấn luyện: Để đáp ứng nhu cầu phát triển xã hội theo hình thứcmới, công tác đào tạo, bồi dưỡng nhân lực rất là quan trọng Như vậy, tác viên cộngđồng có nhiệm vụ vừa là người học hỏi vừa lag người đào tạo Muôn có kết quảđào tạo tốt, người huấn luyện cần áp dụng phương pháp giáo dục chủ động, lấyngười học làm trọng tâm Có nhiều hình thức đào tạo như mở lớp, cung cấp tài liệu,làm mẫu, thực hành, cũng làm cùng rút kinh nghiệm Xây dựng được một đội ngũnồng cốt thông hiểu các chương trình hoạt động, chủ trương, đường lối, chính sách,phương pháp vận động quần chúng có phong cách, có trách nhiệm

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU

1 Tổng quan về địa bàn nghiên cứu

TP Hồ Chí Minh hiện nay có 24 Quận huyện, trong đó, Quận 1 là quậntrung tâm gồm 10 phường, đó là: Tân Định, Đa Kao, Bến Nghé, Bến Thành,Nguyễn Thái Bình, Cầu Ông Lãnh, Cô Giang, Cầu Kho, Nguyễn Cư Trinh và PhạmNgũ Lão với tổng diện tích khoảng 7.7211 Km2, với số dân khoảng 204.899 người,mật độ dân số 26.541 người/Km2 đứng thứ 4 toàn thành phố (Năm 2014) Phía Bắcgiáp Quận Bình Thạnh, Quận Phú Nhuận, lấy kênh Nhiêu Lộc – Thị Nghè làm ranhgiới và giáp Quận 3 lấy đường Hai Bà Trưng và đường Nguyễn Thị Minh Khai làmranh giới Phía Đông giáp Quận 2, lấy sông Sài Gòn làm ranh giới Phía Tây

giáp Quận 5, lấy đường Nguyễn Văn Cừ làm ranh giới Phía Nam giáp Quận 4, lấykênh Bến Nghé làm ranh giới

Tại Quận 1, nhiều cơ quan hành chính, các Lãnh sự quán các nước và đềutập trung tại quận này Tính tới hiện nay, Quận 1 có đến 128 cơ quan ban ngànhcấp Quận, Thành phố và Trung ương trú đóng, đặc biệt là một số cơ quan quantrọng như: Văn phòng Quốc hội, Văn phòng Chính phủ, UBND Thành phố, SởCông an, Sở Ngoại vụ, và Sở, Ban, Ngành, Các cơ quan báo đài của Đảng, Đoànthể thuộc Thành phố, Trung ương

- Về lĩnh vực ngoại giao, Quận 1 là nơi trú đóng của 28 cơ quan là lãnh sựquán hoặc đại diện của các nước có quan hệ ngoại giao với Việt Nam; đặc biệt làlãnh sự quán các nước Mỹ, Anh, Pháp, Úc, Nhật Bản, Trung Quốc, Canada,

- Về hoạt động dịch vụ - tài chính – ngân hàng trên địa bàn Quận 1 đã hìnhthành trong lịch sử và diễn ra phong phú, đa dạng như hoạt động của các ngânhàng, các công ty bảo hiểm, công ty tài chính, công ty dịch vụ chứng khoán, trungtâm giao dịch chứng khoán, Số lượng khách hàng thường xuyên đến chiếm gần90% của Thành phố

- Về hoạt động dịch vụ du lịch – thương mại phát triển đa dạng, Quận 1 lànơi tập trung nhiều khách sạn và doanh nghiệp từ khắp nơi trong và ngoài nước đếnquan hệ giao dịch như các công trình kiến trúc lớn, các tòa nhà cao tầng (Bitexco,Sharaton, Diamon Plaza, ), các công viên giải trí – công viên văn hóa (Công viên23/09, công viên Nai Vàng, Phố Nguyễn Huệ, ) thu hút đông đảo du khách từtrong và ngoài nước đến tham quan, nghĩ dưỡng

- Về văn hóa – lịch sử hiện Quận 1 có nhiều tổ chức hoạt động văn hóa nghệthuật phục vụ nhu cầu giải trí cho nhân dân, đồng thời cũng là những cơ sở phúc lợivăn hóa quan trọng Bên cạnh đó Quận 1 cũng là nơi tập trung nhiều danh lamthắng cảnh, những di tích lịch sử nổi tiếng cũng như những công trình văn hóa tồntại cả hàng trăm năm, các khu di tích lịch sử cấp Quốc Gia (Di tích Dinh Độc lập,nhà hát lớn, Viện Bảo tàng chiến tích chiến tranh )

Đồng thời, nơi đây cũng tập trung nhiều nhất các tầng lớp xã hội khác nhau,

là nơi sầm uất và có mức sống cao nhất về mọi phương diện, đồng thời cũng là nơiphát sinh nhiều nhất các tệ nạn xã hội, nổi bật là cướp giật, cướp giật không còn làmột tệ nạn xã hội đơn thuần mà nó đã trở thành một “vấn đề nhức nhói” của cảngười dân, du khách và chính quyền địa phương trong thời gian qua

2 Tổng quan vấn đề nghiên cứu

2.1 Tổng quan chung về tệ nạn cướp giật tại TP Hồ Chí Minh

Cướp giật tại TP Hồ Chí Minh là một vấn nạn tồn tại từ rất lâu Trong bốicảnh tình hình tội phạm ở TP Hồ Chí Minh đặc biệt nghiêm trọng giữa những năm

1975 - 1978 Người ta thống kê được cứ 40 phút lại xảy ra một vụ cướp Chỉ trongthời gian 3 năm đã xảy ra 45.000 vụ phạm pháp hình sự Trong đó, 1.400 vụ cướplớn, gần 170 người vô tội bị bắn chết, 200 người bị thương Sau rất nhiều nổ lựcngăn chặn của chính quyền thành phố, vấn nạn này tuy có giảm nhưng thủ đoạn củabọn cướp ngày càng tinh vi, nguy hiểm hơn và dai dẳng cho đến nay

Nhìn bảng thống kê ta thấy, trong 5 tháng đầu năm 2013, toàn thành phố đãxảy ra 2 960 vụ vi phạm hình sự; trong đó, tội phạm cướp giật chiếm gần 80% tổng

số vụ, làm chết 56 người, bị thương 309 người, tổng tài sản thiệt hại là 64 tỉ đồng

Dẫn nguồn VTC News cho biết, từ ngày 01/10/2013 – 31/7/2014, tội phạmhình sự trên địa bàn TP Hồ Chí Minh là 5 205 vụ tăng 29 vụ so với cùng kỳ nămtrước (01/10/2012 – 31/07/2013) làm chết 83 người, bị thương 598 người, thiệt hạitài sản trên 171 tỉ đồng Trong đó, tội phạm cướp giật chiếm trên 85% tổng số vụphạm pháp

Trong báo cáo của Trung tướng Lê Đông Phong – Giám đốc Công an TP

Hồ Chí Minh vào sáng ngày 14/06/2016 tại hội nghị sơ kết 3 tháng (từ 16/02/2016– 15/5/2016) thực hiện chỉ đạo của Ban thường vụ Thành ủy về công tác đấu tranhphòng, chống tội phạm trên địa bàn TP Hồ Chí Minh Tại địa bàn thành phố ghinhận xảy ra 1.173 vụ (so với cùng kỳ: giảm 86 vụ) làm chết 22 người, bị thương

Bảng 2.1 BẢNG THỐNG KÊ PHẠM PHÁP VÀ MỨC ĐỘ THIỆT HẠI TẠI TP

HCM

Thời gian Tổng số vụ

phạm pháp

Tỉ lệCướp giật

Mức độ thiệt hạiNgười

chết

Người bịthương

Tài sản(tỉ đồng)01/2013 – 05/2013 2 960 80% 56 309 6410/2013 – 07/2014 5 205 Trên 85% 83 598 17102/2016 – 05/2016 1 173 76,9% 22 167 33