Tiết :68 ĐỐI THOẠI, ĐỘC THOẠI, ĐỘC THOẠI NỘI TÂM TRONG VĂN BẢN TỰ SỰ I/ Tìm hiểu yếu tố đối thoại, độc thoại, độc thoại nội tâm trong văn bản tự sự Có người hỏi: -Sao bảo làng Chợ Dầu
Trang 2Nhân vật trong văn bản tự sự được bộc lộ chủ yếu qua những
phương diện nào? Nhân vật Nhân
Các phương diện
Trang 3Nhân vật Ngôn ngữ
Trang 5Tiết :68 ĐỐI THOẠI, ĐỘC THOẠI, ĐỘC THOẠI
NỘI TÂM TRONG VĂN BẢN TỰ SỰ
I/ Tìm hiểu yếu tố đối thoại, độc thoại, độc thoại nội tâm trong văn
bản tự sự
Có người hỏi:
-Sao bảo làng Chợ Dầu tinh thần lắm cơ mà?
-Ấy thế mà bây giờ đổ đốn ra thế đấy!
Trong các câu trên, ai nói với ai? Tham gia câu chuyện có ít nhất mấy người? Dấu hiệu nào cho ta thấy đó là một cuộc trò chuyện
trao đổi qua lại?
1 Đối thoại:
-Lời của những người dưới xuôi lên.
-Tham gia câu chuyện có ít nhất hai người.
-Có gạch đầu dòng ở mỗi lượt lời.
Trang 6Theo em hiểu thế nào là đối thoại?
Đối thoại là hình thức đối đáp trò chuyện giữa hai hay nhiều người Trong văn bản tự sự, đối thoại được thể hiện bằng dấu gạch đầu dòng ở đầu lời trao và lời đáp (mỗi lượt lời là một gạch đầu dòng)
Trang 7BÀI TẬP Hãy chọn câu đúng nhất:
Trong một đối thoại cần có:
Một người A
Hai người
Hai hay nhiều người C
B
Trang 8Câu A Câu B Câu C
Trang 9Tiết :68 ĐỐI THOẠI, ĐỘC THOẠI, ĐỘC THOẠI
NỘI TÂM TRONG VĂN BẢN TỰ SỰ I/ Tìm hiểu yếu tố đối thoại, độc thoại, độc thoại nội tâm
trong văn bản tự sự
1 Đối thoại:
2 Độc thoại: Câu: “-Hà, nắng gớm, về nào…”
Câu này ông Hai nói với ai? Đây có phải là
câu đối thoại không ? Vì sao?
-Đây không phải là câu đối thoại Nội dung của nó không hướng tới người tiếp chuyện cụ thể nào, nó cũng chẳng liên quan đến chủ đề mà hai người đàn bà đang trao đổi.
Hơn nữa, câu nói to của ông Hai cũng không ai đáp lại
Thật ra ông đánh trống lảng để tháo lui Đây chỉ là lời độc thoại
Trang 10Tiết :68 ĐỐI THOẠI, ĐỘC THOẠI, ĐỘC THOẠI
NỘI TÂM TRONG VĂN BẢN TỰ SỰ
I/ Tìm hiểu yếu tố đối thoại, độc thoại, độc thoại nội tâm trong văn bản tự sự
1 Đối thoại:
2 Độc thoại: Hãy dẫn ra những câu tương tự như vậy trong đoạn trích?
-Cha mẹ tiên sư nhà chúng nó! Đói khổ ăn cắp ăn trộm bắt được
người ta còn thương Cái giống Việt gian bán nước thì cứ cho mỗi
đứa một nhát.
- Chúng bay ăn miếng cơm hay miếng gì vào mồm mà đi làm cái
giống Việt gian bán nước để nhục nhã thế này.
Trang 11Tiết :68 ĐỐI THOẠI, ĐỘC THOẠI, ĐỘC THOẠI
NỘI TÂM TRONG VĂN BẢN TỰ SỰ
I/ Tìm hiểu yếu tố đối thoại, độc thoại, độc thoại nội tâm
trong văn bản tự sự
1 Đối thoại:
2 Độc thoại:
Chúng nó cũng bị người ta rẻ rúng hắt hủi đấy ư?
Khốn nạn, bằng ấy tuổi đầu.
Những câu trên là những câu ai hỏi ai? Tại sao trước các câu này không có gạch đầu
dòng?
-Những câu này không phát ra thành tiếng mà chỉ âm thầm phát ra trong suy nghĩ
và tình cảm của ông Hai Chúng thể hiện tâm trạng dằn vặt, đau đớn của ông Hai trong những phút giây ông Hai nghe tin làng mình theo giặc.
-Những câu trên là của ông Hai hỏi chính mình Vì không thốt ra thành lời, chỉ nghĩ thầm nên không có gạch đầu dòng Chúng là những câu độc thoại nội tâm
Trang 12Em hiểu thế nào là độc thoại và độc thoại nội
không thành lời thì không gạch đầu dòng.
-Khi người độc thoại không thành lời gọi là độc thoại nội
Trang 14BÀI TẬP Các câu sau, câu nào là độc thoại nội tâm?
-Liệu có thật không hở bác? Hay chỉ lại…
Nhìn lũ con, tủi thân, nước mắt ông cứ giàn ra.
B
A
“ Hừ, đánh nhau cứ đánh nhau,cày cấy cứ cày cấy
Tản cư cứ tản cư…Hay đáo để.”
C
Sai
Sai
Đúng
Trang 15Tiết :68 ĐỐI THOẠI, ĐỘC THOẠI, ĐỘC THOẠI
NỘI TÂM TRONG VĂN BẢN TỰ SỰ
3 Vai trò của đối thoại, độc thoại, độc thoại nội tâm
trong văn bản tự sự :
Các yếu tố đối thoại, độc thoại, độc thoại nội tâm trong đoạn trích
có tác dụng như thế nào trong việc biểu hiện diễn biến câu chuyện
và thái độ những người tản cư trong buổi trưa ông Hai gặp họ?
Đặc biệt chúng giúp cho nhà văn thể hiện thành công những diễn biến tâm lí của nhân vật ông Hai như thế nào?
-Các hình thức đối thoại tạo cho câu chuyện có không khí như cuộc sống thật, thể hiện thái độ căm giận của những người tản cư với dân làng Chợ Dầu, tạo tình huống để đi sâu vào nội tâm nhân vật
-Hình thức độc thoại nội tâm sau đó giúp nhà văn khắc hoạ sâu sắc tâm trạng dằn vặt, đau đớn của nhân vật ông Hai khi nghe tin làng
Trang 16-Theo em giữa Văn học dân gian và Văn học viết, bộ
phận văn học nào khi xây dựng nhân vật chú ý đến yếu
tố đối thoại, độc thoại và độc thoại nội tâm?
Trang 17
Văn học viết chú ý đến các yếu tố đối thoại, độc thoại độc thoại nội tâm hơn vì văn học viết thường xây dựng tính cách nhân vật đa dạng và phức tạp hơn, chính vì vậy mà
các yếu tố trên là những phương tiện quan trọng để xây dựng nhân vật.
Văn học dân gian, nhân vật chủ yếu mang tính chức năng, nội tâm tính cách đơn giản…
Trang 18Tiết :68 ĐỐI THOẠI, ĐỘC THOẠI, ĐỘC THOẠI
NỘI TÂM TRONG VĂN BẢN TỰ SỰ
I/ Tìm hiểu yếu tố đối thoại, độc thoại, độc thoại nội tâm
Trang 19STT Lời trao Lời đáp
Biết rồi!
Em có mhận xét gì về số lượng lời
trao, lời đáp?
Qua những lời đáp ta thấy ông Hai có
tâm trạng như thế nào?
Tâm trạng chán chường, buồn bã, đau khổ và thất vọng.
Trang 20Bài tập 2: Viết một đoạn văn kể chuyện theo đề tài
tự chọn, trong đó thể hiện cả hình thức đối thoại,
độc thoại, độc thoại nội tâm.
… Trưa nay tôi về nhà với vẻ mặt hớn hở, vì hôm nay thầy Lễ cho tôi điểm
10 môn Toán Nhất định về tôi phải khoe với mẹ : “Mẹ ơi con được điểm 10” Hẳn mẹ tôi sẽ vui lắm!
Bỗng từ phía sau, Lam vọt xe lên trước, ngoáy đầu lại nói to:
-Chúc mừng cậu nhé! Điểm 10 …Number one!
-Có gì đâu –Tôi đáp lại.
Rồi nó đạp xe rất nhanh, khác với mọi hôm Có lẽ hôm nay nó có việc gì gấp
Trang 21HƯỚNG DẪN TỰ HỌC:
-Viết đoạn văn theo yêu cầu
-Đọc văn bản và trả lời câu hỏi:
-Cách xây dựng nhân vật trong truyện “Lặng Lẽ Sa Pa” khác gì truyện ngắn “Làng” Những phẩm chất nhân vật anh thanh niên?