Bài 28. Điện thế nghỉ

Quá trình truyền tin qua xinap: Hoạt động 2: TÌM HiỂU ĐiỆN THẾ TẾ BÀO...  Điện thế nghỉ là sự chênh lệch về điện thế giữa hai bên màng tế bào khi tế bào không bị kích thích, phía trong

Trang 1

CẢM ỨNG Ở ĐỘNG VẬT

NHÓM 1

Trang 2

I ĐiỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐiỆN THẾ HOẠT ĐỘNG

1 Điện thế nghỉ

2 Điện thế hoạt động

3 Lan truyền xung thần kinh

II TRUYỀN TIN QUA XINAP

1 Khái niệm:

2 Cấu tạo:

3 Quá trình truyền tin qua xinap:

Hoạt động 2:

TÌM HiỂU ĐiỆN THẾ TẾ BÀO

Trang 3

 Hưng phấn là sự biến đổi lí hóa xảy ra trong tế bào

khi bị kích thích Mọi tế bào trong cơ thể đều có khả năng hưng phấn

 Điện tế bào là một chỉ số quan trọng để đánh giá tế

bào, mô hưng phấn hay không hưng phấn

◦ Điện thế nghỉ

◦ Điện thế hoạt động

I ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG

Trang 4

 Điện thế nghỉ là sự chênh lệch về điện thế giữa hai bên màng tế bào khi tế bào không bị kích thích, phía trong màng tế bào tích điện âm so với phía ngoài

màng tế bào tích điện dương

 Điện thế nghỉ có ở tế bào đang nghỉ ngơi, không bị kích thích

I ĐiỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐiỆN THẾ HOẠT

ĐỘNG

Trang 5

 Điện thế hoạt động là sự biến đổi điện thế nghỉ

ở màng tế bào từ phân cực sang mất phân cực,

đảo cực và tái phân cực

ĐỘNG

1 Điện thế nghỉ:

2 Điện thế hoạt động:

Điện thế nghỉ Kích thích

‰ giây

+50

+40

+30

+20

0

-10

+10

-20

-30

-40

-50

-60

-70

mV

Giai đoạn mất phân cực

Giai đoạn đảo cực

Giai đoạn tái phân cực

Trang 6

+ + + +

-+ + - + + - - +

-D

ĐỘNG

a) Lan truyền xung thần kinh trên sợi thần kinh

không có bao miêlin

 Xung thần kinh lan truyền liên tục từ vùng này sang

vùng khác kề bên.

 Cơ chế: do mất phân cực, đảo cực và tái phân cực liên tiếp hết vùng này sang vùng khác trên sợi thần kinh

Trang 7

Bao Miêlin Eo Ranvie

-D

ĐỘNG

b) Lan truyền xung thần kinh trên sợi thần kinh

có bao miêlin

 Bao miêlin có bản chất là phôtpholipit nên có màu trắng và

có tính chất cách điện

 Trên sợi thần kinh có bao miêlin, xung thần kinh lan truyền theo cách nhảy cóc, từ eo Ranvie này sang eo Ranvie khác  tốc độ lan truyền của xung thần kinh trên sợi có bao miêlin nhanh hơn nhiều so vơi trên sợi không có bao miêlin

 Cơ chế: do mất phân cực, đảo cực và tái phân cực từ eo

Ranvie này sang eo Ranvie khác

Trang 8

 Tại sao xung thần kinh lan truyền trên sợi thần kinh có dây miêlin theo cách nhảy

cóc ?

 Xung thần kinh lan truyền theo các bó sợi thần kinh có bao miêlin từ vỏ não xuống đến các cơ ngón chân làm ngón chân co lại Hãy tính thời gian xung thần kinh lan truyền từ vỏ não xuống ngón chân (cho

biết chiều cao của người nào đó là 1,6m ; tốc độ lan truyền là 100m/s)

 Vì màng miêlin có tính chất cách điện nên không thể khử cực và đảo cực ở vòng có bao miêlin

 Thời gian xung thần kinh lan truyền từ vỏ não

xuống ngón chân là :

1,6m : 100m/s = 0,016s

Trang 9

ĐỘNG

II TRUYỀN TIN QUA XINAP 1 Khái niệm:

Xinap là diện tích tiếp xúc giữa tế bào thần kinh với tế bào thần kinh, giữa tế bào thần kinh với loại tế bào khác như tế bào cơ, tế bào tuyến,

Trang 10

Tế bào trước xinap

xinap

Tế bào sau xinap

xinap

cơ

xinap

Tuyến

Xinap thần kinh – thần kinh Xinap

thần kinh – thần kinh thần kinh – cơ thần kinh – cơ Xinap Xinap thần kinh – tuyến thần kinh – tuyến Xinap Xinap

Trang 11

ĐỘNG

2 Cấu tạo:

Trang 12

Ti thể

Màng sau xináp

Thụ quan tiếp nhận chất trung gian hóa học

Khe xináp

Túi chứa chất trung gian hóa học

Chùy

xináp

Sơ đồ cấu tạo xinap hóa học

Trang 13

ĐỘNG

2 Cấu tạo:

a) Truyền tin qua xinap b) Tái tổng hợp chất trung gian hóa học

Trang 14

Ca ++

a) Quá trình truyền

tin qua xinap

:Axêtincôlin

Trang 15

Ca2+

1 Xung thần kinh đến làm Ca++ đi vào trong chùy xinap.

2 Ca++ vào làm túi chứa

axetylcôlin gắn vào màng trước và

vỡ ra, giải phóng axêtylcôlin vào khe xinap

3 Axetylcôlin gắn vào thụ quan trên màng sau và làm xuất hiện điện thế hoạt động lan

truyền đi tiếp.

Trang 16

b) Quá trình tái tổng hợp chất trung gian hóa học (axêtincôlin)

Trang 17

 Enzim axêtylcôlinesteraza ở màng sau sẽ phân hủy axêtylcôlin thành axêtat và côlin

 Hai chất này quay lại màng trước, vào trong chùy xinap và được tái tổng hợp lại thành axêtylcolin

chứa trong túi

ĐỘNG

2 Cấu tạo:

a) Truyền tin qua xinap b) Tái tổng hợp chất trung gian hóa học

Trang 18

Tại sao tin được truyền qua xinap chỉ theo một chiều, từ màng trước qua màng sau mà không thể qua chiều ngược lại?

Vì phía màng sau không có chất trung gian hóa học

để đi về phía màng trước và ở màng trước không có thụ thể tiếp nhận chất trung gian hóa học

Trang 19

Một số động vật có khả năng phát điện

Cá đuối điện

Cá chình điện

Trang 20

Giải thích hiện tượng cá chình có khả năng phát điện

Do cá chình điện có 80% cơ thể chứa các tế bào sản

xuất điện năng được sắp xếp vào 2 bên sống lưng, mỗi bên như một nhà máy phát điện gồm 70 dãy mắc song song và mỗi dãy gồm 5000 – 6000 tế bào mắc nối tiếp

vì vậy nó có thể tạo ra dòng điện từ 600V – 750V có khi còn tới 900V – 1000V

Định dạng
Số trang	20
Dung lượng	8,58 MB