Hướng phản ứng: phản ứng brom hóa ankan ưu tiên thế vào nguyên tử H ở C bậc cao; hal hóa nhánh ankyl của ankylbenzen ưu tiên thế vào nguyên tử H ở C liên kết với vòng benzen C.. Phản
Trang 1PHẢN ỨNG THẾ CỦA HIĐROCACBON.
Họ và tên: Lớp: Trường THPT Tiên Du 1-Bắc Ninh.
1 Phản ứng thế halogen vào nguyên tử C no: phản ứng hal hóa ankan; hal hóa nhánh ankyl của ankylbenzen; thế hal vào nguyên tử C no của anken
Điều kiện phản ứng: chiếu sáng hoặc đun nóng
Cơ chế phản ứng: gốc tự do-dây chuyền; 3 giai đoạn; sản phẩm trung gian là gốc cacbo tự do
Khả năng phản ứng: F2>>Cl2>Br2>>I2
Hướng phản ứng: phản ứng brom hóa ankan ưu tiên thế vào nguyên tử H ở C bậc cao; hal hóa nhánh ankyl của ankylbenzen ưu tiên thế vào nguyên tử H ở C liên kết với vòng benzen (C)
2 Phản ứng thế vào vòng benzen
Phản ứng hal hóa vòng benzen : xt:Fe; to
Phản ứng nitro hóa vòng benzen:
Quy luật thế vào vòng benzen:
3 Phản ứng thế nguyên tử H của liên kết ba đầu mạch khi tác dụng với dd AgNO3/NH3:
Câu 1: Cho isopentan tác dụng với brom theo tỉ lệ mol 1:1 khí chiếu sáng, sản phẩm monobrom dễ
hình thành nhất là
A CH3CHBrCH(CH3)2 B CH3CH2CBr(CH3)2
C BrCH2CH2CH(CH3)2 D CH3CH2CH(CH3)CH2Br
Câu 2: Cho propylbenzen tác dụng với clo (tỉ lệ mol 1:1) khi chiếu sáng tạo sản phẩm chính là
A C6H5CHClCH2CH3 B C6H5CH2CHClCH3
C C6H5CH2CH2CH2Cl D Cl-C6H4CH2CH2CH3
Câu 3: Cho phản ứng C3H8 (A) 2
' '
X
A S
(CH3)2CHX (B) NaOH
Để thu được B với hiệu suất cao thì X là halogen
Câu 4: Khi cho isopentan tác dụng với Cl2 (1:1) số sản phẩm dẫn xuất halogen thu được là
Câu 5: Khi clo hóa ankan C6H14 thấy tạo ra tối đa 3 dẫn xuất monoclo C6H13Cl và 7 dẫn xuất điclo
C6H12Cl2 Ankan là
A hexan B 3-metylpentan C 2,3-đimetylbutan D 2,2-đimetylbutan.
Câu 6: Đốt cháy hoàn toàn 1,2 lit ankan A cần 6 lit oxi ở cùng điều kiện Cho A tác dụng với clo
khi chiếu sáng thu được hỗn hợp chứa tối đa số dẫn xuất monoclo là
Câu 7: Khi cho ankan X có % khối lượng C là 83,72% tác dụng với clo có chiếu sáng thu được
hỗn hợp có chứa 2 dẫn xuất monoclo X là
Câu 8: Đốt cháy hoàn toàn 14,4 gam một hiđrocacbon Y thu được 44 gam CO2 Biết Y phản ứng thế với clo trong điều kiện thích hợp cho 4 sản phẩm monoclo, Y là
Trang 2A pentan B 2-metylbutan C 3-metylpentan D 2,2-đimetylpropan.
Câu 9: Khi brom hóa ankan X thu được hỗn hợp các dẫn xuất brom của X trong đó có dẫn xuất
monobrom chứa 65,041% brom về khối lượng CTPT của X là
Câu 10: Ankan Y phản ứng thế với brom khi chiếu sáng thu được hỗn hợp khí Z gồm 1 dẫn xuất
monobrom và HBr Biết tỉ khối của Z so với không khí bằng 4, CTPT của ankan là
Câu 11: Khi brom hóa một ankan chỉ thu được một dẫn xuất monobrom duy nhất có tỉ khối hơi so
với hiđro là 75,5 Tên của ankan là
Câu 12: Hai xicloankan X và Y đều có tỉ khối hơi so với metan bằng 5,25 Khi monoclo hóa (có
chiếu sáng) thì X cho 4 sản phẩm, Y chỉ cho 1 sản phẩm duy nhất Tên của X và Y là:
A metyl xiclopentan và xiclohexan B 1,2-đimetyl xiclobutan và metylxiclopentan.
C metyl xiclopentan và xiclohexan D metyl xiclopentan và etyl xiclobutan.
Câu 13: Hai hiđrocacbon X,Y là đồng phân của nhau Khi cho X,Y tác dụng với brom theo tỉ lệ
mol 1:1 trong điều kiện thích hợp thì X chỉ tạo ra một sản phẩm hữu cơ Z còn Y chỉ tạo một sản phẩm hữu cơ T Biết Z và T có % khối lượng brom trong phân tử chênh lệch nhau 16,494% CTPT của X,Y là
Câu 14: Cho 11,5 gam một ankylbenzen X phản ứng với brom khan theo tỉ lệ mol 1:1 (to,Fe) thu được 17,1 gam dẫn xuất monobrom có chứa 46,784% khối lượng brom trong phân tử CTPT của X
và hiệu suất phản ứng là
A C7H8; 80% B C7H8; 75% C C8H10; 80% D C8H10; 75%
Câu 15: Hiđrocacbon thơm Y có CTPT C8H10 Khi nitro hóa Y chỉ thu được một dẫn xuất mononitro duy nhất Y là
Câu 16: Số đồng phân điclotoluen thu được khi cho clo tác dụng với toluen (xt FeCl3) là
Câu 17: Hiđrocacbon Z là đồng đẳng có CTĐGN là C3H4 Khi X tác dụng với clo (chiếu sáng) chỉ thu được một dẫn xuất monoclo duy nhất Z là
Câu 18: X,Y có cùng CTPT X là monome dùng để điều chế poliisopren; Y tác dụng với dd
AgNO3/NH3 tạo kết tủa và có mạch cacbon giống của X Y là
A isobutilen B 3-Metylbut-1- in C 2-Metylbut-3-in D 3-Metylpent-1-in.
Câu 19: Chất X có CTPT C7H8 Khi cho X vào dd AgNO3/NH3 thì thu được chất kết tủa Y có phân
tử khối lớn hơn phân tử khối của X là 214 Số đồng phân cấu tạo của X thỏa mãn là
Câu 20: Dẫn 17,4 gam hỗn hợp khí gồm propin và but-2-in đi chậm qua dd AgNO3 dư trong NH3
thấy xuất hiện 44,1 gam kết tủa Thành phần % thể tích mỗi khí trong hỗn hợp lần lượt là
Câu 21: Cho 5,6 lit (đktc) hỗn hợp gồm 2 hidrocacbon mạch hở có CTPT C3H4 và C4H6 lội qua dd AgNO3/NH3 dư thu được 38,15 g kết tủa Thành phần % thể tích các khí trong hỗn hợp lần lượt là
Trang 3Câu 22: Đốt cháy hoàn toàn 0,06 mol hỗn hợp Z gồm hai ankin có số mol bằng nhau ta thu được
6,6 gam CO2 Nếu cho 0,06 mol Z trên tác dụng với dd AgNO3/NH3 (dư) thu được m gam kết tủa Giá trị của m là
Câu 23: Hỗn hợp X gồm một anken và một ankin có cùng số nguyên tử C trong phân tử Cho X
vào dd AgNO3 dư/NH3 tạo ra 7,2 gam kết tủa Nếu đốt cháy lượng X trên rồi dẫn sản phẩm cháy vào dd Ca(OH)2 dư thu được 10,0 gam kết tủa đồng thời thấy khối lượng dd giảm 4,34 gam CTPT của anken trong X là
Câu 24: Đốt cháy hoàn toàn hỗn hợp Y gồm một ankin và một ankađien liên hợp đều có mạch C
không phân nhánh và có số nguyên tử C hơn kém nhau 1 thu được 2,912 lit CO2 (đktc) và 1,8 gam
H2O Nếu cho hỗn hợp trên qua dd dư AgNO3/NH3 thu được 1,75 gam kết tủa Tên của 2 hiđrocacbon là
A but-1-in và pent-1,3-đien B pent-1-in và but-1,3-đien.
C but-1-in và 2-metylbut-1,3-đien D pent-1-in và but-1,2-đien.
Câu 25: Hỗn hợp M gồm 3 ankin X,Y,Z có tổng số mol là 0,05; số nguyên tử C trong phân tử mỗi
chất đều lớn hơn 2; ankin có phân tử khối nhỏ nhất chiếm 40% số mol của M Đốt cháy hoàn toàn
M thu được 0,15 mol H2O còn nếu cho M vào dd AgNO3 0,12M (trong NH3) thì cần dùng hết là 250ml dd và thu được 4,55 gam kết tủa Các ankin là
A propin; but-1-in; pent-2-in B propin; but-2-in; pent-1-in.
C propin; but-2-in; 3-metylbut-1-in D propin; but-2-in; pent-2-in.
- HẾT