TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI KHOA KHÍ TƯỢNG THỦY VĂN ĐÁNH GIÁ TÁC ĐỘNG CỦA BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU ĐẾN TÀI NGUYÊN NƯỚC LƯU VỰC SÔNG ĐỒNG NAI-SÀI GÒN Hà Nội - 2016... TRƯ
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI
KHOA KHÍ TƯỢNG THỦY VĂN
ĐÁNH GIÁ TÁC ĐỘNG CỦA BIẾN ĐỔI KHÍ
HẬU ĐẾN TÀI NGUYÊN NƯỚC LƯU VỰC
SÔNG ĐỒNG NAI-SÀI GÒN
Hà Nội - 2016
Trang 2TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI
KHOA KHÍ TƯỢNG THỦY VĂN
BÙI THỊ HOA
ĐÁNH GIÁ TÁC ĐỘNG CỦA BIẾN ĐỔI KHÍ
HẬU ĐẾN TÀI NGUYÊN NƯỚC LƯU VỰC
SÔNG ĐỒNG NAI-SÀI GÒN
Chuyên ngành : Quản lý tổng hợp tài nguyên nước
Mã Ngành : D440224
NGƯỜI HƯỚNG DẪN : TH.S TRẦN THÙY CHI
Hà Nội - 2016
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
Với đề tài “ Đánh giá tác động của biến đổi khí hậu đến tài nguyên nước lưu vực sông Đồng Nai – sài Gòn” tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của bản thân và được sự hướng dẫn khoa học của Th.S Trần Thùy Chi Các nội dung nghiên cứu, kết quả trong đề tài này là trung thực và chưa công bố dưới bất kỳ hình thức nào trước đây Ngoài ra, trong đề tài còn sử dụng một số nhận xét, đánh giá cũng như số liệu của các tác giả khác, cơ quan tổ chức khác đều có trích dẫn và chú thích nguồn gốc
Tôi xin chịu trách nhiệm về đề tài của mình
Sinh viên thực hiện
Bùi Thị Hoa
Trang 4LỜI CẢM ƠN
Đồ án tốt nghiệp được thực hiện tại trường Đại học Tài nguyên và Môi trường Hà Nội dưới sự hướng dẫn trực tiếp của Th.S Trần Thùy Chi
Đầu tiên, em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới cô Trần Thùy Chi đã tận tình hướng dẫn, đóng góp ý kiến và chỉ bảo cho em trong suốt quá trình thực hiện đồ án vừa qua
Em cũng xin chân thành cảm ơn quý thầy cô giáo trong Khoa Khí Tượng Thủy Văn và Khoa Tài Nguyên Nước – Trường Đại học Tài Nguyên và Môi Trường Hà Nội đã dìu dắt, truyền tải kiến thức và hết sức tạo điều kiện giúp đỡ cho em trong quá trình thực hiện đồ án này
Cuối cùng em xin gửi lời cảm ơn tới gia đình và bạn bè đã giúp đỡ, động viên
em rất nhiều trong quá trình học tập và nghiên cứu
Tuy nhiên, do quỹ thời gian có hạn cũng như kiến thức và kinh nghiệm của bản thân còn hạn chế nên mặc dù đã có nhiều cố gắng nhưng trong quá trình thực hiện đồ án không thể tránh khỏi những thiếu sót nên em rất mong nhận được sự góp
ý kiến của quý thầy cô và các bạn để đồ án của em được hoàn thiện hơn
Em xin chân thành cám ơn! Sinh viên thực hiện
Bùi Thị Hoa
Trang 5
MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN
LỜI CẢM ƠN
DANH MỤC BẢNG
DANH MỤC HÌNH
MỞ ĐẦU
1.TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI 1
2.MỤC TIÊU CỦA ĐỀ TÀI 2
3.ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU, PHẠM VI NGHIÊN CỨU 2
4.PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 2
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN LƯU VỰC SÔNG BÉ 4
1.1 Đặc điểm tự nhiên 4
1.1.2 Địa hình 5
1.1.3 Khí hậu 6
1.1.4 Thủy văn 12
1.1.5 Địa chất thủy văn 14
1.1.6 Thổ nhưỡng 15
1.1.7 Thảm thực vật 17
1.2 Đặc điểm kinh tế - xã hội 18
1.2.1 Dân cư, xã hội 18
1.2.2 Hiện trạng phát triển kinh tế 18
1.3 Hiện trạng tài nguyên nước 19
Trang 61.3.1 Hiện trạng tài nguyên nước mặt 19
1.3.2 Hiện trạng tài nguyên nước ngầm 22
CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN VỀ BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU 24
2.1Một số khái niệm chung về biến đổi khí hậu 24
2.1.1Biến đổi khí hậu 24
2.1.2Những nguyên nhân gây biến đổi khí hậu 24
2.2Tác động của biến đổi khí hậu 26
2.2.1 Tác động của biến đổi khí hậu trên thế giới 26
2.2.2 Tác động của biến đổi khí hậu đối với Việt Nam 26
2.2.3 Tác động của biến đổi khí hậu đối với lưu vực sông Bé 31
2.3 Tác động của biến đổi khí hậu đối với tài nguyên nước và kịch bản biến đổi khí hậu cho lưu vực sông Bé 32
2.3.1 Tác động của biến đổi khí hậu đối với tài nguyên nước lưu vực sông Bé 32
2.3.2 Kịch bản biến đổi khí hậu cho lưu vực sông Bé 34
CHƯƠNG 3: ỨNG DỤNG MÔ HÌNH NAM ĐÁNH GIÁ TÁC ĐỘNG CỦA BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU ĐẾN TÀI NGUYÊN NƯỚC LƯU VỰC SÔNG BÉ 36
3.1 Giới thiệu mô hình nam 36
3.1.1 Ưu điểm để lựa chọn mô hình NAM trên EXCEL 36
3.1.2 Các thông số của mô hình NAM 36
3.2 Thiết lập mô hình nam trên EXCEL 38
3.2.1 Các số liệu đầu vào 38
3.2.2 Các chỉ tiêu đánh giá 38
3.2.2 Hiệu chỉnh và kiểm định mô hình MIKE – NAM với dòng chảy ngày 39
3.2.3 Mô phỏng dòng chảy cho tương lai 41
Trang 73.3 Đề xuất một số giải pháp ứng phó với biến đổi khí hậu cho lưu vực sông Bé 46
3.3.1 Giải pháp giảm nhẹ biến đổi khí hậu 46
3.3.2 Giải pháp thích ứng với biến đổi khí hậu trong lĩnh vực tài nguyên nước 49
KẾT LUẬN KIẾN NGHỊ 52
TÀI LIỆU THAM KHẢO 53
PHỤ LỤC 54
Trang 8DANH MỤC BẢNG
Bảng 1.1 Độ ẩm trung bình tháng tại một số địa điểm (%) 9
Bảng 1.2 Lượng bốc hơi trung bình tháng trên ống Piche tại một số địa điểm(mm) 10
Bảng 1.3 Tổng số giờ nắng trung bình tháng tại một số vị trí 10
Bảng 1.4 Tốc độ gió trung bình tháng tại một số địa điểm (m/s) 11
Bảng 1.5 Các đặc trưng hình thái lưu vực sông Bé 12
Bảng 1.6 Lưới trạm đo mưa trên lưu vực sông Bé 14
Bảng 1.7 Dân số phân theo đơn vị hành chính trên lưu vực sông Bé (năm 2009) 18
Bảng 1.8 Thông số kỹ thuật chính của các bậc thang trên sông Bé 21
Bảng 2.1 Các đặc trưng dòng chảy lưu vực sông Bé 34
Bảng 3.1 Các thông số của mô hình NAM 36
Bảng 3.2 Bộ thông số của mô hình sau quá trình hiệu chỉnh và kiểm định 40
Bảng 3.3: Kết quả hiệu chỉnh, kiểm định mô hình NAM với số liệu tại trạm Phước Long và Phước Hòa trên sông Bé 40
Bảng 3.4 Mức thay đổi lượng mưa (%) năm qua một số thập kỷ của lưu vực sông Bé 42
Bảng 3.5 Đặc trưng dòng chảy trung bình nhiều năm lưu vực sông Bé qua các thời kì 45
Trang 9DANH MỤC HÌNH
Hình 1.1 Vị trí địa lý lưu vực sông Bé 4
Hình 1.2 Bản đồ địa hình lưu vực sông Bé 6
Hình 1.3 Bản đồ nhiệt độ trung bình năm lưu vực sông Bé 7
Hình 1.4 Bản đồ lượng mưa trung bình năm lưu vực sông Bé 9
Hình 1.5 Bản đồ thủy văn lưu vực sông Bé 13
Hình 1.6 Bản đồ mô đun dòng chảy ngầm lưu vực sông Bé 15
Hình 1.7 Bản đồ đất lưu vực sông Bé 16
Hình 2.1 Diễn biến chuẩn sai nhiệt độ trung bình toàn cầu 26
Hình 2.2 Diễn biến lượng mưa năm ở các vùng khác nhau trên thế giới 27
Hình 2.3 Xu thế biến động mực nước biển tại các trạm trên toàn cầu 29
Hình 2.4 Mức tăng nhiệt độ trung bình năm trong 50 năm qua 29
Hình 2.5 Mức thay đổi lượng mưa năm (%) trong 50 năm qua 30
Hình 2.6 Lượng mưa bình quân tháng giai đoạn 1980-1999 trên lưu vực sông Bé 33 Hình 2.7 Xu thế biến đổi lượng mưa năm giai đoạn 1980-2006 lưu vực sông Bé 34
Hình 3.1 Giao diện thiết lập mô hình NAM trong EXCEL 40
Hình 3.2 Đường quá trình lưu lượng tính toán và thực đo giai đoạn 1980-1997 41
Hình 3.3 Đường quá trình lưu lượng tính toán và thực đo giai đoạn 1998-2006 41
Hình 3.4 Giao diện thiết lập mô hình NAM mô phỏng dòng chảy 2020 43
Hình 3.5 Phân phối dòng chảy trung bình năm lưu vực sông Bé qua các thời kì 44
Hình 3.6 Phân phối dòng chảy trung bình mùa lũ lưu vực sông Bé qua các thời kì 45 Hình 3.7 Phân phối dòng chảy trung bình mùa kiệt lưu vực sông Bé các thời kì 46