Ý thức bảo vệ sông ngòi II Phương tiện dạy học 1 GV: Bản đồ địa lý tự nhiên Bảng hệ thống sông lớn ở Việt Nam.. 3.Bài giảng mới: Hoạt động 1 : Tìm hiểu Các hệ thống sông chính: hoạt
Trang 1Ngày soạn:21/3/2015
Ngày dạy: 24/3/2015
Tuần 31
Tiết 41 Bài 34: CÁC HỆ THỐNG SÔNG LỚN Ở NƯỚC TA
I)-Mục tiêu :
1-Kiến thức :Qua bài học HS nắm được :
-Vị trí - tên gọi chín hệ thống sông lớn
-Đặc điểm 3 vùng thủy văn của nước ta
-Một số hiểu biết về khai thác các nguồn lợi sông ngòi và giải pháp
phòng chống lũ lụt ở nước ta.
2-Kĩ năng :đọc phân tích bảng thống kê, lược đồ
- Tư duy, giao tiếp,làm chủ bản thân, tự nhận thức.
3 Thái độ Ý thức bảo vệ sông ngòi
II
) Phương tiện dạy học
1 GV:
Bản đồ địa lý tự nhiên
Bảng hệ thống sông lớn ở Việt Nam.
Hình ảnh chống lũ lụt ở nước ta.
2 HS
Sách giáo khoa, vở ,câu hỏi…
III ) Tiến trình lên lớp
1.Ổn định.
2 Kiểm tra bài cũ:
-Vì sao sông ngòi nước ta lại có hai mùa nước khác nhau rõ rệt?
-Có những nguyên nhân nào làm cho nước sông bị ô nhiễm? Liên hệ ở địa phương em?
3.Bài giảng mới:
Hoạt động 1 : Tìm hiểu Các hệ thống sông
chính:
hoạt động nhóm
Giáo viên cho học sinh treo bản đồ tự
nhiên Việt Nam lên bảng; em hãy nêu lên
vài sông lớn Việt Nam trên bản đồ – Xác
định vị trí ? Có nhận xét gì về mạng lưới
sông ngòi ở nước ta?
Giáo viên treo bảng hệ thống các sông lớn
được phóng to trên bảng đen Cho một học
Mạng lưới sông ngòi Việt Nam dày đặc.
Có chín hệ thống lớn chia làm ba vùng.
* Các hệ thống sông chính:
1.Sông ngòi Bắc Bộ
- chế độ nước thất thường
- Có lũ vào tháng 6 đến tháng 10.
Trang 2Hoạt động của thầy và trò Nội dung
sinh đọc các chi tiết trên bảng.
Phân nhóm ra để thảo luận Có bốn
nhóm trong lớp, phát phiếu học tập
GV phân công cho nhóm một với nội dung
như sau:
Các nhóm làm , nhón khác nhận xét, giáo
viên kết luận.
?Tại sao chế độ nước sông ở BB thất
thường
và Có lũ vào tháng 6 đến tháng 10?
? Tại sao Sông ngòi Trung Bộ ngắn dốcvà
có Lũ vàonhững tháng cuối năm?
-? Tại sao Sông ngòi Nam Bộ khá điều hoà
và có Lũ từ tháng 7 đến tháng 11.
Giá trị của sông ?
Hãy xác định hệ thống sông Mê Công
trên bản đồ tự nhiên.
Cho biết sông Mê Công chảy qua nước ta
có tên chung là gì? Tại sao?
Sông Mê Công đổ ra Biển Đông bằng
những cửa nào ? Chỉ đọc trên bản đồ tự
nhiên Việt Nam?
? Về nước ta chia làm mấy nhánh chính?
* GDMT Thuận lợi – khó khăn do lũ gây
ra ở đồng bằng sông Cửu Long? Biện pháp
chống lũ?
- Sông miền này có hình nan quạt -> dễ có lũ.
- Hệ thống sông Hồng tiêu biểu cho sông ngòi Bắc Bộ.
2-Sông ngòi Trung Bộ:
- Sông ngòi Trung Bộ nhỏ,ngắn dốc.
- Lũ vàonhững tháng cuối năm.
3.Sông ngòi Nam Bộ:
- Sông ngòi Nam Bộ khá điều hoà.
- Lũ từ tháng 7 đến tháng 11.
Vùng Chế độ
nước
Tên sông chính
Đặc điểm mạng lưới sông Bắc Bộ
Trung
Bộ
Nam
Bộ
Trang 3Hoạt động của thầy và trò Nội dung
Sau khi các nhóm thảo luận – gv cho các
nhóm trở lại vị trí cũ – cho hs dựa vào bảng
hệ thống sông lớn ở Việt Nam đã phóng to.
Các nhóm phân công lên thuyết trình các
nội dung yêu cầu – hoặc phiêú học tập đã
phát ra – giáo viên chỉ kết lại sau khi học
sinh không còn ý kiến đóng góp
- Phải sẵn sàng chống lũ lụt, bảo vệ đời sống và sử dụng các nguồn lợi từ sông nước.
4)Kiểm trađánh giá :
? Xác định bản đồ tự nhiên Việt Nam các hệ thống sông lớn ở nước ta?
?Các thành phố Hà Nội, thành phố HCM, Đà Nẵng, Cần Thơ nằm trên bờ những dòng sông nào?
?Nêu cách phòng chống lũ ở đồng bằng sông Cửu Long và đồng bằng sông Hồng?
5 )Dặn dò:
Nghiên cứu bài thực hành.
? Mùa mưa và mùa lũ sông có mối quan hệ ntn?
?Tính giá trị trung bình mùa mưa và mùa lũ?
Rút kinh nghiệm
………
……….
Trang 4Ngày soạn:23/3/2014
Ngày dạy:24/3/2014
Tuần 31
TiẾT42 – Bài 35 : THỰC HÀNH
VỀ KHÍ HẬU – THỦY VĂN VIỆT NAM
I-MỤC TIÊU:
1 kiến thức
Qua bài học nhằm giúp học sinh:
Củng cố các kiến thức về khí hậu – thuỷ văn Việt Nam thông qua hai lưu vực sông : Lưu vực sông Hồng (Bắc Bộ), lưu vực sông Gianh (Trung Bộ)
Nhận rõ mối quan hệ của các hợp phần trong cảnh quan tự nhiên Cụ thể là mối quan hệ nhân quả mùa mưa, mùa lũ trên các lưu vực sông
2 kĩ năng
-Rèn luyện về kĩ năng vẽ biểu đồ, kĩ năng xử lý và phân tích số liệu khí hậu – thuỷ văn
-Tư duy, giao tiếp,làm chủ bản thân, tự nhận thức
không nên tắm ao hồ
II/Phương tiện dạy học:
1.GV
- Bản đồ sông ngòi Việt Nam treo tường
- Biểu đồ khí hậu - thuỷ văn giáo viên vẽ trước theo số liệu trong sách
2.Học sinh :chuẩn bị dụng cụ đo vẽ : Thước, bút chì, màu …
III/Tiến trình lên lớp
1 Ổn định
2 Kiểm tra bài cũ
KIỂM TRA 15 PHÚT
Câu 1 : Nêu đặc điểm sông ngòi trung bộ ? Giải thích tại sao sông ngòi ở trung
bộ lại có đặc điểm đó?
Câu 2 : Nêu hiện trạng sông ngòi nước ta và nguyên nhân ,hậu quả , biện pháp? Đáp án:
câu 1(4đ)
Trang 5Sơng ngịi Trung Bộ nhỏ,ngắn và dốc (1 đ)
- Lũ vàonhững tháng cuối năm.(1 đ)
Giải thích (2đ)
-Sơng ngịi Trung Bộ nhỏ,ngắn và dốcvì bề ngang trung bộ hẹp , một số núi lan ra sát biển, dịa hình dốc từ nội địa ra biển.(1 đ)
-Lũ vàonhững tháng cuối năm vì ở trung bộ mưa vào những tháng cuối năm(1d) Câu 2.(6 đ) sơng ngịi nước ta đang bị ơ nhiễm.(0,5đ)
* nguyên nhân.(2đ)
-Xả rác
-Đánh bắt bằng hĩa chất
-Xí nghiệp ,nhà máy xả nước và rác chưa qua xử lí
-chặt phá rừng…
* hậu quả: sinh vật dưới nước bị chết, thiếu nước sạch, bệnh …(1,5đ)
* biện pháp(2đ)
Cần phải tích cực chủ động chống lũ lụt, bảo vệ và khai thác hợp lý các nguồn lợi
từ sơng ngịi
- khơng xả rác ,khơng chặt phá rừng đầu nguồn…
3/ Bài mới :
Hoạt động của gv và hs Nội dung
• Hoat động 1: Vẽ biểu đồ.
Cá nhân/ nhĩm
- GV treo bảng lượng mưa (mm) và
lưu lượng (m3/s) theo các tháng trong
năm được phĩng to(H 35.1) :Lưu vực
sơng Hồng (trạm Sơn Tây) và lưu vực
sơng Gianh (trạm Đồng Tâm)
Hs đọc yêu cầu và các bước tiến hành
? vẽ mấy trục?
? trục tung thể hiện gì?
? trục hồnh thể hiện gì?
Phát phiếu thực hành với sự phân cơng
cho 2 nhĩm học sinh trong lớp :
+ Nhĩm 1: Vẽ biểu đồ thể hiện chế độ
mưa, chế độ dịng chảy trên từng lưu vực
sơng Hồng
+N2 Vẽ biểu đồ thể hiện chế độ mưa, chế
độ dịng chảy trên từng lưu vực Sơng
Gianh, theo bảng số liệu (H 35.1)
Các nhĩm lần lượt phân cơng các thành
1 Vẽ biểu đồ chế độ mưa và chế độ dịng chảy
Lượngmưa, lưulượng ở lưuvựcsôngHồng
0 50 100 150 200 250 300 350 400 450 500
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12
mm
0 1000 2000 3000 4000
5000
6000 7000 8000 9000 10000
m 3 /s
Lượngmưa Lưulượng
Trang 6viên lên vẽ một tháng
GV đánh giá nhận xét kết quả của mỗi
nhóm GV đưa 2 biểu đồ chuẩn để học
sinh hiểu chính xác
Hđ 2 Tìm hiểu cách tính thời gian
mùa lũ và mùa mưa.
? tính giá trị trung bình lượng mưa tháng
= tổng lượng mưa 12 tháng / 12
S Hồng : 153mm
S Gianh: 168mm
Giá trị trung bình của lưu lượng
S Hồng : 3623m /s
S Gianh: 31,7m /s
? Nêu những tháng mưa nhiều , tháng lũ
cao vượt giá trị thung bình?
- Xác định thời gian, độ dài của mùa
mưa, mùa lũ trên các lưu vực sông
đó
Nhận xét về quan hệ giữa mùa mưa –
mùa lũ trên từng lưu vực sông:
- Các tháng nào của mùa lũ trùng hợp
với các tháng mùa mưa?
Các tháng nào của mùa lũ không trùng
hợp với các tháng mùa mưa?
? Chế độ mưa của khí hậu và chế độ nước
ở sông có mối quan hệ với nhau như thế
nào?
( mật thiết )
Hoạt động 3 Tìm hiểu mối quan hệ giữa
mùa mưa và mùa lũ.
? Mùa lũ có hoàn toàn trùng với mùa
mưa không?
? như vậy việc xây dựng các đập thủy
điện ,các hồ chứa nước cần phải tính toán
tơí mùa mưa và lượng mưa trên các lưu
vực sông
? Địa phương em có sông lớn nào ?
2 tính thời gian mùa lũ và mùa mưa
Những tháng mưa nhiều vượt giá trị trung bình :
S Hồng : từ T5 –T10
S Gianh ; Từ T8 –T11
Những tháng lũ cao vượt giá trị trung bình :
S Hồng : từ T6 –T10
S Gianh ; Từ T9 –T11
3 Nhận xét
Hai mùa mưa và lũ có mối quan hệ mật thiết với nhau tuy nhiên không trùng nhau
Trang 7* LHTT? Sông Đồng Nai thuộc khu vực
miền nào ?
? Mưa vào những tháng nào ?
? Mùa lũ ở các con sông Nam Bộ vào
những tháng nào ?
* GD?Các em có nên tắm sông không?
* GDMT: Sông ngòi có giá trị gì?
?Chúng ta phải làm gì để phát triền bền
vững ,khai thác lâu dài giá trị sông?
? chúng ta cần làm gì để hạn chế sự biến động của khí hậu và lũ sông
? HSYK: Cách vẽ biểu đồ lượng mưa và lưu lượng nước
5.Dặn dò:
Chuẩn bị bài 36 “ Đặc điểm đất Việt Nam”
Đem theo Atlat VN
? có mấy loại đất và mỗi loại có đặc điểm gì?
Rút kinh nghiệm
………
…………