Hàm ý là gì ? Tường minh là gì ?

Hãy viết thêm vào mỗi đoạn “Mây và sóng” của Ta-go.. Hãy viết thêm vào mỗi đoạn trong bài Mây và sóng của Ta-go.. Hãy viết thêm vào mỗi đoạn “Mây và sóng” của Ta-go.. Hãy viết thêm vào

Thø N¨m, Ngµy 08 th¸ng 02 n¨m 2007

TRƯỜNG THCS MỸ HiỆP

Giáo viên thực hiện: NGUYỄN THỊ CẨM TÚ

1 H aứm yự laứ phaàn thoõng baựo:

A Traựi ngửụùc vụựi nghúa tửụứng minh

B Cuứng moọt noọi dung vụựi nghúa tửụứng minh

Kieồm tra baứi cuừ:

Traỷ lụứi caực caõu sau baống caựch khoanh troứn vaứo chửừ caựi ủaàu caõu ủuựng nhaỏt:

C.Khoõng ủửụùc dieón ủaùt trửùc tieỏp baống tửứ ngửừ trong caõu nhửng

coự theồ suy ra tửứ nhửừng tửứ ngửừ aỏy

D.ẹửụùc dieón ủaùt trửùc tieỏp baống tửứ ngửừ trong caõu

2 Khi naứo ngửụứi ta duứng haứm yự ?

A

B.Muoỏn ngửụứi nghe khoõng hieồu

C Khoõng bieỏt roừ yự

D Muốn chấm dứt cuộc thoại

3 Trong lụứi noựi haống ngaứy:

A Tất cả các câu đều có hàm ý

B Không có câu nào có hàm ý

C Coự caõu coự,coự caõu khoõng coự haứm yự

D Hàm ý đ ợc nhiều ng ời dùng

Tìm c âu chứa hàm ý có trong đọan đối thọai sau?

Lan: Bình ơi!Tối nay chúng mình đi xem ca nhạc nhe!

Bình ! Tối nay mình phải đi đón bà ngoại ở quê ra.

Lan: Thôi đành vậy!

Hàm ý là gì? Tường minh là gì?

 Ghi nhớ SGK

* ẹoùc ủoùan trớch sau vaứ traỷ lụứi caõu hoỷi:

Baứi 25-Tieỏt 128

Ngh úa tửụứng minh vaứ haứm ý (tieỏp theo)

I ẹieàu kieọn sửỷ duùng haứm ý:

Chũ Daọu vửứa noựi vửứa meỏu:

- Thôi u không ăn, để phần cho con Con chỉ đ ợc ăn ở nhà bữa này nữa thôi U không muốn tranh ăn của con Con cứ ăn thật no, không phải

nh ờng nhịn cho u

Caựi Tyự chửa hieồu heỏt yự caõu noựi cuỷa meù,noự xaựm maởt laùi vaứ hoỷi

baống gioùng luoỏng cuoỏng:

- Vaọy thỡ bửừa sau con aờn ụỷ ủaõu?

ẹieồm theõm moọt “giaõy”nửực nụỷ,chũ Daọu ngoự con baống caựch xoựt xa

- Con sẽ ăn ở nhà cụ Nghị thôn Đoài

Caựi Tyự nghe noựi giaừy naỷy,gioỏng nhử seựt ủaựnh beõn tai,noự lieọng cuỷ khoai vaứo roồ vaứ oứa leõn khoực:

-U baựn con thaọt ủaỏy ử?Con van u,con laùy u,con coứn beự boỷng,u

ủửứng ủem baựn con ủi,toọi nghieọp.U ủeồ cho con ụỷ nhaứ chụi vụựi em con

(Ngoõ Taỏt Toỏ,Taột ủeứn)

- Thoõi u khoõng aờn,ủeồ phaàn cho con Con chổ ủửụùc aờn ụỷ nhaứ bửừa

naứy nửừa thoõi U khoõng muoỏn aờn tranh vụựi con Con cửự aờn thaọt

no,khoõng phaỷi nhửụứng nhũn cho u

- Con sẽ ăn ở nhà cụ Nghị thôn Đoài.Con seừ aờn ụỷ nhaứ cuù Nghũ thoõn ẹoứai.

 Con khoõng coứn ủửụùc ụỷ nhaứ vụựi thaày meù vaứ caực em nửừa.U ủaừ baựn con.

 U ủaừ baựn con cho nhaứ cuù Nghũ ẹoứai

Tại sao chị Dậu không nói thẳng với con?

 Vì đây là điều đau lòng nên chị tránh nói thẳng ra

Trong hai hàm ý trên, hàm ý trong câu nói nào của chị Dậu rõ hơn?

 Hàm ý hai rõ hơn

Nghĩa tường minh và hàm ý(Tiếp theo)

I Điều kiện sử dụng hàm ý:

* Ghi nhớ: (SGK - trang 91)

Để sử dụng hàm ý,cần có hai điều kiện sau đây:

- Người nói (người viết) có ý thức đưa hàm ý vào

câu nói.

-Người nghe (người đọc) có năng lực giải đóan

hàm ý.

Bài 25-Tiết 128

Qua đó, để sử dụng hàm ý(ngưòi nói,người nghe)

cần có những điều kiện nào?

BAỉI TAÄP NHANH

Maóu chuyeọn vui

1.NHAÀM:

Một anh sờ lên cổ áo, thấy con rận, Sợ ng ời ta c ời vội vàng hất

nó xuống đất nói:

- T ởng là con rận, hoá ra không phải

Có ng ời cúi xuống đất cố tình tìm đ ợc con rận nhặt lên:

- T ởng là không phải, hoá ra con rận

(Truyện c ời dân gian Việt Nam)

Nghúa tửụứng minh vaứ haứm yự(Tieỏp theo )

Baứi 15-Tieỏt 128

- T ởng là con rận, hoá ra không phải

- T ởng là không phải, hoá ra con rận

Mỡnh khoõng

ụỷ baồn laứm gỡ coự raọn !

T ởng là không bẩn, thế mà có

rận !

Tỡm trong caõu chuyeọn treõn caõu naứo coự chửựa haứm yự

vaứ neõu haứm yự cuỷa caõu ủoự?

Baứi 25-Tieỏt 128

Nghúa tửụứng minh vaứ haứm yự(Tieỏp theo )

I ẹieàu kieọn sửỷ duùng haứm yự:

II Luyeọn taọp:

1 Ngửụứi noựi,ngửụứi nghe nhửừng caõu in ủaọm dửụựi ủaõy laứ ai?Xaực ủũnh haứm yự cuỷa moói caõu aỏy.Theo em ngửụứi nghe coự hieồu haứm

yự cuỷa ngửụứi noựi khoõng?Nhửừng chi tieỏt naứo chửựng toỷ ủieàu ủoự?

a)-Anh noựi nửừa ủi –OÂng giuùc.

- Báo cáo hết !– Ng ời con trai vụt trở lại giọng vui vẻ - Năm

phút nữa là m ời Còn hai m ơi phút thôi Bác và cô vào trong nhà Chè đã ngấm rồi đấy.

Thỡ giụứ ngaộn nguỷi coứn laùi thuực giuùc caỷ chớnh ngửụứi hoaù sú

gia.ứOÂng theo lieàn anh thanh nieõn vaứo trongnhaứ,ủaỷo nhỡn qua

(Nguyeón Thaứnh Long_Laởng leừ Sa Pa)

- Baựo caựo heỏt!-Ngửụứi con trai vuùt trụỷ laùi gioùng vui veỷ.-Naờm

phuựt nửừa laứ mửụứi.Coứn hai mửụi phuựt thoõi.Baực vaứ ci6 vaứo

vào uống nước!

Bài 25-Tiết 128

Nghĩa tường minh và hàm ý(Tiếp theo)

I Điều kiện sử dụng hàm ý:

II Luyện tập:

1 Bài tập 1 :

2 Bài tập 2:Hàm ý của câu in đậm dưới đây là gì?Vì sao em bé

khi6ng nói thẳng được mà phải sử dụng hàm ý?Việc sử dụng hàm ý

có thành công không?Vì sao?

Nó nhìn dáo dác một lúc rồài kêu lên:

_Cơm sôi rồi,chắt nước dùm cái!_Nó cũng lại nói trổng

Tôi lên tiếng mở đường cho nó:

_Cháu phải gọi”Ba chắt nước dùm con”,phải nói như vậy

Nó như không để ý đến câu nói của tôi,nó lại kêu lên:

-Cơm sôi rồi,nhão bây giờ

-Anh Sáu vẫn ngồi im[[…]…]]]

(Nguyễn Quang Sáng_Chiếc lược ngà)

- Cơm sôi rồi,nhão bây giờ ! Chắt giùm nước để cơm khỏi nhão!

Bài 25-Tiết 128

Nghĩa tường minh và hàm ý(Tiếp theo)

I Điều kiện sử dụng hàm ý:

II Luyện tập:

1 Bài tập 1:

2 Bài tập2:

A : Mai về quê với mình đi !

B : / : / …/ …/ / /

A Đành vậy.

3 Bài tập 3:Hãy điền vào lượt lời của B trong đoạn thoại sau đây một câu có hàm y từ chối .

Bài 25_Tiết 128

Nghĩa tường minh và hàm ý(Tiếp theo)

I Điều kiện sử dụng hàm ý:

II Luyện tập:

1 Bài tập 1:

2 Bài tập 2:

3.Bài tập 3

Tìm hàm ý của Lỗ Tấn qua việc ông so sánh”hi

Tôi nghĩ bụng:Đã gọi là hi vgọng thì không thể nói đâu là thực,đâu là hư.Cũng giống như những con đường trên mặt đất ;kì thực trên mặt đất vốn làm gì có đường

(Lỗ Tấn_Cố hương)

4 Bài tập 4 :

nhưng nếu cố gắng thực hiện thì sẽ có thể đạt được.

Bài 25 – Tiết 128

Bài 25 – Tiết 128

Nghĩa t ờng minh và hàm ý (tiếp theo)

I Điều kiện sử dụng hàm ý

II Luyện tập

1 Bài tập 1:

2 Bài tập 2:

3 Bài tập 3 :

4 Bài tập 4

5 Bài tập 5: Tìm những câu có hàm ý mời mọc hoặc từ chối trong các đoạn đối thoại giữa em bé với những ng ời ở trên mây và sóng

( trong bài Mây và sóng của Ta-go) Hãy viết thêm vào mỗi đoạn “Mây và sóng” của Ta-go) Hãy viết thêm vào mỗi đoạn ” của Ta-go) Hãy viết thêm vào mỗi đoạn

( trong bài Mây và sóng của Ta-go) Hãy viết thêm vào mỗi đoạn “Mây và sóng” của Ta-go) Hãy viết thêm vào mỗi đoạn ” của Ta-go) Hãy viết thêm vào mỗi đoạn

một câu có hàm ý mời mọc rõ hơn.

Maõy vaứ soựng

Mẹ ơi, trên mây có ng ời gọi con:

“Mây và sóng” của Ta-go) Hãy viết thêm vào mỗi đoạn Bọn tớ chơi từ khi thức dậy cho đến lúc chiều tà Bọn tớ chơi với bình

minh vàng, bọn tớ chơi với vầng trăng bạc.” của Ta-go) Hãy viết thêm vào mỗi đoạn

Con hỏi: Nh ng làm thế nào mình lên đó đ ợc?“Mây và sóng” của Ta-go) Hãy viết thêm vào mỗi đoạn ” của Ta-go) Hãy viết thêm vào mỗi đoạn

Họ đáp: Hãy đến nơi tận cùng trái đất, đ a tay lên trời, cậu sẽ đ ợc nhấc “Mây và sóng” của Ta-go) Hãy viết thêm vào mỗi đoạn

bổng lên tận tầng mây ” của Ta-go) Hãy viết thêm vào mỗi đoạn

“Mây và sóng” của Ta-go) Hãy viết thêm vào mỗi đoạn Mẹ mình đang đợi ở nhà -con bảo - Làm thế nào có thể rời mẹ mà đến đ ” của Ta-go) Hãy viết thêm vào mỗi đoạn “Mây và sóng” của Ta-go) Hãy viết thêm vào mỗi đoạn

ợc?” của Ta-go) Hãy viết thêm vào mỗi đoạn

Thế là họ mỉm c ời bay đi.

Nh ng con biết có trò chơi thú vị hơn, mẹ ạ.

Con là mây và mẹ sẽ là trăng.

Hai bàn tay con ôm lấy mẹ, và mái nhà ta sẽ là bầu trời xanh thẳm.

(Ta-go)

Nghĩa t ờng minh và hàm ý (tiếp theo)

Bài 25 – Tiết 128

Bài 25 – Tiết 128

IV H ớng dẫn về nhà

- Nắm đ ợc điều kiện sử dụng hàm ý, tác dụng của hàm ý và vận

dụng phù hợp.

- Làm tiếp bài tập 1-b, bài tập 4, bài tập 5 (đoạn 2).

- Ôn tập về thơ:

* Gợi ý : Phần ôn tập về thơ:

+ Đọc và phân tích lại các bài thơ đã học.

+ Nêu cảm nhận một số đoạn thơ, một câu thơ, một hình ảnh thơ mà em thích.

I Điều kiện sử dụng hàm ý

II Luyện tập

Bài 25 – Tiết 128

Bài 25 – Tiết 128

Nghĩa t ờng minh và hàm ý (tiếp theo)

III Bài tập củng cố

1- Khoanh tròn vào đáp án đúng cho câu hỏi sau:

Việc sử dụng hàm ý cần những điều kiện nào ?

A Ng ời nói (ng ời viết) có trình độ văn hoá cao

B Ng ời nghe (ng ời đọc) có trình độ văn hoá cao

C Ng ời nói (ng ời viết) có ý thức đ a hàm ý vào câu còn ng ời nghe (ng ời

đọc) phải có năng lực giải đoán hàm ý

D Ng ời nói (ng ời viết) phải sử dụng phép tu từ

I Điều kiện sử dụng hàm ý

II Luyện tập

Bài 25 – Tiết 128

Bài 25 – Tiết 128

Nghĩa t ờng minh và hàm ý (tiếp theo)

A

1 Tôi làm bài rồi

2 Bây giờ bạn mới làm bài sao

3 Lan ơi ! Đã m ời hai giờ rồi

đấy !

B

a Câu có sử dụng hàm ý

b Câu có nghĩa t ờng minh