MỤC TIÊU: - HS hiểu được tại sao phải truyền chuyển động trong các máy và thiết bị.. GV chuẩn bị: Mô hình truyền động đai; bánh răng; xích.. Trong 2 vật nối với nhau bằng khớp động ngư
Trang 1Ngày soạn : 11/11/2012
Ngày giảng :13/11/2012
CHƯƠNG V TRUYỀN VÀ BIẾN ĐỔI CHUYỂN ĐỘNG
Tiết 28 :TRUYỀN CHUYỂN ĐỘNG
I MỤC TIÊU:
- HS hiểu được tại sao phải truyền chuyển động trong các máy và thiết bị
- Biết được cấu tạo, nguyên lý làm việc làm việc và ứng dụng của một số cơ cấu truyền
- Chuyển động trong thực tế Rèn luyện kĩ năng quan sát
- Góp phần giáo dục hướng nghiệp cho HS
II CHUẨN BỊ:
1 HS chuẩn bị: Chuẩn bị như GV đã dặn tiết trước.
2 GV chuẩn bị: Mô hình truyền động đai; bánh răng; xích
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ: Thu báo cáo thực hành của học sinh.
3 Bài mới:
GTB: Máy thường gồm 1 hay nhiều cơ cấu, trong cơ cấu chuyển động
truyền từ vật này sang vật khác Trong 2 vật nối với nhau bằng khớp động người ta gọi là truyền chuyển
động bài nay ta nghiên cứu vấn đề này
HĐ 1: Tìm hiểu tại sao cần truyền chuyển động ?
- YCHS quan sát hình 29.1 SGK và mô hình
xe đạp cho biết:
+ Tại sao cần truyền chuển động quay từ ổ
giữa đến ổ sau? Tại sao số răng của đĩa lại
nhiều hơn số răng của líp?
+ Nhiệm vụ của các bộ phận trong cơ cấu
truyền chuyển động ?
- YCHS trả lời gọi HS khác nxbs
+ Trong cơ cấu truyền nói trên có những chi
tiết nào? Các chi tiết đó được ghép với nhau
như thế nào ?
- Quan sát hình SGK trả lời câu hỏi:
+ Vì các bộ phận của máy thường đặt ở xa nhau Khi làm việc chúng thường có tốc độ quay khác nhau + Là truyền và biến đổi tốc độ cho phù hợp với tốc độ của các bộ phận trong máy
- Đại diện trả lời theo dõi nxbs + Gồm vành đĩa, xích, líp Vành đĩa truyền chuyển động từ trục giữa đến líp ở trục sau qua xích truyền
Kết luận:
- Các bộ phận của máy thường đặt xa nhau và đều được dẫn từ một chuyển động ban đầu.
- Các bộ phận của máy thường có tốc độ khác nhau.
HĐ 2: Tìm hiểu các bộ truyền chuyển động
* Truyền động ma sát - truyền động đai:
Trang 2- YCHS quan sát hình 29.2 sgk và mô hình
cho biết:
+ Bộ truyền động đai gồm bao nhiêu chi tiết ?
+ Tại sao khi quay bánh dẫn, thì bánh bị dẫn
quay theo ?
+ Hãy cho biết bánh nào có tốc độ quay lớn
hơn và chiều của chúng như thế nào?
- Yêu cầu đại diện HS trả lời gọi HS khác
nxbs
- GV đưa ra nguyên lý làm việc và tỉ số
truyền động
+ Hãy lấy ví dụ về ứng dụng truyền động đai?
- Giới thiệu: Để khắc phục sự trượt của
chuyển động ma sát, người ta dùng bộ truyền
động ăn khớp.
* Truyền động ăn khớp:
- GV cho HS quan sát hình 29.2a, b SGK và
mô hình cơ cấu xích, răng ăn khớp và đặt câu
hỏi:
+ Thế nào là truyền động ăn khớp ?
+ Để 2 bánh răng ăn khớp được với nhau
hoặc đĩa ăn khớp với xích cần đảm bảo yêu
cầu gì ?
- YC đại diện HS trả lời gọi HS khác nxbs
- GV đưa ra kết luận
+ Hãy so sánh ưu điểm nổi bật của truyền
động ăn khớp so với truyền động ma sát ?
- Giáo viên nhận xét và hoàn thiện
- Quan sát hình vẽ SGK trả lời câu hỏi:
+ 3 chi tiết: bánh dẫn, bánh bị dẫn
và dây đai
+ Nhờ lực ma sát giữa dây đai và bánh đai
+ Bánh 2 có tốc độ quay lớn hơn Hình a (2 bánh quay cùng chiều), hình b (2 bánh quay ngược chiều)
- Đại diện trả lời theo dõi nxbs
- Nghe và ghi nhớ kiến thức
+ Nêu ví dụ về ứng dụng của truyền chuyển động đai
- Quan sát hình vẽ và mô hình trả lời câu hỏi:
+ Một cặp bánh răng hoặc đĩa - xích truyền chuyển động cho nhau được gọi là bộ truyền động ăn khớp + Khoảng cách giữa 2 răng kề nhau trên bánh này phải bằng khoảng cách giữa 2 răng kề nhau trên bánh kia
+ Đĩa ăn khớp được với xích khi cỡ răng của đĩa và cỡ mắt xích phải tương ứng
- Đại diện trả lời theo dõi nxbs
+ Cho tỉ lệ truyền xác định; kết cấu gọn nhẹ
- Theo dõi và hoàn thiện kiến thức
Kết luận:
* Truyền động ma sát - truyền động đai
- Cấu tạo bộ truyền động đai gồm: bánh dẫn; bánh bị dẫn; vòng đai
- Nguyên lý làm việc:
+ Bánh dẫn có đường kính D 1 , tốc độ quay n 1
+ Bánh bị dẫn có đường kính D 2 , tốc độ quay n 2
Tỉ số truyền:
2
1 1 2 2
1 1
2
D
D n n hay D
D n
n
- Ứng dụng: Được ứng dụng rộng rãi trong các máy móc thiết bị
* Truyền động ăn khớp
Trang 3- Cấu tạo
+ Bộ truyền động bánh răng gồm: Bánh dẫn; bánh bị dẫn
+ Bộ truyền động xích gồm: Đĩa dẫn; đĩa xích, xích
- Tính chất:
+ Nếu bánh 1 có số răng Z 1 , tốc độ quay n 1
+ Nếu bánh 2 có số răng Z 2 , tốc độ quay n 2 thì tỉ số truyền:
2
1 1 2 2
1
1
2
Z
Z n n Z
Z
n
n
i= = ⇒ =
+ Bánh răng nào có số răng ít hơn thì quay nhanh hơn.
- Ứng dụng: Được ứng dụng rất rộng rãi trong cuộc sống.
4 Củng cố:
- Yêu cầu HS đọc ghi nhớ SGK
- Cho HS trả lời câu hỏi cuối bài