Tiểu luận đánh giá Hiện nay trong ,trong quá trình hội nhập kinh tế quốc tế thì nhu cầu tìm hiểu tri thức nhân loại ngày càng được mở rộng .Kiến thức ngày ngày rộng lớn , các thông tin ngày càng nhiều . Các kiến thức khoa học ngày càng phát triển . Yêu cầu đối vớ với người học ngày càng cao . Nhiều phương pháp mới được áp dụng .Mỗi phương pháp đều có các ưu ,nhược điểm riêng . Phù hợp với từng vùng miền khác nhau .Để đánh giá một phướng pháp có thật sự khả thi thì phải thông qua kết quả kiểm tra đánh giá .
Trang 1Page | 1
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HUẾ
TIỂU LUẬN MÔN:
KIỂM TRA VÀ ĐÁNH GIÁ TRONG DẠY HỌC HÓA HỌC
ĐỀ TÀI:
TÍNH CHẤT VÀ CHỨC NĂNG CỦA KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ
TRONG DẠY HỌC HÓA HỌC
Giảng viên hướng dẫn khoa học : PGS.TS TRẦN TRUNG NINH
Học viên thực hiện : Nguyễn Thị Vân Anh Lớp Hóa K27 ĐHBMT
Trang 2Page | 2
MỤC LỤC CHƯƠNG I: PHẦN MỞ ĐẦU ……….1
1 Lí do chọn đề tài ……… 1
2.Mục đích khi phân tích đề tài……….4
3.Nhiệm vụ khi phân tích đề tài ……… 5
4.Đối tượng và khách thể của việc nghiên cứu đề tài ……… 6
5.Phạm vi phân tích nghiên cứu đề tài ……… 6
6 phương pháp nghiên cứu ……… 6
CHƯƠNG II: NỘI DUNG ……… 7
I.Cơ sở lý luận của kiểm tra đánh giá trong dạy học hóa học…… .7
I.1.Đặt vấn đề ……… 7
I.2.Tính chất của kiểm tra đánh giá ……… 7
I.3.Chức năng của kiểm tra đánh giá ………7
II.Các bước xây dụng bài kiểm tra ……… 8
KIỂM TRA VIẾT SỐ 3: CHƯƠNG HALOGEN .11
A Mục tiêu .11
B Phương pháp .12
C Ma trận đề kiểm tra và đề 12
1.Ma trận ……… …12
2.Đề kiểm tra …… ………14
Phần kết luận ……… 17
Tài liệu tham khảo ……… 18.
Trang 3Page | 3
CHƯƠNG I: PHẦN MỞ ĐẦU
I Lí do chọn đề tài
Hiện nay trong ,trong quá trình hội nhập kinh tế quốc tế thì nhu cầu tìm
hiểu tri thức nhân loại ngày càng được mở rộng Kiến thức ngày ngày rộng lớn , các thông tin ngày càng nhiều Các kiến thức khoa học ngày càng phát triển Yêu cầu đối vớ với người học ngày càng cao Nhiều phương pháp mới được áp dụng Mỗi phương pháp đều có các ưu ,nhược điểm riêng Phù hợp với từng vùng miền khác nhau Để đánh giá một phướng pháp có thật sự khả thi thì phải thông qua kết quả kiểm tra đánh giá
Hóa học như một bức tranh luôn biến động của tự nhiên với đầy đủ những màu sắc, âm thanh của dáng vẻ bên ngoài Với các qui luật nghiêm khắc của thế giới vi mô được ẩn dấu bên trong Hóa học là một ngành khoa học thực nghiệm ,có vai trò quan trọng trong cuộc sống và cần thiết đối với các ngành công nghệ khác Thật khó mà kể hết các thành tựu mà hóa học đóng góp cho cuộc sống của chúng ta Thế nhưng đa số học sinh vẫn chưa nhận biết được các bản chất hóa học trong cuộc sống dù đổi mới trong giáo dục nối chung và trong dạy học nói riêng Muốn thay đổi chất lượng bộ môn hóa học thì phải đổi mới phương pháp ,đổi mới cách thức kiểm tra đánh giá .Không thay đổi kiểm tra đánh giá thì không có sự đổi mới trong dạy và học Trong những năm vừa qua việc kiểm tra đánh giá đã có những chuyển biến tích cực nhưng nhìn chung vẫn còn chậm và chưa bắt kịp với thế
giới Nghị quyết Hội nghị Trung ương 8 khóa XI về đổi mới căn bản toàn
Trang 4Page | 4
diện nêu rõ :“Tiếp tục đổi mới mạnh mẽ phương pháp dạy và học theo
hướng hiện đại ,phát huy tính tích cực ,chủ động ,sáng tạo và vận dụng kiến thức ,kĩ năng của người học ,khắc phục lối truyền thụ áp đặt một chiều , ghi nhớ máy móc Tập trung dạy cách học ,cách nghĩ ,khyến khích tự học ,tạo cơ
sở để người học tự cập nhật và đổi mới tri thức , kĩ năng và phát triển năng lực Chuyển từ học chủ yếu trên lớp sang tổ chức hình thức học tập đa dạng , chú ý các hoạt động xã hội ,ngoại khóa , nghiên cứu khoa học Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và truyền thông trong dạy và học” ,“Đổi mới căn bản hình thức và phương pháp thi ,kiểm tra và đánh giá kết quả giáo dục ,đào tạo đảm bảo trung thực khách quan Việc thi ,kiểm tra và đánh giá kết quả giáo dục ,đào tạo cần thực hiện từng bước theo các tiêu chí tiên tiến được xã hội và cộng đồng giáo dục thế giới tin cậy và công nhận Phối hợp
sử dụng kết quả dánh giá trong quá trình học với đánh giá cuối kì , cuối năm học ,đánh giá của người dạy với tự đánh giá của người học ,đánh giá của nhà trường với đánh giá của gia đình và xã hội ” Hiện nay việc kiểm tra đánh giá còn mang nặng tính hình thức Đối với môn hóa học vấn đề kiểm tra đánh giá chưa thật sự phù hợp với đặc trưng của hóa học Kiểm tra đánh giá phải không chỉ là liểm tra khả năng tái hiện kiến thức đã học ,mà cần chú trọng vào khả năng vận dụng sáng tạo tri thức trong những tình huống ứng dụng khác nhau
Nhận thấy kiểm tra đánh giá trong quá trình dạy và học là rất quan trọng quyết định đến chất lượng dạy nên chúng tôi chọn đề tài “Tính chất và chức năng của kiểm tra đánh giá trong dạy học hóa học”
2.Mục đích khi phân tích đề tài
Trang 5Page | 5
Kiểm tra - đánh giá là quá trình xác định trình độ đạt tới những chỉ tiêu của mục đích dạy học, đánh giá tình trạng kiến thức, kỹ năng, thái độ của học sinh đối chiếu với những chỉ tiêu của mục đích dạy học đề ra Xác định xem khi kết thúc một đoạn trọn vẹn của một quá trình dạy học, mục đích dạy học đã hoàn thành đến mức độ nào, kết quả học tập của học sinh phù hợp đến đâu so voeí mục đích mong muốn Kiểm tra đánh giá là quá trình rất quan trọng để nâng cao chất lượng dạy và học
Thực trạng công tác kiểm tra, đánh giá trong dạy học hiện nay nhiều nhà giáo dục,các cấp quản lí đã quan tâm đến vấn đề này Thông qua các hội nghị, lớp tập huấn, tinh thần đổi mới đã bắt đầu đi vào thực tế Phần lớn các
GV ở trường phổ thông đã nhận thức được ý nghĩa to lớn của việckiểm tra, đánh giá và ít nhiều có sự cải tiến về nội dung, hình thức, phương phápdạy học.Đã có những giáo viên, nhà trường tích cực và thu được kết quả tốt trong đổi mới kiểm tra, đánh giá đồng bộ với cố gắng đổi mới phương pháp dạy họcnhưng chưa có nhiều và chưa được các cấp quản lí giáo dục quan tâm khuyếnkhích, nhân rộng điển hình.Thế nhưng vẫn còn nhiều vấn đề bất cập chưa đạt được sự thăng bằng: giáo viên dạy khác nhau nên kiểm tra, đánh giá khác nhau.Thiếu tính khách quan phần lớn dựa vào các đề thi có sẵn và ép kiến thức củahọc sinh theo các dạng câu hỏi được ấn định trước trong các đề thi có sẵn.Thiếu tính năng động do chưa thiết kế ma trận đề kiểm tra và chưa có thưviện câu hỏi, bài tập nên số lượng câu hỏi kiểm tra rất hạn chế và chủ yếu dựavào nội dung của các sách bài tập, sách tham khảo, các đề thi tốt nghiệp THPThay các đề thi vào các trường đại học của các năm trước.Coi nhẹ kiểm tra đánh giá chất lượng nắm vững bản chất hệ thống khái niệmhoá học cơ bản, các định luật hóa học cơ bản, còn nặng về ghi nhớ và tái hiện Nhiều giáo viên lạm dụng trắc nghiệm khách quan
Trang 6Page | 6
3.Nhiệm vụ khi phân tích đề tài
Nhìn nhận được tầm quan trọng của kiểm tra đánh giá trong quá trình
dạy và học Nó có vi trò rất lớn trong việc nâng cao chất lượng đào tạo Kết quả của kiểm tra đánh giá là cơ sở để giáo viên điều chỉnh hoạt động day , học sinh tự điều chỉnh hoạt động học để khẳng định năng lực của bản thân
Hóa học là môn học thực nghiệm giáo viên hiểu được tính chất ,chức năng của kiểm tra đánh giá Nội dung kiểm tra phù hợp mới thúc đẩy quá trình phát triển năng lực của học sinh
4.Đối tượng và khách thể của việc nghiên cứu đề tài
Đối tượng nghiên cứu là kiểm tra đánh giá trong dạy học hóa học
Khách thể nghiên cứu là quá trình kiểm tra đánh giá trong dạy học hiện nay ở THPT
5.Phạm vi phân tích nghiên cứu đề tài
Thực tế của kiểm tra đánh giá trong dạy học ở trường THPT hiện nay
6 phương pháp nghiên cứu
Nghiên cứu lí luận và nghiên cứu thực tiễn về lý thuyết của kiểm tra đánh giá tình hình kiểm tra đánh giá hiện nay
Trang 7
Page | 7
CHƯƠNG II: NỘI DUNG
I.Cơ sở lý luận của kiểm tra đánh giá trong dạy học hóa học
I.1.Đặt vấn đề
Kiểm tra đánh giá kết quả học tập của người học là việc làm thường xuyên trong cống tác giảng dạy Đây là phương pháp nhằm đánh giá học lực , giám sát quá trình học tập của người học , quá trình giảng dạy của người dạy Quá trình đào tạo của nhà trường Tuy được sử dụng rộng rãi và
có tầm quan trọng , song thực tế nhiều người dạy và việc thi cử có cách kiểm tra đánh giá còn chủ quan Đối với hóa học là môn học thực nghiệm việc kiểm tra hiện nay chưa đáp ứng được đặc thù của bộ môn Việc nắm roc tầm quan trọng của kiểm tra đánh giá là yếu tố hàng đầu để nâng cao chất lượng môn học Trên cơ sở nghiên cứu các tài liệu thích hợp chúng tôi xin đưa ra các tính chất ,chức năng của kiểm tr đánh giá , từ đó xây dựng ,thiết kế đề kiểm tra phù hợp với yêu cầu của bài học
I.2.Tính chất của kiểm tra đánh giá
Kiểm tra - đánh giá sẽ phát hiện mặt đạt được và chưa đạt được trong
trình độ cần đạt tới của học sinh và phát hiện ra những khó khăn trở ngại trong quá trình lĩnh hội kiến thức của học sinh Môn hóa học với muôn vàn
đa dạng ,phong phú cần kiểm tra thường xuyên học sinh
Trang 8Page | 8
Trên cơ sở này tìm hiểu kỹ các nguyên nhân của những lệch lạc về phía người dạy cũng như người học hoặc có thể từ khách quan Phát hiện lệch lạc, tìm ra nguyên nhân của lệch lạc cho phép giáo viên điều chỉnh kế hoạch hành động trong quy trình công nghệ dạy học của mình, hoàn thiện hoạt động dạy nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả của quá trình dạy học
Qua đó, giáo viên sẽ tìm biện pháp khắc phục các khó khăn, trở ngại, giúp học sinh tự đánh giá và điều chỉnh hoạt động học cho phù hợp, thúc đẩy quá trình chiếm lĩnh các khái niệm hóa học của học sinh để tiến lên chất lượng mới
I.3.Chức năng của kiểm tra đánh giá
Chức năng quản lí: được thể hiện qua hai phương diện: một là xếp loại hoặc tuyển chọn người học; hai là duy trì và phát triển chuẩn chất lượng Chức năng kiểm soát và điều chỉnh hoạt động dạy và học bao gồm: Đối với giáo và nhà trường, đánh giá nhằm kiểm soát các hoạt động ngay trong quá trình dạy và học, sau đó ra quyết định điều chỉnh, cải tiến dạy học là cơ chế đảm bảo cho việc phát triển chất lượng dạy học Đối với học sinh , thông tin kiểm tra, đánh giá nhận được (thể hiện qua điểm số, nhận xét) từ giáo viên và sự tự đánh giá của bản thân giúp người học kiểm soát, điều chỉnh việc học của mình
Chức năng giáo dục và phát triển người học: Quá trình đánh giá kết quả học tập được thực hiện một cách hiệu quả có tác dụng phát triển động cơ học tập cho học sinh Ngoài ra kết hợp với chức năng kiểm soát và điều chỉnh, kiểm tr đánh giá góp phần phát triển toàn diện về đức, trí, thể, mĩ để chuẩn
bị cho người học vào đời
Trang 9Page | 9
II.Các bước xây dụng bài kiểm tra
Đề kiểm tra là phương tiện đánh giá kết quả học tập của học sinh sau khi học xong một chủ đề, một chương, một học kỳ hay toàn bộ chương trình của một lớp học, một cấp học Để ra được một đề kiểm tra đạt yêu cầu cần đảm bảo được quy trình tối thiểu gồm 6 bước sau đây:
Bước 1: Xác định mục tiêu, phạm vi, mô tả yêu cầu cần đạt của nội dung
kiểm tra theo các cấp độ (từ dễ đến khó) Giáo viên (hoặc tổ chuyên môn) phải căn cứ vào hệ thống các chuẩn kiến thức, kỹ năng được qui định trong Chương trình GDPT của môn học để mô tả yêu cầu cần đạt theo các cấp độ của tư duy Đó là các kiến thức khoa học và cả phương pháp nhận thức chúng, các kỹ năng và khả năng vận dụng vào thực tế, những thái độ, tình cảm đối với khoa học và xã hội
Cấp độ 1: Đó là những câu hỏi yêu cầu về kiến thức đạt ở mức độ nhận biết
hoặc câu hỏi yêu cầu về kỹ năng đạt ở mức độ bắt chước làm được một việc
đã học, có thái độ tiếp nhận Học sinh học xếp loại lực yếu dễ đạt được điểm tối đa trong phần này Nội dung thể hiện ở việc quan sát và nhớ lại thông tin, nhận biết được thời gian, địa điểm và sự kiện, nhận biết được các
ý chính, nắm được chủ đề nội dung Động từ mô tả yêu cầu cần đạt ở cấp độ
1 có thể quy về nhóm động từ: nhận biết được, nêu được, phát biểu được, viết được, liệt kê được, thuật lại được, nhận dạng được, chỉ ra được, …
Cấp độ 2: Đó là những câu hỏi yêu cầu về kiến thức đạt ở mức độ thông
hiểu hoặc câu hỏi yêu cầu về kỹ năng đạt được ở mức độ làm được chính xác một việc đã học, có thái độ đúng mực Học sinh xếp loại học lực trung bình dễ đạt được điểm tối đa trong phần này Nội dung thể hiện ở việc thông hiểu thông tin, nắm bắt được ý nghĩa, chuyển tải kiến thức từ dạng này sang dạng khác, diễn giải các dữ liệu, so sánh, đối chiếu tương phản, sắp xếp thứ
Trang 10Page | 10
tự, sắp xếp theo nhóm, suy diễn các nguyên nhân, dự đoán các hệ quả Động
từ mô tả yêu cầu cần đạt ở cấp độ 2 có thể quy về nhóm động từ: hiểu được, trình bày được, mô tả được, diễn giải được,…
Cấp độ 3: Đó là những câu hỏi yêu cầu về kiến thức đạt ở mức độ vận dụng
cơ bản, những câu hỏi yêu cầu giải quyết vấn đề bằng những kiến thức, kỹ năng đã học đòi hỏi đến sự tư duy lôgic, phê phán, phân tích, tổng hợp, có thái độ tin tưởng Học sinh xếp loại học lực khá dễ đạt được điểm tối đa trong phần này Nội dung thể hiện ở việc sử dụng thông tin, vận dụng các phương pháp, khái niệm và lý thuyết đã học trong những tình huống khác, giải quyết vấn đề bằng những kỹ năng hoặc kiến thức đã học Động từ mô tả yêu cầu cần đạt ở cấp độ 3 có thể quy về nhóm động từ: vận dụng được, giải thích được, giải được bài tập, làm được…
Cấp độ 4: Đó là những câu hỏi về kiến thức đạt ở mức độ vận dụng nâng
cao, những câu hỏi yêu cầu giải quyết vấn đề bằng những kiến thức, kỹ năng
đã học và vốn hiểu biết của bản thân học sinh đòi hỏi đến sự tư duy lôgic, phê phán, phân tích, tổng hợp và có dấu hiệu của sự sáng tạo, có thái độ tin tưởng Học sinh xếp loại học lực giỏi dễ đạt được điểm tối đa trong phần này Nội dung thể hiện ở việc phân tích nhận ra các xu hướng, cấu trúc, những ẩn ý, các bộ phận cấu thành, thể hiện ở việc sử dụng những gì đã học Căn cứ vào mục tiêu kiểm tra, đối tượng học sinh và tỉ lệ lượng kiến thức, kỹ năng ở các cấp độ để quyết định điểm số và thời gian kiểm tra cho mỗi cấp độ sao cho đảm bảo phân hóa được các đối tượng học sinh trong quá trình đánh giá Sử dụng các công thức về độ khó ,độ phân biết ,độ tin cậy
Bước 2: Xác định hình thức kiểm tra
Bước 3: Xây dựng nội dung ma trận cho đề kiểm tra- Tổ chuyên môn (hoặc
người ra đề) căn cứ vào sự mô tả yêu cầu nội dung cần kiểm tra theo chuẩn
Trang 11Page | 11
kiến thức, kỹ năng trong phạm vi cần kiểm tra trong chương trình GDPT ở bước 1 để đưa vào ma trận.- Căn cứ vào mục tiêu kiểm tra, đối tượng học sinh và tỉ lệ lượng kiến thức, kỹ năng ở các cấp độ để quyết định điểm số và thời gian kiểm tra cho mỗi cấp độ sao cho đảm bảo phân hóa được các đối tượng học sinh trong quá trình đánh giá Giáo viên có thể sử dụng nhiều thang điểm (chẳng hạn thang 100 điểm, thang 50 điểm,…), nhưng khi chấm xong bài kiểm tra được quy đổi ra thang 10 điểm theo nguyên tắc làm tròn qui định trong quy chế.- Căn cứ vào điểm số, thời gian kiểm tra để quyết định số lượng chuẩn KTKN cần kiểm tra cho mỗi cấp độ
Bước 4: Biên soạn thư viện câu hỏi và ra đề kiểm tra theo khung ma trận
kiến thức, kỹ năng– Ở bước này giáo viên, tổ chuyên môn (người ra đề) cần căn cứ vào yêu cầu cần đạt của nội dung kiểm tra để biên soạn câu hỏi Số lượng câu hỏi ở mỗi cấp độ phải đảm bảo phủ kín kiến thức, kỹ năng cần kiểm tra
Bước 5: Xây dựng đáp án và biểu điểm cho đề kiểm tra- Căn cứ vào đề kiểm
tra và ma trận đề kiểm tra để xây dựng đáp án và biểu điểm Tùy theo dạng
đề và loại hình mà quy định điểm cho mỗi câu hỏi Đối với câu tự luận, căn
cứ vào chuẩn kiến thức, kỹ năng cần kiểm tra để chia thành các ý cho thích hợp
Bước 6: Thẩm định và niêm phong đề kiểm tra, đáp án Tùy theo tính chất
và mục tiêu kiểm tra mà có tổ chức đọc rà soát hoặc thẩm định đề kiểm tra, đáp án
Đề kiểm tra 45 phút phần halogen lớp 10
Tiết 48: KIỂM TRA VIẾT SỐ 3: CHƯƠNG HALOGEN
A Mục tiêu - Nhằm đánh giá khả năng tiếp thu kiến thức sau khi học
chương halogen học sinh phải nắm được những kiến thức cơ bản như: đặc