Bài 28. Vấn đề tổ chức lãnh thổ công nghiệp

2 Các nhân tố chủ yếu ảnh hưởng tới tổ chức lãnh thổ công nghiệp CÁC NHÂN TỐ CHỦ YẾU Vị trí địa lí Tài nguyên thiên nhiên Điều kiện kinh tế-xã hội Thị trường Hợp tác quốc tế Khoáng sản

1) Khái niệm

Tổ chức

lãnh thổ

công

nghiệp

Sắp xếp

Phối hợp

Các quá trình và

cơ sở sản xuất công nghiệp

Hiệp quả cao

về mặc kinh tế

và môi trường

2) Các nhân tố chủ yếu ảnh hưởng tới tổ chức

lãnh thổ công nghiệp

CÁC NHÂN TỐ CHỦ YẾU

Vị trí địa lí Tài nguyên

thiên nhiên

Điều kiện kinh tế-xã hội Thị trường Hợp tác quốc tế

Khoáng

sản Nguồn

nước

Tài nguyên khác

Dân

cư và lao động

Trung tâm kinh tế

và mạng lưới

đô thị

Điều kiện khác (vốn, nguyên liệu,…)

Vốn Công

nghệ

Tổ chức quản lí

Các hình thức chủ

yếu về tổ chức lãnh

thổ công nghiệp

Khu công nghiệp

Trung tâm công nghiệp

Vùng công nghiệp Điểm công nghiệp

3) Các hình thức chủ yếu về tổ chức lãnh thổ

công nghiệp

Điểm công nghiệp Khu công nghiệp công nghiệpTrung tâm Vùng công nghiệp

a) Điểm công nghiệp

 Đặc điểm:

 Đồng nhất với một điểm dân cư

 Gồm một hoặc hai xí nghiệp nằm

gần nguyên liệu, nhiên liệu công

nghiệp hoặc vùng nguyên liệu

nông sản

 Không có mối liên hệ với các xí

nghiệp

a) Điểm công nghiệp

• Ở nước ta có nhiều điểm công nghiệp Các điểm công nghiệp đơn lẻ thường hình thành ở các tỉnh miền núi như Tây Bắc, Tây Nguyên.

a) Điểm công nghiệp

Xí nghiệp chế biến thủy sản

Xí nghiệp chế biến cà phê

b) Khu công nghiệp

 Đặc điểm:

 Có ranh giới địa lí xác định

 Chuyên sản xuất công nghiệp và

thực hiện các dịch vụ hỗ trợ sản

xuất công nghiệp

 Không có dân cư sinh sống

b) Khu công nghiệp

• Khu công nghiệp được hình thành

ở nước ta từ những năm 90 (thế kỉ

XX) Đến tháng 8-2007 cả nước

có 150 khu công nghiệp tập trung,

khu chế xuất, khu công nghệ cao

• Các khu công nghiệp tập trung

phân bố không đồng đều

Biểu đồ cơ cấu phân bố khu công nghiệp tập trung, khu chế xuất, khu công nghệ cao trên các vùng kinh tế ở Việt Nam

năm 2011

c) Trung tâm công nghiệp

 Đặc điểm:

 Gắn với đô thị vừa và lớn, có vị

trí địa lí thuận lợi

 Bao gồm khu công nghiệp, điểm

công nghiệp và nhiều xí nghiệp

công nghiệp có mối quan hệ chặt

chẽ về sản xuất và kĩ thuật

 Có các xí nghiệp hạt nhân

 Có các xí nghiệp bỗ trợ và phụ trợ

c) Trung tâm công nghiệp

Dựa vào vai

trò của

trung tâm

công nghiệp

trong sự

phân công

lao động

theo lãnh

thổ

Trung tâm công nghiệp

có ý nghĩa quốc gia

Trung tâm công nghiệp có ý nghĩa địa phương

Trung tâm công nghiệp có ý nghĩa

vùng

TP.Hồ Chí Minh

Hà Nội Hải Phòng

Đà Nẵng Cần Thơ,… Việt Trì Thái Nguyên

c) Trung tâm công nghiệp

Căn cứ

vào giá trị

sản xuất

công

nghiệp

Các trung tâm rất lớn

Các trung tâm lớn

Các trung tâm trung bình

c) Trung tâm công nghiệp

d) Vùng công nghiệp

 Đặc điểm:

 Quy mô lãnh thổ rộng lớn

 Có thể bao gồm tất cả các hình

thức lãnh thổng công nghiệp

 Có một hoặc vài ngành công

nghiệp chủ đạo tạo nên hướng

chuyên môn hóa của vùng

 Thường có một trung tâm công

nghiệp lớn mang tính chất tạo

vùng và là hạt nhân cho sự phát

triển của vùng

d) Vùng công nghiệp

Vùng 1

Trung du miền núi Bắc Bộ ( trừ Quảng Ninh)

Vùng 2

Các tỉnh ĐBSH và Quảng Ninh,

Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh

Vùng 3

Các tỉnh từ Quảng Bình đến

Ninh Thuận

Vùng 5

Vùng 4

Các tỉnh thuộc Tây Nguyên

( trừ Lâm Đồng)