Bài 13. Bài toán dân số

Bài 13. Bài toán dân số tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất cả các lĩnh vực kinh...

TRƯỜNG PTDTBT-THCS BẢN CÁI

ĐẾN VỚI TIIẾT NGỮ VĂN

Kiểm tra bài cũ :

Câu hỏi: Nêu nội dung ý nghĩa văn bản “Ôn dịch thuốc

lá”?

ĐÁP ÁN:

Giống như ôn dịch, nạn nghiện thuốc lá dễ lây lan và gây tổn thất to lớn cho sức khỏe và tính mạng con người Song nạn nghiện thuốc lá còn nguy hiểm hơn cả ôn dịch: nó gặm nhấm sức khỏe con người nên không dễ kịp thời nhận

biết, nó gây tác hại nhiều mặt đối với cuộc sống gia đình và xã hội Bởi vậy muốn phòng chống cần có biện pháp và quyết tâm triệt để.

Viết theo phương thức biểu đạt nào?

Thể loại: Nhật dụng PTBĐ: Nghị luận kết hợp tự sự, thuyết minh

- Phần 3 (Kết bài): Còn lại: Kêu gọi loài

người cần hạn chế sự bùng nổ dân số

Em hãy chỉ ra các ý lớn (luận điểm) của phần thân bài?

 Ý 1 : Nêu lên bài toán cổ và dẫn đến kết

luận: mỗi ô bàn cờ ban đầu chỉ vài hạt

thóc, tưởng là ít, nhưng gấp đôi theo cấp

số nhân thì là một con số khủng khiếp.

như lượng thóc trong các ô bàn cờ.

rất nhiều vì thế việc kế hoạch hóa gia đình rất khó thực hiện.

? Bài toán dân số được đặt ra từ bao giờ?

 Bài toán dân số được đặt ra từ thời cổ đại.

? Vấn đề dân số và kế hoạch hóa gia đình được đặt ra khi nào?

Vấn đề dân số và kế hoạch hóa gia đình mới đặt ra vài chục năm nay.

- Bài toán dân số và kế hoạch

hóa gia đình, 1 vấn đề hiện đại

nhưng đã được đặt ra từ thời

cổ đại

?Thái độ của tác giả

như thế nào trước vấn

đề đó?

- Không tin >< Sáng mắt ra

? Em có nhận xét gì về cách đặt vấn đề của tác giả Thái

An trong phần mở đầu của

văn bản?

 Cách đặt vấn đề tương phản, tạo sự bất ngờ, hấp dẫn, lôi cuốn được người đọc.

- Bài toán dân số và kế hoạch hóa gia

đình, 1 vấn đề hiện đại nhưng đã được

đặt ra từ thời cổ đại

-> Lập luận tương phản, bất ngờ, tự

nhiên, lôi cuốn sự chú ý người đọc

2 Bài toán dân số

? Sự gia tăng dân số trên thế giới được tác giả lý giải thông qua câu chuyện gì?

giả Thái An lý giải bằng câu

chuyện bài toán cổ: việc kén

rễ của nhà thông thái.

? Em hãy tóm tắt câu

chuyện bài toán cổ?

- Nhà thông thái kén rể bằng cách đưa ra 1

bàn cờ tướng gồm 64 ô.

- Ông yêu cầu các chàng trai phải đặt thóc

theo cấp số nhân vào các ô bàn cờ

- Ai đủ số thóc theo yêu cầu của bài toán sẽ

được làm rể nhưng không chàng trai nào

đủ thóc vì số thóc ấy nhiều đến mức có

thể phủ khắp bề mặt trái đất này.

Ô bàn cờ

Số thóc

Diện tích đất đai

Dân số thế giới

? Theo quan niệm của Kinh Thánh khởi đầu dân số thế giới là bao nhiêu? Đến năm 1995 là bao nhiêu? Con số ấy

ứng với ô thứ mấy của bàn cờ?

- Theo Kinh Thánh khởi đầu: 2 người

- Đến năm 1995: 5,63 tỉ người đạt đến

ô thứ 33 của bàn cờ.

- Bài toán dân số và kế hoạch

hóa gia đình, 1 vấn đề hiện đại

nhưng đã được đặt ra từ thời

cổ đại

-> Lập luận tương phản, bất

ngờ, tự nhiên, lôi cuốn sự chú

ý người đọc

2 Bài toán dân số

- Từ bài toán cổ -> Dân

số thế giới tăng theo cấp số nhân:

+ Khởi đầu : 2 người+ 1995: 5,63 tỉ người (ô thứ 33 của bàn cờ)

? Nêu nghệ thuật tác giả sử dụng ?

- Bài toán dân số và kế hoạch

hóa gia đình, 1 vấn đề hiện đại

nhưng đã được đặt ra từ thời

cổ đại

-> Lập luận tương phản, bất

ngờ, tự nhiên, lôi cuốn sự chú

ý người đọc

2 Bài toán dân số

- Từ bài toán cổ -> Dân

số thế giới tăng theo cấp số nhân:

+ Khởi đầu : 2 người+ 1995: 5,63 tỉ người (ô thứ 33 của bàn cờ)

-> So sánh, tự sự + lập luận chặt chẽ =>Gây hứng thú, lòng tin, dễ hiểu, có sức thuyết phục cao

 Em hãy cho biết ở đoạn thứ 3

phần thân bài tác giả trình bày về vấn đề gì?

Tỉ lệ sinh con của phụ nữ một số nước

Qua đó em có nhận xét gì về khả năng sinh con của người phụ nữ?

 - Khả năng sinh con ở phụ nữ rất cao.

Như vậy để kìm hãm đà tăng nhanh dân

số thế giới, các nhà khoa học đưa ra chỉ tiêu như thế nào? Và chỉ tiêu đó sẽ được thực hiện ra sao?

- Chỉ tiêu mỗi gia đình từ 1-2 con => Khó thực hiện.

- Bài toán dân số và kế hoạch

hóa gia đình, 1 vấn đề hiện đại

nhưng đã được đặt ra từ thời

cổ đại

-> Lập luận tương phản, bất

ngờ, tự nhiên, lôi cuốn sự chú

ý người đọc

2 Bài toán dân số

- Từ bài toán cổ -> Dân

số thế giới tăng theo cấp số nhân:

+ Khởi đầu : 2 người+ 1995: 5,63 tỉ người (ô thứ 33 của bàn cờ)

-> So sánh, tự sự + lập luận chặt chẽ =>Gây hứng thú, lòng tin, dễ hiểu, có sức thuyết phục cao

- Khả năng sinh con ở phụ nữ rất cao

 Em có nhận xét gì về tư liệu thuyết minh?

- Bài toán dân số và kế hoạch

hóa gia đình, 1 vấn đề hiện đại

nhưng đã được đặt ra từ thời

cổ đại

-> Lập luận tương phản, bất

ngờ, tự nhiên, lôi cuốn sự chú

ý người đọc

2 Bài toán dân số

- Từ bài toán cổ -> Dân

số thế giới tăng theo cấp số nhân:

+ Khởi đầu : 2 người+ 1995: 5,63 tỉ người (ô thứ 33 của bàn cờ)

-> So sánh, tự sự + lập luận chặt chẽ =>Gây hứng thú, lòng tin, dễ hiểu, có sức thuyết phục cao

- Khả năng sinh con ở phụ nữ rất cao

-> Số liệu cụ thể

THỐNG KÊ VÀ DỰ BÁO SỰ PHÁT TRIỂN

CỦA DSTG TỪ 1950 -> 2050

- Từ năm 2000 9-2003 (45 tháng) dân số trên TG đã tăng 240.673.967 người.

- Số dân đó gấp khoảng ~ 3 lần số dân Việt Nam hiện nay.

- Từ số liệu trên ta có thể tính được tốc độ gia tăng dân số của thế giới:

+ Mỗi ngày tăng khoảng: 178.277 người.

+ Mỗi giờ tăng khoảng : 7.428 người.

Câu hỏi thảo luận:

? Dân số thế giới tăng quá nhanh thì sẽ có

ảnh hưởng như thế

nào đối với đời sống

trên trái đất?

Dân trí thấp

Nghèo nàn Lạc hậu

Bùng nổ

dân số

Kinh tế kém phát triển

 Dân số tăng cao kìm hãm sự phát triển kinh tế - xã hội  nghèo đói, bệnh tật, lạc hậu.

ChÊt l îng cuéc sèng thÊp

Nghèo đói - thất nghiệp -

chất lượng cuộc sống thấp

ïn t¾c giao th«ng ë

c¸c thµnh phè lín trªn

thÕ giíi

ïn t¾c giao th«ng ë ViÖt Nam

Bệnh viện : bệnh nhân và người đi khám quá tải

Cạn kiệt tài nguyên, ô nhiễm môi trường, thất nghiệp…

Trẻ em nghèo đói ở các nước Châu Phi

Trẻ em nghèo đói ở các nước Châu Phi

Trẻ em nghèo đói ở các nước Châu Phi

Trẻ em nghèo đói ở các nước Châu Phi

Trẻ em nghèo đói ở Việt Nam

Trẻ em nghèo đói ở Việt Nam

Thất học ở Châu Phi

- Bài toán dân số và kế hoạch

hóa gia đình, 1 vấn đề hiện đại

nhưng đã được đặt ra từ thời

cổ đại

-> Lập luận tương phản, bất

ngờ, tự nhiên, lôi cuốn sự chú

ý người đọc

2 Bài toán dân số

- Từ bài toán cổ -> Dân

số thế giới tăng theo cấp số nhân:

+ Khởi đầu : 2 người+ 1995: 5,63 tỉ người (ô thứ 33 của bàn cờ)

-> So sánh, tự sự + lập luận chặt chẽ =>Gây hứng thú, lòng tin, dễ hiểu, có sức thuyết phục cao

- Khả năng sinh con ở phụ nữ rất cao

-> Số liệu cụ thể

Tốc độ gia tăng dân số quá nhanh -> kinh tế, văn hóa kém phát triển, đời sống nghèo nàn lạc hậu

THẢO LUẬN NHÓM

Theo em con đường nào là tốt nhất để hạn chế sự gia tăng dân số? Vì sao?

TRẢ LỜI

- Đẩy mạnh giáo dục đặc biệt là giáo dục cho phụ nữ là con đường tốt nhất để kìm hãm sự phát triển và bùng nổ dân số.

- Vì: Sinh đẻ là quyền của phụ nữ không thể cấm đoán bằng mệnh lệnh và các biện pháp thô bạo….chỉ có giáo dục mới giúp mọi người hiểu rõ hậu quả của bùng nổ dân

số gắn liền với đói nghèo và lạc hậu.

Đứng trước tình hình

đó, tác giả kêu gọi mọi người phải làm gì để

hạn chế và kìm hãm sự gia tăng dân số trên thế giới?

- Bài toán dân số và kế hoạch

hóa gia đình, 1 vấn đề hiện đại

nhưng đã được đặt ra từ thời

cổ đại

-> Lập luận tương phản, bất

ngờ, tự nhiên, lôi cuốn sự chú

ý người đọc

2 Bài toán dân số

- Từ bài toán cổ -> Dân

số thế giới tăng theo cấp số nhân:

+ Khởi đầu : 2 người+ 1995: 5,63 tỉ người (ô thứ 33 của bàn cờ)

->So sánh, tự sự + lập luận chặt chẽ =>Gây hứng thú, lòng tin, dễ hiểu, có sức thuyết phục cao

- Khả năng sinh con ở phụ nữ rất cao

-> Số liệu cụ thể

Tốc độ gia tăng dân số quá nhanh -> kinh tế, văn hóa kém phát triển, đời sống nghèo nàn lạc hậu

3 Lời kêu gọi

- Hạn chế sự bùng nổ

và gia tăng dân số là tất yếu, cấp bách, khẩn thiết.

Theo các em chúng ta phải làm gì để đáp

ứng những lời kêu

gọi đó?

Khẩu hiệu liên quan kế hoạch hoá gia đình

* Dù gái hay trai chỉ hai là đủ.

* Gia đình chỉ có một hoặc hai con

Mới có hạnh phúc mới còn ấm no.

* Dừng lại ở hai con để nuôi dạy

cho tốt.

Dù gái hay trai chỉ hai là đu

Qua bài văn này tác giả muốn gửi gắm

đến chúng ta điều gì? Nghệ thuật gì được tác giả sử dụng chủ yếu trong bài văn?

 - Đất đai không sinh thêm, con người lại ngày

càng nhiều lên gấp bội Nếu không hạn chế sự gia tăng dân số thì con người sẽ tự làm hại

chính mình Từ câu chuyện bài toán cổ, tác giả đưa ra con số buộc người đọc phải liên tưởng và suy ngẫm sự gia tăng dân số đáng lo ngại của

thế giới, nhất là những nước chậm phát triển.

 - Nghệ thuật:

 + Phương thức biểu đạt: nghị luận kết hợp với

tự sự - thuyết minh.

 + Lập luận chặt chẽ số liệu rõ ràng, chính xác.

- Bài toán dân số và kế hoạch

hóa gia đình, 1 vấn đề hiện đại

nhưng đã được đặt ra từ thời

cổ đại

-> Lập luận tương phản, bất

ngờ, tự nhiên, lôi cuốn sự chú

ý người đọc

2 Bài toán dân số

- Từ bài toán cổ -> Dân

số thế giới tăng theo cấp số nhân:

+ Khởi đầu : 2 người+ 1995: 5,63 tỉ người (ô thứ 33 của bàn cờ)

->So sánh, tự sự + lập luận chặt chẽ =>Gây hứng thú, lòng tin, dễ hiểu, có sức thuyết phục cao

- Khả năng sinh con ở phụ nữ rất cao

-> Số liệu cụ thể

Tốc độ gia tăng dân số quá nhanh -> kinh tế, văn hóa kém phát triển, đời sống nghèo nàn lạc hậu

3 Lời kêu gọi

- Hạn chế sự bùng nổ

và gia tăng dân số là tất yếu, cấp bách, khẩn thiết.

IV Ghi nhớ

(sgk/132)

V Luyện tập

1/ Con đường tốt nhất để hạn chế gia

tăng dân số là đẩy mạnh giáo dục cho phụ nữ Bởi vì sinh đẻ là quyền cua phụ nữ, không thể cấm đoán hay dùng các biện pháp thô bạo đối với họ Chỉ có giáo dục mới giúp họ hiểu ra nguy cơ cua vấn đề bùng nổ dân số, vấn đề dân số gắn liền với

đói nghèo hay hạnh phúc.

2/ Sự gia tăng dân số có tầm quan trọng hết sức to lớn đối với tương lai nhân loại, nhất là đối với các nước nghèo nàn, lạc hậu vì dân số tăng nhanh sẽ ảnh hưởng đến con người về nhiều mặt như : chỗ ở, lương thực, môi trường, việc làm, giáo dục … dẫn đến đói nghèo, lạc hậu.

Củng cố: Em hãy hệ thống lại kiến thức bài học bằng sơ đồ?

 BÀI TOÁN DÂN SỐ

Nếu không hạn chế sự gia tăng dân

số thì con người sẽ tự làm hại chính

mình.

 Sự gia tăng dân số đáng lo ngại

của thế giới, nhất là những nước

chậm phát triển.

+ Phương thức biểu đạt: nghị luận kết hợp với tự sự - thuyết minh + Lập luận chặt chẽ số liệu rõ ràng, chính xác

BÀI CA DAO VUI

Gái một con trông mòn con mắt

Gái hai con con mắt liếc ngang