bai 40. thấu kính hội tụ

Thấu kính hội tụ có đặc điểm gì mà khi hứng ánh sáng mặt trời có thể đốt được mảnh giấy?... Chùm tia ló ra khỏi thấu kính có đặc điểm gì mà người ta gọi nó là thấu kính hội tụ?. Tìm hiểu

Vật Lí 9

Nguyễn H u ữ Đứ c Trường thcs An Ninh

Qu ng Ninh – Qu ng Bình ả ả

Câu hỏi: Hiện tượng khúc xạ ánh sáng là gì? Hãy nêu mối quan hệ giữa góc tới và góc khúc xạ

trong hiện tượng khúc xạ ánh sáng.

(5 phút)

Đáp án:

- Hiện tượng tia sáng truyền từ môi trường trong suốt này sang môi trường trong suốt khác bị gãy khúc tại mặt phân cách giữa hai môi trường gọi là hiện khúc xạ ánh sáng

- Khi góc tới tăng (giảm) thì góc khúc xạ cũng tăng (giảm)

Thấu kính hội tụ có đặc điểm gì mà khi hứng

ánh sáng mặt trời có thể đốt được mảnh giấy?

I Đặc điểm của thấu kính

hội tụ:

1 Thí nghiệm:

* Tia sáng tới thấu kính

gọi là tia tới Tia sáng ra

khỏi thấu kính gọi là tia

ló

• C1 Chùm tia ló ra khỏi thấu kính có đặc điểm gì mà

người ta gọi nó là thấu kính hội tụ?

• C2 Hãy chỉ ra tia tới, tia ló trong thí nghiệm

Tiết 46 Bài 42. THẤU KÍNH HỘI TỤ

C3 Tìm hiểu, so sánh độ dày phần rìa so với

phần giữa của thấu kính hội tụ dùng trong thí

nghiệm

Các dạng thấu kính hội tụ:

Tiết 46 Bài 42. THẤU KÍNH HỘI TỤ

I Đặc điểm của thấu kính

hội tụ:

1 Thí nghiệm:

2 Hình dạng của thấu kính

hội tụ:

Thấu kính hội tụ làm bằng

vật liệu trong suốt, có phần

rìa mỏng hơn phần ở giữa

Kí hiệu của thấu kính

hội tụ:

C4 Quan sát lại thí nghiệm Trong ba tia tới thấu kính, tia nào qua thấu kính truyền

thẳng không bị đổi hướng? Tìm cách kiểm tra

Tiết 46 Bài 42. THẤU KÍNH HỘI TỤ

I Đặc điểm của thấu kính

hội tụ:

1 Thí nghiệm:

2 Hình dạng của thấu

kính hội tụ:

II Trục chính, quang tâm,

tiêu điểm, tiêu cự của

thấu kính hội tụ:

1 Trục chính:( )

2 Quang tâm:(O)

• C5 Quan sát lại thí nghiệm

ở hình 42.2 và cho biết điểm

hội tụ F của chùm tia ló nằm trên đường thẳng chứa tia tới nào? Hãy biểu diễn

chùm tia tới và chùm tia ló trên hình 42.4

Tiết 46 Bài 42. THẤU KÍNH HỘI TỤ

I Đặc điểm của thấu kính

hội tụ:

1 Thí nghiệm:

2 Hình dạng của thấu kính

hội tụ:

II Trục chính, quang tâm,

tiêu điểm, tiêu cự của

thấu kính hội tụ:

1 Trục chính:( )

2 Quang tâm:(O)

3 Tiêu điểm:

Hình 42.4

O

Tiết 46 Bài 42. THẤU KÍNH HỘI TỤ

I Đặc điểm của thấu kính

hội tụ:

1 Thí nghiệm:

2 Hình dạng của thấu kính

hội tụ:

II Trục chính, quang tâm,

tiêu điểm, tiêu cự của

thấu kính hội tụ:

1 Trục chính:( )

2 Quang tâm:(O)

3 Tiêu điểm:

Mỗi thấu kính có hai tiêu

điểm F và F’ nằm về hai

phía của thấu kính

Hình 42.5

C6 Vẫn thí nghiệm trên, nếu chiếu chùm tia tới vào mặt bên kia của thấu kính thì chùm tia ló có đặc điểm gì?

F O

O F

F’

a)

b)

• Nếu cho tia tới đi qua tiêu điểm của thấu kí hội tụ thì tia ló song song với trục chính

Tiết 46 Bài 42. THẤU KÍNH HỘI TỤ

I Đặc điểm của thấu kính

hội tụ:

1 Thí nghiệm:

2 Hình dạng của thấu kính

hội tụ:

II Trục chính, quang tâm,

tiêu điểm, tiêu cự của

thấu kính hội tụ:

1 Trục chính:( )

2 Quang tâm:(O)

3 Tiêu điểm:

4 Tiêu cự:

OF = OF’ = f gọi là tiêu cự

của thấu kính

F’ F

O

• C7 Trên hình 42.6 có vẽ thấu kính hội tụ, quang tâm O, trục chính , hai tiêu điểm F và F’, các tia tới 1, 2, 3 Hãy vẽ tia ló của các tia tới này

Tiết 46 Bài 42. THẤU KÍNH HỘI TỤ

I Đặc điểm của thấu kính

hội tụ:

1 Thí nghiệm:

2 Hình dạng của thấu

kính hội tụ:

II Trục chính, quang tâm,

tiêu điểm, tiêu cự của

thấu kính hội tụ:

1 Trục chính:( )

2 Quang tâm:(O)

3 Tiêu điểm:

4 Tiêu cự:

III Vận dụng:

(1) (2) (3)

F’

F S

O

• C8 Hãy trả lời câu hỏi

ở phần mở bài:

• Thấu kính hôïi tụ là gì?

Tiết 46 Bài 42. THẤU KÍNH HỘI TỤ

I Đặc điểm của thấu kính

hội tụ:

1 Thí nghiệm:

2 Hình dạng của thấu

kính hội tụ:

II Trục chính, quang tâm,

tiêu điểm, tiêu cự của

thấu kính hội tụ:

1 Trục chính:( )

2 Quang tâm:(O)

3 Tiêu điểm:

4 Tiêu cự:

III Vận dụng:

Hoàn thành các bài tập sau đây

• Trong câu chuyện “Cuộc du lịch của viên thuyền trưởng

Hát-tê-rát” người ta đã chế tạo một thấu kính hội tụ từ tảng băng nước ngọt, hứng tia nắng mặt trời để đốt cháy bùi

nhùi.

• Năm 1763, lần đầu tiên ở Anh người ta đã tiến hành thành công thí nghiệm dùng thấu kính hội tụ làm từ băng đốt cháy gỗ.

• Trong kính thiên văn và kính hiển vi người ta lắp ghép

nhiều thấu kính hội tụ tạo

thành một hệ thấu kính để nhìn rõ những vật nhỏ hoặc những vật ở xa

• Thấu kính hội tụ được dùng làm vật kính của máy ảnh

• (các em sẽ được tìm hiểu ở

• bài 47)

Bài tập về nhà: 42-43.3 sách bài tập

Oân lại kiến thức Toán học về các trường hợp đồng dạng của tam giác đã học ở lớp 8

Tìm hiểu: Aûnh tạo bởi thấu kính hội tụ có đặc điểm gì? Cách dựng ảnh của một vật tạo bởi thấu kính hội tụ như thế nào?

• Chân thành cảm ơn

• quý thầy cô giáo

đã tham dự giờ học này