• Xác lập những quan điểm lớn về xây dựng đội ngũ cán bộ, tiêu chuẩn cán bộ trong thời kỳ mới, các nhiệm vụ và giải pháp lớn trong công tác cán bộ làm cơ sở để các cấp ủy, tổ chức đảng c
Trang 1Chuyên đề 3
CHIẾN LƯỢC CÁN BỘ VÀ
CÔNG TÁC CÁN BỘ CỦA ĐẢNG TRONG ĐIỀU KIỆN HIỆN NAY
Giảng viên: PGS,TS Nguyễn Minh Tuấn
Email: nguyenminhtuanxdd@gmail.com
Trang 2TÀI LIỆU HỌC TẬP
• Tài liệu tham khảo bắt buộc
1 Văn kiện Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương
• Tài liệu tham khảo tự chọn
1 Văn kiện Hội nghị lần thứ năm Ban Chấp hành Trung ương
khóa XI.
2 Nguyễn Phú Trọng: Phải có quyết tâm lớn, thống nhất cao,
biện pháp thực hiện quyết liệt, nhằm tạo ra chuyển biến mới
về xây dựng Đảng, Báo Nhân Dân, ngày 28-2-2012, tr.1.
Trang 3NỘI DUNG
I CHIẾN LƯỢC CÁN BỘ THỜI KỲ ĐẨY MẠNH
CÔNG NGHIỆP HÓA, HIỆN ĐẠI HÓA ĐẤT NƯỚC
II ĐỘI NGŨ CÁN BỘ VÀ CÔNG TÁC CÁN BỘ QUA
10 NĂM THỰC HIỆN CHIẾN LƯỢC CÁN BỘ
(1997-2008)
III TIẾP TỤC ĐỔI MỚI CÔNG TÁC CÁN BỘ ĐẾN
NĂM 2020
Trang 4I CHIẾN LƯỢC CÁN BỘ THỜI KỲ ĐẨY MẠNH CÔNG NGHIỆP HÓA, HIỆN ĐẠI
Trang 51 Sự cần thiết, căn cứ và ý nghĩa của
chiến lược cán bộ
a Sự cần thiết xây dựng chiến lược cán bộ
- Do vai trò quan trọng của cán bộ
- Trong thời kỳ đổi mới, ngoài những ưu điểm trong công tác cán bộ, vẫn còn những khuyết điểm kéo dài cần phải khắc phục
- Nhằm đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn cách mạng mới
Đại hội VIII của Đảng (6-1996) khẳng định: phải
“sớm xây dựng chiến lược cán bộ của thời kỳ mới”
Trang 6Vai trò quan trọng của cán bộ
Trang 7• V.I Lênin viết:
“Trong lịch sử, chưa hề có một giai cấp nào giành được quyền thống trị, nếu nó không đào tạo ra được trong hàng ngũ của mình những lãnh tụ chính trị, những đại biểu tiền phong có đủ khả năng tổ chức và lãnh đạo phong trào”
V.I.Lênin: Toàn tập, Nxb.Tiến bộ, M.1974, t.4, tr.473.
“Nghiên cứu con người, tìm ra những cán bộ có bản
lĩnh Hiện nay đó là then chốt; nếu không thế thì tất cả
mọi mệnh lệnh và quyết định sẽ chỉ là mớ giấy lộn”
V.I.Lênin: Toàn tập, Nxb.Tiến bộ, M.1978, t.44, tr.449.
Trang 8• Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định:
“cán bộ là cái gốc của mọi công việc”
Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb.Chính trị quốc gia, H.2002, t.5, tr.269
“công việc thành công hoặc thất bại đều do cán bộ tốt hay kém”
Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb.Chính trị quốc gia, H.2002, t.5, tr.273.
Trang 9b Các căn cứ xây dựng chiến lược
3) Yêu cầu, nhiệm vụ của công cuộc đổi mới xây dựng và
bảo vệ Tổ quốc, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, hội nhập quốc tế
Trang 10b Các căn cứ xây dựng chiến lược
cán bộ
4) Thực trạng đội ngũ cán bộ và thực tiễn công tác cán bộ
của Đảng, nhất là công tác cán bộ trong 10 năm đầu đổi mới 1986-1997
5) Tham khảo kinh nghiệm của các đảng cộng sản, nhất
là bài học về sự tan rã, mất vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Liên Xô và các đảng cộng sản ở các nước Đông Âu; kinh nghiệm của các đảng cộng sản ở những nước xã hội chủ nghĩa còn lại
Trang 11c Ý nghĩa của chiến lược cán bộ
• Bảo đảm thực hiện thành công Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội và Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của đất nước trong hai thập niên đầu thế kỷ XXI
• Nhằm thực hiện khâu then chốt, tác động sâu sắc đến các lĩnh vực khác trong công tác xây dựng Đảng
Trang 12c Ý nghĩa của chiến lược cán bộ
• Thể hiện sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác cán bộ của cả hệ thống chính trị, tạo ra sự thống nhất, đồng bộ trong công tác cán bộ của toàn Đảng, của cả hệ thống chính trị, các đơn vị sự nghiệp công lập, các doanh nghiệp nhà nước, các lực lượng vũ trang
• Xác lập những quan điểm lớn về xây dựng đội ngũ cán
bộ, tiêu chuẩn cán bộ trong thời kỳ mới, các nhiệm vụ và giải pháp lớn trong công tác cán bộ làm cơ sở để các cấp
ủy, tổ chức đảng các cấp tiến hành công tác cán bộ, bảo đảm thực hiện thành công mục tiêu chiến lược đã đề ra
Trang 132 Nội dung chủ yếu của Chiến lược
cán bộ
2.1 Đánh giá thực trạng đội ngũ cán bộ và công tác cán bộ; chỉ ra nguyên nhân và rút ra các bài học kinh nghiệm
2.2 Mục tiêu
2.3 Xác định quan điểm về xây dựng đội ngũ cán bộ
2.4 Xác định tiêu chuẩn chung đối với cán bộ trong thời kỳ mới
2.5 Một số nhiệm vụ và giải pháp lớn, trong đó đề cập các
nhiệm vụ và giải pháp trong từng khâu của công tác cán bộ
Trang 14Bảo đảm có đủ nguồn cán bộ để mỗi nhiệm kỳ có thể đổi mới khoảng 30-40% số cán bộ lãnh đạo Đảng, Nhà nước, đoàn thể các cấp, cán bộ lãnh đạo lực lượng vũ trang”
Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Hội nghị lần thứ ba
Ban Chấp hành Trung ương khóa VIII, Nxb.Chính trị quốc gia, H.1997, tr.78-79.
Trang 152.3 Xác định quan điểm về xây dựng đội
ngũ cán bộ
• Phải xuất phát từ yêu cầu, nhiệm vụ của thời kỳ đẩy mạnh toàn diện công cuộc đổi mới, công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước nhằm thực hiện mục tiêu dân
giàu, nước mạnh, dân chủ, công bẳng văn minh, vững
bước đi lên chủ nghĩa xã hội
• Quán triệt quan điểm giai cấp công nhân của Đảng, phát
huy truyền thống yêu nước và đại đoàn kết dân tộc
• Gắn việc xây dựng đội ngũ cán bộ với xây dựng tổ chức
và đổi mới cơ chế, chính sách
Trang 162.3 Xác định quan điểm về xây dựng đội
ngũ cán bộ
Thông qua hoạt động thực tiễn và phong trào cách mạng của nhân dân, nâng cao trình độ dân trí để tuyển chọn, giáo dục, rèn luyện, bồi dưỡng cán bộ
Đảng thống nhất lãnh đạo công tác cán bộ và quản lý đội ngũ cán bộ theo nguyên tắc tập trung dân chủ, đồng thời phát huy trách nhiệm của các tổ chức thành viên trong
hệ thống chính trị
Trang 172.4 Xác định tiêu chuẩn chung đối với
cán bộ trong thời kỳ mới
“- Có tinh thần yêu nước sâu sắc, tận tụy phục vụ nhân dân, kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, phấn đấu thực hiện có kết quả đường lối của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước.
- Cần kiệm liêm chính, chí công vô tư Không tham nhũng và kiên quyết đấu tranh chống tham nhũng Có ý thức tổ chức kỷ luật Trung thực, không cơ hội, gắn bó mật thiết với nhân dân, được nhân dân tín nhiệm.
- Có trình độ hiểu biết về lý luận chính trị, quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước; có trình độ văn hóa, chuyên môn, đủ năng lực và sức khỏe để làm việc có hiệu quả, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ được giao”
Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung
ương khóa VIII, Nxb.Chính trị quốc gia, H.1997, tr.79-80.
Trang 18• Cùng với các tiêu chuẩn chung, chiến lược cũng nêu các tiêu chuẩn cụ thể đối với 4 loại cán bộ:
– Cán bộ lãnh đạo Đảng, Nhà nước, đoàn thể nhân dân; – Cán bộ lãnh đạo lực lượng vũ trang;
– Cán bộ khoa học, chuyên gia;
– Cán bộ quản lý kinh doanh
Trang 192.5 Một số nhiệm vụ và giải pháp lớn, trong
đó đề cập các nhiệm vụ và giải pháp trong
từng khâu của công tác cán bộ
* Nhiệm vụ giải pháp lớn:
- Xây dựng quy hoạch và đào tạo, bồi dưỡng cán bộ
- Xây dựng các quy chế công tác cán bộ: về đánh giá cán bộ; về tuyển chọn cán bộ; về bầu cử; về bổ nhiệm và miễn nhiệm cán bộ; về luân chuyển cán bộ; về chế độ học tập của cán bộ; về việc nhân dân tham gia xây dựng và giám sát cán bộ; về chế độ kiểm tra; về bảo vệ chính trị nội bộ; về phân công và phân cấp quản lý cán bộ
- Đổi mới và hoàn thiện hệ thống chính sách cán bộ: chính sách đào tạo và bồi dưỡng cán bộ; chính sách sử dụng và quản lý cán bộ; chính sách bảo đảm lợi ích vật chất và động viên tinh thần
- Đổi mới và chỉnh đốn tổ chức bộ máy làm công tác cán bộ
Trang 20* Nhiệm vụ trọng tâm:
- Xây dựng và ban hành một số quy chế về công tác cán bộ;
- Thực hiện nghiêm túc chế độ tự phê bình và phê bình;
- Đẩy mạnh đấu tranh chống tệ quan liêu, tham nhũng;
- Xúc tiến việc xây dựng và thực hiện quy hoạch, kế hoạch cán bộ
Trang 21II ĐỘI NGŨ CÁN BỘ VÀ CÔNG TÁC CÁN
BỘ QUA 10 NĂM THỰC HIỆN CHIẾN
Trang 222.1 Thực trạng đội ngũ cán bộ
a Ưu điểm:
• Đội ngũ cán bộ nước ta có bước trưởng thành và tiến bộ
về nhiều mặt, Đã tích luỹ được nhiều kinh nghiệm trong thời kỳ mới đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá và chủ động hội nhập kinh tế quốc tế
• Đội ngũ cán bộ là lực lượng nòng cốt cùng toàn Đảng, toàn dân, toàn quân làm nên những thành tựu to lớn trong công cuộc đổi mới, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc
• Số đông cán bộ giữ vững được bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, lối sống lành mạnh, gắn bó với nhân dân
Trang 23b Yếu kém, khuyết điểm:
• Chất lượng đội ngũ cán bộ còn những mặt yếu; cơ cấu đội ngũ cán bộ vẫn mất cân đối, thiếu đồng bộ, chưa hợp lý; thiếu cán bộ lãnh đạo, quản lý giỏi, cán bộ đầu ngành, cán bộ có trình độ cao, có khả năng
dự báo, xử lý tốt những vấn đề phức tạp nảy sinh Thời gian qua, việc thực hiện Chiến lược cán bộ mới tập trung nhiều vào đối tượng cán bộ lãnh đạo, quản lý, chưa chú ý đúng mức, toàn diện đến các đối tượng cán bộ khác.
• Tình trạng suy thoái về tư tưởng, chính trị, đạo đức, lối sống, bệnh cơ
hội, chủ nghĩa cá nhân, thực dụng, quan liêu, tham nhũng, lãng phí, thiếu trách nhiệm, thiếu tự giác rèn luyện, phấn đấu, thiếu tinh thần đồng chí trong một bộ phận không nhỏ cán bộ diễn ra nghiêm trọng, kéo dài nhưng chậm có giải pháp hữu hiệu để ngăn chặn và kịp thời
xử lý, làm giảm lòng tin của nhân dân đối với Đảng, với chế độ
Trang 242.2 Thực trạng công tác cán bộ
a Ưu điểm:
• Công tác cán bộ đó bám sát nhiệm vụ chính trị, thể chế hoá, cụ thể hoá được nhiều chủ trương, quan điểm, giải pháp lớn đề ra trong Chiến lược cán bộ Nội dung,
phương pháp, cách làm có đổi mới, tiến bộ.
• Dân chủ, công khai trong công tác cán bộ được mở rộng
• Nguyên tắc Đảng thống nhất lãnh đạo công tác cán bộ
và quản lý đội ngũ cán bộ, đồng thời phát huy trách nhiệm của các tổ chức trong hệ thống chính trị về công tác cán bộ được giữ vững
Trang 25• Chính sách, môi trường làm việc của cán bộ chưa tạo động lực để khuyến khích, thu hút, phát huy năng lực,
sự cống hiến của cán bộ
• Việc đổi mới công tác cán bộ chưa toàn diện và còn
chậm so với đổi mới kinh tế xã hội
Trang 262.3 Nguyên nhân
- Về nguyên nhân ưu điểm:
• Những quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp lớn của công tác cán bộ và xây dựng đội ngũ cán bộ đề ra trong Nghị quyết Trung ương 3 (khoá VIII) là đúng đắn
và kịp thời, phù hợp với yêu cầu khách quan của quá trình đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước trong những năm qua, phù hợp với nguyện vọng của đông đảo cán bộ, đảng viên và nhân dân
• Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư và các cấp uỷ, tổ chức đảng đó ban hành nhiều chủ trương, biện pháp, kế hoạch để thực hiện, nhất là việc ban hành một số nghị quyết chuyên đề, quy chế, quy định về công tác cán bộ đó tạo sự chuyển động tích cực, tiến bộ trong công tác cán bộ cũng như xây dựng đội ngũ cán bộ
Trang 272.3 Nguyên nhân
- Về nguyên nhân ưu điểm:
• Quá trình thực hiện chiến lược cán bộ được tiến hành đồng thời với quá trình đổi mới tổ chức bộ máy của Đảng và các cơ quan Nhà nước ở các cấp, đó tạo ra sự chuyển biến đồng bộ cả về tổ chức và cán bộ
• Các cấp uỷ, tổ chức đảng, đông đảo cán bộ, đảng viên
đó cú nhận thức đúng đắn về ý nghĩa, tầm quan trọng của chiến lược cán bộ và tính cấp thiết của việc xây dựng đội ngũ cán bộ đáp ứng yêu cầu của thời kỳ mới
Trang 28- Về nguyên nhân của khuyết điểm, yếu kém:
1) Phương thức lãnh đạo của Đảng đối với tổ chức và hoạt động của
Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể nhân dân chậm đổi mới; vẫn còn tình trạng vừa bao biện làm thay, vừa buông lỏng, chồng chéo, sự vụ; vừa không rõ trách nhiệm của cấp cấp uỷ, vừa làm hạn chế vai trò, quyền hạn, trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, cá nhân người đứng đầu
2) Bộ Chính trị, Ban Bí thư chưa dành nhiều công sức, chưa kiên trì,
quyết liệt chỉ đạo; chưa chủ động quy hoạch đội ngũ cán bộ cấp chiến lược; thiếu những giải pháp mạnh có tính đột phá để khắc phục yếu kém; chưa thường xuyên kiểm tra, đôn đốc và nghiêm khắc phê bình uốn nắn những nơi triển khai chậm, chất lượng chưa đạt yêu cầu
Trang 29- Về nguyên nhân của khuyết điểm, yếu kém:
3) Việc tổ chức thực hiện Nghị quyết còn nhiều thiếu sút, khuyết điểm
Chậm và thiếu đồng bộ trong việc ban hành các quy định, quy chế
để cụ thể hoá Chiến lược
4) Chưa gắn chặt việc thực hiện chiến lược cán bộ với chiến lược phát
triển kinh tế - xã hội, với yêu cầu, nhiệm vụ củng cố quốc phòng - an ninh, xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa và hội nhập kinh tế quốc tế Những thiếu sót trong giải quyết mối quan hệ giữa tiêu chuẩn và cơ cấu, giữa số lượng và chất lượng; giữa bằng cấp với năng lực thực tiễn; giữa thuyên chuyển cán bộ với ổn định chuyên sâu; giữa bố trí, sử dụng với thực hiện chính sách; giữa cán
bộ đương chức với cán bộ nghỉ hưu chưa được nghiên cứu, xử lý kịp thời, phù hợp
Trang 30- Về nguyên nhân của khuyết điểm, yếu kém:
5) Công tác nghiên cứu lý luận, tổng kết thực tiễn về công tác tổ chức,
cán bộ trong điều kiện một đảng duy nhất cầm quyền, phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập kinh tế quốc tế chưa tốt, hiệu quả thấp Hệ thống tổ chức bộ máy làm công tác tổ chức cán bộ chậm được củng cố cả về số lượng và chất lượng
Trang 312.4 Kinh nghiệm trong công tác cán bộ
và xây dựng đội ngũ cán bộ
1) Phải có tầm nhìn chiến lược trong xây dựng đội ngũ cán
bộ và công tác cán bộ, tiếp tục đổi mới mạnh mẽ tư duy
và nhận thức, bảo đảm quán triệt, vận dụng đúng đắn, sáng tạo, linh hoạt các quan điểm, nguyên tắc, mục tiêu
đó được xác định trong chiến lược cán bộ
2) Công tác cán bộ phải kết hợp chặt chẽ với công tác tổ chức và đổi mới phương thức lónh đạo của Đảng
3) Kiên trì thực hiện chiến lược cán bộ; giữ vững nguyên tắc Đảng thống nhất lãnh đạo công tác cán bộ và quản lý đội ngũ cán bộ đi đôi với phát huy trách nhiệm của các tổ chức và người đứng đầu các tổ chức trong hệ thống chính trị về công tác cán bộ
Trang 322.4 Kinh nghiệm trong công tác cán bộ
và xây dựng đội ngũ cán bộ
4) Đổi mới công tác cán bộ và xây dựng đội ngũ cán bộ
phải được tiến hành thường xuyên, liên tục, thực hiện đồng bộ trong toàn bộ hệ thống chính trị
5) Chiến lược cán bộ phải được cụ thể hoá, thể chế hoá
thành các văn bản quy phạm pháp luật, các quy định, quy chế, quy trình, chế độ, chính sách Có cơ chế cụ thể để cán bộ, đảng viên và nhân dân tích cực tham gia vào công tác cán bộ và giám sát cán bộ
Trang 33III TIẾP TỤC ĐỔI MỚI CÔNG TÁC CÁN BỘ
3 Đổi mới tư duy, cách làm, khắc phục những yếu kém trong
từng khâu của công tác cán bộ
4 Tăng cường công tác giáo dục, quản lý cán bộ
5 Đẩy mạnh công tác nghiên cứu khoa học, xây dựng tổ chức và
con người làm công tác tổ chức, cán bộ
Trang 341 Quán triệt sâu sắc các quan điểm và mục tiêu về xây dựng đội ngũ cán bộ
a Các quan điểm xây dựng đội ngũ cán bộ
1) Cán bộ là nhân tố quyết định sự thành bại của cách mạng, là khâu then chốt trong công tác xây dựng Đảng Phải thường xuyên chăm lo xây dựng đội ngũ cán bộ, đổi mới công tác cán bộ gắn với đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng.
2) Phải xuất phát từ chiến lược phát triển kinh tế - xã hội và bảo vệ Tổ quốc, từ yêu cầu nhiệm vụ của thời kỳ đẩy mạnh toàn diện công cuộc đổi mới, công nghiệp hóa, hiện
đại hóa đất nước nhằm thực hiện mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công
bằng, văn minh, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội.
3) Quán triệt quan điểm giai cấp công nhân của Đảng, phát huy sức mạnh toàn dân tộc,
truyền thống yêu nước, đại đoàn kết và gắn bó mật thiết với nhân dân; tập hợp rộng
rãi các loại cán bộ, trọng dụng nhân tài, không phân biệt đảng viên hay người ngoài Đảng, dân tộc, tôn giáo, người ở trong nước hay người Việt Nam định cư ở nước ngoài; không định kiến với những người có sai lầm trong quá khứ, nay đã sửa chữa
và có tâm huyết xây dựng đất nước.