Đọc thêm: Mùa lá rụng trong vườn Trích Ma Văn Kháng I- Tìm hiểu tiểu dẫn.. Đọc thêm: Mùa lá rụng trong vườn Trích Ma Văn Kháng I- Tìm hiểu tiểu dẫn.. Đọc thêm: Mùa lá rụng trong vườn
Trang 2Mùa
lá
rụng trong vườn
Ma Văn Kháng
Trang 3Tiết Đọc thêm: Mùa lá rụng trong vườn
(Trích)
Ma Văn Kháng
I- Tìm hiểu tiểu dẫn.
1- Tác giả.
Sau năm 1975, Ma Văn
Kháng là một trong những
nhà văn sớm có ý thức đổi
mới cách viết của mình
Ông chuyển mối quan tâm
đến xã hội ở bình diện lịch
sử chính trị sang bình –
diện sinh hoạt thế sự, kể về
đạo đức cá nhân, về văn
hoá truyền thống.
Trang 4Tiết Đọc thêm: Mùa lá rụng trong vườn
(Trích)
Ma Văn Kháng
I- Tìm hiểu tiểu dẫn.
1- Tác giả.
2- Tác phẩm: Mùa lá rụng trong vườn (1985)
- Thể loại: Tiểu thuyết
- Tóm tắt:
- Nội dung: (SGK)
Trang 5Các thành viên trong gia đình ông Bằng
Ông, bà Bằng
Cả Tường - Hoài
(Đã hy sinh)
Vợ Chồng
Đông-Lý
Vợ chồng Luận-Phượng Vợ chồng Cừ Cần
Dư Nga Quân anh Quân em
Trang 6Tiết Đọc thêm: Mùa lá rụng trong vườn
(Trích)
Ma Văn Kháng
II- Hướng dẫn đọc- hiểu.
1- Đọc văn bản
- Đọc
- Tóm tắt
- Vị trí trích đoạn (sgk)
- Chú thích từ khó (sgk)
- Bố cục:
+ Nhân vật chị Hoài
+ Nhân vật ông Bằng
+ Khung cảnh ngày tết trong nhà ông Bằng.
Trang 7Tiết Đọc thêm: Mùa lá rụng trong vườn
(Trích)
Ma Văn Kháng
II- Hướng dẫn đọc- hiểu.
1- Đọc văn bản
2- Hướng dẫn tìm hiểu văn bản.
a Nhân vật chị Hoài:
Trang 8Nhóm 1,2,3: Tìm
chi tiết miêu tả
chân dung chị
Hoài trong đoạn
trích? Quan hệ
của chị với gia
đình ông Bằng?
Thái độ của
Đông, Luận, Lí,
Phượng đối với
chị?
Nhóm 4,5,6:
Tìm những chi tiết miêu tả hành động, tâm trạng của chị Hoài ? Hoạt động nhóm:
Trang 9Thời gian
xuất hiện:
chiều 30
tết
Chân
dung: người phụ nữ nông thôn , khuôn mặt rộng có cặp mắt đằm thắm và cái miệng tươi.
Quan hệ với gia đình ông Bằng: là dâu trưởng (vợ anh cả Tư
ờng) nay đã
tái giá
Thái độ của các em đối với chị: Bất ngờ, xúc
động, thân thiện,
quyến luyến.
Hình ảnh chị khi xuất hiện trong nhà ông Bằng:
(Hai con mắt đậm
nỗi bồi hồi, tíu tít ) hỏi han khắp lượt mọi người trong gia đình chị biết hết mọi việc trong nhà
(Thế nên tôi mới sốt
ruột phải lên ngay Tôi sợ ông buồn).
Mang quà quê: gạo nếp và giò thủ do chồng chị làm vì
(ông thích ăn giò
thủ lắm đấy), chị vẫn nhớ thói quen,
sở thích của cha chồng.
Gặp ông bằng: Chị
Hoài (gần như ,
lao về phía ông Bằng ( ) thốt lên một tiếng như tiếng nấc) Nỗi niềm xúc
động dâng trào cực
độ.
Chắp
tay
trước
bàn
thờ tổ
tiên
Nhân vật chị Hoài
Trang 10Tiết Đọc thêm: Mùa lá rụng trong vườn
(Trích)
Ma Văn Kháng
2- Hướng dẫn tìm hiểu văn bản.
a Nhân vật chị Hoài:
=> Chị Hoài là người phụ nữ nông thôn đảm đang, tháo vát, hồn hậu, đằm thắm nghĩa tình thuỷ chung (Tái giá song vẫn quan hệ thân thiết, chân thành với gia đình ông Bằng .)
=> Vẻ đẹp của chị Hoài là
vẻ đẹp của người phụ nữ
Việt Nam trong truyền thống gắn bó với mô hình gia đình nền nếp gia phong, sống nặng nghĩa tình.
Trang 11Tiết Đọc thêm: Mùa lá rụng trong vườn
(Trích)
Ma Văn Kháng
2- Hướng dẫn tìm hiểu văn bản.
b Nhân vật ông Bằng:
Trang 12Nhân vật ông Bằng
Ngoại hình: cao,
gầy hơn mọi ngày
nhưng trang trọng
và chỉnh tề hơn,
gương mặt ánh lên
cảm xúc của con
người trước ngư
ỡng cửa năm mới.
Tâm trạng khi gặp Hoài:
(sững lại, thoáng ngơ ngẩn, mắt chớp liên hồi, môi ông lật bật không thành tiếng, có cái cảm giác ông sắp khóc oà, giọng ông khê đặc khàn rè, rút khăn tay chấm ké mắt) Nỗi
niềm xúc động rưng rưng, tư
ởng chừng hiếm có ở một ngư
ời đàn ông.
Tâm trạng khi đứng trước bàn thờ:
Quên hết mọi thứ xung quanh
kể cả bản thân.
Trôi ngược về quá khứ: tri ân với cha mẹ, tổ tiên; tâm tình với vợ và con trai cả.
Trở lại thực
tại: mắt cay
xè, lòng lại bồn ngộn.
Trang 13
Qua đoạn văn , em hiểu gì về quan niệm tâm linh của người Việt khi thờ cúng
tổ tiên? (Thờ cúng tổ tiên là tưởng nhớ đến người đã khuất hay hành vi mê tín dị
đoan?)
Trong khi sống với tâm thức, tại sao ông Bằng không nhắc đến người
con thứ tư?
Trong lời khấn của ông không nhắc đến người con trai thứ tư (Cừ) vì anh đã vượt biên trốn ra nước ngoài Đó là nỗi đau của gia đình ông.
Nhận xét chung về nhân vật?
Trang 14Tiết Đọc thêm: Mùa lá rụng trong vườn
(Trích)
Ma Văn Kháng
2- Hướng dẫn tìm hiểu văn bản.
b Nhân vật ông Bằng:
=> Ông Bằng là kiểu nhân vật đặc trưng cho lớp người rất phổ biến
trong xã hội ta : trọng đạo đức gia đình và các chuẩn mực xã hội truyền
thống nhưng đang phải gánh chịu nỗi đau từ cơn lốc thị trường tàn phá
vào giá trị gia đình.
Trang 15Tiết Đọc thêm: Mùa lá rụng trong vườn
(Trích)
Ma Văn Kháng
c Khung cảnh tết trong nhà ông Bằng và truyền thống văn hoá dân tộc:
Trang 16HS thảo luận nhóm cặp đôi
Khung cảnh tết và dòng tâm tư cùng với lời khấn của ông Bằng trước bàn thờ gợi cho em cảm xúc và suy nghĩ gì về truyền thống văn hoá riêng của dân tộc ta?
Trang 17Tiết Đọc thêm: Mùa lá rụng trong vườn
(Trích)
Ma Văn Kháng
c Khung cảnh tết trong nhà ông Bằng và truyền thống văn hoá dân tộc:
Chiều 30 Tết: gia
đình sum họp,
thăm hỏi lẫn
nhau, dâng cúng
tổ tiên rồi cùng
nhau ăn bữa tất
niên mà ai nấy
đều hân hoan
khác thường.
Dòng tâm tư của ông Bằng khi đứng trứơc bàn thờ gia tiên: tri ân tổ tiên, tưởng nhớ những lời gia huấn; tâm tình với người đã khuất
Ông thấy quá khứ và thực
tại không tách rời “Tổ tiên
không tách rời con cháu Tất cả liên kết một mạch bền chặt, thuỷ chung.”
Cách ứng xử giữa các nhân vật giàu giá trị nhân bản
=> Biểu hiện của văn hoá dân tộc, là sự thành kính đối với tổ tiên, là sự gắn bó của quan hệ dòng tộc, gia đình.
Trang 18Tiết Đọc thêm: Mùa lá rụng trong vườn
(Trích)
Ma Văn Kháng
III- Tổng kết
- Xây dựng kết cấu truyện hợp lí.
- Thành công trong những đoạn văn miêu tả
diễn biến tâm
lí con người.
Văn bản giàu
giá trị hiện
thực, giá trị văn
hoá dân tộc, giá
trị nhân bản
sâu sắc, đặc
biệt là đề cao
vai trò của gia
đình.
Nghệ thuật Nội dung
Trang 19Tiết Đọc thêm: Mùa lá rụng trong vườn
(Trích)
Ma Văn Kháng
3- Củng cố, luyện tập (2 phút):
- HS thảo luận: Em thử đặt tên cho trích đoạn và giải thích vì sao đăt tên như
thế?
4- Dặn dò: Học bài, tìm đọc tác phẩm, soạn bài: Một người Hà Nội
- Gia đình là đơn vị xã hội có vai trò to lớn để bảo tồn đạo đức tình cảm, văn hoá truyền thống dân tộc -> Điểm nhìn mới của nhà văn