Tiết 76-77-78 Thuốc

Bài mới : Vào bài 1phút : Để khẳng định: con người ta không chỉ cần thuốc để chữa bệnh về thân xác mà còn cần thuốc chữa bệnh cả về tinh thần – Lỗ Tấn có tác phẩm “Thuốc” - Tiến trình b

Tiết : 76 – 77 - 78 Đọc văn :

Ngày soạn : 25 02 2010 ( Lỗ Tấn)

A Mục tiêu :

- 1 Kiến thức :

+ Tác phẩm ngắn gọn, thể hiện đầy đủ tư tưởng văn

nghệ và phong cách sáng tác của Lỗ Tấn

+ Thấy được tác động sâu xa của văn chương

+ Cách gieo ấn tượng lạ lùng của tác giả để đánh thức

những con người đang “ngủ say”

- 2 Kĩ năng : Phân tích một tác phẩm văn xuôi của

Trung Quốc

- 3 Thái độ : Phải có hiểu biết để không bị sai lầm

B Phương pháp dạy học : Diễn giảng, phát vấn, đọc hiểu.

C

Chuẩn bị của thầy và trò :

Chuẩn bị của thầy : Soạn bài, đọc tài liệu, làm đồ dùng dạy học.

Chuẩn bị của trò: Soạn bài, đọc trước sách giáo khoa, trả lời hệ thống câu hỏi

1 Ổn định lớp (1phút) : Kiểm tra sĩ số, vệ sinh lớp

2 Kiểm tra bài cũ (5phút)

3 Bài mới :

Vào bài (1phút) : Để khẳng định: con người ta không chỉ cần thuốc để chữa

bệnh về thân xác mà còn cần thuốc chữa bệnh cả về tinh thần – Lỗ Tấn có tác phẩm “Thuốc”

- Tiến trình bài dạy:

THỜI

GIAN

HOẠT ĐỘNG CỦA

GIÁO VIÊN

HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH

NỘI DUNG KIẾN THỨC

15’ Hoạt động 1:

-Gọi học sinh tóm tắt

tiểu sử Lỗ Tấn

-Gợi ý : Tại sao ông

lấy bút danh Lỗ

Tấn ?

-Vì sao ông nhiều

lần đổi nghề, đó là

những nghề gì ?

Hoạt động 1:

Học sinh đọc sách giáo khoa

Quan điểm sáng tác:

Ơng chủ trương dùng ngịi bút để phanh phui các căn bệnh của quốc dân :mê muội, tự thoả mãn, “ngủ say trong một cái nhà hộp bằng sắt, khơng cĩ cửa sổ”

I.

Giới thiệu :

1 Tác giả Lỗ Tấn (1881 –

1936 ) -Lỗ Tấn tên khai sinh là Chu Chương Thọ, sau đổi thành Chu Thụ Nhân, quê tỉnh Chiết Giang, Trung Quốc; xuất thân trong một gia đình quan lại đã sa sút

-Bút danh Lỗ Tấn là ghép từ họ mẹ (bà Lỗ Thụy) và chữ

“Tấn hành”- một kỉ niệm ấu thơ

-Từ 6 – 17 tuổi học ở quê nhà, từ 18 tuổi đi học ở các trường “Tây học” và nhiều lần đổi nghề với động cơ tốt đẹp là vì yêu nước, thương dân :

Giáo viên nói thêm

về thời kì chính

quyền phản động, trở

mặt chống cộng,

khủng bố các tổ chức

quần chúng

-Giới thiệu nhanh

*Ban đầu Lỗ Tấn học hàng hải những mong đi đây đó để mở mang tầm mắt, rồi học nghề khai mỏ với nguyện vọng làm giàu cho Tổ quốc nhưng ông đều thất vọng

*Chọn nghề y ông muốn cứu chữa những người nghèo ốm mà không thuốc nên phải chết như bố ông ( nguyện vọng học thuốc của Lỗ Tấn lúc 13 tuổi)

*Nhưng cuối cùng ông chuyển sang sáng tác văn học với chủ trương dùng văn nghệ để đánh thức tinh thần dân tộc, chỉ ra các căn bệnh tinh thần của quốc dân  ngòi bút Lỗ Tấn đã phát huy được chức năng đích thực của văn chương là cứu nước, cứu dân

Về tư tưởng cách mạng: Cách mạng tháng Mười Nga bùng nổ đã thức tỉnh Lỗ Tấn Ngoài sáng tác, Lỗ Tấn còn tham gia chỉ đạo phong trào yêu nước của sinh viên Suốt cuộc đời Lỗ Tấn luôn kiên trì tiến lên trên con đường giải phóng dân tộc dưới ngọn cờ của chủ nghĩa Mác – Lênin, là người chiến sĩ của giai cấp vô sản không bao giờ lạc lối -Tác phẩm tiêu biểu : Gào thét , Bàng hoàng , AQ chính truyện

*Năm 1981 toàn thế giới kỉ niệm 100 năm ngày sinh danh nhân văn hóa Lỗ Tấn, một nhà văn hàng đầu của nền văn học hiện đại Trung Quốc đầu thế kỉ XX , là

“linh hồn dân tộc” Trung

20’

-Qua caựi cheỏt cuỷa Haù

Du, taực giaỷ toỏ caựo gỡ?

Toựm taột taực phaồm

Hoaùt ủoọng 2:

Hoàn cảnh sáng tác

truyện Thuốc

Thuốc đợc viết năm

1919, đúng vào lúc cuộc vận động Ngũ tứ bùng nổ Đây là thời kì

đất nớc Trung Hoa bị các đế quốc Anh, Nga, Pháp, Đức, Nhật xâu xé

Xã hội Trung Hoa biến thành nửa phong kiến, nửa thuộc địa,

Nhng nhân dân lại an phận chịu nhục “Ngời Trung Quốc ngủ mê trong một cái nhà hộp bằng sắt không có cửa sổ” (Lỗ Tấn) Đó là căn bệnh đớn hèn, tự thoả

mãn, cản trở nghiêm trọng con đờng giải phóng dân tộc Chính nhà cách mạng lỗi lạc thời này là Tôn Trung Sơn cũng nói: “Trung Quốc ấy với một thông

điệp: Ngời Trung Quốc

là một con bệnh trầm

trọng” Thuốc đã ra đời

trong bối cảnh ấy với một thông điệp: cần suy nghĩ nghiêm khắc về một phơng thuốc để cứu dân tộc

Hoaùt ủoọng 2:

Traỷ lụứi : +Beọnh haựm tieàn , tranh thuỷ truùc lụùi

+Beọnh thieỏu hieồu bieỏt

Hoa

2 Taực phaồm “Thuoỏc” :

a /.Hoaứn caỷnh saựng taực :

- Tỏc phẩm được viết ngày 25/4/1919, giữa lỳc phong trào Ngũ Tứ (4/5/1919) nổ ra như

vũ bóo, nhaõn dũp ngửụứi chieỏn

sú caựch maùng Thu Caọn bũ gieỏt

b /.Chuỷ ủeà :

Qua taực phaồm thuoỏc, Loó Taỏn muoỏn pheõ phaựn sửù laùc haọu veà maởt chớnh trũ cuỷa quaàn chuựng, pheõ phaựn sửù thoaựt li quaàn chuựng cuỷa caực chieỏn sú caựch maùng tử saỷn, ủoàng thụứi taực giaỷ cuừng pheõ phaựn tử tửụỷng laùc haọu, caựch chửừa beọnh phaỷn khoa hoùc

c / Toựm taột:

Haù Du laứ moọt chieỏn sú caựch maùng bũ cuù Ba Haù phaựt giaực vụựi chớnh quyeàn ủeồ ủửụùc lúnh thửụỷng Haù Du bũ haứnh hỡnh, Caỷ Khang moọt teõn ủao phuỷ ủaừ bieỏn maựu Haù Du thaứnh moựn haứng truùc lụùi Oõng baứ Hoa Thuyeõn coự ủửựa con trai ủau vỡ beọnh lao, ủaừ mua chieỏc baựnh bao taồm maựu ủeồ chửừa beọnh cho con

Sửù vieọc mua chieỏc baựnh bao taồm maựu ủửụùc nhieàu ngửụứi baứn taựn, trong ủoự coự moọt soỏ thanh nieõn trong quaựn traứ nhaứ cuù Thuyeõn Hoù ủeàu cho Haù

Du laứ ủieõn, laứ laứm giaởc

- Caõu chuyeọn keỏt thuực khi meù Haù Du vaứ baứ Thuyeõn ủi thaờm moọ con, meù Haù Du caỷm thaỏy xaỏu hoồ khi gaởp baứ Thuyeõn beõn moọ Haù Du, vaứ khoõng hieồu vỡ sao moọ con mỡnh coự voứng hoa treõn moọ

10’

-Hỏi học sinh :

Qua những nhân vật

quần chúng và lời lẽ

của họ, hãy chỉ ra

những căn bệnh phổ

biến bấy giờ trong

xã hội Trung Quốc ?

-Hỏi học sinh :

Vì sao Hạ Du được

coi là nhân vật trung

tâm? Hãy chỉ ra

những điều đáng lưu

ý về nhân vật Hạ

Du?

Hướng dẫn học sinh

tìm hiểu về người

chiến sĩ Hạ Du

Theo em Hạ Du là

nhân vật như thếnào

của tác phẩm ? Vì

sao nhân vật Hạ Du

là nhân vật trung

tâm của tác phẩm ?

Giáo viên: Nói

thêm: Có thể hình

dung nhân vật Hạ

về khoa học và chính trị

Hạ Du xuất hiện gián tiếp qua cuộc bàn luận:

+ Là chiến sĩ cách

mạng dũng cảm +Thái độ của mọi người :miệt thị, giễu

cợt ,“thằng nhãi con”,

“thằng quỷ sứ”, “khốn nạn”…

+ Đánh giá hành động

của Hạ Du: “Điên, điên thật rồi”, dám “vuốt râu cọp”, “làm giặc”…

=>> Sự mê muội,bàng quan đến độc ác

Bi kịch của Hạ Du:

Là chiến sĩ cách mạng tiên phong,dũng cảm xả thân vì đại nghĩa, nhưng đơn độc giữa một quần chúng u mê, tăm tối

-Cái chết của Hạ Du mang lại mĩn lợi cho một số người

II.

ĐỌC- HIỂU

1 Các nhân vật : a.Nhân vật quần chúng :

-Ông bà Hoa : Mua bánh bao tẩm máu Hạ Du để chữa bệnh lao cho con nhưng nó vẫn chết  thương con nhưng lạc hậu, mê muội

-Ông Ba Hạ (chú ruột Hạ Du): Phát giác cháu để lãnh thưởng hai lạng bạc  hám lợi mà bán rẻ tình ruột thịt -Cả Khang - gã đao phủ : Biến máu Hạ Du thành món hàng để kiếm lợi

-Gã đề lao lấy aó Hạ Du một cách bất nhẫn, tham lam -Những người trong quán trà : cho HạDu là điên, là giặc  bệnh thiếu trí tuệ xét đoán, thiếu tinh thần dân tộc

-Mẹ Hạ Du : xấu hổ khi gặp mẹ Hạ Du bên mộ con

=> Quần chúng lạc hậu về khoa học , thiếu hiểu biết về chính trị

b.Nhân vật chiến sĩ cách mạng Hạ Du

Là hình tượng trung tâm, đầu mối của mọi tình tiết (dù chỉ được miêu tả gián tiếp qua suy tư của các nhân vật khác) -Có lí tưởng tiến bộ: “Thiên hạ Mãn Thanh là của chúng ta”

-Chiến sĩ cách mạng kiên cường bất khuất  bị tù, án chém

-Hạ Du không nhận được sự đồng tình của mọi người  thất bại

2 Ý nghĩa tác phẩm :

*Phê phán cách chữa bệnh

5’

5’

Du, một kiểu nhân

vật độc đáo của Lỗ

Tấn, thông qua quan

hệ với những nhân

vật khác theo lượt đồ

bên:

Hạ Du hiện lên

dưới ngòi bút Lỗ Tấn

như thế nào ?

Thế nhưng thái độ

mọi người đối với

mọi người như thế

nào?

-Gọi học sinh rút ra ý

nghĩa tác phẩm

– giáo viên củng cố

-Hỏi học sinh:

Tại sao nói ở tác

phẩm “Thuốc” cốt

truyện và nhân vật

độc đáo ?

-Hỏi : Con đường

mòn cố hữu có ý

nghĩa như thế nào ?

 là ranh giới phân

chia : phía trái là

nghĩa trang dành cho

người bị chết chém

bởi “làm giặc”- trái

đạo

-Hình ảnh vòng hoa

trên mộ Hạ Du có ý

nghĩa gì ?

-Giáo viên so sánh

“ Mồ anh hoa nở”

Thanh Hải

Gọi học sinh rút ra

giá trị tác phẩm

Hoạt động 3:

Giáo viên tóm lại

Nguyên nhân:

Quần chúng chưa hiểu cách mạng cịn người làm cách mạng xa rời quần chúng

-Ý nghĩa thứ nhất của nhan đề THUỐC:

Liều thuốc chữa bệnh lao -mê tín, lạc hậu, đầy ghê rợn.

-Ý nghĩa thứ hai của nhan đề THUỐC:

Cần cĩ một phương thuốc để chữa căn bệnh

mê muội, lạc hậu, tăm tối, “ngủ say trong một cái nhà hộp bằng sắt khơng cĩ cửa sổ” của người dân Trung Quốc

-Ý nghĩa thứ ba của nhan đề THUỐC : Phải giải quyết mối quan hệ giữa cách mạng

và quần chúng để “cứu vong”dân tộc

Hoạt động 3:

phản khoa học của nhân dân Trung Quốc

*Cần phải có một thứ thuốc mới để chữa bệnh tinh thần : +Bệnh mê muội , kém hiểu biết (về khoa học, chính trị) của người dân Trung Quốc đương thời

+Bệnh xa rời quần chúng của những chiến sĩ cách mạng dân chủ tư sản như Hạ Du

3 Giá trị nghệ thuật :

-Cốt truyện dung dị, cô đọng nhưng sâu sắc, nhiều tầng nghĩa

-Cách xây dựng nhân vật độc đáo: nhân vật chính không xuất hiện, chỉ được bàn luận đến

-Hình ảnh, chi tiết giàu ý nghĩa :

+Hình ảnh hai bà mẹ già tóc bạc đi thăm mộ con vào mùa xuân đã bước qua “con đường mòn cố hữu” (ngăn chia phải, trái nghĩa trang) để hỏi thăm nhau báo hiệu một sự đổi thay vào mùa xuân này +Hình ảnh vòng hoa trên mộ Hạ Du  hứa hẹn một sự tiếp bước người cách mạng +

hi vọng, tin tưởng máu liệt sĩ sẽ không bị giày đạp, mồ mả sẽ không bị lãng quên

III.

Tổng kết :

Tác phẩm phê phán sự lạc hậu và tối tăm của người dân Trung Quốc đương thờ, đặt ra vấn đề cần có thuốc để chữa căn bệnh tinh thần cho cả dân tộc Bởi sự kém hiểu biết của người dân sẽ dẫn đến những bi kịch cho gia

đình và xã hội

những đơn vị kiến

thức và gọi học sinh

đọc ghi nhớ

Hoạt động 4 :

*Sự vận động ở tư

thế của con quạ cĩ

hàm ý gì?

*-Mùa xuân với

những tín hiệu lạc

quan:

Hoạt động 4:

*Hình ảnh “con quạ”

-Xuất hiện ở nghĩa trang =>Tang thương,

ảm đạm

+ Lần 1: “đậu trên cành khơ, rụt cổ lại, im lìm như đúc bằng sắt”

+Lần 2: “xoè đơi cánh, nhún mình, như mũi tên vút bay thẳng về chân trời xa”

èTư thế “vút bay” gửi gắm một niềm lạc quan vào ngày mai

*-Thời gian: mùa thu

“trảm quyết”=> mùa xuân năm sau

-Ý nghĩa: Thể hiện mạch suy tư lạc quan, tin tưởng của tác giả

Một mùa chuẩn bị khép lại, một mùa mở ra một năm mới, như lá vàng rụng xuống để tích nhựa cho chồi non.

* Ghi nhớ :Sách giáo khoa

IV LUYỆN TẬP:

Bài tập 1

Con đường là một hình ảnh Lỗ Tấn hay đề cập Con dường mịn là biểu tượng của tập quán xấu đã trở thành thỏi quen, trở thành suy nghĩ đương nhiên Con đường mịn chia cắt nghĩa địa người chết chém (người phản nghịch, người cách mạng) với nghĩa địa người chết bệnh (nhân dân lao động nghèo khổ) Cuối truyện, phải qua một thời gian giác ngộ, hai bà mẹ mới bước qua con đường mịn để đến với nhau

Bài tập 2

Đĩ chính là hình tượng người chiến sĩ dân chủ, dũng cảm, hiên ngang, nhưng cơ đơn vì

xa rời quần chúng

4 Củng cố :

Giáo viên giúp học sinh củng cố nội dung bài học:

- Ra bài tập về nhà: - Tìm đọc các tác phẩm của Lỗ Tấn.

- Chuẩn bị bài : “Số phận con người”

IV RÚT KINH NGHIỆM, BỔ SUNG:

Ông bà Hoa Thuyên

Cả Khang Cụ Ba Hạ

tên đao

phủ

Hạ Du

Chiến sĩ

CM

Thanh niên Mẹ HạDu

trong quán

Người kể chuyện Quần chúng trong

tương lai

Mua bánh bao tẩm máu

chữa Thuyên Biến máu

HạDu = món

hàng

Phát giác cháu Hạ Du

Xấu hổ gặp bà Thuyên TTTThuyênT

Cho HạDu

là điên, giặc

điên, giặc

Trân trọng đặt vòng hoa