http: s1.vndoc.com data file 2015 Thang04 15 Bai-giang-vuot-thac.pdf

Hiệp sĩ : Cù Lao: Chảy đứt đuôi rắn: Nhanh như cắt: * Vị trí miêu tả: Từ con thuyền tác giả đồng hành cùng cuộc vượt thác nên đã quan sát được cảnh trực tiếp,người trên thuyền,dòng t

Trang 1

Môn Ngữ Văn 6

Bài giảng Vượt Thác

Trang 2

• Văn bản: Vượt thác

(Võ Quảng)

A GIỚI THIỆU CHUNG:

1 Tác giả:

- Võ Quảng (1920-2007) tại Đại Hòn - Đại

Lộc - Quảng Nam

- Ông là nhà văn viết nhiều cho thiếu nhi

như “Quê nội”(1974), “Tảng sáng”(1976)

ngoài ra ông còn sáng tác thơ, kịch bản

phim truyền hình và dịch truyện nước

ngoài

2 Tác phẩm:

- Văn bản “Vượt thác” được trích từ

chương XI tập truyện “Quê nội” (1974)

- “Quê nội” viết về cuộc sống ở làng quê

ven sông Thu Bồn (làng Hoà Phước)

những ngày đầu CMT8

Trang 3

Võ Quảng

VƯỢT THÁC

Gió nồm vừa thổi,dượng Hương nhổ sào, cánh buồm nhỏ căng phồng Thuyền rẽ sóng lướt bon bon như đang nhớ núi rừng phải lướt cho nhanh để về cho kịp

Chỉ một chốc sau, chúng tôi đã đến ngã ba sông, chung quanh là những bải dâu trải

ra bạt ngàn đến tận những làng xa tít

Thỉnh thoảng chúng tôi gặp những thuyền chất đầy cau tươi, dây mây,dầu rái, những thuyền chở mít, chở quế Thuyền nào cũng xuôi chậm chậm.càng về ngược, vườn tược càng um tùm Dọc sông, những chòm cổ thụ dáng mãnh liệt đứng trầm ngâm lặng nhìn xuống nước Núi cao như đột ngột hiện ra chắn ngang trước mặt Đã đến phường Rạnh.Thuyền chuẩn bị vượt nhiều thác nước

Đến phường Rạnh, dượng Hương sai nấu cơm ăn để được chắc bụng Mùa nước còn to, có khi suốt buổi phải chống liền tay không phút hở Ba chiếc sào bằng tre đầu bịt sắt đã sẵn sàng Nước từ trên cao phóng giữa hai vách đá dựng đứng chảy đứt đuôi rắn Dượng Hương Thư đánh trần đứng sau lái co người phóng chiếc sào xuống lòng sông nghe một tiếng “soạc”! Thép đã cắm vào sỏi! Dượng Hương ghì chặt trên đầu sào,lấy thế trụ lại, giúp cho chú Hai và thằng Cù Lao phóng sào xuống nước Chiếc sào của Dượng Hương dưới sức chống bị cong lại Nước bị cản văng bọt tứ tung, thuyền vùng vằng cứ chực trụt xuống, quay đầu chạy về lại Hoà Phước

Trang 4

Những động tác thả sào, rút sào rập ràng nhanh như cắt.Thuyền cố lấn lên Dượng Hương Thư như một pho tượng đồng đúc, các bắp thịt cuồn cuộn, hai hàm răng cắn chặt, quai hàm bạnh ra, cặp mắt nảy lửa ghì trên ngọn sào giống như một hiệp sĩ của Trường Sơn oai linh hùng vĩ Dượng Hương Thư đang vượt thác khác hẳn dượng Hương Thư ở nhà, nói năng nhỏ nhẻ, tính nết nhu mì, ai gọi cũng vâng vâng dạ dạ

Cho đến chiều tối, thuyền vượt qua khỏi thác Cổ Cò

Chú Hai vứt sào, ngồi xuống thở không ra hơi Dòng sông cứ chảy quanh co dọc những núi cao sừng sững Dọc sườn núi, những cây to mọc giữa những bụi lúp xúp nom xa như những cụ già vung tay hô đám con cháu tiến về phía trước Qua nhiều lớp núi, đồng ruộng lại mở ra Đã đến Trung Phước

(Võ Quảng,Quê nội,NXB Kim Đồng,Hà Nội,1974)

Trang 5

Văn bản: Vượt thác

(Võ Quảng)

B ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN:

1 Đoc- tóm tắt

* Chú thích: SGK

* Phương thức biểu đạt: Tự sự,có đan xen

yếu tố tả cảnh thiên nhiên,tả hoạt động con

người.

Hiệp sĩ :

Cù Lao:

Chảy đứt đuôi rắn:

Nhanh như cắt:

* Vị trí miêu tả: Từ con thuyền tác giả

đồng hành cùng cuộc vượt thác nên đã

quan sát được cảnh trực tiếp,người trên

thuyền,dòng thác dữ nên có những rung

động rất cụ thể và chia sẻ với người vượt

thác.

* Người miêu tả: Tác giả

2 Bố cục: 3 phần

Phần1: Từ “ Gió nồm……vượt nhiều thác nước” (Cảnh trước khi thuyền vượt thác)

Phần 2: Từ “đến phường Rạnh…….Thác Cổ Cò” (Cuộc vượt thác)

Phần 3: Còn lại (Cảnh vật sau cuộc vượt thác)

? Theo em ai là người miêu tả? Vị trí miêu tả? Phương thức biểu đạt của văn bản là gì?

Trang 6

Văn bản: VƯỢT THÁC

(Võ Quảng)

3 PHÂN TÍCH VĂN BẢN:

3.1 Bức tranh thiên nhiên

* Vùng đồng bằng:

? Cảnh quan thiên nhiên hai bên bờ dòng

sông Thu Bồn vùng đồng bằng có gì đẹp?

-Bãi dâu trải ra bạt ngàn…

-Thuyền chất đầy cau tươi… xuôi chầm chậm

-Dọc sông: những chòm cổ thụ…

Cảnh vật êm đềm thơ mộng

và trù phú

? Em có nhận xét gì về cảnh thiên

nhi ê n s ô ng Thu B ồ n v ù ng đ ồng

bằng ?

Trang 7

(Võ Quảng)

? Cảnh quan thiên nhiên hai bên bờ dòng

sông Thu Bồn vùng có thác có gì khác với

vùng đồng bằng?

- Cảnh vật êm đềm thơ mộng và trù phú

* Vùng có thác:

- Núi cao đột ngột hiện ra chắn ngang trước mặt……

- Nước từ trên cao phóng xuống…

- Nước văng bọt tứ tung…

Dòng sông vùng có thác trở nên dữ dội và đầy hiểm trở

? Em có nhận xét gì về dòng sông vùng có

thác?

Trang 8

(Võ Quảng)

? Vùng đất sau cuộc vượt thác có gì đặc biệt?

* Vùng có thác:

- D ò ng s ô ng v ù ng c ó th á c tr ở nên dữ dội và đầy hiểm trở

* Sau vùng có thác:

- Dòng sông chảy quanh co… Dọc sườn núi cây to mọc… Đồng ruộng lại mở ra

Dòng sông lại trở lại hiền hoà,cảnh vật hùng vĩ

Trang 9

(Võ Quảng)

?T ác giả đã miêu tả theo trình tự có hợp lí

không?trình tự đó là gì ?

- Hợp lí,tác giả,(con thuyền) đi đến đâu quan

sát,miêu tả đến đó

? Nét đặc sắc trong miêu tả của tác giả thể

hiện ở những biện pháp nghệ thuật nào?

- Hình ảnh so sánh và nhân hoá làm cho

sự vật cụ thể sinh động hơn Việc miêu tả hợp lí kết hợp với những biện pháp nghệ thuật đặc sắc tác giả

đã vẽ lên một bức tranh thiên nhiên

đa dạng phong phú: Vừa thơ mộng

êm đềm lại vừa hùng vĩ, hiểm trở.

3.1.Bức tranh thiên nhiên

* Vùng có thác:

-Dòng sông vùng có thác trở nên dữ dội và đầy hiểm trở

* Sau vùng có thác:

- Dòng sông lại trở lại hiền hoà,cảnh vật hùng vĩ

? B ứ c tranh thi ê n nhi ê n s ô ng Thu B ồn

hiện lên như thế nào qua ngòi bút của tác

giả?

- B ứ c tranh thi ê n nhi ê n đ a d ạ ng v à

phong phú : vừa êm đềm thơ mộng lại

vừa hùng vĩ,hiểm trở

Trang 10

3.2 Hình ảnh Dượng Hương Thư trong cuộc vượt thác:

? Hình ảnh dòng sông được tả như thế nào?

? Hình ảnh dượng Hương Thư được miêu tả

với nét ngoại hình và hành động như thế nào?

(Võ Quảng)

- Dòng sông như dựng đứng lên Nước

không chảy mạnh, chảy xiết mà từ trên

cao phóng xuống hết sức nhanh và mạnh

như chặt đứt dòng sông, chảy đứt đuôi

rắn.

Đây là cảnh thác dữ khó vượt,nguy hiểm

- Ngoại hình: Nét ngoại hình gân

guốc,chắc khoẻ,vững chãi

- Hành động:

- Đánh trần, như một pho tượng đồng đúc, các

bắp thịt cuồn cuộn, hàm răng cắn chặt, quai hàm

bạnh ra, cặp mắt nảy lửa.

- Co người phóng chiếc sào xuống lòng sông, ghì

chặt lên đầu sào,thả sào,rút sào nhanh như cắt.

Nhanh,mạnh,dứt khoát

? Nghệ thuật so sánh dượng Hương Thư

lúc vượt thác với lúc ở nhà có tác dụng gì?

L à m cho D ư ợ ng H ư ơng Thư nổi bật lên với vẻ đẹp kho ẻ kho ắ n,d ũ ng m ãnh can trường của người chỉ huy con thuyền

? Em có nhận xét gì về ngoại hình và hành

động của Dượng Hương Thư?

? Ở đoạn cuối tác giả không tả Dượng

Hương Thư mà tả chú Hai, tả như vậy có

tác dụng gì?

- Nghệ thuật đòn bẩy tả nhận vật phụ

làm nổi bật nhân vật chính

Trang 11

? Trong cuộc vượt thác,bên cạnh khắc hoạ

hình ảnh của Dượng Hương Thư, tác giả còn

miêu tả hình ảnh gì?

- Hình ảnh con thuyền:

? Từ Hình ảnh con thuyền cố lấn lên vượt

thác gợi cho em những suy nghĩ gì về những

con người nơi đây?

(Võ Quảng)

- Thuyền vùng vằng cứ chực trụt xuống,

quay đầu chạy về lại Hoà Phước…Thuyền

lại cố lấn lên…

3.1 Bức tranh thiên nhiên 3.2 Hình ảnh Dượng Hương Thư trong cuộc vượt thác:

-Nét ngoại hình: Gân guốc, chắc khoẻ, vững chắc

-Hành động: Nhanh, mạnh, dứt khoát.Dượng Hương Thư nổi bật lên

với vẻ đẹp khoẻ khoắn,dũng mãnh can trường của người chỉ huy con thuyền

- Thiên nhiên hung dữ, ghê gớm đến bao

nhiêu, con người ở đây với sức mạnh của ý

chí và lòng quả cảm vẫn có thể chống chọi

và chiến thắng

Trang 12

4 TỔNG KẾT:

? Tác giả đã sử dụng thành công biện pháp

nghệ thuật gì để tả cảnh, tả người? a Nghệ thuật:

? Qua bài văn em cảm nhận được gì về cảnh

thiên nhiên và hình ảnh con người lao động

được miêu tả trong bài?

b Nội dung:

(Võ Quảng)

- Kết hợp miêu tả thiên nhiên với hoạt động của con người

- Phép nhân hoá, phép so sánh

- Đoạn văn miêu tả d ò ng sô ng Thu Bồn và quang cảnh hai bên bờ cùng với cuộc vượt thác của con thuyền làm nổi bật vẻ hùng dũng và sức mạnh của con người lao động trên nền cảnh của thiên nhiên rộng lớn, hùng vĩ

Trang 13

BÀI TẬP Ở NHÀ

- Học thuộc lòng đoạn thơ Thác trong mục đọc thêm.

- Cho biết cảnh trong SGK là cảnh nào? Nếu

vẽ minh hoạ cho văn bản này, em vẽ như thế

nào?(vẽ minh hoạ).

- Đọc một cảnh xuôi thác trong "Người lái đò

- Soạn bài “Buổi học cuối cùng”.

Định dạng
Số trang	13
Dung lượng	451,42 KB