Quy phạm pháp luật

Quy phạm pháp luật

QUY PHẠM PHÁP LUẬT

XÃ HỘI CHỦ NGHĨA

NỘI DUNG

I- KHÁI NIỆM QUY PHẠM PHÁP LUẬT

II- KẾT CẤU CỦA QUY PHẠM PHÁP LUẬT III- CÁCH THỨC THỂ HIỆN CẤU TRÚC

CỦA QPPL TRONG MỘT ĐIỀU LUẬT

IV- PHÂN LOẠI QUY PHẠM PHÁP LUẬT

I- Khái niệm quy phạm pháp luật

1- Các khái niệm liên quan

2- Khái niệm quy phạm pháp luật

1- CÁC KHÁI NIỆM LIÊN QUAN

Quy phạm :

Quy t c ắc

x sử sự ự

Thể hiện ý chí

của con người

Th hi n trật tự hợp lý của hoạt động ể hiện trật tự hợp lý của hoạt động ện trật tự hợp lý của hoạt động

trong một điều kiện nhất định

Mang tính khuơn mẫu

C¸c lo¹i quy ph¹m:

Con

QP X· héi

Con

ng êi

QP

Kü thuËt Tù nhiªn

Các loại quy phạm xã hội

QUY PHẠM XÃ HỘI

QUY PHẠM

ĐẠO ĐỨC

QUY PHẠM

TẬP QUÁN

QUY PHẠM TÔN GIÁO

QUY PHẠM PHÁP LUẬT

QUY PHẠM CỦA TỔ CHỨC

CT-XH

* Cho các quy phạm xã hội sau, hãy xác định

đây là những loại quy phạm nào?

2- : Người Thái vùng Yên Châu- Sơn La, khi

con gái lấy chồng phải có lễ Tằng cẩu (búi tóc lên đỉnh đầu) Tằng cẩu là hình thức bắt buộc đối với các cô gái đã có chồng Không ai xác định được nó có từ bao giờ, chỉ biết rằng nó tồn tại ở mỗi cuộc đời cô gái Thái Ai đang có chồng, vì lý do gì mà bỏ tằng cẩu là bị mọi người lên án, chê trách.

1- “Bắt buộc đội mũ bảo

hiểm đối với người

ngồi trên xe mô tô, xe

gắn máy (kể cả trẻ em

và người tàn tật) khi đi

trên hệ thống đường bộ

Việt Nam thuộc các

đoạn tuyến, tuyến

đường bộ có biển báo

"Đường bắt buộc đội

mũ bảo hiểm đối với

người ngồi trên xe mô

tô, xe gắn máy“” (TT

Số

01/2003/TT-BGTVT ngày 08 tháng

01 năm 2003 của Bộ

trưởng Bộ GTVT

hướng dẫn đội mũ bảo

hiểm khi đi xe mô tô,

xe gắn máy)

2- Khaựi nieọm quy phaùm phaựp luaọt

Khái niệm quy phạm pháp luật: Quy

phạm pháp luật là quy tắc xử sự mang tính bắt buộc chung do nhà n ớc đặt ra

hoặc thừa nhận, thể hiện ý chí của nhà n

ớc nhằm điều chỉnh các quan hệ xã hội

II- Kết cấu của QPPL

Tình huống: Anh (chị) hãy cho biết cách xử

sự của mình trong các trường hợp sau?

KÕt cÊu

th«ng

th êng cđa mét

QPPL

Giả định

Quy định Chế tài

1- Giả định

Khái niệm: Giả định là bộ phận của quy phạm pháp

luật, trong đó nêu lên chủ thể, hoàn cảnh, điều kiện, địa điểm, thời gian xảy ra hành vi (hành

động hoặc không hành động) trong cuộc sống mà con ng ời gặp phải và cần phải xử sự theo quy

định của pháp luật

Cách xác định: Traỷ lụứi caõu hoỷi “Ai?”, “Trong

ủieàu kieọn, hoaứn caỷnh naứo?”

Phân loại:

+ Theo số l ợng các hoàn cảnh, điều kiện đ a ra:

giản đơn, phức tạp

+ Theo cách thức đ a ra điều kiện, hoàn cảnh: liệt

kê, loại trừ

2- Quy định

Khái niệm: Quy định là bộ phận của quy phạm pháp

luật trong đó nêu lên những cách xử sự mà các

chủ thể có thể hoặc buộc phải thực hiện; những

lợi ích hoặc quyền mà chủ thể đ ợc h ởng gắn với những tình huống đã nêu ở phần giả định của quy phạm pháp luật

Cách xác định: Traỷ lụứi cỏc caõu hoỷi: Là gỡ?

ẹửụùc laứm gỡ? Khoõng ủửụùc laứm gỡ? Phaỷi

laứm gỡ? Laứm nhử theỏ naứo?

Phân loại: Căn cứ vào tớnh chất, phương phỏp tỏc

động lờn cỏc quan hệ xó hội: Cấm và bắt buộc;

Tuỳ nghi; Giao quyền

3- Chế tài

Khái niệm: Chế tài là bộ phận của quy phạm pháp

luật trong đó nêu lên các biện pháp mang tính

chất trừng phạt mà các chủ thể có thẩm quyền áp dụng quy phạm có thể áp dụng đối với các chủ thể không thực hiện đúng những mệnh lệnh đã đ

ợc nêu lên trong phần quy định của quy phạm

pháp luật

Cách xác định: Traỷ lụứi caõu hoỷi: Bũ xửỷ lyự nhử

khoõng thửùc hieọn quy ủũnh cuỷa QPPL?

BÀI TẬP

Xác định các bộ phận: giả định, quy định, chế tài của các QPPL sau đây

III- Cách thức thể hiện cấu trúc

của một QPPL trong một điều luật

Qua bài tập nêu trên, hãy nhận xét về cách thể hiện cấu trúc của QPPL trong các điều luật.

IV- Phaõn loaùi quy phaùm phaựp luaọt

1- Căn cứ vào nội dung: QP ủũnh nghúa;

QP ủieàu chổnh; QP baỷo veọ.

2- Căn cứ vào hình thức mệnh lệnh (bộ phận quy định): QP caỏm ủoaựn; QP baột buoọc;

QP tuyứ nghi

3- Căn cứ vào đối t ợng điều chỉnh: moói

ngaứnh luaọt coự moọt loaùi QP tửụng ửựng