Các bước làm tinh thể học
1, un nóng n Đ ướ c trong m t cái ch o ộ ả B n ch c n cho vào ch o ạ ỉ ầ ả
120 ml là un n c n khi sôi l n t n
• Tr em c n ẻ ầ được s giám sát c a ngự ủ ườ ới l n khi un nđ ước
ho c s d ng nặ ử ụ ước nóng
S d ng nử ụ ướ ọc l c s t t h n nẽ ố ơ ướ ấ ừc l y t vòi
2, Ch n mu i ọ ố Có r t nhi u lo i mu i khác nhau, m i lo i s t o ấ ề ạ ố ỗ ạ ẽ ạ
thành tinh th v i hình d ng, c u trúc khác nhau Dể ớ ạ ấ ướ đi ây là m t vàiộ
lo i mu i và ạ ố đặc tr ng tinh th c a chúng:ư ể ủ
• Mu i n c n vài ngày ố ă ầ để ạ t o thành tinh th Mu i "i- t" tuy khó ể ố ố
t o thành các tinh th hoàn h o nh ng b n v n có th th y tinh th ạ ể ả ư ạ ẫ ể ấ ể
xu t hi n.ấ ệ [2]
• Mu i magiê sulfat (còn g i là mu i epsom) s t o thành các ố ọ ố ẽ ạ
tinh th nh h n tinh th mu i n và có hình kim Th i gian t o thànhể ỏ ơ ể ố ă ờ ạ
tinh th c a lo i mu i này ng n h n so v i mu i n, b n có th mua ể ủ ạ ố ắ ơ ớ ố ă ạ ể
mu i epsom t i hi u thu c ho c các c a hàng bán hóa ch t.ố ạ ệ ố ặ ử ấ
• Mu i nhôm r t d t o tinh th , ôi khi ch c n vài gi là b n có ố ấ ễ ạ ể đ ỉ ầ ờ ạ
th th y các tinh th b ng m t thể ấ ể ằ ắ ường.[3] B n có th mua lo i mu i ạ ể ạ ố
này khu v c bán gia v trong các siêu th ho c t i các c a hàng bánở ự ị ị ặ ạ ử
hóa ch t.ấ
•
3, Hòa tan càng nhi u mu i càng t t ề ố ố Nh c ch o ra kh i b p, cho ấ ả ỏ ế
kho ng 50-100 gam mu i vào ch o và khu y ả ố ả ấ đề đếu n khi dung d ch ị
trong ch o tr nên trong su t N u lả ở ố ế ượng mu i trên hòa tan hoàn ố
toàn trong nước (t c là b n không th y h t mu i nào trong dung ứ ạ ấ ạ ố
d ch), hãy cho thêm m t thìa n a Khu y th t ị ộ ữ ấ ậ đề đếu n khi còn h t ạ
mu i không th hòa tan vào dung d ch.ố ể ị
• Cách này chính là cách t oạ dung d ch siêu bão hòa ị ây là Đ
tr ng thái mà dung d ch (ph n ch t l ng) ch a nhi u mu i h n so v iạ ị ầ ấ ỏ ứ ề ố ơ ớ
lượng mu i mà nố ướ ở đ ềc i u ki n bình thệ ường có th hòa tan.ể
Trang 24, Đổ dung d ch trên vào m t l s ch ị ộ ọ ạ Hãy đổ dung d ch m t cách ị ộ
c n th n vào l ho c m t bình ch a trong su t, ch u nhi t Bình ch aẩ ậ ọ ặ ộ ứ ố ị ệ ứ
ph i th t s ch ả ậ ạ để không làm nh hả ưởng đến quá trình k t tinh (K t ế ế
tinh là quá trình t o thành tinh th t dung d ch.)ạ ể ừ ị
mu i trong dung d ch r i vào bình N u trong bình có mu i h t thì tinhố ị ơ ế ố ạ
th s b t ể ẽ ắ đầu k t tinh xung quanh nh ng h t ó thay vì trên s i dây ế ữ ạ đ ợ
mà b n s ạ ẽ đặt vào nh ng bở ữ ước ti p theo ế
•
5, N u mu n, b n có th thêm màu th c ph m vào bình ế ố ạ ể ự ẩ Ch c n ỉ ầ
vài gi t ph m màu là b n có th t o màu cho tinh th Ph m màu có ọ ẩ ạ ể ạ ể ẩ
th khi n tinh th không ể ế ể được to đẹp tuy nhiên c ng không nh ũ ả
hưởng quá nhi u ề
6 Bu c m t s i dây gai, dây dù ho c dây ch ã b n nhi u l p ộ ộ ợ ặ ỉ đ ệ ề ớ quanh bút chì Độ dài c a bút chì ph i ủ ả đủ để đặt ngang trên mi ng ệ
bình B n c ng có th s d ng que nh a ho c que g , mi n là que ạ ũ ể ử ụ ự ặ ỗ ễ
có chi u dài thích h p.ề ợ
• Nh ng k nh và b m t xù xì c a s i dây là a i m lý tữ ẽ ỏ ề ặ ủ ợ đị đ ể ưởng
tinh th mu i bám vào và k t tinh
để ể ố ế [4] Vì th b n không nên s d ngế ạ ử ụ
nh ng lo i dây có b m t nh n nh dây câu cá.ữ ạ ề ặ ẵ ư
7, C t dây t i ắ ớ độ dài v a ừ đủ để toàn b s i dây l l ng trong ộ ợ ơ ử dung d ch ị tinh th s ch bám vào o n dây ể ẽ ỉ đ ạ được nhúng trong dung
d ch, vì th b n c n c t ị ế ạ ầ ắ đủ để đ ạ o n cu i c a dây không ch m vào ố ủ ạ
áy bình, n u dây quá dài tinh th s thành m t kh i h n n và xù
xì
8, Đặ t bút chì ho c que ngang mi ng bình ặ ệ Dây bu c bút chì c nộ ở ầ
c th vào dung d ch Có th dùng b ng dính c nh bút chì
vào thân bình n u bút chì b trế ị ượt ra kh i mi ng bình.ỏ ệ
• C g ng không ố ắ để ợ s i dây ch m vào thành bình vì nh v y tinhạ ư ậ
th s b t ể ẽ ắ đầu k t tinh thành bình theo hế ở ướng vào trong, v sau s ề ẽ
t o thành kh i không ạ ố đẹp
9, Đặ t bình n i v ng chãi, an toàn ở ơ ữ C n tr ng không ẩ ọ để thú nuôi
Trang 3hay tr em t i g n B n có th ch n v trí ẻ ớ ầ ạ ể ọ ị đặt bình theo m t s m o ộ ố ẹ
nh dỏ ướ đi ây:
nhi u ánh n ng m t tr i ho c ề ắ ặ ờ ặ đặt trước qu t (ch y m c gió nh ạ ạ ở ứ ỏ
nh t) Theo cách này thì tinh th có th ch l n t i m t m c ấ ể ể ỉ ớ ớ ộ ứ độ nh t ấ
nh và có kích c khá nh
• Ch n n i râm mát n u b n mu n thu ọ ơ ế ạ ố được m t ộ đơn tinh th ể
l n thay vì m t c m tinh th ớ ộ ụ ể [5] Có th ể đặ ọt l trên m t mi ng mút ho c ộ ế ặ
nh ng v t li u ch ng s c, gi m ch n ữ ậ ệ ố ố ả ấ động, rung l c.ắ [6] (Dù v n có ẫ
kh n ng b n s thu ả ă ạ ẽ được m t ám tinh th l n x n, tuy nhiên trong ộ đ ể ộ ộ
ó s có nh ng tinh th l n)
• Mu i magie sulfat (và m t vài lo i mu i không ph bi n khác) ố ộ ạ ố ổ ế
k t tinh trong t l nh nhanh h n là n i có nhi t ế ủ ạ ơ ở ơ ệ độ cao
10,Ch tinh th k t tinh ờ ể ế Thường xuyên ki m tra xem tinh th ã k tể ể đ ế
tinh trên s i dây ch a Mu i magie sulfat và mu i nhôm có th k t ợ ư ố ố ể ế
tinh ch trong vài gi , nh ng c ng có th m t vài ngày b n m i nhìn ỉ ờ ư ũ ể ấ ạ ớ
th y tinh th Mu i n thấ ể ố ă ường b t ắ đầu k t tinh sau m t ế ộ đến hai ngày,
ôi khi ph i m t c tu n Nh ng tinh th li ti mà b n th y trên s i dây
s ti p t c t ng kích c trong vài tu n ti p theo.ẽ ế ụ ă ỡ ầ ế
• Khi nước ngu i d n, lộ ầ ượng mu i trong dung d ch v n cao h n ố ị ẫ ơ
lượng mu i có th hòa tan trong nố ể ướ ạc l nh Chính i u này khi n đ ề ế
phân t mu i trong dung d ch không n nh, d n ử ố ị ổ đị ẫ đến m t nấ ước và bám vào s i dây.ợ [7] Khi nước b c h i, các phân t mu i v n còn l i ố ơ ử ố ẫ ạ
trong dung d ch, khi ó tr ng thái không n nh gia t ng làm cho ị đ ạ ổ đị ă
chúng d k t tinh h n.ễ ế ơ