Cơ quan sinh dục nam Hoạt động chức năng sinh sản nam: Tạo tinh trùng, tinh dịch Sản xuất hormon sinh dục nam Thực hiện các hoạt động tình dục... - Các tế bào sinh tinh đư
Trang 1SINH LYÏ SINH DUÛC
NAM
TS HOAÌNG KHÁNH H NG ẰNG
Trang 2MỤC TIÊU:
1 Trình bày được chức năng sinh lý của các
cơ quan thuộc hệ sinh dục nam
2 Trình bày được vai trò của các hormone
trong quá trình sinh tinh
3 Trình bày được vai trò của các androgen lên
quá trình phát triển cơ thể và hệ sinh dục nam, cơ chế điều hòa bài tiết các hormone này
Trang 3 Cơ quan sinh dục nam
Hoạt động chức năng sinh sản nam:
Tạo tinh trùng, tinh dịch
Sản xuất hormon sinh dục nam
Thực hiện các hoạt động tình dục
Trang 4Cấu trúc của tinh hoàn và
- 1/2 sau tháng thứ 7 của thai kỳ bắt đầu
đi xuống bìu qua ống bẹn
- Nếu tinh hoàn không xuống được bìu
ẩn tinh hoàn
Trang 5Cấu trúc của tinh hoàn và
mào tinh
Tinh hoàn
Tinh hoàn được bọc trong lớp tinh mạc có nguồn gốc từ phúc mạc
Phía trong lớp tinh mạc là lớp vỏ trắng kép xuyên vào phía trong tinh hoàn
200 – 300 thuỳ
Mỗi thuỳ có 1 – 3 ống sinh tinh
Trang 6(a)Mặt cắt ngang của các ống sinh tinh, (b) Tế bào Sertoli
Trang 7- Các tế bào sinh tinh được vùi vào trong các tế bào Sertoli nằm từ lớp màng đáy tới phía lòng ống
- Các tế bào Sertoli có nhiệm vụ nuôi dưỡng các tế bào sinh tinh, các tinh tử và tinh trùng
Trang 8Quạ trçnh giaím phán tảo tinh truìng
Trang 9Cấu trúc của một tinh trùng
Trang 10Tinh tử thành tinh trùng
(acrosome)
Thể đỉnh: enzyme hyaluronidase, proteinase giúp tinh trùng xâm nhập vào trứng
Bài tiết acrosin giúp tinh trùng định hướng và vận động trong cơ quan sinh dụcnữ.
cung cấp ATP cho sự vận động của tinh trùng.
-Đuôi: hoạt động như một roi, sự vận
động của nó giúp đẩy tinh trùng tiến về phía trước
1 tinh tử hình thành 1 tinh trùng, các tinh
trùng này tách khỏi các tế bào Sertoli để
đi vào lòng ống sinh tinh và đến các ống tiếp theo trong cấu trúc của tinh hoàn
Trang 12-*Mỗi ngày có khoảng 300 triệu tinh trùng
được tạo thành
Sau khi được phóng tinh sống được quá
48 giờ trong cơ quan sinh dục nữ
* Các tinh trùng vận động theo đường thẳng với tốc độ 1-4 mm/phút
Hoạt động của tinh trùng tăng lên khi nhiệt độ tăng
* Sự gia tăng chuyển hóa sẽ làm đời sống của tinh trùng ngắn lại
Trang 14 Chức năng nội tiết của tinh hoàn
Tổng hợp và bài tiết Testosterone
- Vào thời điểm bắt đầu dậy thì, thùy trước tuyến yên bắt đầu tiết LH và FSH dưới tác động của GnRH
-LH kích thích các tế bào Leydig
tổng hợp hormone sinh dục nam testosterone từ cholesterone
- testosterone còn được tổng
hợp từ androstenedione do vỏ thượng thận bài tiết.
Trang 15 Chức năng nội tiết của tinh hoàn
+ Ở người nam trưởng thành bình thường testosterone được bài tiết 4 - 9mg/ngày (13,9 - 31.2 nmol/ngày)
+ Ở người nữ testosterone cũng được tuyến thượng thận bài tiết với một lượng rất nhỏ
+ 98% testosterone trong huyết tương được gắn với các protein Nồng độ testosterone tự do và gắn với protein trong huyết tương khoảng 525ng/dL (18,2nmol/L) nam 30ng/dL (1,0 nmol/L) nữ Nồng độ này ở người nam giảm dần một ít theo tuổi.
+ Testosterone tan được trong mỡ nên khuếch tán dễ dàng ra khỏi tế bào Leydig để vào máu để đến các tế bào đích.
Trang 16 Chức năng nội tiết của tinh hoàn
Cơ chế tác động
- Ở một số tế bào đích testosterone được chuyển thành estradiol, dihydrotestosterone (DHT) hoặc 5- androstenediol Những chất này cũng gắn với các receptor nội bào của nó
-Sự chuyển đổi này được thực
hiện dưới sự tác dụng của các enzyme acromatase quá trình hình thành estradiol, 5 reductase quá trình hình thành DHT
- cả hai enzyme 5 reductase và 3 reductase xúc tác cho quá trình tạo thành 5-androstenediol.
Trang 17v Chức năng nội tiết của tinh hoàn
- DHT trong huyết tương chiếm khoảng 10% nồng độ testosterone sự tạo thành DHT là con đường hiệu quả để khuếch đại tác động của testosterone trong các mô đích.
- Phức hợp testosterone - receptor chịu trách nhiệm cho sự biệt hóa ống Wholf dẫn đến sự hình thành các cơ quan sinh dục trong
Trang 18v Chức năng nội tiết của tinh hoàn
Phức hợp DHT - receptor rất cần thiết cho sự hình thành và phát triển của cơ quan sinh dục ngoài của người nam trong thời kỳ bào thai
nhiệm chính cho sự phát triển của tuyến tiền liệt và có lẽ của cả dương vật vào tuổi dậy thì
Trang 19v Chức năng nội tiết của tinh hoàn
- DHT và 5-androstenediol kích thích sự phát triển hệ thống lông và râu cơ thể, mặt, xương mu, tạo kiểu đường chân tóc cao lên ở 2 bên thái dương ở người nam và gây ra biểu hiện sói đầu ở người nam
Trang 20v Chức năng nội tiết của tinh hoàn
- Tăng trưởng của khối cơ, sự phát triển nam tính và libido do testosterone
- Trong trường hợp thiếu enzyme 5 reductase bẩm sinh sẽ dẫn đến tình trạng lưỡng giới giả dạng nam, bệnh nhân vẫn có tinh hoàn nhưng lại có biểu hiện của
cơ quan sinh dục ngoài của
nữ
Trang 21Điều khiển chức năng của tinh hoàn
+
-
Trang 22+
Dậy thì: Lông, râu +
+
Trang 23 Tinh dịch
- Hỗn hợp gồm tinh trùng và thành phần dịch bài tiết từ
Các ống sinh tinh Túi tinh
Tuyến tiền liệt Tuyến hành niệu đạo
- Thể tích: 2,5 đến 5 ml
- Số lượng tinh trùng: 50 đến 150 triệu/ml
- pH: 7,2 đến 7,7
- Seminoplasmin: có tính kháng sinh
- Sau phóng tinh:
Trạng thái đông vón duy trì trong vòng 5 phút Sau từ 10 đến 20 phút, tinh dịch trở nên loãng
Trang 25Trong các trường hợp vô sinh do người chồng:
- 40% do quá trình sinh tinh
- 10% do quá trình tiết tinh
- 20% do túi tinh
- 20% không rõ nguyên nhân.
CHỈ ĐỊNH CHO VIỆC LÀM TINH DỊCH ĐỒ
Tinh dịch đồ được chỉ định ở các cặp vợ chồng vô sinh để chẩn đoán nguyên nhân.
Trang 26Mạy phán têch tinh dëch
Trang 271: Bình thường
2: Bình thường nhìn nghiêng
3: Đầu có không bào
4: Đầu nhỏ (thể đỉnh bình thường)
5: Đầu nhỏ không có thẻ đỉnh
15: Đầu bất thường hình nón kèm khiếm khuyết của cổ và giọt bào tương
16: Dạng bị dung giải
17: Dạng kết đôi với đầu hình nón đôi
18: Dạng kết ba với đầu bình thường
19: Giọt bào tương (dạng chưa trưởng thành)
Trang 2820: Đuôi không ngay trục
21, 22: Đuôi không gắn (khuyết tật của phần cổ)
23: Đầu hình quả lê không có đuôi (khuyết tật phần cổ)
24: Đầu hình nón không đuôi
25: Đầu kim
26: Thân dày
27: Thân mãnh
28, 29: Đuôi cuộn
30: Đuôi cong hoặc đứt đuôi
31: Đuôi hình kẹp tóc
32: Đuôi ngắn
33, 34 : Đuôi kép
35, 36 (tế bào ở trên): Đuôi ngắn với khiếm khuyết phần thân
Trang 30Một kết quả tinh dịch đồ xét nghiệm tại ĐHYK Huế
Trang 31Bất thường của cơ quan sinh dục
Trang 32Bất thường của cơ quan sinh dục
Trang 33HẾT