Công pháp quốc tế
Trang 1MỤC LỤC
MỞ ĐẦU 1
NỘI DUNG 1
I Phân tích những vấn đề pháp lý về hoạt động của cơ quan đại diện ngoại giao và và cơ quan lãnh sự ở nước ngoài 1
1 Cơ quan đại diện ngoại giao 1
a Khái niệm 1
b Các căn cứ pháp lý về hoạt động của cơ quan đại diện ngoại giao 1
2 Cơ quan lãnh sự 2
a Khái niệm 2
b Các căn cứ pháp lý về hoạt động của cơ quan lãnh sự 2
II Thực tiễn về hoạt động của cơ quan đại diện ngoại giao và lãnh sự của Việt Nam ở nước ngoài 4
1 Những thành tựu đạt được 4
b Những hạn chế 5
c Những phương hướng khắc phục 5
KẾT LUẬN 6
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 7
Trang 2MỞ ĐẦU
Thế kỉ XXI, Việt Nam đang đẩy mạnh phát triển công nghiệp hóa – hiện đại hóa
và hội nhập quốc tế sâu rộng Bên cạnh những thời cơ được mang đến thì có rất nhiều thách thức, khó khăn Chính vì vậy, các cơ quan đại diện ngoại giao và lãnh sự của Việt Nam có vai trò vô cùng quan trọng và là “cầu nối góp phần củng cố, phát triển các mối quan hệ hợp tác, hữu nghị với các nước đi vào chiều sâu, có hiệu quả thiết thực.”1 Chính
vì thế em xin chọn chủ đề: “Phân tích những vấn đề pháp lý và thực tiễn về hoạt động
của cơ quan đại diện ngoại giao và lãnh sự của Việt Nam ở nước ngoài.” Cho bài tập
học kì của mình
NỘI DUNG
I Phân tích những vấn đề pháp lý về hoạt động của cơ quan đại diện ngoại giao và
và cơ quan lãnh sự ở nước ngoài
1 Cơ quan đại diện ngoại giao
a Khái niệm.
Cơ quan đại diện ngoại giao là cơ quan nhà nước, có trụ sở trên lãnh thổ quốc gia khác để thực hiện quan hệ ngoại giao với quốc gia đó
Cơ quan đại diện ngoại giao có hai loại cơ quan là:
+ Đại sứ quán là cơ quan đại diện ngoại giao cao nhất của một nước ở nước ngoài Người đứng đầu đại sứ quán là đại sứ
+ Công sứ quán là cơ quan đại diện ngoại ở mức thấp hơn đại sứ quán Người đứng đầu công sứ quán là công sứ
b Các căn cứ pháp lý về hoạt động của cơ quan đại diện ngoại giao
Chức năng, hoạt động của cơ quan đại diện ngoại giao được quy định tại điều 3, Công ước Viên 1961 về quan hệ ngoại giao, bao gồm:
- Đại diện cho nước cử đi tại nước tiếp nhận;
1 Xem thêm: https://vov.vn/chinh-tri/co-quan-dai-dien-ngoai-giao-can-chu-dong-lam-tot-vai-tro-cau-noi-544067.vov
Trang 3- Bảo vệ quyền lợi của nước cử đi và của công dân nước cử đi tại nước tiếp nhận trong phạm vi cho phéo của luật quốc tế;
- Đàm phán với Chính phủ nước tiếp nhận;
- Tìm hiểu bằng mọi cách hợp pháp hợp pháp các điều kiện và các sự kiện tại nước tiếp nhận và báo cáo với Chính phủ của nước cử đi;
- Thúc đẩy quan hệ hữu nghị và phát triển quan hệ kinh tế, văn hóa và khoa học giữa nước cử đi và nước tiếp nhận
Ngoài các chức năng trên, ngày nay cơ quan đại diện ngoại giao cũng có thể thực hiện cả chức năng lãnh sự, vì thế trong đại sứ quán của các nước thường có phòng lãnh
sự
2 Cơ quan lãnh sự.
a Khái niệm
Cơ quan lãnh sự là Cơ quan quan hệ đối ngoại của một nước tại nước ngoài thực hiện các chức năng lãnh sự trong khu vực lãnh thổ nhất định trên cơ sở thỏa thuận giữa các quốc gia hữu quan.2
Cơ quan lãnh sự gồm: Tổng lãnh sự quán, Lãnh sự quán, Phó lãnh sự quán và Đại
lý lãnh sự quán
b Các căn cứ pháp lý về hoạt động của cơ quan lãnh sự
Theo quy định tại Điều 5, Công ước Viên về quan hệ lãnh sự năm 1963, cơ quan lãnh sự có một số chức năng, hoạt động cơ bản sau:
- Bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nhà nước, công dân và pháp nhân nước mình tại nước tiếp nhận trong phạm vi luật quốc tế cho phép;
- Cấp hộ chiếu và giấy thông hành cho công dân nước mình; cấp thị thực và các giấy tờ cần thiết khác cho những người muốn đến nước cử lãnh sự;
2 Xem: https://nganhangphapluat.thukyluat.vn/tu-van-phap-luat/bo-may-hanh-chinh/co-quan-lanh-su-la-gi-121182
Trang 4- Thực hiện chức năng công chứng một số giấy tờ, tài liệu cho công dân, pháp nhận nước mình ở nước sở tại và thực hiện các công việc có tính chất hành chính khác, như đăng ký kết hôn, chứng nhận khai sinh,…;
- Cứu trợ và giúp đỡ các tổ chức và công dân nước mình;
- Giới thiệu người đại diện hoặc tự mình làm đại diện cho công dân nước mình trong quá trình tố tụng tại nước tiếp nhận, trong trường hợp công dân đó không có khả năng tự bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình;
- Trong trường hợp công dân nào đó của nước mình bị bắt, bị giam giữ, tạm giam,
…ở nước sở tại, viên chức lãnh sự có quyền thăm hỏi, tiếp xúc và áp dụng các biện pháp bảo đảm đại diện pháp lý cho người đó Chức năng này của cơ quan lãnh sự phải được thực hiện phù hợp với pháp luật của nước sở tại;
-Thực hiện trách nhiệm giúp đỡ tàu thuyền, máy bay cũng như đoàn thủy thủ, phi hành đoàn của nước mình tại khu vực lãnh sự; có một số quyền hạn nhất định đối với các tàu thuyền, máy bay này
Như vậy chức năng, hoạt động của cơ quan lãnh sự không bao gồm mọi lĩnh vực quan hệ giữa nước mình với nước tiếp nhận Cơ quan lãnh sự không trực tiếp quan hệ với chính quyền trung ương nước sở tại mà chỉ quan hệ với chính quyền địa phương trong phạm vi khu vực lãnh sự
Theo luật quốc tế và pháp luật nhiều nước, trên cơ sở đồng ý của nước tiếp nhận,
cơ quan lãnh sự có thể thực hiện một số chức năng của cơ quan đại diện ngoại giao nếu như hai nước chưa thiết lập quan hệ ngoại giao Cơ quan lãnh sự cũng có thể thực hiện chức năng lãnh sự ở nước thứ ba hoặc thay mặt nước thứ ba thực hiện chức năng lãnh sự
ở nước sở tại, trên cơ sở thỏa thuận đồng ý của các bên hữu quan
Trang 5II Thực tiễn về hoạt động của cơ quan đại diện ngoại giao và lãnh sự của Việt Nam
ở nước ngoài
1 Những thành tựu đạt được
Ngày nay, Việt Nam 98 cơ quan đại diện tại các quốc gia và vùng lãnh thổ khắp 5 châu lục trên thế giới Thế và lực của đất nước ngày càng vững mạnh; vai trò và vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế được nâng cao hơn bao giờ hết
- Số lượng người lao động Việt Nam được đưa sang nước ngoài làm việc ngày càng đông, đảm bảo được tối đa quyền lợi của mình tại nước sở tại Số liệu của Cục Quản
lý Lao động ngoài nước (Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội) cho thấy, riêng năm
2014, lần đầu tiên Việt Nam đưa được 106.840 lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, đạt 110 % so với kế hoạch đề ra trong năm là 90.000 lao động (giai đoạn
2011-2013, mỗi năm có khoảng 85.000 lao động đi làm việc ở nước ngoài) Tại các thị trường trọng điểm truyền thống, số lượng lao động Việt Nam được đưa sang làm việc tăng đáng
kể so với năm 2013, cụ thể: tại Đài Loan là 62.000 lao động (năm 2013 là 46.000 người); tại Nhật Bản: gần 20.000 người (năm 2013: 9,6 nghìn); Hàn Quốc: gần 7.000 lao động; Malaysia: gần 5.000 (năm 2013: 7,5 nghìn); Ả Rập Xê Út: gần 4.000 lao động; Qatar gần 1.000 lao động.3
- Những năm qua, tình hình an ninh – chính trị thế giới có nhiều biến động, cơ quan lãnh sự, cơ quan đại diện ngoại giao trước tình hình đó đã làm hết sức mình, bảo hộ được hàng nghìn công dân Việt Nam từ Triều Tiên, Hàn Quốc, Singapore,… về nước an toàn
- Giữ vững được môi trường hòa bình, ổn định, thuận lợi cho phát triển, đưa các mối quan hệ đối ngoại quan trọng đi vào chiều sâu, thực chất, hiệu quả Bên cạnh việc tiếp tục củng cố, phát triển quan hệ đoàn kết với các nước đặc biệt là các nước trong khu vực như Lào, Campuchia,…
- Chủ động, tích cực kí kết các Hiệp định, Hiệp ước trong khu vực như: FTA, RCEP, EVFTA, APEC, …nhằm quảng bá tiềm năng thế mạnh đất nước, thu hút vốn đầu
3 Xem thêm:
https://laodong.vn/xuat-khau-lao-dong/nam-2015-nhieu-trien-vong-cho-xuat-khau-lao-dong-288606.bld
Trang 6tư nước ngoài, mở rộng thị trường lao động, tháo gỡ rào cản phi thuế quan, đảm bảo ổn định chính trị, an ninh và trật tự, an toàn xã hội giữ vững chủ quyền lãnh thổ, biển, đảo quê hương,…
- Các cơ quan đại diện ngoại giao, cơ quan lãnh sự cũng rất quan tâm đến các kiều bảo, thường xuyên thăm hỏi, gặp mặt, tạo điều kiện cho kiều bào về nước, thúc đẩy hòa hợp dân tộc
b Những hạn chế 4
- Thông tin đối ngoại của cơ quan đại diện ngoại giao, cơ quan lãnh sự còn nhiều hạn chế, còn nhiều sơ hở, chưa có sự gắn kết nhịp nhàng, chưa huy động tốt các lực lượng, nguồn lực xã hội tham gia thực hiện một cách thường xuyên, hiệu quả
- Nhiều diễn đàn cho thấy việc sử dụng từ ngữ chính xác, nhất là bằng tiếng Anh
để phục vụ cho việc đối ngoại chưa được xem trọng Các lập luận và hiểu biết về luật pháp quốc tế để bảo vệ chủ quyền chưa được luyện tập kỹ lưỡng vì có nhiều thời kỳ chúng trở thành đề tài “kính nhi viễn chi”
- Nhiều Đại sứ, trưởng cơ quan đại diện ngoại giao chưa thực sự làm tốt vai trò là
“cầu nối” của mình, còn chưa có những kế hoạch cụ thể, rõ ràng,…
- Kiều bào, người lao động Việt Nam ở nhiều nơi còn chưa thực sự được quan tâm
- Các Đại sứ, Trưởng cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài sẽ là những người
kế thừa những tài sản quý báu đó và có trách nhiệm phát triển các mối quan hệ sâu sắc và thực chất hơn, chú ý xử lý tốt những vướng mắc cụ thể còn tồn tại
- Các Cơ quan đại diện tại nước ngoài cần phối hợp với các cơ quan, tổ chức và doanh nghiệp trong nước để quảng bá tiềm năng, thế mạnh, thu hút đầu tư nước ngoài;
4 Xem thêm:
http://nguyentandung.org/nhung-yeu-kem-va-thanh-tuu-cua-nganh-ngoai-giao-trong-3-nam-qua.html
5 Xem thêm: http://bnews.vn/ga-p-ma-t-truo-ng-ca-c-co-quan-da-i-die-n-ngoa-i-giao-cu-a-vie-t-nam-o-nuo-c-ngoa-i/50883.html
Trang 7xúc tiến thương mại, tìm hiểu, mở rộng thị trường, tháo gỡ rào cản phi thuế quan, xây dựng thương hiệu và tìm đầu ra cho nông sản phẩm của Việt Nam
- Các Trưởng cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài nên dành thời gian tìm hiểu kinh nghiệm của các nước trong xây dựng nhà nước pháp quyền, điều chỉnh hệ thống luật pháp để phục vụ hiệu quả cho hội nhập quốc tế của đất nước
- Chăm lo công tác kiều bào và bảo hộ công dân luôn phải được xem là nhiệm vụ thường xuyên của cơ quan đại diện
- Các cơ quan đại diện ngoại giao, cơ quan lãnh sự cần nâng cao hệ thống thông tin đối ngoại, nâng cao trình độ ngoại ngữ cho các cán bộ,…
KẾT LUẬN
Trên đây là bài làm của em về vấn đề “Phân tích những vấn đề pháp lý và thực
tiễn về hoạt động của cơ quan đại diện ngoại giao và lãnh sự của Việt Nam ở nước ngoài.” Qua đó, em thấy được Cơ quan đại diện ngoại giao và cơ quan lãnh sự của Việt
Nam ở nước ngoài thực sự là “ngôi nhà chung”, là chỗ dựa về tinh thần, về thông tin, về pháp lý cho bà con và doanh nghiệp Việt Nam, đồng thời vận động chính giới nước sở tại tạo mọi điều kiện thuận lợi cho kiều bào hội nhập thành công vào đời sống chính trị, kinh
tế, xã hội của nước sở tại Bài làm của em còn nhiều thiếu sót và chưa sâu sắc Em mong thầy cô sẽ góp ý giúp em để em có thể hoàn thành tốt hơn trong những bài sau
Em xin chân thành cảm ơn!
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Công ước Viên 1961, 1963
Trang 82 Trường Đại học Luật Hà Nội “Giáo trình Luật Quốc tế”, NXB CAND, Hà Nội
– 2014
3 https://vov.vn/chinh-tri/co-quan-dai-dien-ngoai-giao-can-chu-dong-lam-tot-vai-tro-cau-noi-544067.vov
4 https://laodong.vn/xuat-khau-lao-dong/nam-2015-nhieu-trien-vong-cho-xuat-khau-lao-dong-288606.bld
5 http://nguyentandung.org/nhung-yeu-kem-va-thanh-tuu-cua-nganh-ngoai-giao-trong-3-nam-qua.html
6 http://vtv.vn/trong-nuoc/thanh-tuu-doi-ngoai-nam-2017-vi-the-moi-khi-the-moi-20180102120613405.htm
7 http://www.nhandan.com.vn/chinhtri/item/28409202-thanh-tuu-doi-ngoai-viet-nam-trong-nam-nam-qua.html
8 http://www.trungtamwto.vn/tin-tuc/pho-thu-tuong-neu-5-thanh-tuu-cua-doi-ngoai-viet-nam-nam-2017