Cõu II 3 điểm: Hóy viết một bài văn ngắn khụng quỏ 400 từ phỏt biểu những suy nghĩ của anh chị về lớ tưởng và sự phấn đấu trong cuộc sống của tuổi trẻ học đường hiện nay?. -Đáp án – T
Trang 1Trờng thpt lê quý đôn
đề kiểm tra học kì iI ( năm học 2008 2009)–
môn ngữ văn 12 – thời gian : 150 phút
I.PHẦN CHUNG CHO TẤT CẢ THÍ SINH (5 điểm)
Cõu I (2 điểm):
Trỡnh bày về ý nghĩa tư tưởng của đoạn trớch vở kich “Hồn Trương Ba da hàng thịt” (Lưu Quang
Vũ) - Sỏch Ngữ văn 12 (NXB Giỏo dục, 2008)
Cõu II (3 điểm):
Hóy viết một bài văn ngắn ( khụng quỏ 400 từ) phỏt biểu những suy nghĩ của anh (chị) về lớ tưởng và sự phấn đấu trong cuộc sống của tuổi trẻ học đường hiện nay?
II.PHẦN RIấNG (5 điểm)
Thớ sinh học chương trỡnh nào thỡ chỉ được làm cõu dành riờng cho chương trỡnh đú (cõu III.a hoặc III.b)
Cõu III.a Theo chương trỡnh Chuẩn (5 điểm):
Cảm nhận của anh (chị) về nhõn vật Việt trong truyện ngắn “Những đứa con trong gia đỡnh” của
Nguyễn Thi
Cõu III.b Theo chương trỡnh Nõng cao (5 điểm)
Cảm nhận của anh (chị) về nhõn vật bà Hiền trong truyện ngắn “ Một người Hà Nội” của Nguyễn
Khải
HẾT
Trang 2-Đáp án – Thang điểm
Cõu I ( 2 điểm):
a, Yờu cầu về kiến thức:
Học sinh cú thể diễn đạt bằng nhiều cỏch khỏc nhau, song cần nờu được ý chớnh sau:
Đoạn trớch cảnh VII và đoạn kết của vở kịch diễn tả sự đau khổ và dằn vặt, cũng như quyết định cao thượng của Trương Ba Qua đú Lưu Quang Vũ muốn gửi tới bạn đọc và người xem thụng điệp:
- Đợc sống làm ngời quý giá thật, nhng đợc sống đúng là mình, sống trọn vẹn những giá trị mình vốn có và theo đuổi còn quý giá hơn
- Sự sống chỉ thực sự có ý nghĩa khi con ngời đợc sống tự nhiên với sự hài hoà giữa thể xác và tâm hồn
- Con ngời phải luôn luôn biết đấu tranh với những nghịch cảnh, với chính bản thân, chống lại sự dung tục, để hoàn thiện nhân cách và vơn tới những giá trị tinh thần cao quý
b, Cỏch cho điểm:
- Điểm 2: Đỏp ứng yờu cầu trờn, cú thể mắc một vài lỗi nhỏ về diễn đạt
- Điểm 1: Trỡnh bày được nửa yờu cầu trờn, cũn mắc một số lỗi diễn đạt
- Điểm 0: Hoàn toàn sai lạc
Cõu II ( 3 điểm):
a, Yờu cầu về kĩ năng:
Biết cỏch làm bài văn nghị luận xó hội; kết cấu chặt chẽ, diễn đạt lưu loỏt; khụng mắc lỗi chớnh
tả, dựng từ và ngữ phỏp
b, Yờu cầu về kiến thức:
Học sinh cú thể đưa ra những ý kiến riờng và trỡnh bày theo nhiều cỏch khỏc nhau nhưng cần chõn thành, thiết thực, hợp lớ, chặt chẽ và thuyết phục Cần nờu bật được cỏc ý chớnh sau:
A Mở bài
B Thõn bài
1 Giải thớch về lớ tưởng, ý nghĩ của lớ tưởng đối với sự phấn đấu của mỗi người
- Lý tưởng luụn là niềm ước mơ mà ta sẽ cố gắng thực hiện, nú sẽ dẫn đường cho ta đến một cuộc sống mà ta hằng mơ ước
- Lý tưởng sẽ giỳp ta thờm kiờn định vỡ cú lý tưởng , tiềm thức ta sẽ ghi nhớ và luụn hoạt động cỏi lý tưởng đú trong bộ nóo ta Tập cho ta tớnh kiờn trỡ để vươn đến một tương lai tốt đẹp
- Nếu phương hướng kiờn định của ta mất đi thỡ cuộc sống cũng vỡ thế mà đen đối với 1 tương lai mờ mịt
2 Phõn tớch cỏc phương diện của vấn đề
- Người cú lớ tưởng sống cao đẹp là người luụn suy nghĩ và hành động khụng mệt mỏi để thực hiện lớ tưởng của dõn tộc, của nhõn loại, vỡ sự tiến bộ của bản thõn và xó hội
- Những biểu hiện của người thanh niờn sống cú lớ tưởng?
+ Luụn biết sống vỡ người khỏc
+ Biết phấn đấu vươn lờn trong học tập
+ Học tập, rốn luyện vỡ ngày mai lập nghiệp
Trang 3+ Có ý chí, nghị lực quyết tâm thực hiện mục đích đề ra
+ Thắng không kiêu, bại không nản
- Lí tưởng sống của thanh niên Việt Nam hiện nay là gì?
Là thực hiện lí tưởng của dân tộc, của Đảng : “Xây dựng nước Việt Nam độc lập, dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng , dân chủ, văn minh” Đó cũng chính là thực hiện mục tiêu công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước
3 Phê phán
- Hiện tượng có một bộ phận thanh niên sống dường như không có mục đích, không có hoạch định về tương lai,.dẫn đến việc Đó là những người có lối sống buông thả, sống cho qua ngày Họ chùn bước trước khó khăn, lắc đầu trước thử thách và sống vô trách nhiệm với xã hội
5 Biện pháp giải quyết vấn đề trên
C Kết bài :
Bài học rút ra cho bản thân về nhiệm vụ học tập và tu dưỡng đạo đức, sống có trách nhiệm với bản thân, gia đình và xã hội, có khát vọng, hoài bão và hết mình vì nó
b, Cách cho điểm:
- Điểm 3: Đáp ứng yêu cầu trên, có thể mắc một vài lỗi nhỏ về diễn đạt.
- Điểm 2: Trình bày được nửa yêu cầu trên, còn mắc một số lỗi diễn đạt
- Điểm 1: Nội dung sơ sài, diễn đạt yếu
- Đi ểm 0: Hoàn toàn lạc đề
Câu III ( 5 điểm):
1 Đ ề III.a
a, Yêu cầu về kĩ năng:
Biết cách làm bài văn nghị luận văn học; kết cấu bài viết chặt chẽ, diễn đạt lưu loát; không mắc
lỗi chính tả, dùng từ và ngữ pháp
b, Yêu cầu về kiến thức:
Trên cơ sở những hiểu biết về Nguyễn Thi và truyện ngắn “Những đứa con trong gia đình”, học sinh cảm nhận được về vẻ đẹp tính cách , phẩm chất của nhân vật và thấy rõ những đặc sắc nghệ thuật xây dựng nhân vật Có thể trình bày theo nhiều cách khác nhau, nhưng cần nêu được các ý chính sau:
- Việt là một chàng trai mới lớn vô tư, hồn nhiên
- Việt rất giàu tình cảm, yêu thương gia đình sâu đậm
- Việt là một chiến sĩ giải phóng quân rất quả cảm, anh hùng
=>Việt là niềm tự hào và hy vọng của gia đình; tiêu biểu cho tình yêu gia đình, quê hương đất nước, tinh thần chiến đấu quả cảm, khí phách anh hùng của những chàng trai vùng
đồng bằng sông Cửu Long thời đánh Mĩ.
=>Nghệ thuật xây dựng nhân vật: không dùng ngôn ngữ, hình ảnh hoa mĩ tráng lệ mà bằng những chi tiết sống động, chân thực, ngôn ngữ Nam Bộ giản dị và nghệ thuật trần thuật qua dòng hồi tưởng của nhân vật
Trang 4c, Cách cho điểm:
- Điểm 5: Đáp ứng yêu cầu trên, có thể mắc một vài lỗi nhỏ về diễn đạt.
- Điểm 3: Trình bày được nửa yêu cầu trên, còn mắc một số lỗi diễn đạt
- Điểm 1: Phân tích quá sơ sài, diễn đạt yếu
- Đi ểm 0: Hoàn toàn lạc đề
2 Đ ề III.b.:
a, Yêu cầu về kĩ năng:
Biết cách làm bài văn nghị luận văn học; kết cấu bài viết chặt chẽ, diễn đạt lưu loát; không mắc
lỗi chính tả, dùng từ và ngữ pháp
b, Yêu cầu về kiến thức:
Trên cơ sở những hiểu biết về Nguyễn Khải và truyện ngắn “Một người Hà Nội”, học sinh biết phân tích những chi tiết sự việc tiêu biểu để làm nổi bật vẻ đẹp của nhân vật bà Hiền và thấy rõ những đặc sắc nghệ thuật xây dựng nhân vật Có thể trình bày theo nhiều cách khác nhau, nhưng cần nêu được các ý chính sau:
Bà Hiền - nhân vật trung tâm, thể hiện nhiều vẻ đẹp quí giá, đặc biệt là vẻ đẹp trong suy nghĩ và ứng
xử :
- Vẻ đẹp của nhân vật được thể hiện dưới nhiều góc độ (suy nghĩ về hôn nhân, về việc sinh con, về gia đình, về việc nuôi dạy con cái, về trách nhiệm với đất nước… )
- Suy nghĩ và ứng xử của nhân vật thể hiện những cái chuẩn : lòng tự trọng, trung thực, lối sống
cẩn thận, nề nếp, phong thái lịch lãm, có phần sang trọng, quí phái mang đậm bản sắc của người Hà Nội, mang vẻ đẹp truyền thống của người Hà Nội
- Mặt khác bà Hiền luôn dám là mình, có bản lĩnh, hoà mình vào cuộc sống đang thay đổi của Hà Nội, quan tâm đến đời sống văn hoá, tinh thần của Hà Nội
=> Gọi nhân vật bà Hiền là hạt bụi vàng của Hà Nội, Nguyễn Khải thể hiện niềm cảm phục, sự trân
trọng, và cả niềm tin vào những giá trị tinh thần bất biến của con người đất kinh kì – vẻ đẹp sẽ luôn
bay lên, cho đất kinh kì chói sáng những ánh vàng, trong một xã hội đang diễn ra nhiều đổi thay Qua nhân vật bà Hiền cũng như Một người Hà Nội, Nguyễn Khải thể hiện khả năng phát hiện, tìm tòi của
mình trước những vấn đề phức tạp của cuộc sống đương đại
c, Cách cho điểm:
- Điểm 5: Đáp ứng yêu cầu trên, có thể mắc một vài lỗi nhỏ về diễn đạt.
- Điểm 3: Trình bày được nửa yêu cầu trên, còn mắc một số lỗi diễn đạt
- Điểm 1: Phân tích quá sơ sài, diễn đạt yếu
Trang 5- Đi ểm 0: Hoàn toàn lạc đề.