BỆNH CHỨNG TINH, KHÍ, HUYẾT

DINH, HUYẾT TẠNG PHỦ TINH TẠNG PHỦ TINH TIÊN THIÊN... BẠC, KHÔ YẾU, RỤNG, THƯAĐAU THẮT LƯNG, GỐI… LUNG LAY RỤNG TINH CỐT TỦY TỦY CỐT NÃO RĂNG TÓC CHỨC NĂNG SINH DỤC PHÁT DỤC CHẬM PHÁT DỤ

BỆNH CHỨNG TINH- KHÍ-HUYẾT-TÂN DỊCH

ĐỐI TƯỢNG: Y4 ĐHQG THS.BS TRẦN HOÀNG

BỆNH CỦA TINH

QUAN NIỆM VỀ TINH

DINH,

HUYẾT

TẠNG PHỦ

TINH TẠNG PHỦ

TINH TIÊN THIÊN

BẠC, KHÔ YẾU, RỤNG, THƯA

ĐAU (THẮT LƯNG, GỐI…)

LUNG LAY RỤNG

TINH (CỐT TỦY) TỦY CỐT

NÃO RĂNG TÓC

CHỨC NĂNG SINH DỤC

PHÁT DỤC CHẬM PHÁT DỤC (CƠ QUAN SINH DỤC)

NAM: TINH ÍT, LOÃNG, KHÔNG CÓ TINH

NỮ: KINH ÍT, NHỢT, VÔ KINH

BỆNH CỦA KHÍ

QUAN NIỆM VỀ KHÍ

• Là một thành phần “cấu tạo’ của cơ thể

• Là vật chất cơ bản duy trì sự sống (sinh khí) của con người

• Là vật chất tạo ra công năng của các cơ quan

→ biểu hiện khí tốt hay không thông qua công năng của các cơ quan

• Khí ở khắp nơi, có chức năng thúc đẩy âm huyết vận hành

CỐC KHÍ KHÍ TRỜI

(THANH)

MỘT SỐ KHÍ KHÁC

TÔNG KHÍ

TẠNG PHỦ

TẠNG PHỦ KHÍ

KHÍ HƯ (THIẾU, YẾU)

Nguyên nhân:

1. Bệnh nội thương lâu ngày

2. Lão suy (già suy yếu)

3. Lao lực quá độ

4. Ngoại tà làm tổn thương

5. Ăn uống thất điều …

TRIỆU CHỨNG

Chung: mệt mỏi, yếu sức, tự hãn…

Phế khí hư: hơi thở ngắn, giọng nói nhỏ, yếu,

o Đi cầu ra máu, XHDD

Thận khí hư: ù tai, tiểu đêm, tiểu lắt nhắt…

PHẾ KHÍ HƯ

THẬN KHÍ HƯ

TÂM KHÍ HƯ

TỲ KHÍ HƯ (Hạ hãm)

THẬN KHÍ HƯ

TRIỆU CHỨNG

• Đau tức: lúc có lúc không, vị trí thay đổi

• Đầy chướng, nặng mỏi

 Tức ngực, thở mệt (Phế)

 Đau tức hông sườn (Can)

 Đầy bụng, khó tiêu, trung tiện thì giảm (Tỳ, Vị)

 Tức ngực, hồi hộp (Tâm)

TRIỆU CHỨNG

 Phế: ho, khó thở, thở suyễn (không giáng)

 Vị: đầy bụng, ợ hơi, nấc, nôn ói (không giáng)

 Can: chóng mặt, nhức vùng đỉnh đầu (đi ngược lên mà không tỏa ra)

 Tỳ: hạ hãm (không thăng)

BỆNH CỦA HUYẾT

NGẤU NHỪ

DINH ÂM

HUYẾT

ÔN DƯỠNG CÁC

CƠ QUAN

HUYẾT HƯ

Nguyên nhân:

• Xuất huyết quá nhiều

• Ăn uống thiếu chất

• Tỳ hư không vận hóa được đồ ăn uống

• Tâm dương hư không hóa được huyết

• Lao lực, bệnh nội thương tính nhiệt làm hao huyết …

TRIỆU CHỨNG HUYẾT HƯ

TC chung:

• Nhợt, xanh (niêm mạc, môi, mặt, lòng bàn tay…)

• Huyễn vựng, tâm quý, thất miên

• Tê tay chân (ma mộc)

• Mệt mỏi, yếu sức

• Lưỡi nhạt, mạch trầm tế

TRIỆU CHỨNG HUYẾT Ứ

• Đau vị trí rõ, vết bầm (ứ ở bì phu), có hòn cục (tạng, phủ), cự án

• Lưỡi tím, có điểm ứ huyết

• Mạch hoạt

• Tùy nguyên nhân mà có thêm các TC khác

HUYẾT NHIỆT

Nguyên nhân:

• Nhiệt tà xâm phạm

• Âm hư sinh nội nhiệt

• Dương vượng (khí uất hóa hỏa)

• Đàm hóa nhiệt…

TRIỆU CHỨNG HUYẾT NHIỆT

 Tỳ khí hư bất thống nhiếp huyết

 Mạch kém bền vững (được nuôi dưỡng kém)

• Triệu chứng: ngoài xuất huyết thì tùy nguyên nhân bệnh mà có triệu chứng tương ứng

BỆNH VỀ TÂN DỊCH

ÂM TÂN HƯ (TÂN DỊCH BẤT TÚC)

Nguyên nhân:

• Mất nhiều tân dịch qua: mồ hôi, nôn ói, tiêu

chảy, tiểu tiện, xuất huyết, bệnh tính nhiệt

• Uống ít nước

Triệu chứng:

• Khô, khát, uống nước nhiều

• Tiểu ngắn, ít, cầu khô, bón

• Lưỡi khô; mạch trầm, tế, sác

bộ phận hoặc toàn thân), kèm

triệu chứng tùy thuộc nguyên

nhân gây bệnh