Khi chạm vào chân ếch, tức là kích thích các tế bào khiến cho sự biến đổi lí hóa xảy ra dẫn đến hiện tượng chân ếch bị co giật như chúng vẫn còn sống Trả lời: • Không chỉ riêng ở ếch, tấ
Trang 1Bài 28:
ĐIỆN THẾ NGHỈ
Trang 2Hãy cho
biết tại
sao khi
mua ếch
về, một
số bộ
phận của
ếch như
chân ếch
vẫn có
thể cử
động khi
chạm vào
mặc dù
ếch đã
chết
• Do bên trong chân ếch có các tế bào Các tế bào này có khả năng hưng phấn khi bị kích
thích Khi chạm vào chân ếch, tức là kích thích các tế bào khiến cho sự biến đổi lí hóa xảy ra dẫn đến hiện tượng chân ếch bị co giật như chúng vẫn còn sống
Trả lời:
• Không chỉ riêng ở ếch, tất cả các tế bào trong mỗi cơ thể đều có khả năng hưng phấn
Vậy hưng
phấn là gì?
• Hưng phấn là sự biến đổi lí hóa xảy ra trong tế bào khi bị kích thích
Hãy cho biết thế nào
là điện tế bào và điện
tế bào có mấy loại,
kể tên
• Một chỉ số quan trọng để đánh giá tế bào, mô hưng phấn hay không hưng phấn là điện tế bào
• Điện tế bào bao gồm điện thế nghỉ và điện thế
hoạt động
Trang 3I Khái niệm điện thế nghỉ:
• Điện thế nghỉ có ở tế bào đang nghỉ ngơi tức là
ở tế bào không bị kích thích
Hãy cho
biết
điện thế
nghỉ
xảy ra ở
đâu?
Trang 4Quan sát
hình
28.1(sgk)
và cho biết
cách đo
điện thế
nghỉ trên
tế bào thần
kinh mực
ống
Não
Nơron
Màng
Điện kế
Điện cực 2
Sơ đồ đo điện thế nghỉ ở TB thần kinh mực ống
Sợi TK Điện cực 1
Nhận xét:
• Có sự chênh lệch điện thế ở 2 bên màng tế bào
• Sự chênh lệch này ở mực ống
là khoảng 70mV
• Phía trong của màng có điện âm (-) phía ngoài có điện dương (+)
Sau khi
quan sát,
hãy nêu
nhận xét
Người ta
quy ước đặt
dấu – trước
các trị số
điện thế
nghỉ vì phía
bên trong
màng mang
điện âm so
với phía bên
ngoài màng
mang điện
dương
Trang 5Như vậy
hãy cho
biết điện
thế nghỉ
là gì?
Điện thế nghỉ là sự chênh lệch điện thế giữa hai bên màng tế bào ( mặt trong màng tích điện âm, mặt ngoài màng tích điện dương ) khi TBTK ( nơron ) không bị kích thích, phía trong màng tế bào tích điện âm so với phía ngoài màng tế bào tích điện dương
Bạn có
biết?
Trị số điện thế nghỉ của tế bào thần kinh khổng lồ của mực ống là -70mV, của tế bào nón trong mắt ong mật là -50mV
Trang 6II Cơ chế hình thành điện thế nghỉ:
Điện thế
nghỉ hình
thành chủ
yếu là do
3 yếu tố
sau đây:
• Sự phân bố ion ở 2 bên màng tế bào và sự di chuyển ion qua màng tế bào
• Tính thấm có chọn lọc của màng tế bào đối với ion (cổng ion mở hay đóng)
• Bơm Na - K
Trang 7a) Sự phân bố ion, sự di chuyển của ion và tính thấm của màng tế bào
đối với ion:
Nghiên cứu bảng và cho biết ở bên trong tế bào, loại ion
dương nào có nồng độ cao hơn và loại ion dương nào
có nồng độ thấp hơn so với bên ngoài tế bào
Ở bên trong TB, K+ có nồng độ cao hơn và Na+ có nồng độ thấp hơn so với bên ngoài TB.
Trang 8Nghiên cứu bảng và cho biết loại ion dương nào
đi qua màng
tế bào và nằm lại sát mặt ngoài màng tế bào làm cho mặt ngoài màng tích điện dương so với mặt trong màng tích điện âm?
Trang 9- K+ khuếch tán qua màng TB (từ trong TB ra ngoài) là do cổng K+ mở (màng TB có tính thấm cao đối với K+) và do nồng độ K+ bên trong TB cao hơn bên ngoài TB Nguyên nhân là do:
+ K+ khi đi qua màng ra ngoài mang điện tích dương ra theo phía mặt trong của màng trở nên âm
+ K+ đi ra bị lực hút trái dấu từ phía mặt trong của màng giữ lại nên không đi xa mà nằm lại sát ngay phía mặt ngoài màng làm cho mặt ngoài màng tích điện dương so với mặt trong tích điện âm
Trả lời:
Ion K+ đi qua màng tế bào và nằm sát lại mặt
ngoài màng tế bào làm cho mặt ngoài màng tích
điện dương so với mặt trong màng tích điện âm
Giải thích:
Trang 10- - - -
+ + + + + + + + + + + + + + + + + +
ATP ADP 2K+
BƠM Na -K
NGOÀI TB
TRONG TB
2K+
MÀNG TB
2K+
2K+ 2K+
2K+
2K+
2K+
3Na+ Na+
3Na+
3Na+
3Na+ 3Na+
3Na+
Hãy cho biết vai trò của Bơm Na – K?
Bơm Na-K vận
chuyển Na + từ
trong ra ngoài TB
và K + từ ngoài
vào trong TB theo
tỉ lệ 3 Na + : 2 K + để
lập lại trật tự như
ban đầu, quá
trình này tiêu tốn
năng lượng
Trang 11Củng cố
Ỉ
1)
2)
3)
4)
5)
6)
7)
(8 ô) (8 ô)
(9 ô) (9 ô)
(7 ô) (9 ô) (6 ô)
H Ư N G P H Ấ N
M Ắ T O N G M Ậ T A
Ỉ
Đ I Ệ N T H Ế
Trang 12Cám ơn cô và
các bạn đã
lắng nghe