Kiến thức: - Biết cách điều khiển sự đóng mở của các tế bào khí khổng thông qua điều khiển mức độ thẩm thấu ra vào tế bào.. - Quan sát và vẽ được tế bào đang ở các giai đoạn co nguyên si
Trang 1GIÁO ÁN SINH HỌC 10 BÀI 12: THỰC HÀNH THÍ NGHIỆM CO VÀ PHẢN CO NGUYÊN SINH
I MỤC TIÊU
- Sau khi học xong bài này học sinh phải:
1 Kiến thức:
- Biết cách điều khiển sự đóng mở của các tế bào khí khổng thông qua điều khiển mức độ thẩm thấu ra vào tế bào
- Biết được sự khác nhau ở các giai đoạn co nguyên sinh
2 Kỹ năng:
- Rèn luyện kỹ năng sử dụng kính hiển vi và làm tiêu bản hiển vi
- Quan sát và vẽ được tế bào đang ở các giai đoạn co nguyên sinh khác nhau
- Tự mình thực hiện được thí nghiệm
3 Thái độ
- Có ý thức làm thực tốt
II CHUẨN BỊ
1 Chuẩn bị của GV:
- Kính hiển vi: 7 chiếc
- Lưỡi dao lam, phiến kính, lá kính
- Ống hút, nước cất, dung dịch muối hay đường loãng
- Giấy thấm
2 Chuẩn bị của HS:
- Ôn lại kiến thức về tế bào đặt biệt là vận chuyển các chất qua màng
- Lá thài lài tía hay lá huyết dụ hoặc một số lá cây khác
- Đọc trước bài để nắm cách tiến hành thí nghiệm
III PHƯƠNG PHÁP
- Giảng giải + biểu diễn thí nghiệm
Trang 2IV TIẾN TRÌNH BÀI DẠY
1 Bắt đầu
Để giúp các em tận mắt quan sát TB , thấy rõ sự vận chuyển các chất qua màng TB , hôm nay ta
sẽ tiến hành 1 số thí nghiệm
2 Phát triển bài
Hoạt động 1: QUAN SÁT HIỆN TƯỢNG CO VÀ PHẢN CO NGUYÊN SINH Ở TẾ BÀO
BIỂU BÌ LÁ CÂY
HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS NỘI DUNG
- GV chia nhóm cho HS
- Giao dụng cụ và yêu cầu các
nhóm bảo quản
- GV yêu cầu HS trình bày
cách tiến hành thí nghiệm co
nguyên sinh
- Hướng dẫn HS làm theo các
bước như trong SGK
- GV làm mẫu 1 lần sau đó
yêu cầu HS
+ Tiến hành làm và quan sát
vẽ được tế bào bình thường
và tế bào khí khổng trước khi
nhỏ dung dịch
+ Quan sát vẽ các tế bào sau
khi dùng dung dịch muối với
các nồng độ khác nhau
- GV đến từng nhóm theo dõi
và hướng dẫn thao tác tách
lớp tế bào biểu bì
- Đại diện các nhóm nhận dụng cụ
- Phân công thư kí ghi chép
Các nhóm thực hiện yêu cầu của GV
+ Quan sát tế bào
+ Vẽ hình tế bào quan sát được
Nếu tế bào nhìn rõ + Khí khổng lúc này đóng + Dung dịch nước muối
ưu trương hơn nên hút nước của tế bào làm cho màng tế bào tách khỏi thành tế bào và co dần lại
đó là hiện tượng co nguyên sinh
+ Nếu nồng độ dung dịch muối đậm hơn thì tốc độ co nguyên sinh rất nhanh và ngược lại
Trang 3Hoạt động 2: THÍ NGHIỆM PHẢN CO NGUYÊN SINH VÀ VIỆC ĐIỀU KHIỂN SỰ
ĐÓNG MỞ KHÍ KHỔNG
HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS NỘI DUNG
GV hướng dẫn cách quan sát
hiện tượng
+ Sử dụng tiêu bản co nguyên
sinh ở tế bào trong thí nghiệm
trước
+ Nhỏ 1 giọt nước cất vào rìa
của lá
- Yêu cầu quan sát dưới kính
hiển vi
- GV đến từng nhóm và đăt
câu hỏi
+ Tế bào lúc này có gì khác
so với tế bào khi co nguyên
- Các nhóm bầu thư kí ghi chép lại hiện tượng quan sát được
- Các nhóm thảo luận và trả lời
- Sau khi các nhóm làm xong
GV đến từng nhóm và hỏi:
+ Nhìn vào KHV và cho biết
khí khổng lúc này đóng hay
mở?
+ Tế bào có gì khác so với
tế bào lúc bình thường?
+ Nếu thay đổi nồng độ
dung dịch muối thì tốc độ co
nguyên sinh sẽ như thế nào?
- Các nhóm thảo luận để trả lời các câu hỏi trên sau đó GV tổng kết như cột nội dung
Trang 4+ Lỗ khí đóng hay mở?
+ Tại sao lỗ khí lại đóng mở
được?
+ Nếu lấy tế bào của cành củi
khô lâu ngày để làm thí
nghiệm thì có hiện tượng gì?
GV hướng dẫn
- Lỗ khí đóng mở được là do
thành tế bào ở 2 phía của tế
bào lỗ khí khác nhau phía
trong dày hơn phía ngoài nên
khi trương nước thành tế bào
phía ngoài giãn nhiều hơn
phía trong
Điều này thể hiện cấu tạo phù
hợp với chức năng của tế bào
lỗ khí
- Tế bào cành củi khô chỉ có
hiện tượng trương nước chứ
không có hiện tượng co
nguyên sinh vì đây là đặc tính
của tế bào sống
- Các nhóm thảo luận dựa trên hình ảnh quan sát được để trả lời
+ Màng tế bào giãn dẫn ra đến khi tới thành tế bào trở về trạng thái lúc đầu
+ Lỗ khí mở
Tại sao lỗ khí mở có thể HS
ko trả lời được
HS quan sát và vẽ hình quan sát được vào vở
V CỦNG CỐ
- GV nhận xét và đánh giá giờ học
- GV yêu cầu HS các nhóm viết báo cáo thu hoạch
VI DẶN DÒ
Trang 5- Hoàn thành báo cáo thu hoạch.
- Ôn tập kiến thức về chuyển hoá các chất
- Nhắc nhở HS vệ sinh dụng cụ và lớp học
VII RÚT KINH NGHIỆM