04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai 04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai 04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai04 Dụng cụ và thiết bị Hyundai
Trang 1WELCOME TO HYUNDAI
Trang 2CÁC BIỂN CẢNH BÁO VÀ CHỈ DẪN
Biển
Cảnh báo Ý nghĩa Cảnh báo Biển Ý nghĩa Biển Cấm Ý nghĩa
Dễ bắt lửa Cảnh báo phải cẩn
thận
Không hút thuốc
Đường dành cho xe
lửa
Trang 3Cửa thoát hiểm dày bảo hộ Luôn đeo dày bảo hộ Luôn đeo
Biển Cảnh báo: Chỉ thị những khu vực nguy hiểm.
Biển Cấm: Cấm một số hành động nào đó.
Biển Chỉ dẫn: Chỉ dẫn lối thoát hiểm hoặc cấp cứu khi có sự cố.
Biển Nhắc nhở: Nhắc nhở các biện pháp để cải thiện điều kiện an toàn
CÁC BIỂN CẢNH BÁO VÀ CHỈ DẪN
Trang 4BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG
Xưởng Dịch vụ
Nhiên liệu
Nước / Năng lượng
Thu hồi dầu máy tái sử dụngXử lý môi trườngBảo vê
Xưởng Dịch vụ là nơi sử dụng nhiều năng lượng, nhiên liệu và các loại vật tư độc hai và đổng thời
cũng thải ra nhiều chất độc hại cho môi trường Các chất thải nguy hiểm như bình ắc quy hỏng, các loại lọc, các loại dầu máy … Rác thải chứa nhiều dầu mỡ Nước thải chứa nhiều kim loại nặng Do vậy, đối với các chất thải nguy hiểm phải được thu hồi, bảo quản và xử lý theo đúng quy định về Bảo vệ môi
trường của Nhà nước Nước thải phải có thiết bị tách dầu mở, tách kim loại nặng trước khi thải ra môi trường
Trang 5CÁC LOẠI DỤNG CỤ THÔNG DỤNG
Trang 6Dụng cụ là các loại dụng cụ cơ khí hoặc máy móc đơn giản Dụng cụ cầm tay được thiết kế để làm một hoặc một số công việc nhất định nào đó mà chỉ dùng năng lượng (lực) từ người sử dụng chứ không dùng một loại mô tơ nào khác Để bảo dưỡng và sửa chữa xe phải dùng rất nhiều loại dụng cụ với hình dáng và kích thước khác nhau Ngoài các dụng cụ thông dụng trên, đối với từng loại xe lại sử dụng một
số dụng cụ đặc biệt gọi là SST Dụng cụ đặc biệt được thiết kế để rút ngắn thời gian thao tác, đảm bảo
an toàn cho người sử dụng và đảm bảo không gây hư hại cho các chi tiết Hãy tra sổ Hướng dẫn sửa chữa để biết cụ thể của từng loại dụng cụ đặc biệt
CÁC LOẠI DỤNG CỤ THÔNG DỤNG
Trang 7CÁC LOẠI MÁY CHUẨN ĐOÁN
Đối với các xe của Hyundai đều được trang bị các thiết bị chuẩn đoán chuyên dùng Trước đây là thiết
bị Hi-Scan, hiện nay là các thiết bị GDS và G-Scan Khi sử dụng các thiết bị này có thể chuẩn đoán và tìm được lỗi từ rất nhiều các mô đun điều khiển trọng xe như ECM, TCM, PCM, BCM, SRSCM, ABSCM
… Đối với các xưởng dịch vụ của Hyundai bắt buộc phải trang bị các loại máy này mới có thể đáp ứng được yêu cầu công việc
Trang 8SỬ DỤNG ĐÚNG DỤNG CỤ CHO TỪNG CÔNG VIỆC CỤ THỂ
Việc sử dụng đúng dụng cụ cho từng công việc cụ thể là rất quan trọng Do vậy phải luôn chọn đúng chủng loại và kích thước dụng cụ Việc chọn sai dụng cụ có thể dẫn đến mất an toàn cho người sử dụng, làm hỏng dụng cụ, làm hỏng xe, mất nhiều thời gian Dụng cụ có dấu hiệu bị hỏng cần phải được thay mới ngay Không để dụng cụ trong túi quần hoặc túi áo, nó có thể làm mất an toàn
Dụng cụ hỏng cần thay ngay Không để dụng cụ trong túi áo
Trang 9CƠ LÊ CÂN LỰC
Cờ lê cân lực bao gồm một tay lắc bánh cóc và một thiết bị được tích hợp vào để đo lực xiết (mô mem) tác động lên bu lông hoặc đai ốc được xiết Trong rất nhiều trường hợp cần phải xiết đủ lực cho bu lông hoặc đai ốc, nếu lực xiết thiếu sẽ không đủ để giữ chi tiết, nếu lực xiết thừa có thể làm hỏng chi tiết hoặc khiến cho các chi tiết động không chuyển động được Thường có hai loại cờ lê cân lực Loại đồng hồ: trên cờ lê có một kim chỉ và một thước chia để chỉ ra gần đúng lực xiết Loại đặt trước: Có thể đặt trước lực xiết, sau đó, khi xiết đủ lực nó sẽ phát ra một âm thanh báo hiệu đã đạt được lực xiết đã đặt
Cờ lê cân lực là một thiết bị chính xác do vậy yêu cầu sử dụng, cân chỉnh, bảo quản và bảo dưỡng đúng theo yêu cầu của nhà sản xuất Không sử dụng cờ lê cân lực để tháo Khi xiết, tốc độ phải chậm và đều, không dừng nửa chừng, không kéo với một hành trình quá ngắn
Trang 10MÁY ÉP THỦY LỰC Đồng hồ
Áp suất
Bơm thủy lực Chốt khóa
Máy ép thủy lực được sử dụng để lắp và tháo vòng bi, bạc lót …
Khi sử dụng máy ép thủy lực cần lưu ý:
Luôn điều chỉnh vị trí bàn ép thích hợp và đủ tầm của cần ép tùy
thuộc vào kích thước của chi tiết Luôn đỡ bàn ép bằng chốt khóa
Khi vận hành máy ép cần quan sát hoạt động của bơm thủy lực
và đồng hồ áp suất
Tra cứu thêm sách Hướng dẫn sửa chữa để biết cần phải dùng
thêm các dụng cụ đặc biệt gì
Trang 11MŨI TA RÔ VÀ BÀN ZEN
Mũi ta rô được dùng để tạo ren trong Thường có 3 loại mũi ta rô, một loại có ren đến tận mặt đầu (H1)
có thể ta rô đền tận đáy lỗ; một loại có đường ren dừng trước mặt đầu một chút (H2) và loại có đường ren cách xa mặt đầu (H3), với loại này sẽ giúp dễ và giảm áp lực cắt ở các đường ren đầu tiên Để sử dụng được ta rô, các lỗ phải được khoan với đường kính nhỏ hơn đường kính ren danh nghĩa Để ta rô được dễ dàng đầu tiên sử dụng ta rô H3, sau đó đến H2 và cuối cùng đến H1
Bàn ren dùng để tạo ren ngoài Để ren được, phôi phải được chế tạo có đường kính nhỏ hơn đường
kính ren danh nghĩa một chút và phần đầu được vát góc để dễ tạo các bước ren đầu tiên Các bàn ren thường có các vít điều chỉnh để mở rộng hoặc thu hẹp đường kính so với đường kính danh nghĩa một chút để phù hợp với loại vật liệu, nhà sản xuất và độ sắc của bàn ren
H3H2
H1
Bàn ren
Trang 12Dầu bôi trơn
Quay ¼vòng lùi
Quay 1/2∼2/3vòng tiến
PHƯƠNG PHÁP TA RÔ
Không giống như quá trình khoan, ta rô và ren không tự động đưa phoi ra ngoài Không thể ta rô hoặc ren liên tục từ đầu cho đến cuối với một chuyển động quay, vì làm như vậy nó tạo ra một phoi dài làm kẹt mũi khoan và cò thể dẫn đến gãy ta rô hoặc phôi Do vậy, khi ren hoặc ta rô, cứ mỗi khi quay ½ đến 2/3 vòng tiến thì quay khoản ¼ vòng lùi để thoát phoi Định kỳ phải quay ngược và rút hẳn mũi ta rô ra
để làm sạch phoi, nhất là cho các lỗ tịt Trong quá trình ren và ta rô, hãy tra thêm dầu vào vị trí gia công
để bôi trơn
Trang 13CẦU NÂNG KÍCH CÁ SẤU VÀ CHÂN ĐỠ
Cầu nâng được sử dụng để kiểm tra gầm xe, thay dầu, tháo lắp động cơ, hộp số Cầu nâng có thể có
loại 2 cột hoặc 4 cột Điểm đặt bàn đỡ cầu nâng cần xác định rõ trước khi nâng xe
Kích cá sấu thường được dùng để tháo lắp lốp, hộp số, hộp vi sai Để nâng hoặc hạ sử dụng cần bơm Chân đỡ cố định dùng để đỡ xe trong trường hợp xe được nâng lên khi sử dụng kích cá sấu để kiểm
tra hoặc sửa chữa dưới gầm xe Khi sử dụng chân đỡ cố định hãy dùng bốn chân cho một xe Điều chỉnh độ cao của chân đỡ sao cho xe được đỡ một cách cân bằng
Trang 14CÁC DỤNG CỤ CHUYÊN DỤNG KHÁC
Kiểm tra dung dịch
ắc quy
Máy xúc rửa vòi phun Dụng cụ kiểm tra
áp suất buồng đốt Dụng cụ kiểm tra độ kín buồng đốt Dụng cụ kiểm tra độ kín nắp máy
Trang 15BULÔNG VÀ ĐAI ỐC
Bu lông là một chi tiết kẹp chặt sử dụng ren, bu lông thường lắp xuyên qua vật được kẹp chặt và được
giữ tại vị trí bằng đai ốc hoặc bằng lỗ ren bên trong một vật khác Bu lông là một cơ cấu kẹp chặt được
sử dụng rất thông dụng cho cả mối ghép tạm thời và mối ghép lâu dài
Đai ốc là một chi tiết kẹp chặt với lỗ ren trong Đai ốc được phân chia thành nhiều loại khác nhau tùy
thuộc vào hình dáng Đai ốc thường được sử dụng với bu lông tạo thành một cơ cấu kẹp chặt
Bu lông và đai ốc thường được phân loại theo cường độ kéo
Đai ốc thường
Đai ốc
xẻ rãnh
Đai ốc hoa
Đai ốc
mũ
Đai ốc vuông
Đai ốc
tự hãm
Đai ốc ren dôi
Đai ốc
tự hãm
Đai ốc kép
Trang 16Vít là một chi tiết hình trụ có rãnh nghiêng hoặc ren nghiêng bên ngoài Nó thường được dùng để kẹp
chặt hoặc dùng trong cơ cấu biến chuyển động quay thành chuyển động thẳng Vít dùng để kẹp chặt gồm có phần thân có ren hình trụ hoặc côn và phần đầu Phần thân có ren nghiêng chạy quanh Ren có thể được làm đủ cứng để có chức năng như một mũi ta rô (vít tự cắt ren) Căn cứ vào kiểu ren vít còn được chia làm hai loại ren phải và ren trái Đầu vít được thiết kế với rất nhiều hình dạng khác nhau căn
cứ vào mốt ghép và dụng cụ
Đầu
đai ốc
Đầu lục giác
Đầu hoa thị
Đầu +
Đầu tròn
Đầu phẳng
Đầu trụ
Đầu ovan
Trang 17KÝ HIỆU KÍCH THƯỚC CỦA BU LÔNG ĐAI ỐC
Đường kính danh nghĩa của bu lông, đai ốc và vít được tính bằng mm và tiêu chuẩn hóa theo ISO, kí hiệu bằng chữ M Ví dụ M6 thì có nghĩa là đường kính danh nghĩa 6mm
Bước ren thay đổi theo đường kính danh nghĩa nhưng cũng không theo một quy luật cụ thể nào, ví du M3 có bước ren 0.5mm, M4 là 0.7mm, M6 là 1mm …
M 10 x 1.25
BB
Trang 18LỰC XiẾT CỦA BU LÔNG ĐAI ỐC
Trên xe, rất nhiều mối lắp dùng bu lông, một số trong số đó yêu cầu phải xiết đủ mô men theo tiêu chuẩn Đơn vị lực xiết tính theo N.m hoặc lb Các hình minh họa sau đây mô tả cách tính lực xiết
1kg trọng lượng tương đương với 1kg.f (kilô gam
hoặc 98NVới 10kg lực tác dụng và
tay đòn 0.1m thì lực xiết là
1kg.m hoặc 98N.m
Tay đòn 0.2m 10kghoặc 98NVới 10kg lực tác dụng và
tay đòn 0.2m thì lực xiết là 2kg.m hoặc 196N.m
Trang 19Bu lông và đai ốc được chia thành rất nhiều cấp bậc khác nhau tùy theo sức bền kéo Bu lông và đai ốc trên xe Hyundai được phân loại theo tiêu chuẩn JIS Để tìm lực xiết, hãy xem số được dập nổi trên đầu
bu lông và tra ra lực xiết Với các bu lông không có chữ dập nổi cần tra sổ Hướng dẫn sửa chữa để biết được chính xác lực xiết
Trang 20CÁCH LẤY BU LÔNG GÃY
Trong khi xiết bu lông, nếu lực xiết quá lớn có thể làm gãy bu lông, một nửa bu lông nằm lại trong lỗ Khi
đó hãy thử một trong các phương pháp sau đây để lấy phần bu lông gãy ra ngoài:
Với các bu lông đường
kính lớn hoặc gãy khi lực
xiết nhỏ thì có thể dùng mũi
đột để lấy phần gãy ra
Khoan một lỗ vào phần thân bu lông gãy sau đó dùng dụng cu lấy bu lông gãy để lấy phần gãy ra
Cũng có thể dùng một bu lông khác để lấy ra Khi đó phải khoan và ta rô một lỗ bên trong phần gẫy Ren của bu lông phải ngược ới ren của phần bu lông gãy
Dụng cụ lấy bu lông gãy
Trang 21ĐỆM - CHỐT - THEN
Đệm: được sử dụng để đỡ lực xiết từ bu lông, để bảo vệ bề mặt tiếp xúc giữa bu lông, đai ốc và chi tiết Đệm cũng được dùng đúng với ý nghĩa là đệm, có thể là lò xo hoặc thiết bị giúp cho bu lông hoặc đai ốc không tự nới lỏng trong khi làm việc
Chốt: được sử dụng trong trục, hộp số, vi sai… để chống quay hoặc chống trượt
Then: là chi tiết trung gian để truyền lực giữa trục với may ơ và ngược lại
Đệm phẳng Đệm vênh Đệm răng
khóa ngoài
Đệm răngkhóa trong
Đệm khóa
Then vuông Then dẹt Then bán nguyệt
Trang 22BÁNH RĂNG
Bánh răng được thiết kế để truyền công suất từ bánh răng đến một chi tiến có răng khác (bánh răng hoặc thanh răng) Hình dạng của răng được thiết kế sao cho giảm mòn, ồn, rung động và hiệu suất truyền lực cao nhất trong quá trình hoạt động Thông thường có hai bánh răng với kích thước khác nhau ghép thành một cặp cho phép mô men tại bánh răng chủ động tăng lên khi truyền sang bánh răng bị động ở tốc độ thấp và giảm xuống khi truyền sang bánh răng bị động ở tốc độ cao Nguyên lý này được sử dụng nhiêu trong hộp số và hộp vi sai của ô tô
Bánh răng trụ răng thẳng là
loại bánh răng thông dụng
nhất Giá thành rẻ nhưng có
tiếng ồn lớn khi hoạt động
Bánh răng trụ răng nghiêng được sử dụng để giảm ồn
Bánh răng trụ răng xoắn dùng để truyền lực giữa hai trục vuông góc với nhau
Trang 23BÁNH RĂNG
Bánh răng côn
răng thẳng
Bánh răng cônRăng xoắn
Thanh răng bánh răng
Bánh vít trục vít Bánh răng vòng răng Bánh răng hipôit
Trang 24Ổ BI
Ổ bi được thiết kế để giảm ma sát trong các cơ cấu máy Ổ bi được chia làm nhiều loại tùy thuộc theo hình dạng, và nguyên lý hoạt động
Tải trọng ổ bi chia làm hai nhóm chủ yếu là tải trọng hướng kính và tải trọng dọc trục Tùy vào mục đích
sử dụng mà một ổ có thể chỉ chịu tải hướng kính, chỉ chịu tải dọc trục hoặc chịu cả hai
Tải trọng
hướng kính
Tải trọngdọc trục
Tải trọnghướng kính
Tải trọngdọc trục
Trong các ổ bi của máy phát, bơm nước của động
cơ chủ yếu chịu tải trọng
hướng kính
Trong ổ bi của ghế xoay trong các quán bar chủ yếu chịu tải trọng dọc trục
Trong ổ bi của may ơ bánh
xe chịu cả tải trọng hướng kính và tải trọng dọc trục
Trang 25Ổ BI
Ổ bi được chia làm nhiều loại khác nhau, trong ô tô, dùng chủ yếu các loại sau:
Vòng bi cầu: có thể chịu được cả tải trọng hướng kính và tải trọng dọc trục, được sử dụng khi tải trọng tương đối nhỏ Trong vòng bi cầu tiếp xúc giữa các bề mặt trượt là tiếp xúc điểm nên ma sát thấp nhưng tải trọng cũng thấp theo
Vòng bị trụ: dùng cho trường hợp tải trọng lớn và chủ yếu là tải trọng hướng kính Tiếp xúc giữa các beè mặt là tiếp xúc đường nên chịu được tải trọng lớn hơn
Vòng bi kim: tương tự như vòng bi trụ nhưng được lắp ở các vị trí có không gian hạn chế
Vòng bi trụ chịu lực chiều trục: các bi trụ được đặt nghiêng để chịu lực chiều trục
Vòng bi trụ côn: có thể sử dụng trong trường hợp tải trọng hướng kính và chiều trục lớn thường được lắp vào may ơ bánh xe tựa lưng vào nhau để chịu lực chiều trục theo cả hai hướng
Vòng bi cầu Vòng bi trụ Vòng bi trụ côn Vòng bi kim
Trang 27THƯỚC CẶP
Khi sử dụng thước cặp cần chú ý:
Bề mặt được đo và bề mặt thước cặp cần làm sạch trước khi đo
Thường xuyên kiểm tra các bề mặt đo của thước cặp xem có dấu hiệu mòn
Sử dụng phần mỏng của mỏ kẹp khi đo các bề mặt hẹp Thông thường đo ở giữa mỏ kẹp
Cách đo không đúng
Cách đo đúng
Trang 28PAN ME
Pan me là một thiết bị đo được sử dụng rộng rãi để đo chiều dầy của khối, đường kính trong, đường kính ngoài của trục và chiều sâu của rãnh Ca líp có độ chính xác cao, dễ đo và dễ đọc Căn cứ vào vật được
đo mà ca líp được chia làm 3 loại
Ca líp đo ngoài: đo dây, cầu, trục trụ, chiều dày
Ca líp đo trong: đo lỗ hở
Ca lip đo chiều sâu: đo chiều sâu của lỗ, rãnh
TrụcMặt tựa
Trang 29PAN ME
Trục được tiện ren chính xác có bước ren là 0.5mm, do vậy, khi trục quay được 1 vòng thì nó tịnh tiến được 0.5mm Chỉ số chính được chia thành từng 1mm với một gạch phụ chia 0.5 mm bên trên Chỉ số phụ được chia thành 50 phần bằng nhau với mỗi phần tương đương 0.01mm Như vậy để đọc số được
đo ta chỉ cần đọc chỉ số chính (có để ý đến phền chia 0.5mm) và cộng với chỉ số phụ Ngày nay, một số
ca líp còn thêm chỉ số phụ thứ 2 có vạch chia 0.002mm giúp đo có độ chính xác cao hơn Khi đo ta vặn ống chính cho trục vừa chạm vào chi tiết cần đo sau đó vặn ống phụ cho đến khi nghe thấy tiếng “cách” nhỏ thì dừng lại
Cách đọc chỉ số đo Ban đầu vặn ống chính Sau đó vặn ống phụ
Cách!
Cách!
Cách!
Trang 30ĐỒNG HỒ SO
Đồng hồ so là một thiết bị đo chính xác dùng để đo các khoảng cách nhỏ Khoảng cách nhỏ có thể từ 1mm đến 50mm nhưng thông dụng nhất vẫn nằm trong khoảng 10mm Độ chính xác có thể từ 0.01mm đến 0.001mm tùy thuộc vào từng loại đồng hồ Mặt đồng hồ được chia thành thước chia và kim dài để chỉ khoảng cách Bên trên mặt có một thước chia và kim ngắn hơn để chỉ số vòng quay của kim dài Mũi
dò có thể chuyển động tiến lui dọc theo chiều được đo Mặc đồng hồ có thể quay tròn để đặt đối diện với người đo và kim chỉ có thể đặt về 0 tại bất cứ vị trí nào
Kim dài
Kim ngắn
Đầu dò
Đồng hồ so Đồng hồ so với bàn từ
Đo độ đảo của bánh đà
Đo chiều cao của cam
Trang 31ĐỒNG HỒ ĐO ĐƯỜNG KÍNH XY LANH
Cách đọc đồng hồ này tương tự như đọc đồng hồ so Khác biệt là phải cộng thêm chiều dài của thanh nối và đệm Cách đo:
1.Sử dụng thước cặp đo sơ bộ đường kính trong của xi lanh
2.Chọn thanh nối và đệm phù hợp và lắp vào đồng hồ
3.Đặt kích thước đồng hồ bằng với đường kính xi lanh danh nghĩa
Trang 32THƯỚC LÁ
Thước lá là một dụng cụ đo chiều dầy thông dụng, thường dùng để đo khe hở giữa hai chi tiết Thước lá thường có một bộ các lá thép với chiều dầy khác nhau được lắp chung vào một bản lề Chiều dầy của từng lá được in trên bề mặt của thước Một dụng cụ khác tương tự với thước lá nhưng các lá thép được thay bằng một bộ các dây thép với các đường kính khác nhau dùng để đo khe hỏ của bugi