Bài 1. Liên kết trong văn bản

Liên kết và phương tiện liên kết trong văn bản 1... 1/ Tính liên kết trong văn bản . Muốn người đọc hiểu được ý thì đoạn văn phải có sự liên kết...  => Muốn văn bản có tính liên kết

I Liên kết và phương tiện liên kết trong văn bản

1 Tính liên kết trong văn bản:

a) Ví du: (sgk/17)

Đọc đoạn văn sau:

Trướcưmặtưcôưgiáoư,ưconưđãưthiếuư lễưđộưvớiưmẹ.ưBốưnhớ,ưcáchưđâyư

mấyưnămư,ưmẹưđãưphảiưthứcưsuốtư

đêm,ưcúiưmìnhưtrênưchiếcưnôiưtrôngư chừngưhơiưthởưhổnưhểnưcủaưcon,ư

quằnưquạiưvìưnỗiưloưsợ,ưkhócưnứcưnởư khiưnghĩưrằngưcóưthểưmấtưcon!ưHãyư nghĩưxem,ưEn-ri-côưà!ưNgưườiưmẹư

sẵnưsàngưbỏưhếtưmộtưnămưhạnhư

phúcưđểưtránhưchoưconưmộtưgiờưđauư

đớn,ưngườiưmẹưcóưthểưđiưănưxinưđểư nuôiưcon,ưcóưthểưhiưsinhưtínhưmạngư

đểưcứuưsốngưcon!ưThôi,ưtrongưmộtư thờiưgianưconưđừngưhônưbố.

Thảo luận nhúm( 2p)

Theoưem,ưEn-ri-cụ cú thể hiểu được điều bố muốn núi chưa? NếuưEn-ri-côưchưưaưhiểuưýưbốư thìưhãyưchoưbiếtưvìưlíưdoưnàoưtrongưcácưlíư doưkểưsauưđây:

-ưưVìưcóưcâuưvănưch ư ưaưđúngưngữưpháp.

-ưVìưcóưcâuưvănưnộiưdungưch ư ưaưthậtưrõư

ràng.

-ưVìưgiữaưcácưcâuưtrongưđoạnưcònưthiếuư

sựưnốiưkết.

1/ Tính liên kết trong văn bản

 Muốn người đọc hiểu được ý thì đoạn

văn phải có sự liên kết.

b) Kết luận: * Ghi nhớ 1/18

2 Phương tiện liên kết trong văn bản

 a) Ví dụ 1: Bài tập 2/19

 => Các câu văn trong đoạn không

hướng về cùng một đề tài.

 => Muốn văn bản có tính liên kết thì

các câu văn trong đoạn phải cùng

hướng về một đề tài.

 => Liên kết về nội dung.

b) Vớ dụ 2/18

 Một ngày kia, còn xa lắm, ngày

đó con sẽ biết thế nào là không ngủ đ ợc Giấc ngủ đến với con dễ dàng như uống một li sữa, ăn một cái kẹo Gương mặt thanh thoát của đứa trẻ tựa nghiêng trên gối mềm, đôi môi hé mở và thỉnh

thoảng chúm lại nh ư đang mút

kẹo.

Sửa lại:

1.ưMột ngày kia, còn

xa lắm, ngày đó con

sẽ biết thế nào là

không ngủ được(1)

Giấc ngủ đến với con

dễ dàng nh uống một

li sữa, ăn một cái

kẹo(2).G ơng mặt

thanh thoát của đứa

trẻ tựa nghiêng trên

gối mềm, đôi môi hé

mở và thỉnh thoảng

chúm lại nh đang mút

kẹo(3).

2.ưMột ngày kia, còn

xa lắm, ngày đó con

sẽ biết thế nào là không ngủ được Còn bây giờ giấc ngủ đến với con dễ dàng nh

uống một li sữa, ăn một cái kẹo Gương mặt thanh thoát của con

tựa nghiêng trên gối mềm, đôi môi hé mở

và thỉnh thoảng chúm lại như đang mút kẹo (Cổng trường

mở ra)

=> Liờn kết về hỡnh thức.

I Liên kết và phương tiện liên kết

trong văn bản.

2 Phương tiện liên kết trong văn bản

Muốn văn bản có tính liên kết thì văn bản phải:

- Thống nhất về nội dung.

- Liên kết về hình thức ngôn ngữ.

c) Kết luận: Ghi nhớ 2: SGK/18

Vìưsaoưcácưcâuưthơưsauưđâyưkhôngưtạoưthànhư mộtưđoạnưthơưhoànưchỉnh?

ưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưNgàyưxuânưconưénưđưaưthoi,

ưưưưưưưưưThiềuưquangưchínưchụcưđãưngoàiưsáuưmươi

ưưưưưưưưưưưưưưưưưLongưlanhưđáyưnướcưinưtrời

ưưưưưưưưThànhưxâyưkhóiưbiếcưnonưphơiưbóngưvàng

ưưưưưưưưưưưưưưưưưưSèưsèưnắmưđấtưbênưđàng

ưưưưưưưưưRầuưrầuưngọnưcỏưnửaưvàngưnửaưxanh.

A.Vìưchúngưkhôngưvầnưvớiưnhau

B.ưVìưchúngưcóưvầnưnhưngưgieoưkhôngưđúngưluật C.ưVìưchúngưcóưvầnưnhưngưcácưýưkhôngưliênưkếtư vớiưnhau.

D.ưVìưcácưcâuưthơưchưaưđủưmộtưýưtrọnưvẹn

II Luyện Tập

Làm bài tập 1, 2, 3, 4, 5/19

1.ưBàiưtậpư1/18:ưSắp xếp những câu

văn d ới đây theo một thứ tự hợp lí để tạo

thành một đoạn văn có tính liên kết chặt

chẽ

(1)Một quan chức của thành phố đã kết thúc buổi lễ

phát th ởng nh sau:

(2)Và ông đ a tay chỉ về phía các thầy giáo, cô giáo

ngồi trên các hành lang (3)Các thầy, các cô đều

đứng dậy vẫy mũ, vẫy khăn đáp lại, tất cả đều xúc

động về sự biểu lộ lòng yêu mến ấy của học sinh.(4)”

Ra khỏi đây, các con ạ, các con không quên gửi lời

chào và lòng biết ơn đến những ng ời vì các con mà không quản bao mệt nhọc, những ng ời đã hiến cả trí thông minh và lòng dũng cảm cho các con, những ng

-ời sống và chết vì các con, và họ đây này!”(5)Nghe lời kêu gọi cảm động, đáp ứng đúng những tình

cảm của mình, tất cả học sinh đều đứng dậy, dang tay về phía các thầy , các cô

Bài tập 2:/19

Các câu đã có tính liên kết ch a? vì sao?

Hãy chỉ ra ph ơng tiện ngôn ngữ đ ợc dùng

để liên kết trong đoạn?

ưưưưưưư( 1) Tôiưnhớưđếnưmẹưtôiư“lúcưngườiưcònư

sốngưtôiưlênưmười”.ư (2) ưMẹưtôiưâuưyếmưdắtư tayưtôiưđiưtrênưconưđườngưdàiưvàưhẹp.ư (3) ư Sángưnay,ưlúcưcôưgiáoưđếnưthăm,ưtôiưnóiư vớiưmẹưcóưnhỡưthốtưraưmộtưlờiưthiếuưlễư

độ.ư (4) ưCònưchiềuưnay,ưmẹưhiềnưtừưcủaư

tôiưchoưtôiưđiưdạoưchơiưvớiưanhưconưtraiưlớnư củaưbácưgácưcổng.

Bài tập 2:/19

Các câu đã có tính liên kết ch a? vì sao?

Hãy chỉ ra ph ơng tiện ngôn ngữ đ ợc dùng

để liên kết trong đoạn?

ưưưưưưư( 1) Tôiưnhớưđếnưmẹưtôiư“lúcưngườiưcònư

sốngưtôiưlênưmười”.ư (2) ưMẹưtôiưâuưyếmưdắtư tayưtôiưđiưtrênưconưđườngưdàiưvàưhẹp.ư (3) ư Sángưnay,ưlúcưcôưgiáoưđếnưthăm,ưtôiưnóiư vớiưmẹưcóưnhỡưthốtưraưmộtưlờiưthiếuưlễư

độ.ư (4) ưCònưchiềuưnay,ưmẹưhiềnưtừưcủaư

tôiưchoưtôiưđiưdạoưchơiưvớiưanhưconưtraiưlớnư củaưbácưgácưcổng =>ưĐoạnưvănưchỉưcóưliênưkếtưhìnhưthứcư màưchưaưcóưsựưliênưkếtưvềưnộiưdung,ưýư

nghĩa.

Bài tập 3/19

Điền từ ngữ thích hợp vào chỗ trống

Bà ơi! Cháu th ờng về đây, ra v ờn,

đứng d ới gốc na, gốc ổi mong tìm lại hình bóng của và nhớ lại ngày

nào trồng cây, chạy lon ton

bên bà bảo khi nào cây có quả

sẽ dành quả to nhất, ngon nhất

cho , nh ng cháu lại bảo quả to

nhất, ngon nhất phải để phần

bà bà ôm cháu vào lòng , hôn

cháu một cái thật kêu.

ưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưư (TheoưNguyễnưThuưThủyư Tiên,

ưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưNhữngưbứcưthưưđoạtưgiảiư UPU)

b à

Thế là

b à

chá

u

Bà

bà

chá

u

2ưcâuưvănưtrênưnếuưtáchưkhỏiưvănưbảnư

thìưcóưvẻưnhưưrờiưrạc:ưCâuưtrướcưnóiưvềưmẹ,ư câuưsauưnóiưvềưcon.ưNhưngưđoạnưvănư

“Đêmưnayưmẹưkhôngưngủưđược.ưNgàyưmaiư làưngàyưkhaiưtrườngưlớpưmộtưcủaưcon”

-ưưưưưCóưýưkiếnưchoưrằngưsựưliênưkếtưgiữaư 2ưcâuưtrênưhìnhưnhưưkhôngưchặtưchẽưvậyư màưchúngưvẫnưđượcưđặtưcạnhưnhauưtrongư

vănưbảnưư“Cổng tr ờng mở ra”.ưVậyưtheoư

em,ưviếtưnhưưthếưcóưđúngưkhông?ưHãyư

giảiưthích?ư

khôngưchỉưcóư2ưcâuưđóưmàưcònưcóưcâuư thứư3ưđứngưtiếpưsauưkếtưnốiư2ưcâuưtrênư thànhưmộtưthểưthốngưnhấtưlàmưchoưtoànư

đoạnưvănưtrởưlênưliênưkếtưvớiưnhau.ư

=> ph ơng tiện ngôn ngữ không chỉ

thể hiện qua các từ ngữ liên kết mà có khi đó là sự phát triển liên tục về ý

giữa các câu làm cho chúng gắn bó với nhau 1 cách tự nhiên.ư

Hướng dẫn học và làm bài ở nhà

+ưHọcưthuộcưnộiưdungưghiưnhớưbàiưhọc +ưHoànưthànhưbàiưtậpưtrongưsáchưgiáoư khoa.

+ưViếtưđoạnưvănưcóưđộưdàiư5ưđếnư7ư câuưtheoưchủưđềưvềưtìnhưmẹưconư

(ưchỉưraưtínhưliênưkếtưvềưnộiưdungưvàư từưngữưlàmưphươngưtiệnưngônưngữư

trongưđoạnưvănưđó.)

+ưChuẩnưbịưsoạnưbài “ưCuộcưchiaưtayư củaưnhữngưconưbúpưbê”

+ưĐọc,ưkểưtómưtắtưvàưtrảưlờiưcácưcâuư hỏiưtrongưSGK.

+ưViếtưmộtưđoạnưvănưbộcưlộưnhữngư

tìnhưcảmưvềưgiaưđìnhưcủaưmìnhư

(ưưvềưchaư,ưvềưmẹ)