Giáo án điện tử Sử 8

CHƯƠNG IV : CHIẾN TRANH THẾ GIỚI THỨ NHẤT 1914 - 19181 tiết I/ MỤC TIÊU BÀI HỌC: 1.Kiến thức :Giúp HS nắm được :  CTTGI là cách giải quyết mâu thuẫn giữa các nước đế quốc với đế quốc vì

CHƯƠNG IV : CHIẾN TRANH THẾ GIỚI THỨ NHẤT (1914 - 1918)

(1 tiết)

I/ MỤC TIÊU BÀI HỌC:

1.Kiến thức :Giúp HS nắm được :

 CTTGI là cách giải quyết mâu thuẫn giữa các nước đế quốc với đế quốc vì bản chất của đế quốc là chiến tranh xâm lược Bọn đế quốc cả 2 phe đều phải chịu trách nhiệm về vấn đề này

 Các giai đoạn của cuộc chiến tranh cũng như quy mô, tính chất và những hậu quả tai hại của nó đối với xã hội loài người

 Chỉ có Đảng Bônsêvích Nga, đứng đầu là Lê nin đứng vững trước thử thách của chiến tranh và đã lãnh đạo gc VS các dân tộc trong đế quốc Nga thực hiện khẩu hiệu

“Biến chiến tranh đế quốc thành nội chiến cách mạng”, giành hoà bình và cải tạo XH

2 Tư tưởng:

 Giáo dục tinh thần đấu tranh chống đế quốc, bảo vệ hoà bình, ủng hộ cuộc chiến tranh của nhân dân các nước vì độc lập dân tộc và CNXH

3.Kĩ năng:

 Phân biệt các khái niệm : “chiến tranh đế quốc”, “Chiến tranh cách mạng”, “chiến tranh chính nghĩa”, “chiến tranh phi nghĩa”

 Biết trình bày diễn biến cơ bản của chiến tranh trên bản đồ thế giới

 Biết đánh giá 1 số vấn đề lịch sử, như nguyên nhân sâu xa, nguyên nhân trực tiếp

 Kỹ năng quan sát tranh ảnh, đánh giá, liên hệ thực tiễn…

II/ THIẾT BỊ TÀI LIỆU CẦN CHO BÀI HỌC:

 Bản đồ chiến tranh thế giới thứ nhất

 Bảng thống kê kết quả của chiến tranh

 Tranh ảnh từ nguồn Encatar

 Bài hát “ Heal the world” và bài “Đứa Bé”của nhạc sĩ Minh Khang.

 Tài liệu tham khảo:SGV và SGK lịch sử 8, Lịch sử thế giới cận đại

III/ GIẢNG BÀI MỚI

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ

 Nêu nội dung và ý nghĩa của cuộc Duy Tân Minh Trị 1868?

 Những sự kiện nào chứng tỏ vào cuối TK XIX – đầu TK XX Nhật Bản đã trở thành nước đế quốc ?

3 Giảng bài mới:

Trong lịch sử loài người đã có nhiều cuộc chiến tranh diễn ra, song tại sao cuộc chiến tranh 1914 – 1918 lại gọi là chiến tranh thế giới thứ nhất ? Nguyên nhân, diễn biến và kết quả ra sao ? Các em hãy theo dõi bài học để giải đáp những vấn đề nêu trên

HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS NỘI DUNG BÀI GHI

GV cho HS quan sát lược đồ các nước

châu Aâu trước năm 1914, sau đó đặt câu

hỏi cho HS thảo luận

HS thảo luận:

? Nguyên nhân sâu xa và nguyên nhân

trực tiếp dẫn đến cuộc CTTGI là gì ?

• Nguyên nhân sâu xa :

Sự phát triển không đều của các nước

tư bản cuối TK XIX – đầu TK XX : 1 số

nước đi vào con đường CNTB muộn,

nhưng phát huy được những lợi thế riêng

và lợi dụng được những thành tựu KHKT

của cá nước đi trước nên có tốc độ tăng

trưởng nhảy vọt như Đức, Mĩ, Aùo – Hung,

vượt qua các nước tư bản già như Anh,

Pháp Các nước đế quốc “trẻ” có tốc độ

tăng trưởng kinh tế nhanh chóng nhưng

lại ít thuộc địa, ngược lại những đế quốc

“già” thì chiếm số lượng lớn thuộc địa.

Đầu TK XX thế giới đã phân chia xong,

không còn “chỗ trống ” nữa Do đó, nổ

ra cuộc đấu tranh gay gắt giữa các nước

đế quốc để chia lại thị trường

Yêu cầu HS đọc đoạn chữ nhỏ trang 70

? Nhận xét về các cuộc chiến tranh

đầu tiên của CNĐQ ?

? Những cuộc chiến tranh đó phản ánh

điều gì? Kết quả tất yếu mà nó sẽ mang

lại?

GV kết luận : Sự tranh giành thị

trường thuộc địa giữa các nước đế quốc

tất yếu đưa đến việc gây ra chiến tranh

để chia lại đất đai trên thế giới

Đế quốc Đức là hung hăng nhất vì Đức

có tiềm lực kinh tế và quân sự mạnh

nhưng lại ít thuộc địa Từ đó ở Châu Aâu

hình thành 2 tập đoàn gây chiến chống

đối nhau

? Đó là 2 tập đoàn nào ? Bao gồm

HS thảo luận nhóm và lên bảng trình bày

-Sự phát triển không đều của các nước tư bảnNhu cầu cần thị trường, thuộc địa

Đây là các cuộc chiến tranh giành thuộc địa của các nước đế quốc Phản ánh tham vọng của đế quốc muốn tranh giành thị trường, thuộc địa, phản ánh mâu thuẫn gay gắt của các nước đế quốc

Chiến tranh

-Khối liên minh (Đức, Áo – Hung, Italia)

-Khối hiệp ước (Anh, Pháp, Nga) Tích cực chạy đua vũ trang, chuẩn

bị chiến tranh thanh toán đối thủ của mình để chia lại thuộc địa làm bá chủ thế giới

• Sự phát triển không đều của các nước tư bản

• Nhu cầu cần thị trường, thuộc địa

Mâu thuẫn gay gắt giữa các nước đế quốc

• Hình thành 2 khối quân sự :

I.NGUYÊN NHÂN DẪN ĐẾN CHIẾN TRANH

những quốc gia nào ?

? Để chuan bị cho cuộc chiến tranh 2

khối quân sự đã làm gì ?

GV mở rộng thêm : Ngoài âm mưu

trên các nước đế quốc còn có âm mưu

khác là đánh lạc hướng chú ý của quần

chúng nhân dân, đặc biệt là công nhân

với các vấn đề chính trị, xã hội trong

nước ; tuyên truyền chủ nghĩa Sôvanh để

ngăn cản sự phát triển của phong trào

cách mạng, chia rẽ phong trào công nhân

thế giới Giai cấp cầm quyền các nước

đều muốn lợi dụng chiến tranh để đàn áp

phong trào cách mạng và phong trào giải

phóng dân tộc

• Nguyên nhân trực tiếp :

Đến năm 1914, sự chuẩn bị chiến

tranh của 2 phe đế quốc cơ bản đã xong

nhưng không 1 nước nào dám đem quân

khiêu chiến trước

?Vì sao lại như vậy ?

Để lôi kéo nhân dân ủng hộ mình

trong việc tiến hành chiến tranh, che dấu

mục đích thực sự của chiến tranh Họ tìm

cách làm cho nhân dân tin rằng họ tiến

hành chiến tranh là để cứu vớt nhân dân,

cố chứng minh rằng nước mình bị tấn

công nên phải tiến hành chiến tranh bảo

vệ tổ quốc  chờ đợi 1 duyên cớ xảy ra

? Nguyên nhân trực tiếp là gì ?

28-6-1914 chính phủ Aùo – Hung tổ

chức cuộc tập trận ở Boxnia.Thái tử Aùo

là Phécđinan khi đến thủ đô Bôxnia tham

quan cuộc tập trân thì bị những người

thuộc tổ chức “bàn tay đen” ám sát (đây

là tổ chức yêu nước của Xécbi chống ách

thống trị của Áo - Hung)

Nhân cớ đó, Đức hùng hổ đòi Aùo

Hung phải lập tức tuyên chiến với

Xécbi Chiến tranh bùng nổ

Che đậy bản chất chiến phi nghĩa của mình

28/6/1914 Thái tử Áo bị ám sát

chiến tranh bùng nổ

*Khối liên minh

*Khối hiệp ước

• Tích cực chạy đua vũ trang chuẫn bị chiến tranh

• 28/6/1914, Thái tử Aùo bị ám sát Chiến tranh bùng nổ

2.NHỮNG CHUYỂN BIẾN CHÍNH CỦA CHIẾN SỰ

Vụ ám sát khiến đế quốc Đức có được

cái cớ mà họ mong mỏi từ lâu , Vinhem II

lợi dung ngay cớ đó hùng hổ đòi Aùo phải

tuyên chiến với Xéc bi Nga giúp đỡ

Xécbi1/8 Đức tuyên chiến với Nga, 2

hôm sau tuyên chiến với Pháp

Bộ tham mưu Đức đưa ra kế hoạch

“chiến thắng chớp nhoáng”: đánh 1 đòn

chí mạng vào Pháp, đánh bại Pháp trong

vòng nửa tháng rồi điều quân sang mặt

trận Nga Kế goạch xuất phát từ 2 giả

thuyết : một là Anh chưa tham chiến, 2 là

Nga cần thời gian dài để động viên lực

lượng Nhưng cả 2 giả thuyết đều sai

lầm , 4/8 Anh tuyên chiến với Đức, Nga

hoàn thành việc động viện 1 cách nhanh

chóng

Gv cho HS xem và quan sát moat đoạn

phim về chiến tranh thế giới thứ nhất,

moat số hình ảnh vũ khí được sử dụng

trong chiến tranh Sau đó, GV cho HS lên

bảng trình bày giai đoạn 1 Gv gọi moat

số HS nhận xét

Gv cho HS điền chỗ trống các sự kiện

 Giai đoạn 1 (1914 – 1916): ưu thế

thuộc về phe liên minh

? Chiến sự GĐ1 diễn ra như thế nào?

Đức tập trung lực lượng ở mặt trận phía

Tây nhằm đánh bại Pháp 1 cách chớp

nhoáng, Pháp có nguy cơ bị tiêu diệt

Nga cứu nguy cho Pháp Từ năm 1916, cả

2 bên đều ở thế cầm cự

? Quy mô của cuộc chiến tranh phát triển

như thế nào ?

+ Chiến tranh lan tràn khắp thế giới Năm

1915, Italia gia nhập khối hiệp ước,

Bugari, Thổ Nhĩ Kì gia nhập phe Đức,

còn Nhật mặc dầu chưa tham chiến nhưng

đã nhân cơ hội đó cướp lấy thuộc địa của

Đức ở TQ và TBD

Ơû Châu Á, Phi, MLT phong trào giải

phóng dân tộc diễn ra mạnh mẽ

+ Cả 2 bên đều sử dụng kĩ thuật mới: Đức

dùng hơi ngạt, Anh đưa xe tăng vừa mới

phát minh ra chiến đấu,tàu ngầm, máy

bay và các kĩ thuật quân sự đều được cải

HS lên bảng ghi ý chính

Đức tập trung lực lượng đánh Pháp

Lôi kéo nhiều nước ở các châu lục tham gia, vũ khí hiện đại

HS lên bảng điền sự kiện

HS lên bảng ghi các sự kiện

28/7/1914, Aùo- Hung tuyên chiến với Xécbi

1/8,Đức tuyên chiến với Nga

3/8 Đức tuyên chiến với Pháp

4/8 Anh tuyên chiến với Đức

* GĐ1 (1914-1916)

• Đức tập trung đánh Pháp nhưng bị Nga tấn công cứu nguy cho Pháp

• Năm 1916, chuyển sang giai đoạn cầm cự

• Lôi kéo nhiều nước tham gia, vũ khí hiện đại

tiến nhanh chóng

+ Chiến sự diễn ra nhiều nơi: lục địa , đại

dương  Chiến trường chính vẫn là Châu

Aâu

 Giai đoạn 2 (1916 – 1918) : ưu

thế chuyển sang phe hiệp ước

? Lập bảng niên biểu về các sự kiện

chính trong giai đoạn 2 ?

+ 11/1917, CMT10 thắng lợi nhà nước

Xô Viết rút khỏi chiến tranh

+ 7 – 9/1918, Anh-Pháp-Mĩ tổng tấn công

trên các mặt trậnĐồng minh Đức lần

lượt đầu hàng

+ 9/11/1918, CM Đức bùng nổ , lật đổ

chế độ quân chủ thành lập chế độ công

hoà11/11/1918, chính phủ mới đầu

hàng không điều kiệnCT kết thúc

GV cho HS thảo luận 3 câu hỏi sau:

Câu 1: Chiến tranh thế giới 1914 – 1918

đã gay nên những tai họa khủng khiếp

như thế nào? (nhóm 1&2)

Câu 2: Cuộc chiến tranh đó mang tính

chất gì? (nhóm 3&4)

Câu 3: Em suy nghĩ gì về cuộc chiến

tranh đó? (nhóm 5&6)

HS lên điền bảng

HS tự thảo luận nhóm với nhau và đưa ra câu trả lời

Câu 1: HS có thể dựa vào những tranh ảnh chiếu trên bảng

Gây ra nhiều tai hoạ cho nhân loại:hàng chục triệu người chết, nhiều thành phố bị phá huỷ, chi phí cho chiến tranh hàng tỉ đôla

Chiến tranh kết thúc đem lại lợi ích cho các nước thắng trậnthế giới được phân chia lại

Phong trào CM không ngừng phát triển

• Cuộc chiến tranh 1914 –

1918 được gọi là cuộc chiến tranh thế giới?

(Lúc đầu chỉ có 5 cường quốc tham chiến nhưng dần dần lôi kéo 38 nước trên thế giới tham gia, nhiều nước thuộc địa của các nước đế quốc cũng bị lôi vào vòng khói lửa, hậu quả để lại nghiệm trọng)

-Diễn ra trên phạm vi thế giới,chiến sự diễn ra ở nhiều nơi, vũ khí hiện

*GĐ 2 (1916-1918)

• 11/1917 CMT10 thắng lợi Nga rút khỏi chiến tranh

• 7-9/1918, quân Hiệp Ước phản công, các nước đồng minh Đức đầu hàng

• 11/1918, CM Đức bùng nổ, Đức đầu hàng không điều kiện

Chiến tranh kết thúc

 Chiến tranh kết thúc với sự thất bại hoàn toàn của phe Đức – Aùo – Hung

 Gây nhiều tai hoạ cho nhân loại: hàng chục triệu người chết, nhiều thành phố bị phá huỷ, chi phí cho chiến tranh hàng tỉ đôla

 Chiến tranh kết thúc đem lại lợi ích cho các nước thắng trậnthế giới được phân chia lại

 Phong trào cách mạng thế giới không ngừng phát triển

3.KẾT CỤC CỦA CHIẾN TRANH THẾ GIỚI THỨ NHẤT

Sau khi HS đã nhận xét, GV gợi ý cho

HS: Còn các em thì sao, các em thích

chiến tranh hay hoà bình

GV giới thiệu ca khúc “Heal the world”

cho các em hiểu thêm

Liên hệ thực tế: GV liên hệ những cuộc

chiến tranh ở Việt Nam đã làm tổn

thương biết bao con người, trong đó có

những gia đình mất đi hạnh phúc, những

em bé sống thiếu tình thương

Gv dẫn đắt và cho các em nghe ca khúc

“đứa bé” của nhạc sĩ Minh Khang Sau

khi HS nghe ca khúc GV có thể hỏi thái

độ cũng như tình cảm của các em

đại, hậu quả nghiêm trọng

HS đều trả lời là thích hoà bình

3 CỦNG CỐ

 Nguyên nhân nào dẫn đến chiến tranh thế giới thứ nhất?

 Lập bảng niên biểu những sự kiện chính của chiến tranh thế giới và hậu quả của nó?

4 DẶN DÒ

 Học bài

 Làm bài tập

 Xem trước bài mới

6 RÚT KINH NGHIỆM

Ngày ……….tháng………năm 2007

Tổ trưởng

Trần Thị Hồng