Bài 10. Bài thơ về tiểu đội xe không kính

Hình ảnh những chiếc xe không kính Không có kính không phải vì xe không có kính Bom giật bom rung kính vỡ đi rồi.... Không có kính rồi xe không có đèn Không có mui xe thùng xe có x

Giáo viên thực

hiện:

Ph¹m TiÕn DuËt

- Ph¹m TiÕn DuËt (1941 – 2007)

- Quª qu¸n: Thanh Ba, Phó Thä.

- Tiªu biÓu cho thÕ hÖ nhµ th¬ thêi chèng Mü.

- §Ò tµi: ng êi lÝnh vµ thanh niªn xung

phong trªn tuyÕn ® êng Tr êng

S¬n.

- Phong c¸ch th¬ : s«i næi, trÎ trung, tinh nghÞch mµ s©u s¾c.

1.T¸c gi¶:

- S¸ng t¸c n¨m 1969

- § îc gi¶i nhÊt cuéc thi th¬ b¸o V¨n nghÖ.

- In trong tËp “VÇng tr¨ng quÇng löa”

2 T¸c phÈm:

1 Đọc

- Giọng vui t ơi khoẻ khoắn, ngang tàng, trẻ trung sôi nổi

2 Giải thích từ khó

- Tiểu đội:

- Chông chênh:

- Tự do, giọng điệu linh hoạt, ít

vần, 4 câu một khổ.

Đơn vị gồm 12 ng ời

Đu đ a, không vững chắc, không yên ổn.

3 Thể thơ 3 Thể thơ

4 Nhan đề bài thơ

- Nhan đề dài, tưởng như cú chỗ thừa nhưng thu hỳt người đọc ở cỏi vẻ lạ độc đỏo của nú.

- Làm nổi bật hỡnh ảnh toàn bài : những chiếc xe khụng kớnh.

- Hai chữ “bài thơ” cho thấy rừ hơn cỏch nhỡn, cỏch khai thỏc hiện thực của tỏc giả, tỏc giả muốn núi về chất thơ của hiện thực khốc liệt thời chiến tranh, chất thơ của tuổi trẻ hiờn ngang, dũng cảm.

1 Ng«n ng÷, giäng ®iÖu cña bµi th¬:

- Ng«n ng÷ : GÇn víi v¨n xu«i.

- Giäng ®iÖu : ngang tµng hãm

hØnh.

2 Hình ảnh những chiếc xe

không kính Không có kính không phải vì xe không

có kính Bom giật bom rung kính vỡ đi rồi

*Nghệ thuật:

Sử dụng điệp từ, ngữ: Không, không phải

Động từ mạnh: Giật, rung

Giọng điệu ngôn ngữ: Thản nhiên nh khẩu

ngữ hàng ngày

=> Vẻ ngoài: Trần trụi đến biến dạng,

mang trên mình đầy th ơng

tích.

Không có kính rồi xe không có

đèn

Không có mui xe thùng xe có x ớc

=> Hiện thực: Dữ dội, ác liệt, tàn khốc

* T thế:

Ung dung buồng lái ta ngồi

Nhìn đất/ nhìn trời/ nhìn

thẳng

Nhìn thấy gió vào xoa mắt

đắng

Nhìn thấy con đ ờng chạy thẳng vào tim

Thấy sao trời và đột ngột cánh chim

Nh sa ,/ nh ùa/ vào buồng lái

=> Ung dung, hiên ngang bình tĩnh tập trung cao độ

Nghệ thuật: Đảo ngữ: ung dung

Điệp từ ngữ: nhìn, nhìn thấy

Nhân hoá: xoa, chạy, sa, ùa

2 Hình ảnh những chiến sĩ lái

xe

* Tinh thÇn

Dòng c¶m, bÊt chÊp khã kh¨n nguy

hiÓm

Kh«ng cã kÝnh õ th× cã bôi

Bôi phun tãc tr¾ng nh ng êi giµ

Ch a cÇn röa ph× phÌo ch©m ®iÕu thuèc

Nh×n nhau mÆt lÊm c êi ha ha

Kh«ng cã kÝnh õ th× ít ¸o

M a tu«n, m a xèi nh ngoµi trêi

Ch a cÇn thay l¸i tr¨m c©y sè n÷a

M a ngõng, giã lïa kh« mau th«i NghÖ thuËt:

- So s¸nh: nh

- §iÖp ng÷, ®iÖp cÊu tróc: ch a cÇn, kh«ng cã ,

kh«ng cã kÝnh õ th×

- KhÈu khÝ ngang tµng: õ th×

* Tình đồng chí đồng

đội:

Những chiếc xe từ trong bom rơi

Đã về đây họp thành tiểu đội

Gặp bè bạn suốt chặng đ ờng đi tới

Bắt tay qua cửa kính vỡ rồi

Bếp Hoàng Cầm ta dựng giữa trời

Chung bát đũa nghĩa là gia đình đấy Võng mắc chông chênh đ ờng xe chạy

Lại đi, lại đi trời xanh thêm.

=> Tình đồng chí, đồng đội gắn bó

thân mật keo sơn.

Em hãy chỉ ra đặc sắc nghệ thuật trong khổ thơ cuối và cho biết tác dụng của các biện pháp nghệ thuật ấy?

0 10 100 120

Nghệ thuật:

Liệt kê: Không kính, không đèn, không có mui

Điệp từ: Không có

Đối lập: không

Có

(kính, đèn, mui, thùng xe x ớc) > < Có trái tim

(Vật chất) (Tinh thần)

Hoán dụ, t ợng tr ng: Trái tim ng ời lính nồng nàn yêu n ớc, sôi trào ý chí chiến đấu giải phóng

miền Nam

⇒ Quyết tâm cao độ, niềm tin sắt đá, chiến đấu vì miền Nam thân yêu

IV Tổng

kết:

Nội dung

Bài thơ về tiểu đội xe không kính

Nghệ thuật

- Giọng điệu

ngang tàng.

- Đảo ngữ, điệp

từ, nhân hóa,

hoán dụ…

- Ngôn ngữ tự

nhiên, gần với

khẩu ngữ.

- Hình ảnh độc đáo: những chiếc xe

không kính.

- Khắc họa hình ảnh những chiến sĩ lái xe trên tuyến đ ờng Tr ờng Sơn thời kì

đánh Mỹ với t thế hiên ngang, lạc quan dũng cảm.

Bµi tËp

1:

a.Giống nhau:

• V ợt qua khó khăn

• Tình đồng đội keo sơn gắn bó

• ý chí chiến đấu và tinh thần lạc quan

So sánh hình ảnh ng ời lính trong “Bài

thơ về tiểu đội xe không kính” với ng ời lính trong bài thơ “Đồng chí” (Chính

Hữu)

b Khác nhau:

•“Đồng chí”: Những ng ời nông dân mặc áo lính giản dị, chân thành, chất phác

•‘Bài thơ về tiểu đội xe không kính”: Những chiến sĩ trẻ hồn nhiên, hóm hỉnh, t ơi tắn, trẻ trung

Bài tập

2

• Häc thuéc lßng bµi th¬

• Häc ghi nhí

• So¹n bµi: Tæng kÕt tõ

vùng

12/15/17