VÀI NÉT VỀ BỐI CẢNH LỊCH SỬDời đô từ Hoa Lư về thành Đại La và đổi tên Thăng Nhà Lý do Lý Công Uẩn Lý Thái Tổ sáng lập.. Đạo Phật phát triển mạnh khơi nguồn cho nghệ thuật phát triển Ba
Trang 1BÀI 9: THƯỜNG THỨC MỸ THUẬT
SƠ LƯỢC VỀ MĨ THUẬT THỜI LÝ
(1010- 1225)
Trang 2I VÀI NÉT VỀ BỐI CẢNH LỊCH SỬ
Dời đô từ Hoa Lư về thành Đại La và đổi tên Thăng
Nhà Lý do Lý Công Uẩn (Lý Thái Tổ) sáng lập Ông lên ngôi năm 1009 nhưng đến năm 1010 mới lấy niên hiệu đầu tiên là Thuận Thiên nên có nhiều tài liệu ghi nhà Lý thành lập năm 1010.
Có nhiều chính sách tiến bộ để phát triển đất nước.
Đạo Phật phát triển mạnh khơi nguồn cho nghệ thuật phát triển
Ban hành bộ luật thành văn đầu tiên của nước ta (bộ luật Hình thư), ban hành chính sách “ngụ binh ư nông”, đắp đê xây dựng hệ thống thủy lợi đầu tiên ở nước ta, cảng biển Vân Đồn( Quảng Ninh) phát triển tạo điều kiện thông
thương buôn bán cả trong và ngoài nước…
Trang 3I VÀI NÉT VỀ BỐI CẢNH LỊCH SỬ
Một số vua nhà Lý đã đi tu, các tăng ni có địa vị trong xã hội
Nhà Lý tồn tại 215 năm trải qua 9 đời vua là thời kỳ đất nước cường thịnh với nhiều thay đổi lớn (Dời đô, Vua Lý Thánh Tông đổi tên nước từ Đại Cồ Việt thành Đại Việt Nhà Lý đã đánh tan quân xâm lược Tống, đánh Chiêm Thành mở mang
bờ cõi…), nền kinh tế xã hội phát triển và ổn định kéo theo văn hóa - nghệ thuật phát triển.
Trang 5i vµi nÐt vÒ bèi c¶nh lÞch sö
Hơn 1 năm sau khi lên ngôi vua, tháng 7 âm lịch năm 1010, Lý Thái tổ tiến hành dời đô từ Hoa lư (Ninh Bình) về Đại La (Hà Nội) Ông đã ban hành Chiếu dời
đô vào mùa xuân năm 1010
Việc tìm đất, nghị bàn đến việc chuẩn bị để dời đô diễn
ra tương đối khẩn trương Từ Hoa Lư về thành Đại
La có thể đi theo đường bộ hoặc theo đường thuỷ Sử
cũ không ghi chép chi tiết nhà Lý dời đô bằng đường nào Các nhà nghiên cứu đã kết luận: triều nhà Lý dời
đô bằng đường thuỷ, và chỉ có dời đô bằng đường thuỷ thì mới an toàn và tải được cả bộ máy triều đình đông đảo cùng vật chất bảo đảm đồ sộ đi kèm
Trang 6Bia Lý Thái Tổ bên sông Sào Khê tại cố đô Hoa Lư, nơi vua
ban chiếu dời đô
Trang 7Mô phỏng cảnh nhà Lý dời đô về Đại La
Trang 8Chiếu dời đô của Vua Lý Thái Tổ- Ngữ văn 8
Về văn học:
Trang 9Nam quốc sơn hà
Nam quốc sơn hà Nam đế cư,
Tiệt nhiên định phận tại thiên thư
Như hà nghịch lỗ lai xâm phạm,
Nhữ đẳng hành khan thủ bại hư
Sông núi nước Nam
Sông núi nước Nam vua Nam ở,
Rành rành định phận tại sách trời
Cớ sao lũ giặc sang xâm phạm,
Chúng bay sẽ bị đánh tơi bời.
Thời Lý có bài thơ Nam quốc sơn hà - Ngữ văn 7
Trang 10LÝ THƯỜNG KIỆT :
Ông tên thật là Ngô Tuấn (1019 - 1105) , là con của Sùng Tiết tướng quân Ngô An Ngữ , người phường Thái Hòa, thành Thăng Long (Hà Nội ngày nay) Có tài liệu lại nói quê ông
là làng An Xá, huyện Quảng Đức (Cơ Xá, huyện Gia Lâm ngày nay).
Gia đình ông nối đời làm quan cho nhà Lý, ông có nhiều mưu lược, có tài làm tướng
Trang 11Đền thờ Lý Thường Kiệt tại Thanh Hoá
Trang 12II SƠ LƯỢC VỀ MĨ THUẬT THỜI LÝ
Qua những hình ảnh trên hãy cho biết mĩ thuật nhà Lý
có những loại hình nghệ thuật nào?
Có ba loại hình nghệ thuật: Kiến trúc, Điêu khắc và Nghệ thuật gốm
Trang 13Bản đồ kinh thành Thăng long
Kiến trúc kinh đô Thăng Long được
chia làm mấy phần?
Nhà Lý có mấy thể loại kiến trúc?
Có 2 thể loại: Kiến trúc cung đình và kiến trúc Phật
giáo
Là nơi sinh sống và làm việc của ai?
Là nơi ở, làm việc của vua và hoàng tộc
Các công trình trong Hoàng thành như
thế nào?
Có nhiều công trình tráng lệ như điện
Càn Nguyên, Giảng Võ, Tập Hiền…
Là nơi sinh sống của những ai?
Là khu vực sinh sống của các tầng lớp
dân cư trong xã hội
Công trình nào là tiêu biểu nhất của
Kinh thành?
Công trình tiêu biểu nhất là Văn Miếu –
Quốc Tử Giám
Văn Miếu – Quốc Tử Giám
II SƠ LƯỢC VỀ MĨ THUẬT THỜI LÝ
Trang 14kiÕn tróca.Kiến trúc cung đình (kinh thành Thăng Long)
II SƠ LƯỢC VỀ MĨ THUẬT THỜI LÝ
Trang 15Hai loại: Tháp và chùa.
Tháp có mối quan hệ như thế nào với chùa?Là một bộ phận của chùa
Hãy kể tên một số tháp tiêu biểu
Tháp Phật tích (Bắc Ninh), tháp Chương Sơn (Nam
Định), tháp Báo Thiên (Hà Nội)…
Tháp Chương SơnVườn tháp chùa Phật Tích
II SƠ LƯỢC VỀ MĨ THUẬT THỜI LÝ
Trang 161 NghÖ thuËt
kiÕn trócb.Kiến trúc Phật giáo.
Chùa của nhà Lý có đặc điểm gì?
Có quy mô khá lớn và thường được xây dựng
ở những nơi có cảnh trí đẹp
Kể tên các chùa tiêu biểu
Chùa Một Cột (Hà Nội), chùa Dạm, chùa Phật Tích
(Bắc Ninh)…
Chùa Phật TíchDấu tích chùa Dạm
Chùa Một Cột xưa và nay
II SƠ LƯỢC VỀ MĨ THUẬT THỜI LÝ
Trang 172.Nghệ thuật điêu khắc và trang trí
Điêu khắc nhà Lý được chia làm mấy thể loại?
Hai loại: Tượng và chạm khắc.Hai thể loại đó khác nhau cơ bản ở điểm nào?
Tượng thể hiện vẻ đẹp ở mọi góc nhìn còn chạm khắc chỉ thể hiện vẻ đẹp ở một phía
Chạm khắc Chạm khắc
II SƠ LƯỢC VỀ MĨ THUẬT THỜI LÝ
Trang 182 NghÖ thuËt ®iªu kh¾c
vµ trang trÝa Tượng
Tượng nhà Lý thể hiện những hình ảnh gì
Có các thể loại tượng như tượng Phật, tượng
người chim, tượng thú…
Các bức tượng còn lại đến giờ chủ yếu chất liệu gìChất liệu còn đến giờ chủ yếu là đá
II SƠ LƯỢC VỀ MĨ THUẬT THỜI LÝ
Trang 19b Chạm khắc
Chạm khắc thường dùng để làm gì?
Thường dùng để trang trí cho các
công trình kiến trúc
Nội dung chủ yếu của chạm khắc thời Lý là gì?
Nội dung là các hình hoa, lá, mây, sóng
nước, hình móc câu… đặc biệt là hình rồng
Rồng thời Lý có đặc điểm gì?
Rồng thời Lý hiền lành mềm mại được
coi là hình tượng tiêu biểu cho nghệ thuật trang trí của dân tộc ta
2 NghÖ thuËt ®iªu kh¾c
vµ trang trÝ
II SƠ LƯỢC VỀ MĨ THUẬT THỜI LÝ
Trang 203 NghÖ thuËt
gèmNhà Lý có những trung tâm sản
xuất gốm lớn nào?
Có những trung tâm lớn như Thăng
Long, Bát Tràng, Thổ Hà, Thanh Hóa
Có những loại men quý nào?
Có các loại men quí như:Men ngọc, men
da lươn, men trắng ngà…
Hình dáng gốm thời Lý như thế nào?
Hình dáng thanh thoát, trang nhã
Men ngọc Men da lươn
Men trắng ngà
Trang 21III ĐẶC ĐiỂM CỦA MĨ THUẬT THỜI LÝ
Các công trình kiến trúc có đặc điểm gì?Các công trình kiến trúc thường có qui mô lớn
và được đặt ở những nơi có cảnh quan đẹp
Tượng và chạm khắc đẵ đạt tới trình độ cao
Có nhiều trung tâm sảng xuất gốm lớn, có nhiều loại men quí, hình dáng đẹp
Tượng và chạm khắc đã đạt
được điều gì?
Gốm thời Lý có những đặc
điểm gì nổi bật?
Trang 221 Vua Lý Thánh Tông đã cho dời kinh đô từ hoa Lư về Đại la
2.Nhà lý đã đánh thắng quân xâm lược Minh.
3.Các công trình kiến trúc nhà lý thường nhỏ bé.
4 Điêu khắc nhà Lý rất tinh xảo.
5 Rồng Nhà Lý hiền hòa, mềm mại.
6 Gốm nhà Lý không có gì đặc sắc.
7 Mĩ thuật thời Lý phát triển rực rỡ
Các nhóm hãy đánh dấu vào ô mà nhóm cho là thích hợp
CÂU HỎI TRẮC NGHIỆM
Trang 23IV BÀI TẬP VỀ NHÀ
-Làm các câu hỏi trong SGK.
-Sưu tầm tranh ảnh, bài viết về thời nhà Lý -Tìm hiểu về đề tài HỌC TẬP.
-Chuẩn bị đầy đủ đồ dùng học tập.