Nghiệp vụ công tác đảng là 1 môn trong bài học Trung cấp lý luận chính trị hành chính. Dành cho các đảng viên nhằm nâng cao lý luận chính trị của đảng viên. Tổ chức cơ sở đảng là tổ chức của Đảng được lập ở đơn vị cơ sở (xã phường, thị trấn…) có từ 3 đảng viên chính thức trở lên, lập tổ chức cơ sở đảng.
Trang 1Bài 1 NÂNG CAO NĂNG LỰC LÃNH ĐẠO
VÀ SỨC CHIẾN ĐÂU CỦA TỔ
CHỨC CƠ SỞ ĐẢNG
I VỊ TRÍ, VAI TRÒ, CHỨC NĂNG,
NHIẸM VỤ TÓ CHỨC CƠ SỞ ĐẢNG
1 Vị trí, vai trò của tổ chức cơ sở đảng
a Khái niệm tổ chức cơ sở
Tổ chức cơ sở đảng dưới 30 đảng viên,
lập chi bộ cơ sở có các tổ đảng trực thuộc
Tổ chức cơ sở đảng có từ 30 đảng viên
trở lên, lập đảng bộ cơ sở Đảng bộ cơ sở
lại có hai loại: đảng bộ cơ sở chỉ có các
chi bộ trực thuộc đảng ủy cơ sở (đảng bộ
cơ sở 2 cấp); đảng bộ cơ sở có đảng bộ bộ
phận và chi bộ trực thuộc đảng ủy cơ sở
(đảng bộ cơ sở 3 cấp) Đảng bộ bộ phận
có các chi bộ trực thuộc đảng ủy bộ phận
b Vị trí, vai trò của tổ chức cơ
sở đảng
Với vị trí là nền tảng của Đảng,
hạt nhân chính trị ở cơ sở, tổ chức cơ sở
đảng có vai trò đặc biệt quan trọng đối
với sự vững mạnh và năng lực lãnh đạo
của Đảng
Tổ chức cơ sở đảng là cấp tổ
chức cuối cùng trong hệ thống tổ chức
bốn cấp của Đảng, là cơ sở để xây dựng
nên toàn bộ hệ thống tổ chức của Đảng, là
cấp tổ chức sâu rộng nhất, bám sát các
đơn vị cơ sở trên toàn lãnh thổ và các
ngành, các lĩnh vực của đời sống xã hội,
bảo đảm sự lãnh đạo của Đảng tới từng
đảng viên, từng đơn vị cơ sở và từng
người dân
Tổ chức cơ sở đảng là nơi trực tiếp thực hiện đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, đồng thời cũng là nơi kiểm nghiệm và góp phần quan trọng vào việc hình thành phát triển đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng thông qua những kinh nghiệm thực tiễn phong phú của đội ngũ đảng viên và quần chúng nhân dân Ghi nhận những đóng góp quan trọng của tổ chức cơ sở đảng vào quá trình hình thành đường lối đổi mới, tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI, Đảng ta khẳng định: những thành tựu đã đạt được, những tiềm năng được khai thác, những kinh nghiệm có giá trị đều bắt nguồn từ sự nỗ lực phấn đấu của quần chúng ở cơ sở mà hạt nhân lãnh đạo là tổ chức đảng
Tổ chức cơ sở đảng cũng là nơi trực tiếp tiến hành các hoạt động xây dựng nội bộ Đảng như: kết nạp, quản lý, phân công nhiệm vụ, kiểm tra, đánh giá đảng viên; nơi thường xuyên thực hành các nguyên tắc tổ chức và sinh hoạt của Đảng; nơi xuất phát để cử ra cơ quan lãnh đạo các cấp của Đảng Chất lượng tổ chức
cơ sở đảng do đó có ảnh hưởng lớn tới chất lượng nội bộ Đảng Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ rõ: để lãnh đạo cách mạng, Đảng Phải mạnh.Đảng mạnh là do chi bộ tốt
Tổ chức cơ sở đảng còn là cầu nối Đảng với quần chúng nhân dân, là một mắt khâu trọng yếu để duy trì mối liên hệ Đảng với dân - nền tảng sức mạnh của Đảng, bởi dây là tổ chức đảng gần dân nhất, trực tiếp lãnh đạo nhân dân và nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của quần chúng nhân dân để phản ánh với Đảng
Chủ tịch Hồ Chí Minh dạy rằng: “Tác dụng của chi bộ là cực kỳ quan trọng, vì
nó là sợi dây chuyền để liên hệ Đảng với quần chúng”
Do những tác dụng quan trọng của tổ chức cơ sở đảng như vậy nên Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: chi bộ
là nền móng của Đảng, chi bộ tốt thì mọi việc sẽ tốt:
Với vị trí, vai trò là hạt nhân chính trị ở cơ sở, tổ chức cơ sở đảng tuy
là một bộ phận trong hệ thống chính trị ở
cơ sở, nhưng là tổ chức lãnh đạo tất cả các tổ chức khác trong hệ thống chính trị
đó, là tổ chức bảo đảm cho mọi hoạt động
ở cơ sở theo đúng định hướng chính trị của Đảng
Nói về vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng của tổ chức cơ sở đảng, Chủ tịch Hồ Chí Minh nhấn mạnh: “đối với Đảng ta, xây dựng chi bộ cho tốt, cho vững mạnh là một việc vô cùng quan trọng” Trong quá trình xây dựng Đảng
và lãnh đạo cách mạng, Đảng ta luôn coi xây dựng, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng là nhiệm vụ thường xuyên và quan trọng hàng đầu của công tác xây dựng Đảng
2 Chức năng, nhiệm vụ của tổ chức cơ sở đảng
hệ thống chính trị cơ sở, đảm bảo mọi tổ chức và hoạt động ở cơ sở hoạt động đúng đường lối chính trị của Đảng Mỗi
tổ chức cơ sở đảng có trách nhiệm là trung tâm lãnh đạo chính trị, tổ chức và quy tụ sức mạnh của toàn đơn vị để hoàn tốt nhiệm vụ chính trị được giao
- Tiến hành các hoạt động xây dựng nội bộ Đảng: tổ chức cơ sở đảng
trực tiếp tiến hành các mặt công tác xây dựng nội bộ Đảng như công tác đảng viên, công tác cán bộ, công tác tư tưởng
b Nhiệm vụ
Từ những chức năng cơ bản nêu trên, Điều lệ Đảng do Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X thông qua quy định
tổ chức cơ sở đảng có 5 nhiệm vụ:
- Chấp hành đường lối chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước;
đề ra chủ trương, nhiệm vụ chính trị của đảng bộ, chi bộ và lãnh đạo thực hiện có hiệu quả
- Xây đựng đảng bộ, chi bộ trong sạch, vững mạnh về chính trị, tư tưởng và
tổ chức; thực hiện đúng nguyên tắc tập trung dân chủ; nâng cao chất lượng sinh hoạt Đảng, thực hiện tự phê bình và phê bình, giữ gìn kỷ luật và tăng cường đoàn kết thống nhất trong Đảng; thường xuyên giáo dục, rèn luyện và quản lý đảng viên, nâng cao phẩm chất đạo đức cách mạng, tính chiến đấu, trình độ kiến thức, năng lực công tác; làm công tác phát triển đảng viên
- Lãnh đạo xây dựng chính quyền, các tổ chức kinh tế, hành chính, sự nghiệp, quốc phòng, an ninh và các đoàn thể chính trị - xã hội trong sạch, vững mạnh; chấp hành đúng pháp luật và phát huy quyền làm chủ của nhân dân
- Liên hệ mật thiết với nhân dân, chăm lo đời sống vật chất, tinh thần và bảo vệ lợi ích chính đáng của nhân dân; lãnh đạo nhân dân tham gia xây dựng và thực hiện đường lối chính sách của Đảng
và pháp luật của Nhà nước
- Kiểm tra việc thực hiện, bảo đảm các nghị quyết, chỉ thị của Đảng và pháp luật của Nhà nước được chấp hành nghiêm chỉnh; kiểm tra tổ chức đảng và đảng viên chấp hành điều lệ đảng
1
Trang 2Các nhiện vụ trên có mối liên hệ
chặt chẽ và tác động lẫn nhau Do vậy,
trong hoạt động thực tiễn không được
xem nhẹ nhiệm vụ nào
Trên cơ sở 5 nhiệm vụ chung và
căn cứ vào đặt điểm của các loại tổ chức
cơ sở đảng, Trung ương đảng đã ban hành
quy định chức năng, nhiệm vụ cho từng
loại tổ chức cơ sở đảng Các tổ chức cơ
sở đảng phải nắm vững và thực hiện
nhiệm vụ theo các quy định cụ thể đó
II NHỮNG GIẢI PHÁP CHỦ
YẾU CẦN THỰC HIỆN ĐỂ NÂNG
CAO NĂNG LỰC LÃNH ĐẠO VÀ
SỨC CHIẾN ĐẤU CỦA TỔ CHỨC
Đây là nội dung đặt biệt quan trộng trong
quá trình nâng cao năng lực lãnh đạo và
sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng
Xác định nhiệm vụ chính trị đúng đắn chi
phối toàn bộ quá trình đó Mọi hoạt động
khác của tổ chức cơ sở đảng đều xoay
quanh và nhằm thực hiện thắng lợi nhiệm
vụ chính trị đã được xác định Nhiệm vụ
chính trị của tổ chức cơ sở đảng còn là
phương hướng các giải pháp chính để
phát triển mọi mặt ở cơ sở, là định hướng
hoạt động của các tổ chức như: chính
quyền, đoàn thể, các tổ chức xã hội ở cơ
sở Trên thực tế, nhiều tổ chức cơ sở đảng
vươn lên trở thành khá và trong sạch,
vững mạnh trước hết là nhờ xác đinh
đúng đắn nhiệm vụ chính trị Lại có
những tổ chức cơ sở đảng đang là tổ chức
cơ sỏ đảng vững mạnh nhưng ở giai đoạn
tiếp theo do xác định không đúng nhiệm
vụ chính tri của một nhiệm kỳ đại hội
đảng bộ cơ sở đã trở thành đơn vị trung
bình hoặc yếu kém
Để xác định đúng nhiệm vụ chính trị của tổ chức cơ sở đảng, cấp ủy Phải nắm vững đường lôi chính sách của Đảng pháp luật của Nhà nước, các chủ trương, kê hoạch công tác của cấp trên;
ếu trang nắm chắc đặc điểm, thế mạnh tình hình thực tế tại cơ sở tâm tư nguyện vọng chính đáng của đông đảo nhân dân và phải có tri thức nhất định về các lĩnh vực của đời sống xã hội Đồng thời, phải lăng nghe ý kiến của dân, tiến hành bàn bạc, thảo luận một cách dân chủ trong đại hội đảng bộ cơ sở
Sau khi xác định được nhiệm vụ chính trị cấp ủy cần tiến hành công tác tư tưởng, tạo sự nhất trí trong nhân dân và chỉ đạo việc cụ thể hóa nhiệm vụ chính trị thành chương trình~ kế hoạch thực hiện nhiệm vụ chính trị Cần phân công cấp ủy viên và cán bộ phụ trách từng mặt tổng công việc để tổ chức thực hiện và kiểm tra, giám sát việc thực hiện
Qua từng bước tổ chức thực hiện nhiệm vụ chính trị, cấp ủy cơ sở cần tiến hành sơ kết rút kinh nghiệm, bổ sung cho nhiệm vụ chính trị hoàn chỉnh hơn và đê
ra chủ trương, giải pháp tiếp tục thực hiện nhiệm vụ chính trị
2 Nâng cao chất lượng đảng ủy, chi ủy và đội ngũ cán hộ, nhất là cán bộ lãnh đạo, quản lý chủ chốt ở cơ sở
“Cán bộ là cái gốc của mọi công việc” Bởi vậy, để nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng phái nâng cao chất lượng đảng ủy
chi ủy và đội ngũ cán bộ, nhất là cán bộ lãnh đạo quản lý chủ chốt ở cơ sở
Chất lượng đảng ủy, chi ủy được tạo nên bởi nhiều yếu tố, trong đó phải
kể đến ba yếu tố chủ yếu: chất lượng từng đảng ủy viên, chi ủy viên; số lượng đảng
ủy viên, chi ủy viên; cơ cấu đảng ủy chi
ủy Nâng cao chất lượng đảng ủy viên chi
ủy viên phải tiến hành các biện pháp tác động vào 3 yếu tố đó Trong đó, điều quan trọng nhất là phải nâng cao chất lượng từng đảng ủy viên, chi ủy viên
Đồng thời cần bảo đảm đủ số lượng đảng
ủy viên, chi ủy viên theo quy định và đảm bảo cơ cấu hợp lý Phải trên cơ sở tiêu chuẩn đảng ủy viên, chi ủy viên mà giải quyết hợp lý cơ cấu tránh tình trạng quá nhấn mạnh cơ cấu mà xem nhẹ hoặc bỏ qua tiêu chuẩn đảng ủy viên chi ủy viên
Cần cụ thể hóa tiêu chuẩn cán bộ
cơ sở, tiêu chuẩn từng chức danh cán bộ
cơ sở trên cơ sở đó, xây dựng quy hoạch
và kế hoạch đào tạo bôi dưỡng cán bộ cơ sở
Thực hiện mạnh mẽ chủ trương của Hội nghị lần thứ sáu Ban Chấp hành Trung ương khóa X về trẻ hóa, tiêu chuẩn hóa, thể chế hóa chức danh cán bộ; tạo bước chuyển có tính đột phá về xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức ở
Ban hành chính sách thu hút sinh viên tốt nghiệp đại học, cao đẳng về công tác ở xã, phường, thị trấn doanh nghiệp
Đẩy mạnh đào tạo nguồn cán bộ cho cơ
sở và đổi mới mạnh mẽ nội dung, hình thức đào tạo, bồi dưỡng kiến thúc, kỹ năng, nghiệp vụ và kinh nghiệm giải quyết những tình huống cụ thể ở cơ sở
Hàng năm, cán bộ chuyên trách, cấp ủy viên cơ sở xã, phường thị trân phải được bồi dưỡng để cập nhật kiến thức mới
Xây dựng hệ thống chính sách phù hợp và đồng bộ đối với cán bộ công chức cơ sở xã phường, thị trân Dành một
số biên chế dự phòng để các địa phương thực hiện việc đào tạo, bồi dưỡng, luân chuyển và tăng cường cán bộ cho cơ sở
Thực hiện tốt chủ trương của Nghị quyết Hội nghị lần thứ sáu Ban Chấp hành Trung ương khóa X vê kiện toàn đội ngũ cán bộ, đảng viên ở cơ sở
3 Hoàn thiện mô hình của các loại hình tổ chức cơ sở đảng theo hướng gắn to chức cơ sỡ đảng với sự lãnh đạo thực hiện nhiệm vụ chính trị
và lãnh đạo các tổ chức chính trị - xã hội
Thực tiễn cho thấy, mô hình tổ chức cơ tổ chức cơ sở đảng hợp lý hay không có ảnh hưởng không nhỏ đến việc thực hiện vai trò lãnh đạo của tô chức cơ
sở đảng Trong những năm qua Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư đã quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo kiện toàn mô hình tô chức của tổ chức cơ
sở đảng, do đó Ở khu vực xã, phường thị trấn, nhìn chung mô hình tổ chức của Đảng ở cơ sở cơ bản đã được sắp xếp đồng bộ, thống nhất với tổ chức hành chính, kinh tế đơn vị sự nghiệp và các tổ chức chính trị - xã hội bảo đảm được sự lãnh đạo của tồ chức đảng ở cơ sở Tuy nhiên, mô hình tổ chức của đảng bộ, chi
bộ ở một số nơi chưa đồng bộ, thống nhất với tổ chức hành chính kinh tế, đơn vị sự nghiệp và các tổ chức chính trị - xã hội ở
cơ sở như: tổ chức đảng trong các tập đoàn kinh tế, tổng công ty; tổ chức chi bộ trong các thôn, tổ dân phố có đông đảng viên
Tổ chức đảng trong các tập đoàn kinh tế, tổng công ty còn tồn tại nhiều mô hình khác nhau, trong đó có những mô hình tách rời hoạt động của tổ chức đảng với nhiệm vụ sản xuất, kinh doanh, chia cắt sự lãnh đạo của tổ chức đảng đối với các đoàn thể quần chúng, làm cho tổ chức đảng, trên thực tế không lãnh đạo được nhiệm vụ chính trị và các đoàn thể quần chúng của đơn vị, chỉ còn làm công tác tu tưởng chung chung, công tác phát triển đảng viên, đảng vụ đơn thuần
Những hạn chế về mô hình tổ chức làm hạn chế không nhỏ đến vai trò lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ
2
Trang 3sở đảng Để khắc phục những hạn chế đó,
Hội nghị lần thứ sáu Ban Chấp hành
Trung ương khóa X chủ trương: tiếp tục
kiện toàn, sắp xếp tổ chức của tổ chức cơ
sở đảng cho đồng bộ, thống nhất với các
tổ chức của hệ thống chính trị ở cơ sở;
đồng thời xây dựng mô hình tổ chức phù
hợp với những tổ chức cơ sở đảng có tính
đặc thù, vừa tạo sự thống nhất chung vừa
phù hợp với đặc điểm cụ thể của từng địa
phương, đơn vị Theo hướng đó tổ chức
cơ sở đảng được kiện toàn theo những mô
hình như sau:
- Đối với khu vực xã phường, thị
trấn nói chung, dưới đảng bộ xã là chi bộ
thôn (ấp, bản); dưới đảng bộ phường, thị
trấn là chi bộ tổ dân phố Thành lập đảng
bộ bộ phận, có các chi bộ trực thuộc ở các
thôn, tổ dân phố có đông đảng viên Với
giải pháp mới này sẽ thống nhất mô hình
tổ chức đảng ở các khu dân cư, chấm dứt
tình trạng lúng túng về mô hình tổ chức ở
khu vực này
- Đối với những đảng bộ cơ sở
trong cơ quan, đơn vị sự nghiệp, doanh
nghiệp nhà nước hoạt động trên địa bàn
nhiều tỉnh, thành phố, tổ chức đảng và
các đoàn thể quần chứng trực thuộc nhiều
cấp trên khắc nhau cần được sắp xếp lại
cho phù hợp, bảo đảm sự lãnh đạo của tổ
chức cơ sở đảng trong thực hiện nhiệm vụ
chính trị, công tác cán bộ và lãnh đạo các
tổ chức chính trị - xã hội Theo hướng
này Các đảng bộ cơ sở, các đoàn thể
quần chúng trong các cơ quan, đơn vị sự
nghiệp doanh nghiệp nhà nước hoạt động
trên địa bàn nhiều tỉnh, thành phố cần
được sắp xếp lại để vừa gắn với hệ thống
tổ chức, quản lý của toàn cơ quan, đơn vị,
doanh nghiệp, bảo đảm sự lãnh đạo của tổ
chức đảng trong thực hiện nhiệm vụ
chính trị, công tác cán bộ và lãnh đạo các
tổ chức chính trị - xã hội vừa bảo đảm
mối quan hệ với tổ chức đảng ở địa phương phù hợp với yêu cầu nhiệm vụ
- Đối với tổ chức cơ sở đảng trong các tập đoàn kinh tế, các tổng công
ty lớn hoạt động theo mô hình công ty mẹ
- công ty con và các tổng công ty hạng
đặc biệt có nhiệm vụ chính trị thống nhất,
có cùng ngành nghề và sản phẩm chính, gắn bó và chi phối lẫn nhau, thì từng bước thành lập tổ chức đảng toàn tập đoàn, toàn tổng công ty; gắn công tác xây dựng Đảng với lãnh đạo thực hiện nhiệm
vụ sản xuất kinh doanh, công tác cán bộ của doanh nghiệp Đông thời, cũng cho phép có một số mô hình có tính đặc thù
Có quy định cụ thể về mối quan hệ giữa đảng ủy tập đoàn, đảng ủy tổng công ty với các cấp ủy địa phương có liên quan
- Đối với các tỉnh, thành phố có nhiều khu công nghiệp tập trung thì thành lập đảng bộ cơ sở khu công nghiệp đặt trực thuộc cấp ủy cấp trên trực tiếp
Những doanh nghiệp tư nhân doanh nghiệp có vốn đầu tu nước ngoài có quy
mô lớn đông công nhân và đông đảng viên thì thành lập tô chức cơ sở đảng;
những doanh nghiệp có quy mô vừa và nhỏ số lượng công nhân và đảng viên ít thì thành lập chi bộ trực thuộc đảng ủy cơ
sở phù hợp
4 Nâng cao chất lượng sinh hoạt của to chức đảng ở cơ sở, nhất là sinh hoạt chi bộ; thực hiện nghiêm túc các nguyên tắc to chức, sinh hoạt đảng;
tăng cường giáo dục đội ngũ đảng viên
Sinh hoạt chi bộ, đảng bộ là hình thức hoạt động và lãnh đạo chủ yếu của chi bộ, đảng bộ cơ sở Chất lượng sinh hoạt chi bộ, đảng bộ không chi quyết định sức sông, sự phát triển của đảng bộ, chi
bộ mà còn biểu hiện năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng Bởi vậy, nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ, đảng bộ
cơ sở là vân đê quan trọng thường xuyên của công tác xây dựng Đảng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X nêu rõ một trong những nhiệm vụ của công tác xây dựng, củng cố tổ chức cơ sở đảng hiện nay là: đổi mới nội dung và hình thức sinh hoạt đảng bộ chi bội nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ đảng
Phương hướng đổi mới hoạt động của tổ chức cơ sở đảng là vừa mở rộng dân chủ vừa tăng cường kỷ cương,
kỷ luật; khắc phục tính hình thức, đơn điệu trong sinh hoạt, bảo đảm tính lãnh đạo, tính giáo dục, tính chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng
Cần cải tiến, nâng cao chất lượng sinh hoạt đảng ở cơ sở gồm cả sinh hoạt cấp ủy và sinh hoạt chi bộ, đảng bộ, trong đó đặc biệt coi trọng sinh hoạt chi
bộ, vì đây là nơi trực tiếp triển khai công tác lãnh đạo của Đảng dấn đảng viên
quần chúng; nơi giáo dục quản lý, tổ chức công tác cho đảng viên; nơi thực hiện các nguyên tắc tổ chức, sinh hoạt của Đảng
Cải tiến, nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ theo Hướng dẫn số 57-HD/BTCTW, ngày 16-3-2006 của Ban
Tổ chức Trung ương Chú ý thực hiện nghiêm túc có nền nếp chế độ sinh hoạt định kỳ, thực hiện đúng lịch sinh hoạt định kỳ hàng tháng; nội dung sinh hoạt cần thiết thực đi thẳng vào những vấn đề trọng tâm của địa phương, đơn vị Thực hiện nghiêm túc, đúng quy định các nguyên tắc tổ chức, sinh hoạt đảng, nhất
là nguyên tắc tập trung dân chủ, tự phê bình và phê bình trong sinh hoạt đảng
Nâng cao tính chiến đấu, tính giáo dục, đề cao tự phê bình và phê bình trong sinh hoạt đảng Dơi mới hình thức sinh hoạt chi bộ trên cơ sở kết hợp hai hình thức sinh hoạt: chính trị, chuyên đề Mỗi quý, các chi bộ phải sinh hoạt chuyên đê ít
nhất một lần để bồi dưỡng, cập nhật kiến thức mới cho đảng viên trong chi bộ
Tăng cường công tác giáo dục chính trị, tư tưởng xây dựng đội ngũ cán
bộ, đảng viên có bản lĩnh chính trị vững vàng, có trí tuệ phẩm chất đạo đức cách mạng, có ý thức tổ chức kỷ luật, thực sự tiền phong gương mẫu, đủ năng lực hoàn thành nhiệm vụ được giao
Cấp ủy cơ sở phải giám sát đảng viên về các mặt, kể cả đảng viên là cán bộ
do cấp ủy cấp trên quản lý Các chi bộ phải thực hiện lốt việc phân công công tác cho đảng viên, bảo đảm mọi đảng viên trong chi bộ đều được phân công công tác phù hợp
5 Đẩy mạnh cuộc vận động xây dựng
tổ chức cơ sớ đảng trong sạch, vũng mạnh, thực hiện tốt việc đánh giá chất lượng tổ chức cơ sở đảng
Để nâng cao năng lực lãnh đạo
và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng, Đảng ta tiến hành cuộc vận động xây dựng tổ chức cơ sở đảng trong sạch, vững mạnh Hàng năm, toàn Đảng tiến hành đánh giá, phân loại chất lượng tổ chức cơ
sở đảng Ngày l0-l0-2008~ Ban Tổ chức Trung ương đã ban hành Hướng dẫn số 20-HD/BTCTW quy định 4 nội dung đánh giá chất lượng tổ chức cơ sở đảng:
a Về lãnh dạo thực hiện nhiệm
vụ chính trị
- Lãnh đạo thực hiện nhiệm vụ chính trị của địa phương, cơ quan đơn vị theo đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước; thực
hiện các mục tiêu, chỉ tiêu kinh tế - xã
hội, chương trình, kế hoạch công tác của đảng bộ, chi bộ và nhiệm vụ được cấp trên giao
- Lãnh đạo xây dựng và thực hiện Quy chế dân chủ ở cơ sở; xây dựng
và phát triển cơ sở hạ tầng, chăm lo đời
3
Trang 4sống vật chất, tinh thần và bảo vệ lợi ích
chính đáng của nhân dân phòng chống
tham nhũng, lãng phí, quan liêu và các
tiêu cực khác
- Lãnh đạo công tác quốc phòng
toàn dân và thực hiện chính sách hậu
phương quân đội; giữ vững an ninh chính
trị, trật tự, an toàn xã hội
b Về lãnh đạo công tác chính
trị, tư tưởng
- Việc phổ biến, quán triệt và
lãnh đạo cán bộ, đảng viên, quần chúng
thực hiện đường lối, chủ trương của
Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước
- Công tác phát hiện, ngăn ngừa,
đấu tranh với những biểu hiện về tư tưởng
và hành động (nói viết làm ) trái với
quan điểm, đường lối của Đảng chính
sách pháp luật của Nhà nước
- Lãnh đạo công tác tư tưởng,
nắm tình hình tâm tư, nguyện vọng,
những đề xuất, kiến nghị của đảng viên
và quần chúng; biện pháp giải quyết
những vấn đề thuộc trách nhiệm của cơ
sở hoặc báo cáo cấp trên giải quyết theo
quyền ở cơ sở vững mạnh; công tác kiểm
tra, xem xét, giải quyết những vấn đề bức
xúc xảy ra ở cơ sở, tình trạng khiếu kiện
đông người, vượt cấp và những đề xuất,
kiến nghị chính đáng của nhân dân
Thiếu trang 26
- Công tác quản lý và phân công
công tác cho đảng viên; thực hiện việc
đào tạo, bồi dưỡng, sử dụng cán bộ, nâng
cao trình độ mọi mặt cho đảng viên giới
thiệu đảng viên đang công tác giữ mối
liên hệ với chi ủy, đảng ủy cơ sở và
gương mẫu thực hiện nghĩa vụ công dân nơi cư trú
- Công tác kiểm tra, giám sát tổ chức đảng và đảng viên chấp hành Điều
lệ Đảng nghị quyết, quy định của cấp ủy
cấp trên và nhiệm vụ được giao; việc phát hiện và xử lý những đảng viên có sai phạm; công tác bảo vệ chính trị nội bộ;
công tác đấu tranh chống tham nhũng, lãng phí Quan liêu và những biểu hiện tiêu cực khác trong Đảng
- Lãnh đạo việc tạo nguồn và kết nạp đảng viên, nhất là ở những địa bàn trọng yếu những nơi có ít hoặc chưa có đảng viên
- Chất lượng, hiệu quả hoạt động, vai trò trung tâm đoàn kết và sự tín nhiệm của đảng viên, quần chúng đối với
Trên cơ sở bốn nội dung đánh giá nêu trên, các tỉnh ủy, thành ủy, đảng
ủy trực thuộc Trung ương và cấp ủy cấp trên trực tiếp của tổ chức cơ sở đảng cần
cụ thể hóa thành các tiêu chí, biểu điểm cho phù hợp với từng loại hình tổ chức cơ
sở đảng và ở các vùng, miền có điều kiện kinh tế xã hội khác nhau (dối với các tổ chức cơ sở đảng ở vùng sâu, vùng xa, có nhiều khó khăn có thể vận dụng linh hoạt cho phù hợp với tình hình cụ thể của từng nơi)
Đánh giá chất lượng tổ chức cơ
sở đảng phải căn cứ vào kết quả thực hiện nhiệm vụ chính trị, sự vững mạnh của các
tổ chức trong hệ thống chính trị ở cơ sở, chất lượng đội ngũ cán bộ đảng viên và thông báo để cán bộ, đảng viên, nhân dân biết tham gia ý kiến
Chất lượng tổ chức cơ sở đảng được xếp thành bốn mức
sở đảng nghiêm lúc, thường xuyên rút kinh nghiệm, cải tiến phương pháp đánh giá để nâng cao độ chính xác trong phân loại tổ chức cơ sở đảng và đảng viên Cần xây dựng và thực hiện quy trình bình xét khoa học với sự tham gia ý kiến của nhiều tổ chức và quần chúng ở cơ sở và cấp trên cơ sở; gắn bình xét tổ chức cơ sở đảng với đánh giá chất lượng của chính quyền, đoàn thể; xác định trách nhiệm của người đứng đầu tổ chức cơ sở đảng
và cấp trên cơ sở về chất lượng của việc bình xét; làm tốt công tác biểu dương
khen thưởng những tổ chức cơ sở đảng xuất sắc
6 Phát huy vai trò của chính quyền, đoàn thể chính trị - xã Chính quyền và các đoàn thể chính tri ' xã hội
ở cơ sở
Chính quyền và các đoàn thể chính trị - xã hội ở cơ sở là đối tượng lãnh đạo của tổ chức cơ sở đảng nhưng cũng
có tác động rất lớn đến tổ chức cơ sở đảng Bản thân tổ chức đảng và đội ngũ cán bộ đảng viên cũng hoạt động ngay trong môi trường của tổ chức chính quyền
vả các đoàn thể chính trị - xã hội; cán bộ, đảng viên của tổ chức cơ sở đảng công tác trong đó chịu sự quản lý của chính tổ chức chính quyền và các đoàn thể chính trị - xã hội quần chúng nhân dân biết rõ
về đội ngũ cán bộ đảng viên Vì vậy, cần phát huy vai trò của chính quyền và các đoàn thể chính trị - xã hội ở cơ sở tham gia vào công tác xây dựng tổ chức cơ sở đảng Muốn vậy, cần tập trung vào những điểm chủ yếu sau:
- Tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức của cán bộ chính quyền, nhân dân về vị trí, vai trò của tổ chức cơ
sở đảng, làm cho họ hiểu rõ rằng, tham gia vào hoạt động nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng là trách nhiệm và là quyền lợi của
họ Từ đó, động viên nhân dân tích cực tham gia xây dựng tổ chức cơ sở đảng
- Chính quyền tạo điều kiện cho đảng viên và tô chức đảng hoạt động
- Các đoàn thể chính trị - xã hội
ở cơ sở tham gia và hoạt động nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng theo chức năng, nhiệm
vụ của mình và sự lãnh đạo của tổ chức đảng
- Cấp ủy cơ sở cần quan tâm lãnh đạo, tổ chức thực hiện tốt quy chế dân chủ ở cơ sở, thực hiện phương châm dân biết, dân bàn dân làm dân kiểm tra hoạt động của tô chức đảng, đội ngũ cán
bộ, đảng viên
- Xây dựng quy chế rõ ràng, cụ thể và duy trì thành nền nếp việc tổ chức cho các đoàn thể nhân dân phê bình cán
bộ, đảng viên và tổ chức cơ sở đảng
- Tích cực bồi dưỡng những người ưu tú trong các đoàn thể quần chúng và tổ chức kinh tế để kết nạp họ vào Đảng
7 Bề cao trách nhiệm và tăng cũng chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra của cấp trên, trước hết là cấp trên trực tiếp của tổ chức cơ sở đảng
Nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng là
4
Trang 5trách nhiệm của toàn Đảng, của các cấp
ủy đảng trên cơ sở
Các cơ quan Trung ương cần
thường xuyên nghiên cứu, hoàn thiện các
quy định về chức năng, nhiệm vụ và hoạt
động của tổ chức cơ sở đảng Cấp ủy, tổ
chức đảng trên cơ sở ở các địa phương,
đơn vị cần chỉ đạo chặt chẽ hoạt động của
tổ chức cơ sở đảng, sắp xếp kiện toàn tổ
chức cơ sở đảng về tổ chức, thu hẹp diện
cơ sở yếu kém Tập trung chỉ đạo hoạt
động của các tổ chức cơ sở đảng ở những vùng có vị trí chiến lược về kinh tế, an ninh, quốc phòng
Cấp ủy cấp trên trực tiếp của tổ chức cơ sở đảng có vai trò rất quan trọng đối với việc nâng cao năng lực lãnh đạo
và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng
Đổi mới, tăng cường chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra hoạt động của các tổ chức cơ sở đảng theo hướng khắc phục bệnh quan liêu, hướng mạnh tới cơ sở; cấp ủy cấp
trên phải có chương trình cụ thể phân công cấp ủy viên làm việc tại co sở; cấp huyện cần tăng cường bám sát cơ sở Cấp
ủy cấp trên phải chăm lo đào tạo bồi dưỡng, quản lý đội ngũ cán bộ cơ sở; tập trung chỉ đạo củng cố các đảng bộ, chi bộ yếu kém; tổng kết và phổ biến kinh nghiệm của tổ chức cơ sở đảng trong sạch, vững mạnh điển hình
5
Trang 6đảng viên và công tác đảng viên
Khái niệm đảng viên vả công
tác đáng viên
Đảng viên là người ở trong tổ
chức của một chính đảng Điều lệ Đảng
Cộng sản Việt Nam do Đại hội Đảng toàn
quốc lần thứ X thông qua đã xã định:
đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam là
chiến sĩ cách mạng trong đội tiên phong
của giai cấp công nhân Việt Nam, suốt
đời phấn đấu cho mục đích, lý tưởng của
Đảng, đặt lợi ích của Tổ quốc của giai cấp
công nhân và nhân dân lao động lên trên
lợi ích cá nhân; chấp hành nghiêm chinh
Cương lĩnh chính trị, Điều lệ Đảng, các
nghị quyết của Đảng và pháp luật của
Nhà nước; có lao động, hoàn thành tốt
nhiệm vụ được giao; có đạo đức và lối
sống lành mạnh, gắn bó mật thiết với
nhân dân; phục tùng tổ chức, kỷ luật của
Đảng, giữ gìn đoàn kết thống nhất trong
Đảng
Công tác đảng viên là tổng hợp
các hoạt động của tổ chức đảng và của
mỗi đảng viên nhằm xây dựng đội ngũ
đảng viên không ngừng phát triển và
vững mạnh cả về số lượng, chất lượng, cơ
cấu đáp ứng tốt yêu cầu, nhiệm vụ chính
trị của Đảng
b Vi trí tầm quan trọng của
đảng viên vả công tác đảng viên
- Vị trí, vai trò của đảng viên thể hiện rất rõ trong các mối quan hệ giữa đảng viên với chủ trương, đường lối, nhiệm vụ chính trị của Đảng; với xây dựng hệ thông tổ chức của Đảng; với phong trào cách mạng của quần chúng nhân dân
+ Về mối quan hệ giữa đảng
viên với đường lối nhiệm vụ chính trị
Đường lối và nhiệm vụ chính trị đúng đắn là điều kiện tiên quyết để xây dựng đội ngũ đảng viên vững mạnh Có đường lối chính trị đúng đắn thì mới xây dựng được lập trường, quan điểm và hành động đúng cho đội ngũ đảng viên Nếu đường lối sai, đảng viên mất phương hướng hành động, dẫn dấn vi phạm kỷ luật Đảng Có đường lối, nhiệm vụ chính trị đúng thì mới có căn cứ để phân công nhiệm vụ cho đảng viên có căn cứ để xem xét, đánh giá, phân loại đảng viên, có phương hướng và nội dung đê bồi dưỡng nâng cao trình độ cho từng đảng viên
Đảng viên góp phần quan trọng vào việc hoạch định đường lối, chủ trương của Đảng, họ là người trực tiếp cùng tổ chức cơ sở đảng nơi họ sinh hoạt, dân chủ thảo luận đê ra nhiệm vụ chính trị của đảng bộ đồng thời họ là người lãnh đạo nhân dân và cùng nhân dân thực hiện thắng lợi đường lôi chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, nhiệm vụ chính trị ở cơ sở
+ Về mối quan hệ giữa đảng
viên với tổ chức đảng
Đảng viên có chất lượng cao là
cơ sở để xây dựng tổ chức đảng vững mạnh Ngược lại, tô chức đảng trong sạch, vững mạnh là điều kiện quan trọng quyết định chất lượng đội ngũ đảng viên
Tổ chức đảng quyết định con người, tô chức mạnh mới có đảng viên tôi
Tổ chức đảng quy định vị trí, chức năng, phương hướng hành động và phân công nhiệm vụ cho từng đảng viên hoạt động trong một guồng máy chung
Tổ chức đảng trong sạch vững mạnh, đoàn kết, đội ngũ cấp ủy viên có phẩm chất, năng lực, biết tôn trọng và quy tụ trí tuệ tập thể thì đảng viên trong tổ chức đó được rèn luyện và trưởng thành phẩm chất và năng lực của từng người được phát huy Tổ chức đảng mạnh sẽ tạo ra một sức mạnh tập thê, được nhân lên nhiều lần từ sức mạnh của mỗi cá nhân
Ngược lại chi bộ và đội ngũ cấp ủy yếu kém, tổ chức lỏng lẻo, mất đoàn kết, chức năng, nhiệm vụ, phân công trách nhiệm không rõ, kỷ luật lỏng lẻo, chế độ công tác và chế độ sinh hoạt không chặt chẽ thì
số cá nhân, cán bộ, đảng viên tốt khó phát huy được tác dụng đồng thời số yếu kém
sẽ tăng lên và tình trạng hư hỏng, thoái hóa cũng nảy sinh
+ Về mối quan hệ giữa đảng
viên với phong trào cách mạng của quần chúng
Cách mạng là sự nghiệp của quần chúng Đảng viên sống gắn bó và trưởng thành trong lòng quần chúng, được thử thách, rèn luyện thông qua hoạt động thực tiễn
Đảng viên là người tuyên truyền, giáo dục tổ chức, hướng dẫn cho quần chúng thực hiện nhiệm vụ chính trị của cơ
sở, chấp hành nghiêm chỉnh đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước Qua phong trào quân chúng, một mặt, người đảng viên học hỏi được kinh nghiệm lừ quần chúng; mặt khác, đảng viên phải tiên phong, gương mẫu trước
quần chúng, làm sao cho dân tin, dân phục, dân yêu
Mối quan hệ giữa đảng viên với nhiệm vụ chính trị, với tổ chức và với quần chúng là mối quan hệ mật thiết, biện chứng Không ngừng củng cố các mối quan hệ này sẽ góp phần cứng cố, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng xây dựng đội ngũ đảng viên ngày càng vững mạnh
- Vị trí của công tác đảng viênCông tác đảng viên là một trong những công tác quan trọng trong công tác xây dựng Đảng Nói đến công tác xây dựng Đảng là nói đến xây dựng Đảng về chính trị xây dựng Đảng về tư tưởng, xây dựng Đảng về tổ chức Trong đó, xây dựng Đảng về tổ chức bao gồm xây dựng
tổ chức bộ máy của Đảng tù Trung ương đến cơ sở xây dựng đội ngũ cán bộ, xây dựng đội ngũ đảng viên
Công tác đảng viên có tác động chi phối đến toàn bộ các công tác khác trong công tác xây dựng Đảng, nhất là gắn bó chặt chẽ với công tác cán bộ của Đảng Nếu thực hiện tốt công tác đảng viên, sẽ xây dựng được đội ngũ đảng viên thực sự có chất lượng
- Tầm quan trọng của công tác đảng viên
Thực hiện tốt các công tác đảng viên như công tác đào tạo bồi dưỡng đảng viên; phân công nhiệm vụ; quản lý; kiểm tra; công tác kết nạp đảng viên mới và thường xuyên đưa những người không đủ tiêu chuẩn đảng viên ra khỏi Đảng Không ngừng nâng cao chất lượng đội ngũ đảng viên, là nhân tố quan trọng trực tiếp góp phần nâng cao năng lực lãnh đạo
và sức chiến đấu của Đảng Công tác đảng viên có được tiến hành thường
6
Trang 7xuyên và có chất lượng tốt cũng góp phần
noi gương cho quần chúng nhân dân và
đẩy mạnh phong trào cách mạng của quần
chúng nhân dân
2 Nội dung công tác đảng viên
của tổ chức cơ sở đảng
Công tác đảng viên của tổ chức
cơ sở đảng bao gồm nhiều công tác cụ
thể, sau đây chỉ đi vào một số công tác
chính
a Giáo dục, rèn luyện đảng
viên
- Ý nghĩa: giáo dục, rèn luyện
đảng viên là việc làm thường xuyên của
Đảng Từ ngày thành lập Đảng đến nay
Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Mình luôn
luôn coi trọng công tác giáo dục, rèn
luyện đảng viên nhằm nâng cao trình độ
mọi mặt về học vấn, về lý luận chính trị,
về trình độ chuyên môn nghiệp vụ, năng
lực công tác cho mỗi đảng viên, nhằm
đáp ứng yêu cầu của nhiệm vụ chính trị
Trong giai đoạn cách mạng hiện nay, khi
mà toàn Đảng, toàn dân đang thực hiện
quá trình đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện
đại hóa đất nước hội nhập kinh tế quốc
tế, phấn đấu đến năm 2020 nước ta cơ bản
trở thành nước công nghiệp thì nhiệm vụ
giáo dục, rèn luyện đảng viên càng trở
nên cấp bách, nhằm nâng cao chất lượng
đội ngũ đảng viên cũng như trình độ trí
tuệ của Đảng ngang tầm với nhiệm vụ
chính trị, hoàn thành mục tiêu nhiệm vụ
chính trị của Đại hội Đảng đề ra
- Nội dung giáo dục, rèn luyện
đảng viên:
Nội dung giáo dục đảng viên bao
gồm: giáo dục lý luận chủ nghĩa
Mác-lênin, tư tưởng HỒ Chí Minh, nắm vững
và thực hiện tốt chủ trương, đường lối,
nhiệm vụ chính trị của Đảng, chính sách,
pháp luật cần Nhà nước; nâng cao trình
độ học vấn, trình độ chuyên môn cho
đảng viên; tăng cường đào tạo mới và đào tạo lại với những đảng viên là cán bộ trong diện luân chuyển và quy hoạch Tùy theo vị trí công tác cụ thể của tùng đảng viên để lựa chọn nội dung giáo dục cho hợp lý
Trên cơ sở nhiệm vụ được phân công của từng đảng viên nhất là đối với đảng viên trong diện quy hoạch, tổ chức đảng rèn luyện năng lực công tác cho đảng viên bằng cách đưa đảng viên vào công tác thực tiễn, giao nhiệm vụ để thử thách, giao nhiều nhiệm vụ khác nhau gắn với đánh giá quá trình công tác để đề bạt
cất nhắc đúng người đúng việc
- Hình thức giáo dục, rèn luyện đảng viên có thể bằng nhiều hình thức khác nhau như phối hợp với các cơ quan đào tạo, phối hợp với cấp ủy cấp trên mở các lớp học chính quy, tại chức, đặt ở nhiều địa điểm khác nhau tạo điều kiện thuận lợi cho người học và kết hợp tốt cho người học vừa học tập, vừa công tác
- Biện pháp:
+ Cấp ủy cơ sở lập chương trình
kế hoạch cụ thể cho công tác giáo dục
rèn luyện đảng viên trong từng năm Sau một nữ thực hiện phải có tổng kết, đanh giá rút kinh nghiệm
+ Sau khi thực hiện công tác
giáo dục, rèn luyện đảngviên phải gắn với phân công công tác, nhiệm vụ cho đúng người, đúng việc, đúng trình độ, năng lực, đúng nguyện vọng của mỗi đảng viên
+ Tăng cường sự lãnh đạo, chỉ
đạo của cấp ủy cấp trên và phối, kết hợp giữa Đảng, chính quyền và các đoàn thể chính tả - xã hội ở cơ sở trong công tác giáo dục rèn luyện đội ngũ đảng viên
b Kết nạp đảng viên
- Ý nghĩa: tăng về số lượng và từng bước cải thiện thành phần, cơ cấu, trẻ hóa đội ngũ đảng viên, trực tiếp góp
phần nâng cao chất lượng đội ngũ đảng viên, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng
- Phương châm:
Một là coi trọng chất lượng,
không chạy theo số lượng đơn thuần Số lượng và chất lượng đảng viên có mối quan hệ tác động hữu cơ lẫn nhau, chất lượng từng đảng viên là yếu tố hàng đầu tạo nên chất lượng đội ngũ đảng viên
Tuy nhiên, cũng không vì số lượng mà coi nhẹ chất lượng, hạ thấp tiêu chuẩn đảng viên
Hai là kết nạp đảng phải luôn
luôn đi đôi với củng cố Đảng, làm trong sạch đội ngũ đảng viên
đó đặc biệt phải coi trọng chất lượng, không vì thành tích vì kế hoạch dã đề ra
mà chạy theo số lượng Các bước tiến hành cụ thể xem ở phần nghiệp vụ công tác đảng viên
C Đưa người không đủ tư cách
ra khỏi Đảng.
- Ý nghĩa:
+ Đưa người không đủ tư cách
ra khỏi Đảng làm cho số lượng đảng viên
đi đôi với chất lượng đảng viên, tránh được tình trạng Đảng đông nhưng không mạnh như đánh giá của Đảng ta trong những năm gần đây
+ Đưa người không đủ tư cách
đảng viên ra khỏi Đảng thể hiện kỷ luật của Đảng là kỷ luật nghiêm minh có vào" có “ra", Đảng ta không dung túng
và bao che khuyết điểm cho bất kỳ đảng viên nào
+ Kiên quyết đưa người không
đủ tư cách đảng viên ra khỏi Đảng sẽ làm gương cho người khác, nhắc nhở và giáo dục cho mọi đảng viên luôn luôn giữ vững danh hiệu đảng viên, giữ vững vai trò tiên phong gương mẫu và hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao
- Nội dung, hình thức đưa những người không đủ tư cách ra khỏi Đảng:
+ Xóa tên đảng viên trong danh
sách đảng viên: chi bộ xem xét, đề nghị lên cấp ủy có thẩm quyền quyết định xóa tên trong danh sách đảng viên đối với các trường hợp sau: đảng viên (kể cả đảng viên chính thức và đảng viên dự bị) bỏ sinh hoạt hoặc không đóng đảng phí ba tháng trong năm
trở lên mà không có lý do chính đáng; đảng viên giảm sút ý chí phấn đấu, không làm rõ nhiệm vụ đảng viên, đã được chi
bộ giáo dục, sau thời gian phấn đấu 12 tháng mà không tiến bộ
+ Đảng viên xin ra khỏi Đảng:
chỉ xem xét cho ra khỏi Đảng đối với những đảng viên chưa vi phạm về tư cách Nếu vi phạm tư cách đảng viên thì phải xử lý kỷ luật về Đảng, sau đó mới xem xét cho ra khỏi Đảng
+ Khai trừ khỏi Đảng: kiên
quyết khai trừ khỏi Đảng đối với những người cơ hội về chính trị, có quan điểm
đa nguyên chính trị, đa đang đối lập, nói
và làm trái đường lối, nghị quyết của Đảng; vi phạm nghiêm trọng nguyên tắc
tổ chức và sinh hoạt đảng, quần chúng không tín nhiệm; giảm sút ý chí phấn đấu Đảng viên bị hình phạt từ cải tạo không giam giữ trở lên phải khai trừ ra khỏi Đảng
- Giải pháp đưa người không đủ
tư cách đảng viên ra khỏi Đảng:
7
Trang 8+ Nâng cao nhận thức của các
cấp ủy đảng về sự cần thiết và kiên quyết
thực hiện đưa những đảng viên không đủ
tư cách ra khỏi Đảng để làm trong sạch
Đảng, chỉnh đốn Đảng
+ Căn cứ vào nhiều kênh thông
tin để phát hiện đảng viên vi phạm tu
cách để kiểm tra, giáo dục, nếu không sửa
chữa khuyết điểm mà còn tiếp tục vi
phạm thì phải kiên quyết đưa ra khỏi
Đảng bằng những hình thức thích hợp
+ Thủ tục tiến hành đưa những
đảng viên không đủ tư cách ra khỏi Đảng
phải đúng các bước theo quy định
+ Tăng cường sự lãnh đạo, chỉ
đạo của cấp ủy cấp trên trong việc đưa
những người không đủ tư cách đảng viên
- Tiêu chuẩn và điều kiện của
người xin vào Đảng:
+ Về tiêu chuẩn:
Suốt đời phấn đấu cho mục
đích, lý tưởng của Đảng đặt lợi ích của
Tổ quốc, của giai cấp công nhân và nhân
dân lao động lên trên lợi ích cá nhân ;
Kết nạp vào Đảng những đối tượng khác như: kết nạp lại; kết nạp vào Đảng những người trên 60 tuổi; những người có quan hệ hôn nhân với người nước ngoài; đôi tượng là người Hoa; là người có đạo ngoài các điều kiện như trên còn phải tuân thủ những quy định của Ban Chấp hành Trung ương và các hướng dẫn cụ thể của Ban Tổ chức Trung ương
- Các bước tiến hành:
Một là, phải nắm vững tiêu
chuẩn và điều kiện kết nạp đảng, đồng thời phải quán triệt nghị quyết của các cấp ủy và chi bộ về công tác phát triển đảng viên đến quần chúng
Hai là lãnh đạo và chỉ đạo các tổ
chức quần chúng giới thiệu những đại biểu ưu tú cho Đảng
Ba là, tổ chức đảng lựa chọn
những quần chúng ưu tú để cho đi học lớp cảm tình đảng, bồi dưỡng nâng cao nhận thức về Đảng; phân công đảng viên giúp
đỡ quần chúng phấn đấu, hướng dẫn quần chúng viết đơn xin vào Đảng, và tự khai
Năm là chi bộ và đảng viên
được phân công giúp đỡ đánh giá quá trình phấn đấu của quần chúng, đồng thời hoàn thiện những thủ tục cần thiết đề nghị
cấp ủy có thẩm quyền xem xét và ra quyết định kết nạp đảng viên
Sáu là Cấp ủy có thẩm quyền
kết nạp đảng viên xem xét và ra quyết nghị kết nạp đảng viên
- Đơn xin vào Đảng
- Thẩm tra ly lịch người xin vào Đảng
- Đảng viên chính thức giới thiệu người vào Đảng
- Ban Chấp hành Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh ở cơ sở giới thiệu đoàn viên vào Đảng (nếu quần chúng còn tuổi đoàn)
- Ban Chấp hành Công đoàn cơ
sở giới thiệu đoàn viên công đoàn vào Đảng (nếu nơi đó không có tổ chức Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh)
- Lấy ý kiến nhận xét của đoàn thể nơi làm việc và chi ủy nơi cư trú đối với người vào Đảng
- Nghị quyết của chi bộ xét kết nạp người vào Đảng
- Nghị quyết của cấp ủy cơ sở xét kết nạp người vào Đảng
- Quyết định của cấp ủy có thẩm quyền kết nạp đảng viên
- Tổ chức lễ kết nạp đảng viên:
+ Trang trí hội trường.
+ Nội dung và thứ tự tiến hành
trong buổi lễ kết nạp đảng viên:
Chào cờ (hát Quốc ca, Quốc
tế ca);
Tuyên bố lý do, giới thiệu đại biểu;
Đảng viên được kết nạp đọc
đơn xin vào Đảng,
Đại diện đảng viên được phân
công giúp đỡ đọc bản giới thiệu người vào Đảng;
Đại diện Ban Chấp hành Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh cơ sở hoặc Ban Chấp hành Công đoàn cơ sở đọc bản giới thiệu đoàn viên ưu tú vào Đảng (nếu có);
Bí thư chi bộ hoặc đại diện chi
ủy đọc quyết định kết nạp đảng viên của cấp ủy có thẩm quyền (toàn thể đảng viên
dự lễ đứng nghiêm);
Đảng viên mới đọc lời tuyên thệ;
Đại diện chi ủy nói rõ nhiệm
vụ, quyền hạn của người đảng viên nhiệm vụ của chi bộ và phân công đảng viên chính thức giúp đỡ đảng viên dự bị;
Đại diện cấp trên phát biểu ý kiến (nếu có);
Bế mạc (hát Quốc ca, Quốc tế ca);
- Thời gian dự bị và cách tính tuổi đảng: sau lễ kết nạp, người được kết nạp vào Đảng phải trải qua thời kỳ dự bị
12 tháng, tính từ ngày chi bộ tổ chức lễ kết nạp Trong thời kỳ dự bị, chi bộ tiếp tục giáo dục rèn luyện và phân công đảng viên chính thức giúp đảng viên đó Tuổi đảng của đảng viên mới kết nạp lần đầu được tính từ khi có quyết định công nhận đảng viên chính thức của cấp ủy có thẩm quyền Tuổi đảng của đảng viên kết nạp lại được tính từ ngày đảng viên đó được công nhận là đảng viên chính thức lần đầu, trừ thời gian không tham gia sinh hoạt đảng và thời gian dự bị của lần kết nạp lại (trường hợp đặc biệt do Ban Bí thư xem xét quyết định) Đối với những đảng viên được kết nạp lại theo Quy định
số 14-QĐ/TW ngày 16-1 1-2001 của Bộ Chính trị khóa IX thì tuổi đảng của đảng viên đó không phải trừ thời gian dự bị
8
Trang 92 Nội dung, thủ tục của công tác
quản lý đảng viên
a Ý nghĩa của công tác quản lý
đảng viên
- Làm tốt công tác quản lý đảng
viên tổ chức đảng nắm được lý lịch gia
đình, nguồn gốc xuất thân, quá trình học
tập và công tác cũng như sinh hoạt hàng
ngày của từng đảng viên
- Quản lý cả đội ngũ đảng viên
để phát hiện được những đảng viên có
bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất
đạo đức tốt, có trình độ năng lực và nhiệt
tình công tác để bố trí, sắp xếp, phân công
nhiệm vụ, trên cơ sở đó giới thiệu để các
tổ chức đảng, chính quyền đoàn thể bầu
cử giữ các cương vị lãnh đạo, quản lý
quan trọng của Đảng, Nhà nước, đoàn
thê
- Quản lý chặt chẽ đội ngũ đảng
viên đúng nguyên tắc, thủ tục sẽ phát hiện
được những phần tử cơ hội chui vào
Đảng; kịp thời phát hiện những hạn chế,
yếu kém, vi phạm khuyết điểm của đảng
viên để bồi dưỡng, giáo dục hoặc kỷ luật
nghiêm minh, góp phần nâng cao chất
lượng đảng viên, bảo vệ nội bộ Đảng
trong sạch, vững mạnh, đáp ứng yêu cầu
của nhiệm vụ chính trị trong giai đoạn
cách mạng hiện nay
b Nội dung quản lý đảng viên
- Quản lý hồ sơ đảng viên:
+ Hồ sơ đảng viên là hệ thống
các văn bản theo quy định của Trung
ương, lưu giữ những thông tin về lịch sử
chính trị quan hệ gia đình, quan hệ xã hội,
quá trình công tác phẩm chất năng lực
trình độ của đảng viên Hô sơ đảng viên
là gương mặt lịch sử của người đảng viên
Vì vậy, hồ sơ đảng viên phải đầy đủ rõ
ràng chính xác thống nhất, bí mật, được
cấp ủy có thẩm quyền xác nhận và được
cơ quan của cấp ủy quản lý
+ Theo Quy định số 23 -QĐ/TW
ngày 31 - 1 0-2006 của Bộ Chính trị và Hướng dẫn một số vấn đề cụ thể thi hành Điều lệ Đảng số 03-HD/BTCTW ngày 29-12-2006 của Ban Tổ chức Trung ương thì việc quản lý hồ sơ đảng viên bao gồm:
hồ sơ khi được kết nạp vào Đảng; hồ sơ khi đảng viên đã được công nhận chính thức Định kỳ phải bổ sung, hoàn chỉnh
hồ sơ đảng viên Các tài liệu trong hồ sơ đảng viên (trừ phiêu đảng viên được sắp xếp quản lý theo quy định riêng) được ghi vào bản mục lục tài liệu và sắp xếp theo trình tự như trên, đưa vào túi hồ sơ để quản lý; bản mục lục các tài liệu trong hồ
sở đảng viên phải được cấp ủy quản lý hồ
sơ đảng viên kiểm tra, xác nhận, ký và đóng dấu cấp ủy
+ Yêu cầu quản lý hồ sơ đảng
viên: hồ sơ đảng viên không được tẩy xóa, khi có đủ căn cứ pháp lý, được cấp
ủy có thẩm quyền đồng ý bằng văn bản thì cấp ủy được giao quản lý hồ sơ mới được sửa chữa vào hồ sơ đảng viên và đóng dấu của cấp ủy vào nơi sửa chữa
Hồ sơ đảng viên phải được tổ chức đảng quản lý chặt chẽ theo chế độ bảo mật Hồ
sơ đảng viên do cấp ủy nơi đảng viên đang sinh hoạt đảng chính thức quản lý,
kể cả đảng viên là cán bộ thuộc diện cấp
ủy cấp trên quản lý Cấp ủy quản lý cân
bộ lập hồ sơ cán bộ để quản lý theo phân cấp (có thể sao chép nhưng không được rút các tài liệu, tư liệu, giấy lờ gốc trong
hồ sơ đảng viên để lập hồ sơ cán bộ)
+ Khi đảng viên chuyển sinh
hoạt đảng, cấp ủy nơi đảng viên chuyển
đi làm đầy đủ thủ tục niêm phong hồ sơ
giao cho đảng viên trực tiếp mang theo để báo cáo với cấp ủy nơi đảng viên chuyển đến; trường hợp đặc biệt thì do tổ chức đảng chuyển đi
+ Hồ sơ của đảng viên từ trần
hoặc bị đưa ra khỏi Đảng thì cấp ủy cấp
trên trực tiếp của tổ chức cơ sở đảng quản lý
+ Sắp xếp, bảo quản hồ sơ đảng
Sô đảng viên đã ra khỏi Đảng (xin ra xóa tên, khai trừ);
Sổ đảng viên đã từ trần; sổ theo dõi giao nhận hồ sơ đảng viên và sổ mượn đọc hồ sơ đảng viên;
Hồ sơ đảng viên được sắp xếp theo yêu cầu dễ tìm, dễ thấy và dễ bảo quản theo từng loại hồ sơ đảng viên ở mỗi cấp quản lý Nơi lưu giữ hồ sơ đảng viên phải có phương tiện chống mối mọt ẩm ướt, phòng hỏi lũ lụt; thực hiện đúng chế
độ phòng gian, bảo mật Định kỳ 6 tháng phải đối chiếu danh sách đảng viên với số lượng hồ sơ đảng viên, kịp thời phát hiện những tài liệu trong hồ sơ đảng viên bị
hư hỏng để xử lý ngay Khi thay đổi cán
bộ quản lý phải có biên bản giao nhận chặt chẽ, đúng quy định
+ Hiện nay, việc quản lý đảng
viên về hồ sơ, lý lịch còn được sử dụng bằng các phương tiện hiện đại, đó là quản
lý bằng phần mềm máy vi tính Quy định
số 08-QĐ/BTCTW ngày 9-7-2003 của Ban Tổ chức Trung ương về xây dựng
quản lý và sử dụng cơ sở dữ liệu về đảng viên đã chỉ ra những công việc rất cụ thể
từ những quy định chung đến chế độ trách nhiệm; chế độ khai thác, sử dụng và cách
tổ chức thực hiện Các báo cáo giữa cấp dưới với cấp trên cũng thông qua mạng máy vi tính theo những mẫu văn bản quy định tại Hướng dẫn 24-HD/BTCTW ngày 20-10-2003 của Ban Tổ chức Trung ương
- Quản lý hoạt động của đảng viên:
+ Trong công tác quản lý đảng
lên, quản lý hoạt động của đảng viên là nội dung quản lý khó khăn và phức tạp nhất Vì mỗi đảng viên có điều kiện sống, hoàn cảnh công tác và các mối quan hệ xã hội rất khác nhau, hoạt động của họ diễn
ra hàng ngày, một số đảng viên thường thay đổi chỗ ở, nơi làm việc, nơi đăng ký
hộ khẩu tạm thời với những quan hệ gia đình xã hội phức tạp Chi bộ là nơi đảng viên tham gia sinh hoạt, là nơi có trách nhiệm trực tiếp quản lý đảng viên Những nội dung quản lý hoạt động của đảng viên.bao gồm hoạt động công tác và hoạt động quan hệ xã hội Hoạt động công tác
là hoạt động thực hiện nhiệm vụ được giao
+ Đối với những đảng viên là
người có đạo tham gia hoạt động tôn giáo, phải thực hiện tốt Quy định sối23- QĐ/TW ngày 28-9-2004 của Bộ Chính trị
về một số điểm về kết nạp đảng viên đối với người có đạo và đảng viên có đạo tham gia sinh hoạt tôn giáo và Hướng dẫn
số 40- HD/BTCTW ngày 8-4-2005 của Ban Tổ chức Trung ương về thực hiện quy định này
+ Đối với những đảng viên đang
học tập hoặc công tác ở nước ngoài dài hạn cần được quản lý chặt chẽ Những đảng viên lấy chồng, lấy vợ người nước ngoài hoặc có con kết hôn với người nước ngoài cũng phải tuân thủ Quy định
số 127-QĐ/TW ngày 3-1 1-2004 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng và Hướng dẫn số 41-HD/BTCTW ngày 13-4- 2005 của Ban Tổ chức Trung ương, thường xuyên báo cán với tổ chức đảng về những thay đổi của mình Đồng thời tổ chức đảng các cấp cũng cần quản lý chặt chẽ các đối tượng này nhất là về quan hệ cá nhân, diễn biến tư tưởng
9
Trang 10- Quản lý tư tưởng của đảng
viên:
+ Tư tưởng chính trị vững vàng,
phẩm chất đạo đức và lối sống trong sáng
lành mạnh là yêu cầu đầu tiên cần phải có
của người đảng viên Trở thành đảng viên
của Đảng Cộng sản, có nghĩa là trở thành
người chiến sĩ tiên phong trong hoạt động
chính trị của Đảng Vì vậy người đảng
viên phải gương mẫu, có tính đảng cao,
phải là người tuyệt đối trung thành với sự
nghiệp cách mạng của Đảng, kiên trì chủ
nghĩa Mác-lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh,
kiên định mục tiêu xây dựng đất nước
theo định hướng xã hội chủ nghĩa
+ Quản lý đảng viên về chính
trị tư tưởng, đạo đức và lối sống là lĩnh
vực quản ly rất khó, những biểu hiện này
chỉ có thể nhận biết qua ngôn ngữ hành
vi và kết quả hoạt động thực tiễn của
người đảng viên Vì vậy, quản lý đảng
viên về chính trị, tư tưởng, đạo đức và lối
sống là hướng cho đảng viên suy nghĩ và
hành động phù hợp với quan điểm và
đường lối của Đảng, phù hợp với thực tế
khách quan và truyền thống văn hóa của
dân tộc, đồng thời thông qua hoạt động
thực tiễn thông qua sinh hoạt đảng sinh
hoạt tư tưởng mà định hướng tư tưởng
chính trị và đạo đức lối sống cho đảng
phát huy những thành tích đó trong thời
gian tiếp theo
+ Khen thưởng đảng viên còn
nhằm mục đích nêu gương tốt cho những đảng viên khác và quần chúng noi theo
- Ý nghĩa của việc thi hành kỷ luật đối với đảng viên:
+ Thi hành kỷ luật đảng viên
nhằm làm cho đảng viên thấy rõ trách nhiệm và hậu quả của mình khi vi phạm khuyết điểm, để sửa chữa nhưng sai lầm, khuyết điểm đó
+ Thi hành kỷ luật đảng viên thể
hiện sự nghiêm khắc của kỷ luật của Đảng Đảng là một tổ.chức chặt chẽ, được
tổ chức và hoạt động theo nguyên tắc tập trung dân chủ, cá nhân phải phục tùng tổ chức, cấp dưới phải phục tùng cấp trên, toàn Đảng phải phục tùng Trung ương Đảng Đảng viên nào không tuân thủ nghiêm ngặt kỷ luật của Đảng sẽ bị xử lý tùy theo mức độ sai phạm
+ Thi hành kỷ luật đảng viên
nhằm hạn chế và phòng ngừa những sai phạm của những đảng viên khác ngăn ngừa những phần tử cơ hội hoặc bọn phản động chui vào Đảng để hoạt động chống phá Đảng
+ Khen thưởng theo định kỳ:
Đảng ủy cơ sở xét tặng giấy khen cho đảng viên phấn đấu đạt tiêu chuẩn "đảng viên đủ tư cách, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ trong năm Ban Thường vụ huyện ủy và tương đương xét tặng giấy khen cho những đảng viên đạt tiêu chuẩn
"đảng viên đủ tư cách, hoàn thành xuất
sắc nhiệm vui 3 năm liền Ban Thường vụ tỉnh ủy và tương đương xét tặng bằng khen cho những đảng viên phấn đấu đạt tiêu chuẩn "đảng viên du tư cách hoàn thành xuất sắc nhiệm vui 5 năm liền Tiêu chuẩn đảng viên đủ tu cách, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ,, thực hiện theo Hướng dẫn số 20-HD/BTCTW ngày 10- 10-2008 của Ban Tổ chức Trung ương
+ Khen thưởng đảng viên không
theo định kỳ: ngoài việc xét khen thưởng đảng viên theo định kỳ, các cấp ủy đảng cấp trên cần xét, khen thưởng kịp thời những đảng viên có thành tích đặc biệt xuất sắc, tiêu biểu trong từng lĩnh vực, trong thực hiện nhiệm vụ được giao như trong lan động sản xuất, học tập, nghiên cứu khoa học hoạt động văn hóa, nghệ thuật, giáo dục, thể dục thể thao, quốc phòng an ninh được cấp có thẩm quyền trao giải thưởng hoặc có hành động dũng cảm trong chiến đấu, lao động phòng chống thiên tai chống tham nhũng, tiêu cực và tệ nạn xã hội được Nhà nước xét tặng các danh hiệu anh hùng, chiến sĩ thi đua
- Kỷ luật đảng viên:
+ Kỷ luật đảng viên cần tập
trưng vào các sai phạm về quan điểm, đường lối, chính sách của Đảng; về chấp hành nguyên tắc tổ chức của Đảng, trước hết là nguyên tắc tập trung dân chủ, suy thoái về tư tưởng chính trị, về đạo đức, phẩm chất và lối sống
+ Hình thức kỷ luật đối với đảng
viên chính thức: khiển trách, cảnh cáo, cách chức, khai trừ
+ Hình thức kỷ luật đối với đảng
viên dự bị: khiển trách, cảnh cáo
C.Thủ tục tiến hành khen thưởng và kỷ luật đảng viên.
- Khen thưởng:
+ Xét tặng giấy khen, bằng khen
cho đảng viên theo định kỳ:
Đảng viên tự đánh giá, thấy có
đủ tiêu chuẩn, làm bản thành tích báo cáo chi bộ xét, đề nghị đảng ủy cơ sở tặng giấy khen hoặc huyện ủy và tương đương tặng giấy khen hoặc đề nghị ban thường
vụ tỉnh ủy và tương đương tặng bằng khen
Chi bộ xét, đề nghị đảng ủy cơ
sở xét tặng giấy khen hoặc đề nghị Ban Thường vụ huyện ủy và tương đương tặng giấy khen hoặc bằng khen cho đảng viên (đảng viên của chi bộ cơ sở có đủ tiêu chuẩn được cấp ủy cơ sở tặng giấy khen thì chi ủy cơ sở ra quyết định tặng giấy khen cho đảng viên)
Ban Tổ chức huyện _ủy và tương đương phối hợp với các ban tham mưu của cấp ủy thẩm định thành tích, báo cáo Ban Thường vụ cấp ủy xem xét, quyết định tặng giây khen, hoặc đề nghị Ban Thường vụ tỉnh ủy và tương đương tặng bằng khen cho đảng viên
Ban Tổ chức tỉnh ủy và tương đương phối hợp với các ban tham mưu của cấp ủy thẩm định thành tích báo cáo Ban Thường vụ cấp ủy xem xét, quyết định tặng bằng khen cho đảng viên
Sau khi có quyết định, Ban Tổ chức của cấp ủy vào sô khen thưởng và cấp ủy trao tặng giấy khen bằng khen cho đảng viên
+ Xét tặng giấy khen bằng khen
cho đảng viên không theo định kỳ:
Ban Thường vụ huyện ủy và tương đương xét tặng giấy khen cho những đảng viên có thành tích xuất sắc, được Nhà nước trao giải thưởng trong các
kỳ thi tuyển, thi đấu quốc gia; là chiến sĩ thi đua tiêu biểu cấp bộ, ngành, tỉnh, thành phố
Ban Thường vụ tỉnh ủy và tương đương xét tặng bằng khen cho
10
Trang 11những đảng viên có thành tích đặc biệt
xuất sắc được các tổ chức quốc tế trao
giải thưởng; được Nhà nước xét tặng
danh hiệu anh hùng, chiến sĩ thi đua toàn
quốc đoạt giải nhất trong các kỳ thi tuyển,
thi đấu quốc gia
- Kỷ luật đảng viên:
+ Đảng viên vi phạm kỷ luật
phải kiểm điểm trước chi bộ, tự nhận hình
thức kỷ luật; nếu từ chối kiểm điểm hoặc
bị tạm giam, tổ chức đảng vẫn tiến hành
xem xét kỷ luật Trường hợp cần thiết
cấp ủy và ủy ban kiểm tra cấp có thẩm
quyền trực tiếp xem xét kỷ luật Cấp ủy
hướng dẫn đảng viên vi phạm kỷ luật
chuẩn bị tốt bản tự kiểm điểm
+ Hội nghị chi bộ thảo luận, góp
ý kiến và kết luận rõ về nội dung, tính
chất, mức độ tác hại, nguyên nhân vi
phạm và biểu quyết (đề nghị hoặc quyết
định) kỷ luật Đại diện cấp ủy tham dự hội
nghị chi bộ xem xét kỷ luật đảng viên là
cấp ủy viên, là cán bộ thuộc diện cấp ủy
quản lý Trường hợp có đầy đủ bằng
chứng nếu đảng viên vi phạm từ chối
kiểm điểm hoặc bị tạm giam thì tổ chức
đảng vẫn tiến hành xem xét kỷ luật
+ Đảng viên vi phạm là cấp ủy
viên hoặc cán bộ thuộc diện cấp ủy quản
lý cùng với việc kiểm điểm ở chi bộ còn
phải kiểm điểm ở những tổ chức đảng nào
nữa thì do cấp ủy hoặc ủy ban kiểm tra
của cấp ủy quản lý đảng viên đó quyết
+ Chuyển sinh hoạt đảng cho
đảng viên là nhằm bảo vệ quyền lợi cho
đảng viên được tham gia sinh hoạt đảng
liên tục không bị gián đoạn
+ Giúp cho các tổ chức đảng
quản lý chặt chẽ được những đảng viên mới chuyển sinh hoạt nắm được diễn biến về số lượng chất lượng và cơ cấu của đội ngũ đảng viên của các tổ chức đảng
- Nội dung:
Việc chuyển sinh hoạt đảng thực hiện theo quy định tại điểm 9 (9.3) Quy định số 23-QĐ/TW ngày 31-10-2006 của
Bộ Chính trị, cụ thể như sau:
+ Đối với đảng viên: đảng viên
phải xuất trình quyết định của cấp có thẩm quyền cho chuyển công tác, thay dôi nơi cư trú và bản tự kiểm điểm về ưu, khuyết điểm thực hiện nhiệm vụ đảng viên trong một năm trước thời điểm chuyển sinh hoạt đảng, báo cáo chi ủy, chi bộ làm thủ lục chuyển sinh hoạt đảng chính thức hoặc sinh hoạt đảng tạm thời đến đảng bộ mới Đảng viên phải bảo quản cẩn thận hồ sơ chuyển sinh hoạt đảng, nếu để mất giấy giới thiệu sinh hoạt đảng và hồ sơ thì phải báo cáo ngay với cấp ủy nơi đã làm thủ tục trước đó (tường trình rõ lý do bị mất và bản xác nhận của công an xã, phường hoặc huyện, quận
nơi bị mất hồ sơ chuyển sinh hoạt) để cấp
ủy xem xét và giới thiệu với cấp ủy cơ sở nơi chuyển đi xét lập lại hồ sơ đảng viên
và làm lại thủ tục chuyển sinh hoạt đảng
+ Đối với cấp ủy cơ sở: chi ủy,
chi bộ đảng ủy bộ phận (nếu có) trực tiếp làm thủ tục giới thiệu, ghi nhận xét vào bản kiểm điểm của đảng viên và giao cho
bí thư Phó bí thư của cấp ủy ký giấy giới thiệu sinh hoạt đảng Đảng ủy cơ sở trực tiếp làm thủ tục giới thiệu; nhận xét, đóng dấu chứng nhận vào bản kiểm điểm đảng viên, xét cấp lại và chuyển sinh hoạt cho đảng viên bị mất hồ sơ; quản lý sổ giới thiệu sinh hoạt đảng và giao cho bí thư, phó bí thư, ủy viên thường vụ của cấp ủy
ký giấy giới thiệu chuyển sinh hoạt đảng
+ Đối với cấp ủy cấp trên trực
tiếp của tổ chức cơ sở đảng: hướng dẫn, kiểm tra việc thực hiện các quy định của Trung ương về giới thiệu sinh hoạt đảng ở các cấp ủy trực thuộc; xử lý các trường hợp đảng viên chậm nộp hồ sơ hoặc không nộp hồ sơ chuyển sinh hoạt đảng;
đồng chí bí thư, phó bí thư, ủy viên thường vụ, trưởng ban tô chức của cấp ủy
ký giấy giới thiệu sinh hoạt đảng và đóng dấu của cấp ủy Các cấp ủy cấp trên của tổ chức cơ sở đảng (sư đoàn, quân khu, quân binh chủng ) trong đảng bộ quân đội do đồng chí bí thư, phó bí thư, ủy viên thường vụ ký và đóng dấu của cấp ủy, hoặc lãnh đạo cơ quan chính trị, cơ quan
tổ chức trong quân đội ký và đóng dấu của cơ quan chính trị Cấp ủy cấp trên của
tổ chức cơ sở đảng trong đảng bộ công an
do đồng chí bí thư, phó bí thư, ủy viên thường vụ ký và đóng dấu của cấp ủy; cơ quan xây dựng lực lượng công an nhân dân ký đóng dấu của cơ quan xây dựng lực lượng, nếu ký thừa lệnh ban thường
vụ cấp ủy thì đóng dấu cấp ủy Cấp ủy huyện, quận và tương đương chỉ đạo ban
tô chức cấp ủy thực hiện thủ tục giới thiệu sinh hoạt đảng, viết phiếu báo chuyển sinh hoạt đảng và sử dụng quản lý sổ giới thiệu sinh hoạt đảng
+ Đối với tỉnh ủy và tương
đương: chỉ đạo các cấp ủy trực thuộc thực hiện quy định của Trung ương về giới thiệu sinh hoạt đảng Tỉnh ủy, thành ủy, đảng ủy trực thuộc Trung ương được ủy nhiệm cho ban tổ chức của cấp mình;
Đảng ủy Quân sự Trung ương được ủy nhiệm cho Tông cục Chính trị hoặc Cục
Tổ chức; Đảng ủy Công an Trung ương được ủy nhiệm cho Tổng cục Xây dựng lực lượng Công an nhân dân; Ban Cán sự Đảng ngoài nước được ủy nhiệm cho Vụ
Tổ chức và Văn phòng làm nhiệm vụ giới thiệu sinh hoạt đảng cho tổ chức đảng và
đảng viên Các cơ quan của cấp ủy được giao nhiệm vụ nêu trên có trách nhiệm giúp cấp ủy hướng dẫn, kiểm tra việc thực hiện nguyên tắc thủ tục về giới thiệu sinh hoạt đảng ở cấp ủy cấp dưới; bồi dưỡng cán bộ làm nghiệp vụ; hàng năm rút kinh nghiệm về công tác giới thiệu sinh hoạt đảng, báo cáo Ban Tổ chức Trung ương
b Thủ tục
- Giới thiệu đảng viên chuyển sinh hoạt đảng chính thức ở trong nước
Đảng viên được cấp có thẩm quyền quyết định chuyển công tác sang một đơn vị mới được nghi hưu, nghỉ mất sức, phục viên hoặc thay đổi nơi cư trú lâu dài; đảng viên đi công tác biệt phái hoặc đến làm hợp đồng không thời hạn từ
12 tháng trữ lên ở các cơ quan doanh nghiệp, đơn vị sự nghiệp và hội quần chúng, thì giải quyết việc chuyển sinh hoạt đảng như sau:
+ Ở những nơi có tổ chức đảng:
được chuyển sinh hoạt đảng chính thức đến tổ chức cơ sở đảng nơi đảng viên đến làm việc hoặc cư trú lâu dài
+ Ở những nơi chưa có tổ chức
đảng: nếu cơ quan, doanh nghiệp, đơn vị
sự nghiệp Ở quá xa nơi đảng viên thường trú thì được chuyển sinh hoạt đảng chính thức đến đảng bộ nơi đảng viên tạm trú Trường hợp đảng viên đến làm việc ở gần nơi thường trú, thì đảng viên vẫn sinh hoạt ở đảng bộ cũ
+ Đảng viên là học sinh, sinh
viên tốt nghiệp ra trường ở trong nước từ
3 tháng trở lên mà chưa có nơi nhận làm việc thì đảng ủy nhà trường giới thiệu chuyển sinh hoạt đảng chính thức cho đảng viên về đảng bộ nơi cư trứ
- Giới thiệu đảng viên chuyển sinh hoạt đảng tạm thời trong nước: đảng viên đi công tác, học tập làm việc (kể cả công tác biệt phái) làm hợp đồng, thay
11
Trang 12đổi nơi cư trú ở trong nước; đảng viên là
cán bộ công nhân viên ở các doanh
nghiệp, là xã viên các hợp tác xã vì không
có việc làm phải về nơi cư trú nghỉ chờ
việc làm trong thời gian từ 3 tháng đến
dưới 12 tháng; đảng viên được cử đi học
ở các trường trong nước từ 3 tháng đến 24
tháng, sau đó lại trở về đơn vị cũ thì tổ
chức đảng phải giới thiệu sinh hoạt tạm
thời đến nơi đó
- Giới thiệu đảng viên chuyển
sinh hoạt đảng khi ra nước ngoài học tập
hoặc công tác:
+ Đảng viên được cử đi công
tác, học tập, lao động, được cơ quan có
thẩm quyền của Đảng và Nhà nước cho đi
thăm người thân Ở ngoài nước từ 12
tháng trở lên, nếu ở đó chưa có tổ chức
đảng thì giải quyết việc chuyển sinh hoạt
đảng nhu sau:
Đảng viên đi đơn lẻ thì Ban Cán
sự Đảng ngoài nước trực tiếp hướng dẫn
về sinh hoạt đảng Khi đảng viên ở ngoài
nước về phải có bản tự kiểm điểm trong
thời gian ở ngoài nước về tư cách đảng
viên và thực hiện nhiệm vụ được giao có
xác nhận của tổ chức đảng hoặc cơ quan
đại diện của ta ở nước sở tại; các trường
hợp khác thực hiện theo hướng dẫn của
Ban Cán sự Đảng ngoài nước
Đảng viên ra nước ngoài theo
đoàn có lừ 3 đảng viên chính thức trở lên
thì Ban Cán sự Đảng ngoài nước ra quyết
định thành lập chi bộ đảng, chỉ định chi
ủy lâm thời, giao nhiệm vụ cho chi bộ
trong thời gian ở nước ngoài Khi đảng
viên trở về, chi ủy nhận xét vào bản kiểm
điểm của đảng viên để Ban Cán sự Đảng
ngoài nước xem xét, giới thiệu sinh hoạt
đảng cho đảng viên về sinh hoạt đảng ở
trong nước
+ Đảng viên đi công tác, học tập, lao
động, chữa bệnh, đi thăm người thân ở
nước ngoài (được cơ quan có thẩm
quyền của Nhà nước cho phép) từ 3 tháng đến dưới 12 tháng, sau đó lại trở về nước thì giới thiệu sinh hoạt tạm thời
- Chuyển giao sinh hoạt đảng cho đảng viên ở tổ chức đảng bị giải lán hoặc giải thể:
+ Đảng viên ở chi bộ trực thuộc
đảng ủy bị giải tán thì cấp ủy cơ sở làm thủ tục giới thiệu đảng viên đến nơi sinh hoạt mới
+ Đảng viên ở đảng bộ, chi bộ
cơ sở bị giải tán thì cấp ủy cấp trên trực tiếp của tổ chức cơ sở đảng căn cứ hồ sơ đảng viên giới thiệu đảng viên đến đảng
bộ mới theo trình tự, thủ tục quy định để được tham gia sinh hoạt đảng
+ Đánh giá chất lượng, phân loại
đảng viên chính xác giúp cho cấp ủy đảng các cấp lựa chọn, bố trí, sắp xếp, đề bạt
phân công nhiệm vụ đúng người đúng việc phát huy thế mạnh của từng người
về trình độ, năng lực, độ tuổi, giới tính, dân tộc, tôn giáo nhằm thực hiện tốt nhiệm vụ được giao
+ Kết quả đánh giá chất lượng
đảng viên là cơ sở đê xét khen thưởng, kỷ luật, đào tạo, bồi dưỡng và sử dụng đội ngũ cán bộ, đảng viên
- Yêu cầu:
+ Đánh giá chất lượng, phân loại
đảng viên phải trên cơ sở bảo đảm tính khách quan, dân chủ công khai và từng bước tiến hành phải chặt chẽ cẩn trọng
Đánh giá, phân loại đảng viên phải trên tinh thần lấy xây" là chính, đồng thời phải bảo đảm tăng cường đoàn kết thống nhất trong chi bộ đảng bộ, trong cấp ủy, thúc đẩy thực hiện nhiệm vụ chính trị
+ Đánh giá phân loại đảng viên
phải căn cứ vào tiêu chuẩn, nhiệm vụ của đảng viên được ghi trong Điêu lệ Đảng;
nhiệm vụ được chi bộ phân công; cặn cứ vào các hướng dẫn của Ban Tổ chức Trung ương vê nội dung cụ thể, các bước tiên hành nhiệm vụ của từng cấp ủy và các việc cần làm sau khi có kết quả đánh giá, phân loại
+ Đánh giá chất lượng, phân loại
đảng viên phải căn cứ vào yêu cầu nâng cao chất lượng đảng viên theo Nghị quyết Đại hội X của Đảng, kết quả thực hiện nhiệm vụ được giao; kết quả rèn luyện phẩm chất chính trị, đạo đức cách mạng
lối sống và kết quả thực hiện nhiệm vụ đảng viện do Điêu lệ Đảng quy định
b Nội dung, phương pháp đánh giá vả xếp loại chất lượng đảng viên
- Nội dung đánh giá:
Căn cứ vào Hướng dẫn số HD/BTCTW của Ban Tổ chức Trung ương ngày 10-10-2008 về đánh giá chất lượng tổ chức cơ sở đảng và đảng viên, nội dung đánh giá chất lượng đảng viên
20-cụ thể như sự:
+ Về tư tưởng chính trị :
Sự kiên định đối với đường lối đổi mới của Đảng, mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; trung thành với chủ nghĩa Mác-lênin và tư tưởng Hồ Chi Minh
Việc chấp hành quan điểm, chủ trương đường lối nghị quyết của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước
Việc tuyên truyền, vận động gia đình và nhân dân thực hiện đường lối chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước
Tinh thần học tập nâng cao trình độ lý luận chính trị, chuyên môn nghiệp vụ và năng lực công tác
+ Về phẩm chất và đạo đức lối
sống:
Tinh thần và kết quả thực hành tiết kiệm, đấu tranh chống tham nhũng lãng phí, quan liêu và các biểu hiện tiêu cực khác; việc giữ gìn tư cách đạo đức, tính tiên phong gương mẫu của người đảng viên, thực hiện cuộc vận động học tập và làm theo tấm gương đạo đức
Hồ Chí Minh chấp hành Quy định của Bộ Chính trị về những điều đảng viên không được làm
Việc giữ gìn sự đoàn kết thống nhất trong Đảng trên cơ sở Cương lĩnh chính trị và Điều lệ Đảng
Quan hệ với nhân dân tôn trọng và phát huy quyên làm chủ của nhân dân; thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở
+ Về thực hiện chức trách
nhiệm vụ được giao:
Tinh thần trách nhiệm kết quả thực hiện chức trách nhiệm vụ được giao
Mối liên hệ với chi ủy, đảng
ủy cơ sở và thực hiện nghĩa vụ công dân nơi cư trú
Sự tham gia xây dựng tổ chức đảng chính quyền, các tổ chức chính trị ở địa phương cơ quan đơn vị
+ Về ý thức tổ chức kỷ luật:
Việc thực hiện nguyên tắc tập trung dân chủ, tự phê bình và phê bình ý
12
Trang 13thức tổ chức kỷ luật phục tùng sự phân
công điều động của tổ chức
Việc thực hiện chế độ sinh
hoạt đảng và đóng đảng phí theo quy
định Thực hiện nội quy quy chế của tổ
chức đảng cơ quan các đoàn thê
- Phương pháp đánh giá:
+ Trong buổi sinh hoạt chi bộ để
tiến hành đánh giá chất lượng đảng viên,
đảng viên trình bày bản tự kiểm điểm
theo bốn nội dung đánh giá quy định như
trên và tự nhận loại trước chi bộ Đối với
chi bộ có tổ đảng thì đảng viên trình bày
kiểm điểm trước tổ đảng tổ đảng báo cáo
nhận xét đảng viên với chi bộ
+ Chi ủy nêu ý kiến nhận xét
của Mặt trận, ban chấp hành các đoàn thể
đại diện quần chúng nhân dân, nhận xét
cua tổ đảng với đảng viên và gợi ý những
vấn đề cần kiểm điểm rõ (nếu có)
+ Chi bộ thảo luận góp ý kiến
cho đảng viên
+ Chi bộ tiến hành biểu quyết
hoặc bỏ phiếu kín về mức xếp loại chất
viên thực hiện xuất sắc 4 nội dung nêu
trên và được trên 1/2 số đảng viên chính
thức của chi bộ biểu quyết hoặc bỏ phiếu
kín, được chi bộ biểu dương hoặc đề nghị
cấp trên khen thưởng Số đảng viên này
không vượt quá 15% tổng số đảng viên
đủ tư cách hoàn thành tốt nhiệm vụ
Trường hợp chi bộ có dưới 7 đảng viên,
nếu có đảng viên xuất sắc thì tối đa cũng chỉ 1 đồng chí
+ Đảng viên đủ tư cách, hoàn
thành tốt nhiệm vụ: là những đảng viên phấn đấu thực hiện tốt 4 nội dung nêu trên và được trên 1/2 số đảng viên chính thức của chi bộ biểu quyết hoặc bỏ phiếu kín tán thành
+ Đảng viên đủ tư cách, hoàn
thành nhiệm vụ: là những đảng viên cơ bàn thực hiện được 4 nội dung đánh giá nêu trên và được đa số đảng viên chính thức của chi bộ biểu quyết hoặc bỏ phiếu kín tán thành Trong số đảng viên đủ tư cách, hoàn thành nhiệm vụ, chi bộ cần chỉ
Qua kiểm điểm, đánh giá phát hiện thấy đảng viên đó vi phạm tu cách đảng viên;
Cơ quan quản lý đánh giá
không hoàn thành nhiệm vụ chuyên môn hoặc chi bộ đánh giá không hoàn thành nhiệm vụ được giao;
Không chấp hành sự phân công của tổ chức hoặc gây mất đoàn kết nội bộ
6 Đưa những người không đủ tư cách đảng viên ra khỏi Đảng
a Những căn cứ đề phát hiện người kh ông còn đủ tư cách đảng viên
- Căn cứ vào kết quả đánh giá phân loại chất lượng đảng viên hàng năm
- Căn cứ vào nội dung tự phê bình và phê bình trong các buổi sinh hoạt đảng
- Căn cứ vào đơn thư tố cáo của đảng viên và quần chúng nhân dân
- Căn cứ vào báo chí phát hiện
đưa tin
Những căn cứ trên phải được cơ quan có thẩm quyền kiểm tra thanh tra và kết luận rõ ràng Nếu đảng viên nào không còn đủ tư cách đảng viên thì kiên quyết đưa ra khỏi Đảng bằng những hình thức thích hợp
b Hình thức, thủ tục đưa những người không đủ tư cách đảng viên ra khỏi Đảng
- Hình thức:
+ Xóa tên đảng viên trong danh
sách đảng viên
+ Đảng viên xin ra khỏi Đảng.
+ Khai trừ đảng viên ra khỏi
Đảng Đây là hình thức kỷ luật cao nhất của Đảng
- Thủ tục:
+ Thủ tục xem xét xóa tên đảng
viên: đảng viên làm bản tự kiểm điểm và kiểm điểm trước chi bộ Trường hợp đảng
ủy đã yêu cầu đến lần thứ 3 nhưng đảng viên đó không làm bản kiểm điểm hoặc không đến dự họp để kiểm điểm thì chi
bộ vẫn xem xét xử lý đối với đảng viên
đó Chi bộ, đảng bộ bộ phận (nếu có), đảng ủy cơ sở, cấp có thẩm quyền xem xét xóm tên đảng viên, thực hiện thủ tục
xem xét như sau: chi bộ có đảng viên vi phạm khuyết điểm họp xin ý kiến đảng viên nếu có 2/3 đảng viên chính thức trở lên biểu quyết đồng ý xóa tên thì ra nghị quyết báo cáo cấp ủy cấp trên Đảng ủy
cơ sở xem xét, nếu có 2/3 đảng ủy viên trở lên biểu quyết đồng ý xóa tên thì ra nghị quyết báo cáo cấp ủy cô thẩm quyền Ban Thường vụ cấp ủy có thẩm quyền xem xét, nếu có trên một nửa số thành viên biểu quyết đồng ý xóa tên thì ra quyết định xóa tên Đảng ủy cơ sở được
ủy quyền kết nạp đảng viên ra quyết định xóa tên đảng viên dự bị nếu được sự đồng
ý của ít nhất 2/3 đảng ủy viên đương nhiệm
+ Thủ tục đối với đảng viên xin
ra khỏi Đảng: đảng viên xin ra khỏi Đảng phải làm đơn, nói rõ lý do xin ra khỏi Đảng, báo cáo chi bộ Chi bộ, đảng ủy bộ phận (nếu có) đảng ủy cơ sở xem xét, báo cáo cấp ủy có thẩm quyên xem xét, quyết định cho ra khỏi Đảng và làm thủ tục xóa tên đảng viên trong danh sách đảng viên
+ Khai trừ đảng viên: Đảng ủy
cơ sở được ủy quyên kết nạp đảng viên thì có quyền quyết định kỷ luật đối với đảng viên như thẩm quyền của đảng ủy
cơ sở và được quyền quyết định khai trừ đảng viên, nhưng không phải là cấp ủy viên cùng cấp và đảng viên là cán bộ thuộc diện cấp ủy cấp trên quản lý Kỷ luật khai trừ đảng viên phải được ít nhất 2/3 số thành viên của tổ chức đảng cấp dưới đề nghị và được sự đồng ý của trên một nửa số thành viên của tổ chức đảng cấp trên có thẩm quyền quyết định
13
Trang 14ài 3 CÔNG TÁC CỦA CẤP ỦY ĐẢNG
Ở CƠ SỞ VÀ CỦA NGƯỜI BÍ THƯ
I NHƯNG VÁN ĐÊ CHUNG VÈ CẤP ỦY CƠ SỞ VÀ NGƯỜI BÍ THƯ CÁP ỦY CƠ SỜ
1 Cấp ủy cơ sở
a Vai trò của cấp uy cơ sở
Cấp ủy cơ sở (đảng ủy, chi ủy cơ sở) được đại hội đảng bộ, chi bộ cơ sở bầu ra, là cơ quan lãnh đạo của tổ chức cơ sở đảng giữa hai kỳ đại hội Vì vậy, cấp ủy cơ sở có vai trò quan trọng đối với toàn bộ hoạt động lãnh đạo của tổ chức cơ sở đảng Hoạt động của tổ chức cơ sở đảng gồm: xây dựng nội bộ tổ chức cơ sở đảng, lãnh đạo các tổ chức trong hệ thống chính trị ở cơ sở, lãnh đạo các mặt đời sống xã hội Vai trò này thể hiện:
Thứ nhất, đối với công tác xây dựng đảng ở cơ sở Cấp ủy cơ sở là cơ quan lãnh đạo các tổ chức đảng ở cơ sở tiến hành công ác xây dựng đảng ở cơ sở về chính trị, tu tưởng và tổ chức;
lãnh đạo thực hiện nghị quyết đại hội đảng bộ chi bộ cơ sở; xây dựng và lãnh đạo tổ chức thực hiện các nghị quyết trong nhiệm kỳ của đảng bộ, chi bộ cơ sở
Thứ hai đối với hệ thống chính trị ở cơ sở, cấp ủy cơ sở lãnh đạo xây dựng tổ chức bộ máy, xây dựng đội ngũ cán bộ và lãnh đạo các mặt hoạt động của các tô chức trong hệ thống chính
trị đó
Thứ ba đối với các mặt đời sống xã hội ở cơ sở Nhìn chung, cấp ủy cơ sở lãnh đạo tất cả các mặt đời sống xã hội ở cơ sở như kinh tế, chính trị, văn hóa, quốc phòng, an ninh Cấp ủy
cơ sở lãnh đạo các mặt đời sống xã hội ở cơ sở đến mức độ nào, phụ thuộc vào quy định về chức năng nhiệm vụ của các loại hình tổ chức cơ sở đảng
Thứ tư' đối với chỉ thị nghị quyết của cấp trên Cấp ủy cơ sở là cơ quan tổ chức thực hiện nghị quyết, chỉ thị của cấp trên Nghị quyết, chỉ thị của cấp ủy cấp trên có tính định hướng, lãnh
đạo nhiều tổ chức đảng có chức năng, nhiệm vụ khác nhau, do đó, mỗi tổ chức đảng tác thuộc - mà trước hết là cấp ủy của tổ chức đó - phải tiên hành cụ thể hóa chủ trương, chính sách đó thành các chương trình, kế hoạch hành động phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương, đơn vị mình đồng thời tổ chức thực hiện tốt chương trình, kế hoạch đó để góp phần thực hiện thắng lợi nghị quyết chi thị của cấp ủy cấp trên
Thứ năm, là cơ quan lãnh đạo của tổ chức đảng ở cơ sở, cấp ủy tiến hành lãnh đạo công tác kiểm tra giám sát việc thực hiện đường lối, chủ trương của Đảng chính sách và pháp luật của
Nhà nước đối với tổ chức đảng và đảng viên ở cơ sở Kiểm tra và giám sát là những chức năng lãnh đạo của cấp ủy cơ sở Mọi chủ trương đường lối của Đảng và pháp luật của Nhà nước đều được tổ chức thực hiện ở cơ sở và cần được kiểm tra, giám sát nhằm phát hiện những nhân tố mới, tích cực để nhân rộng, đồng thời phát hiện những lệch lạc về tư tưởng, nhận thức cũng như trong hành động để kịp thời ngăn chặn, hạn chế tối đa những tác động tiêu cực của nó
b Nhiệm vụ của cấp ủy cơ sở
Điều lệ Đảng được thông qua tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X quy định : cấp ủy nói chung và cấp ủy cơ sở nói riêng báo cáo và chịu trách nhiệm về hoạt động của mình trước đại hội cung cấp, trước cấp ủy cấp trên và cấp dưới; định kỳ thông báo tình hình hoạt động của mình đến các tổ chức đảng trực thuộc, thực hiện tự phê bình và phê bình, chỉ đạo kiểm tra thực hiện nghị quyết chỉ thị của cấp ủy của Ban Thường vụ và cấp ủy cấp trên; giải quyết công việc hàng ngày của đảng bộ; chi bộ cơ sở Hiện nay, trong hệ thống tổ chức của Đảng có nhiều loại hình tô chức cơ sở đảng ở các lĩnh vực khác nhau (xã, phường, thị trấn, doanh nghiệp, cơ quan, đơn vị hành chính sự nghiệp, lực lượng vũ trang ), mỗi loại hình có chức năng nhiệm vụ riêng, do đó cấp
ủy cơ sở ở đó cũng có những nhiệm vụ không hoàn toàn giống nhau Tuy nhiên, có thể khái quát một số nhiệm vụ chung của cấp ủy cơ sở như sau:
- Lãnh đạo tổ chức cơ sở đảng chấp hành đường lối chính sách của Đảng pháp luật của Nhà nước; đề ra chủ trương, nhiệm vụ chính trị của đảng bộ chi bộ và lãnh đạo thực hiện có hiệu quả
- Lãnh đạo xây dựng đảng bộ chi bộ trong sạch, vững mạnh trên cả ba mặt: chính tả, tư tưởng và tổ chức Cấp ủy cơ sở thực hiện tốt công tác giáo dục chính trị, tư tưởng, chủ động dự báo tình hình để kịp thời trang bị những thông tin có định hướng của Đảng cho cán bộ đảng viên; xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên có bản lĩnh chính trị vững vàng, có trí tuệ phẩm chất đạo đức cách mạng có ý thức tổ chức kỷ luật, thực sự tiền phong gương mẫu đủ năng lực hoàn thành nhiệm vụ được giao; xây dựng sự đoàn kết thống nhất trong cấp ủy, chi bộ, đảng bộ trên cơ sở
Cương lĩnh chính trị, Điều lệ Đảng, đường lối chính sách của Đảng và tình đồng chít ; nắm chắc tình hình tư tưởng, phát hiện kịp thời những cán bộ, đảng viên vi phạm về đạo đức, lối sống tham
nhũng, lãng phí và các tiêu cực khác; có biện pháp cụ thể để phòng ngừa, giáo dục, giúp dỡ và xử lý nghiêm minh đối với những cán bộ, đảng viên sai phạm
14
Trang 15- Lãnh đạo xây dựng chính quyền, các tổ chức kinh tế, hành chính, sự nghiệp, quốc phòng, an ninh; lãnh đạo xây dựng Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thê nhân dân trong sạch, vững mạnh; chấp hành đúng pháp luật và phát huy quyền làm chủ của nhân dân
Lãnh đạo xây dựng và thực hiện quy chế hoạt động của cấp ủy ở cơ sở quy chế phối hợp hoạt động giữa cấp ủy, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể nhân dân ở - Liên hệ mật thiết với nhân dân, lãnh đạo tổ chức cơ sở đảng và cán bộ, đảng viên ở cơ sở chăm lo đời sống vật chất, tinh thần và bảo vệ lợi ích chính đáng của nhân dân; lãnh đạo nhân dân tham gia xây đựng
và thực hiện đường lối, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước
- Lãnh đạo công tác kiểm tra giám sát việc thực hiện, bảo đảm các nghị quyết, chỉ thị của Đảng và pháp luật của Nhà nước được chấp hành nghiêm chỉnh; cùng với tô chức cơ sở đảng kiểm tra việc chấp hành Điều lệ Đảng của tổ chức đảng và đảng viên Đảng ủy cơ sở nêu được cấp ủy cấp trên trục tiếp ủy quyền thì được quyết định kết nạp và khai trừ đảng viên
c Tiêu chuẩn cấp ủy viên của chi bộ, đảng bộ cơ sở
Căn cứ Điều 12 Điều lệ Đảng Cộng sản Việt Nam được Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ X thông qua ngày 25-4- 2006, cấp ủy viên phải có đủ tiêu chuẩn về: phẩm chất
chính trị, đạo đức cách mạng, lối sống lành mạnh; chấp hành nghiêm nguyên tắc tổ chức và sinh hoạt đảng, kỷ luật của Đảng và pháp luật của Nhà nước; có kiến thức và năng lực tham gia lãnh đạo tập thể hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao; đoàn kết cán bộ, đảng viên, được quần chúng nhân dân tín nhiệm
Đây là những tiêu chuẩn chung nhất cho cấp ủy viên các cấp Đối với cấp ủy cơ sở cần đảm bảo được các tiêu chuẩn chung đó Hơn nữa, là cơ quan lãnh đạo của tổ chức đảng ở cơ sở, hàng ngày cùng sinh sống, làm việc với nhân dân ở cơ sở tiêu chuẩn của những cấp ủy viên này cần được cụ thể hóa phù hợp với thực tiễn yêu cầu của từng địa bàn, từng loại hình tổ chức cơ sở đảng
2 Công ác người bí thư cấp ủy cơ sớ
a Vai trò cua bí thư cấp ủy cơ sở
Thứ nhất theo quy định của Điều lệ Đảng hiện hành, bí thư cấp ủy là người được tổ chức đảng ở cơ sở bầu ra, hoặc do các đảng viên chính thức của chi bộ trực tiếp bầu trong số cấp ủy
viên đã được chi bộ bầu ra, hoặc do cấp ủy bầu Do đô, bí thư cấp ủy cơ sở là người đứng đầu cấp ủy, là cán bộ lãnh đạo chủ chốt của Đảng ở cơ sở
Thứ hai bí thư cấp ủy cơ sở có vai trò quyết định đến năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng Thực tiễn chứng minh trình độ, năng lực và phẩm chất của bí thư cấp ủy
quyết định đến việc lãnh đạo tổ chức thực hiện đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước ở cơ sở Đồng thời, sự gương mẫu nói và làm theo nghị quyết, dám nghĩ dám làm dám chịu trách nhiệm của bí thư cấp ủy là cơ sở để xây dựng sự đoàn kết thống nhất của cấp ủy cũng như tổ chức đảng ở cơ sở, từ đó tạo nên sự thống nhất cao, đồng thuận cao trong quần chúng nhân dân ở cơ sở xây dựng khối đoàn kết toàn dân vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh
b Nhiệm vụ của bí thư cấp ủy cơ sở
- Về chức trách: bí thư cấp ủy cơ sở là cán bộ chuyên trách công tác đảng, có trách nhiệm lãnh đạo, chỉ đạo hoạt động thực hiện chức năng, nhiệm vụ của đảng bộ, chi bộ; cùng tập thể đảng ủy, chi ủy lãnh đạo toàn diện đối với hệ thống chính tả ở cơ sở trong việc thực hiện đường lối, chủ trương chính sách pháp luật của Đảng và Nhà nước
- Nhiệm vụ của bí thư:
+ Nắm vững Cương lĩnh, Diều lệ Đảng và đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước, nghị quyết và chỉ thị của cấp trên và chức năng, nhiệm vụ của đảng bộ,
chi bộ cấp mình; nắm vững nhiệm vụ trọng tâm giải quyết có hiệu quả công việc đột xuất; nắm chắc và sát tình hình đảng bộ, tổ chức đảng trực thuộc và nhân dân trên địa bàn; chịu trách nhiệm chủ yếu về các mặt công tác của đảng bộ
+ Bí thư cấp ủy trực tiếp chuẩn bị và chủ trì cuộc họp của Ban Chấp hành Ban Thường vụ và chỉ đạo việc chuẩn bị xây dựng nghị quyết của đảng bộ của Ban Chấp hành, Ban Thường vụ
và tổ chức chỉ đạo thực hiện thắng lợi các nghị quyết đó Thực hiện nguyên tắc tập trung dân chủ trong lãnh đạo chỉ đạo hoạt động và giữ vai trò trung tâm đoàn kết; giữ vững vai trò lãnh đạo toàn diện đối với các tổ chức trong hệ thống chính trị ở xã, phường, thị trấn
+ Bí thư cấp ủy cơ sở có nhiệm vụ lãnh đạo, kiểm tra việc tổ chức thực hiện các chỉ thị nghị quyết của cấp trên, của đảng bộ, của Ban Chấp hành và Ban Thường vụ đảng ủy; cùng với tập
thể cấp ủy bí thư cấp ủy cơ sở lãnh đạo thực hiện thắng lợi nhiệm vụ chính trị của chi bộ, đảng bộ cơ sở, chăm lo và bảo vệ lợi ích chính đáng, hợp pháp của nhân dân ở cơ sở, theo dõi, chỉ đạo và phối hợp hoạt động của các tổ chức đảng, chính quyền và các đoàn thể nhân dân ở cơ sở trong việc thực hiện đường lối chủ trương của Đảng chính sách và pháp luật của Nhà nước; lãnh đạo xây dựng tổ chức cơ sở đảng trong sạch, vững mạnh, chăm lo công tác cán bộ theo thâm quyền
c Tiêu chuẩn bí thư cấp ủy cơ sơ
Là người đứng đầu cấp ủy cơ sở ngoài những tiêu chuẩn của cấp ủy viên trên đây, bí thư cấp ủy cơ sở cần có những tiêu chuẩn chủ yếu sau đây:
- Về bản lĩnh chính tả ý chí quyết tâm: lập trường kiên định vững vàng, tin tưởng đường lối và sự lãnh đạo của Đảng dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm và có năng lực tổ chức vận động nhân dân thực hiện có kết quả đường lối của Đảng chính sách và pháp luật của Nhà nước ở địa phương; quyết tâm bảo vệ Đảng, bảo vệ Nhà nước
- Về phẩm chất đạo đức, lối sống: có đạo đức lối sống lành mạnh, cần kiệm liêm chính chí công vô tư, công tâm thạo việc, tận tụy với dân Không tham nhũng và kiên quyết đấu tranh chống tham nhũng Có ý thức kỷ luật trong công tác Trung thực không cơ hội, gắn bó mật thiết với nhân dân được nhân dân tín nhiệm
- Về tư duy, kiến thức: có tư duy đổi mới, sáng tạo; có kiến thức chuyên môn nghiệp vụ đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ được giao Có trình độ hiểu biết về lý luận chính trị, quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước; có trình độ học vấn, chuyên môn đủ năng lực và sức khỏe để làm việc có hiệu quả đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ được giao
15
Trang 16- Về đoàn kết, ý thức tổ chức kỷ luật, phong cách làm việc: có tinh thần đoàn kết, hợp tác trong tập thể cấp ủy cũng như với cán bộ đảng viên trong hệ thống chính trị ở cơ sở; có ý thức
tổ chức, kỷ luật cao, gương mẫu trong nói và làm; phong cách làm việc khoa học, tôn trọng tập thể và gắn bó với nhân dân và được quần chúng nhân dân tín nhiệm
I NHŨNG VÁN ĐỀ CẦN NẮM VỮNG ĐỂ NÂNG CAO CHÁT LƯỢNG LÃNH ĐẠO CỦA CÁP ỦY CƠ SỠ.
1 Kiện toàn tổ chức và hoạt động của cấp ủy cơ sở
a Kiện toàn đồ chức bộ máy của cấp uy cơ sở nhất là bíthư, phó bí thư
Tiếp tục quán triệt và tổ chức thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ sáu Ban Chấp hành Trung ương khóa X về nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng, chất lượng cán bộ đảng viên trên một số nội dung sau:
Một là, bầu cấp ủy cơ sở đủ số lượng, đảm bảo chất lượng cơ cấu theo quy định hướng dẫn của cấp ủy cấp trên; bầu bổ sung, hoặc cấp ủy cấp trên chỉ định bổ sung cấp ủy cơ sở khi
khuyết thiếu; xây dựng các ban, cơ quan, bộ phận tham mưu giúp việc của cấp ủy cơ sở theo quy định và hướng dẫn của cấp trên
Hai là, nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng và chất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên.vTrong đó, tập trung lãnh đạo thực hiện thí điểm nhất thể hóa hai chức
danh cán bộ chủ chốt của tổ chức đảng và chính quyền ở cơ sở Thực hiện thí điểm từng bước việc đại hội đảng bộ cơ sở bầu cấp ủy ban thường vụ, bí thư và phó bí thư
Đối với các tổ chức cơ sở đảng trong cơ quan hành chính nhà nước đơn vị sự nghiệp, thực hiện thống nhất chủ trương thủ trưởng cơ quan đơn vị hoặc một đồng chí lãnh đạo của cơ quan, đơn vị trực tiếp làm bí thư cấp ủy Đối với các doanh nghiệp nhà nước thực hiện thống nhất chủ trương chủ tịch hội đồng quản trị hoặc tổng giám đốc (giám đốc) đồng thời là bí thư cấp ủy Đối với những công ty cổ phần có vốn nhà nước cấp ủy và lãnh đạo cấp trên của doanh nghiệp cần lựa chọn những cán bộ, đảng viên có phẩm chất, năng lực và có đủ điều kiện đại diện phần vốn của Nhà nước để tham gia cấp ủy và hội đồng quản trị của công ty
Trong các đơn vị cơ sở thuộc Công an nhân dân, thực hiện chế độ thủ trưởng đơn vị đồng thời làm bí thư cấp ủy đồng chí lãnh đạo cấp phó làm phó bí thư và phụ trách công tác xây dựng lực lượng Đồng thời, nghiên cứu việc thực hiện chế độ chính ủy chính trị viên ở một số đơn vị cơ động, chiến dấu tập trung và có tính đặc thù Trong các học viện, trường đại học thuộc Bộ Công
an cần có khoa chuyên ngành để đào tạo bồi dưỡng đội ngũ cán bộ làm công tác đảng, công tác chính trị và công tác quần chúng trong lực lượng công an nhân dân
Ba là, tăng cường công tác đào tạo, bồi dưỡng nhằm nâng cao trình độ cho cấp ủy cơ sở Đổi mới mạnh mẽ nội dung, chương trình, hình thức đào tạo, bồi dưỡng, thực hiện "đào tạo cơ
bản và bồi dưỡng theo chức danh cho đội ngũ cán bộ lãnh đạo quản lý cấp cơ sở; chú ý bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng, nghiệp vụ lãnh đạo quản lý và kinh nghiệm giải quyết những tình huống cụ thể ở cơ sở Hàng năm, cấp ủy viên cơ sở xã, phường, thị trấn phải được bồi dưỡng để cập nhật kiến thức mới tại trường chính trị tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương
Thường xuyên bồi dưỡng đội ngũ cấp ủy viên, bí thư cấp ủy về kỹ năng cụ thể hóa và tổ chức thực hiện có hiệu quả chủ trương đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật cửa Nhà nước, các nghị quyết, chỉ thị của cấp ủy cấp trên; về biện pháp quy tụ, tập hợp quần chúng, phát huy sức mạnh tổng hợp của hệ thống chính trị ở cơ sở để thực hiện có kết quả nhiệm vụ chính trị của địa phương cơ quan đơn vị
Bốn là, hoàn thiện chế độ chính sách đối với cán bộ ở cơ sở; thực hiện chế độ phụ cấp trách nhiệm đối với cấp ủy viên các cấp như đối với đại biểu hội đồng nhân dân cùng cấp; triển khai
thực hiện tốt Quy định số 169/QĐ-TW của Ban Bí thư ngày 24-6-2008 và Công văn số 1131- CV/VPTW của Văn phòng Trung ương ngày 5-2-2009 hướng dẫn thực hiện quy định trên; có chế độ phụ cấp thu hút đối với cán bộ công tác ở vùng sâu, vùng xa vùng biên giới, hải đảo, vùng có đông đồng bào dân tộc thiểu số
b Đổi mới phương thức lãnh đạo của cấp ủy cơ sở.
Đổi mới phương thức lãnh đạo của cấp ủy cơ sở trên cơ sở cụ thể hóa bốn quan điểm của Nghị quyết Hội nghị lần thứ năm Ban Chấp hành Trung ương khóa X về tiếp tục đi mới phương thức lãnh đạo của Đảng đối với hoạt động của hệ thống chính trị Cụ thể:
Một là đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng đối với hoạt động của hệ thống chính trị phải đặt trong tổng thể nhiệm vụ đổi mới và chỉnh đốn Đảng tiến hành đồng bộ với đổi mới các
mặt của công tác xây dựng Đảng: đồng bộ với đổi mới tổ chức và hoạt động của cả hệ thống chính trị, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức; đồng bộ với đổi mới kinh tế, xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền, phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa; thích ứng với những đòi hỏi của quá trình công nghiệp hoa, hiện đại hóa và hội nhập quốc
tế của đất nước
Hai là đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng đối với hoạt động của hệ thống chính trị phải trên cơ sở kiên định các nguyên tắc tổ chức và hoạt động của Đảng Thực hiện đúng nguyên
tắc tập trung dân chủ; thực hành dân chủ rộng rãi trong Đảng và trong xã hội; đẩy mạnh phân cấp, tăng cường chế độ trách nhiệm cá nhân, nhất là người đứng đâu
Ba là đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng đối với hoạt động của hệ thống chính trị là công việc hệ trọng; phải chủ động, tích cực có quyết tâm cao; cần thận trọng, có bước đi vững
chắc, vừa làm vừa tổng kết, rút kinh nghiệm
Bốn là đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng đối với hoạt động của hệ thống chính trị phải ở mỗi cấp mỗi ngành vừa phải quán triệt các nguyên tắc chung, vừa phải phù hợp với đặc
điểm yêu cầu, nhiệm vụ lãnh đạo của từng cấp, từng ngành
Đổi mới phương thức lãnh đạo của cấp ủy cơ sở trước hết cần tập trung đổi mới nội dung, phương thức lãnh đạo đối với hoạt động của các tổ chức trong hệ thống chính trị ở địa phương trên một số mặt công tác sau:
Trước hết, đầu mỗi nhiệm kỳ, cấp ủy cơ sở cần nhanh chóng xây dựng chương trình công tác toàn khoá Nội dung của chương trình công tác toàn khóa cần bám sát vào nghị quyết của
cấp trên, nghị quyết của đại hội cùng cấp Tiếp đó, chương trình công tác đó được cụ thể hóa bằng kế hoạch công tác từng năm, từng tháng của chi bộ, đảng bộ cơ sở
16
Trang 17Thứ hai, đổi mới nội dung cách thức sinh hoạt của tổ chức đảng ở cơ sở Trên cơ sở chương trình công tác toàn khóa và dựa vào hướng dẫn sinh hoạt hàng tháng của cấp ủy cấp trên, cần
tích cực, chủ động đổi mới việc sinh hoạt và ra nghị quyết của đảng bội chi bộ, của cấp ủy đảng một cách ngắn gọn, thiết thực đúng chủ trương, chính sách của Đảng ủy và nghị quyết quyết định của cấp ủy cấp trên Các cấp ủy tổ chức đảng ở cơ sở thực hiện nghiêm túc, có nền nếp chế độ sinh hoạt đảng định kỳ Nội dung sinh hoạt chi bộ phải cụ thê, thiết thực, giải quyết kịp thời những vấn đề bức xúc xảy ra ở địa phương, cơ quan, đơn vị Nâng cao chất lượng, đổi mới mạnh mẽ nội dung, hình thức sinh hoạt của tổ chức cơ sở đảng, của cấp ủy ở cơ sở theo hướng vừa mở rộng dân chủ, vừa tăng cường kỷ cương, kỷ luật; khắc phục tính hình thức, đơn diệu trong sinh hoạt, bảo đảm tính lãnh đạo, tính giáo dục, tính chiến dấu của tổ chức đảng Thực hiện đúng nguyên tắc tập trung dân chủ nâng cao chất lượng sinh hoạt đảng, thực hiện tự phê bình và phê bình, giữ nghiêm kỷ luật, tăng cường đoàn kết trong tổ chức đảng
Tăng cường sinh hoạt chuyên đề coi đây là một trong những biện pháp để nâng cao chất lượng sinh hoạt đảng Nội dung sinh hoạt chuyên đề bám sát vào những vấn đề quan trọng ở cơ
sở, cần tập trung bàn sâu thấu đáo để chỉ đạo, lãnh đạo giải quyết nhiệm vụ ở cơ sở Ví dụ sinh hoạt chuyên đề về vấn đề phát triển đảng viên; đồn điền đổi thửa; đấu tranh phòng ngừa các hiện
tượng tiêu cực như nghiện hút cờ bạc, mại dâm
Thứ ba, liếp tục bổ sung hoàn chỉnh quy chế làm việc của cấp ủy thực hiện nghiêm quy chế giữa bí thư cấp ủy với thủ trưởng cơ quan, Chủ tịch ủy ban Mặt trận Tổ quốc và những người
đứng dầu các đoàn thể nhân dân để bàn và giải quyết kịp thời những công việc quan trọng và bức xúc trên địa bàn, bảo đảm cho cấp ủy đảng quán xuyến được các mặt công tác ở cơ sở
Thứ tư, nâng cao chất lượng lãnh đạo của cấp ủy cơ sở gắn liên với công tác chăm lo xây dựng đội ngũ cán bộ cơ sở đáp ứng yêu cầu của nhiệm vụ chính trị Hiện nay, đội ngũ cán bộ của
hệ thống chính trị cơ sở đang từng bước được chuẩn hóa tuy nhiên vẫn chưa thực sự đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ ở cơ sở Đặc biệt là trình độ chuyên môn, phẩm chất đạo đức, lối sống của một bộ phận cán bộ ở cơ sở đang làm giảm lòng tin của nhân dân qua việc lấy phiếu tín nhiệm đối với cán bộ chuyên trách ở cơ sở cho thấy, nhân dân chưa hài lòng với phong cách làm việc và tinh thần, trách nhiệm của cán bộ cơ sở đối với nhiệm vụ được giao Trong quá trình đẩy mạnh thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ sáu Ban Chấp hành Trung ương khóa Xã cấp ủy cơ sở cần thực hiện tốt nhiệm vụ chuẩn hóa dội ngũ cán bộ cơ sở theo hướng rà soát lại quy hoạch bổ sung những cán bộ trẻ, được đào tạo cơ bản có phẩm chất đạo đức, ý thức trách nhiệm với nhân dân Mạnh dạn trẻ hóa đội ngũ cán bộ cơ sở Xác
định làm tốt công tác chuẩn hóa đội ngũ cán bộ cơ sở là một nhiệm vụ trọng tâm nhằm đổi mới phương thức lãnh đạo của cấp ủy cơ sở
Đối với xã thị trấn, cấp ủy cơ sở lãnh đạo, chỉ đạo chặt chẽ việc bầu cử hội đồng nhân dân, xây dựng, kiện toàn tổ chức Hội đồng nhân dân, ủy ban nhân dân Cấp ủy giới thiệu nhân sự để Hội đồng nhân dân bầu vào các vị trí chủ chốt Mỗi chức danh cấp ủy chỉ giới thiệu một người, đồng thời tôn trọng quyền đề cử, ứng cử của các đại biểu Hội đồng nhân dân Ban Chấp hành, Ban Thường vụ cho ý kiến định hướng bầu cử Hội đồng nhân dân; giới thiệu nhân sự ứng cử, đề cử hoặc rút khỏi các chức danh Chủ tịch Hội đồng nhân dân, ủy ban nhân dân để báo cáo cấp ủy cấp có quyền quyết định trước khi hội đồng nhân dân bầu hoặc miễn nhiệm Ban thường vụ giới thiệu các chức danh phó chủ tịch Hội đồng nhân dân, ủy ban nhân dân và các ủy viên thường trực, trưởng, phó các ban Hội đồng nhân dân, thành viên ủy ban nhân dân, đánh giá nhận xét định kỳ hàng năm đối với cán bộ thuộc diện ban thường vụ quản lý hoạt động tại các cơ quan nhà nước Đối với những đơn vị cơ sở dự kiến không thành lập hội đồng nhân dân cấp ủy cơ sở cần lãnh dạo việc kiện toàn tổ chức bộ máy của ủy
ban nhân dân phường, trước hết là cán bộ chủ chốt của ủy ban nhân dân
Đồng thời, trong công tác cán bộ, Ban Thường vụ cấp ủy cơ sở cho ý kiến và định hướng nhân sự, giới thiệu nhân sự cấp trưởng, phó đê Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể chính trị - xã hội
bầu và lãnh đạo Mặt trận Tổ quốc các đoàn thể chính trị - xã hội cụ thể hóa, tổ chức thực hiện các nghị quyết, chỉ thị, chủ trương của Đảng dối với công lác dân vận, Mặt trận và các đoàn thể, phù
hợp với tình hình thực tế ở địa phương
Thứ năm, tăng cường gắn bó mật thiết giữa tổ chức đảng ở cơ sở với nhân dân Cấp ủy cơ sở cần xây dựng chương trình tiếp dân Lắng nghe, nắm bắt kịp thời những tâm tư, nguyện
vọng của nhân dân, tiếp thu những ý kiến đóng góp chân thành của nhân dân là cơ sở quan trọng để nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng nói chung và của tổ chức cơ sở đảng nói riêng
Thứ sáu, tăng cường công tác kiêm tra, giám sát việc chấp hành nghị quyết của đảng bộ, đảng ủy; kiểm tra công tác đồng thời kiểm tra tư cách đảng viên Chú trọng tìm hiểu, lắng nghe ý
kiến nhận xét, đánh giá của quần chúng đối với đảng viên và tổ chức đảng thông qua việc thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở Hàng năm bí thư cấp ủy, thủ trưởng cơ quan, đơn vị tự phê bình trước đại diện của quần chúng nhân dân Việc tự phê bình và phê bình cần tiến hành thường xuyên nghiêm túc, thiết thực nhất là trong các đợt tự phê bình và phê bình trong quá trình thực hiện cuộc vận động học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh
Thứ bảy, hướng dẫn và lãnh dạo Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể nhân dân Ờ cơ sở cũng như tạo điều kiện thuận lợi để các tổ chức này thực hiện chức năng giám sát phản biện xã hội
đối với hoạt động của tổ chức cơ sở đảng, của cấp ủy chính quyền và cán bộ, đảng viên ở cơ sở
2 Đổi mới phương pháp lãnh đạo và chế độ công tác của bí thư cấp ủy cơ sở
a Phương pháp lãnh đạo
- Trên cơ sở hướng dẫn, chỉ đạo của cấp ủy cấp trên và căn cứ vào điều kiện cụ thể của cơ sở, nguyện vọng của quần chúng nhân dân ở cơ sở, người bí thư cấp ủy cùng với tập thể cấp ủy
đề ra chủ trương đúng đắn kịp thời - Trên cơ sở nghị quyết của cấp ủy cơ sở, của chi bộ, đảng bộ cơ sở, người bí thư cần xác định rõ những nội dung trọng tâm, cần thiết để chỉ đạo, lãnh đạo chính quyền và các đoàn thể nhân dân tổ chức thực hiện trong thực tiễn
- Thực hiện tốt quy chế dân chủ ở cơ sở phát huy trí tuệ của cấp ủy của tất cả cán bộ đảng viên và sức mạnh của quần chúng nhân dân ở cơ sở trong giải quyết và thực hiện đường lối, chủ trương của Đảng và pháp luật của Nhà nước trên địa bàn
17
Trang 18b Chế độ công tác cua người bí thư.
- Nắm chắc tình hình chung ở cơ sở, hiểu rõ và kịp thời những văn bản hướng dẫn tổ chức và hoạt động của tổ chức cơ sở đảng chính quyền ở cơ sở - làm căn cứ thực tiễn và khoa học để
định hướng công tác hoạt động của chi ủy, của tổ chức cơ sở đảng
- Lập chương trình công tác, lịch làm việc của cấp ủy, phân công phụ trách đối với từng cấp ủy viên; sâu sát các chi bộ đơn vị trực thuộc, nắm bắt tình hình thực tế của đơn vị, của nhân dân trên địa bàn; có kế hoạch tự học tập nâng cao trình độ chuyên môn, lý luận chính trị đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ của người bí thư
- Lãnh đạo và chỉ đạo tổ chức hội nghị, xây dựng chương trình hành động thực hiện nghị quyết, chỉ thị của cấp trên và nghị quyết của chi bộ, đảng bộ cơ sở; xây dựng kế hoạch kiểm tra, giám sát đôn đốc thực hiện nghị quyết của cấp ủy, của chi bộ đảng bộ cơ sở
18
Trang 19Bài 4
TỔ CHỨC SINH HOẠT CHI BỘ,
ĐẠI HỘI ĐẢNG BỘ, CHI BỘ
I TÔ CHỨC SINH HOẠT ĐẢNG
BỘ, CHI BỘ
1 Vai trò của sinh hoạt đảng bộ,
chi bộ
a Nâng cao năng lực lãnh đạo
và sức chiến đấu của đảng bộ, chi bộ
Sinh hoạt đảng bộ, chi bộ là hoạt
động rất quan trọng của đảng bộ, chi bộ cơ
sở và các đảng bộ bộ phận, chi bộ trực
thuộc đảng ủy cơ sở có vai trò và tác dụng
to lớn đôi với năng lực lãnh đạo và sức
chiến đấu của các tổ chức đảng đó, đảm
bảo cho các tổ chức đảng và mỗi đảng viên
hoàn thành chức năng, nhiệm vụ của mình
Hiện nay, trong Đảng ta tổ chức
cơ sở đảng gồm có đảng bộ cơ sở và chi bộ
cơ sở Trong đảng bộ cơ sở có hai loại:
Loại thứ nhất gồm những đảng bộ cơ sở có
các chi bộ và đảng bộ bộ phận trực thuộc
đảng ủy cơ sở trong các đảng bộ bộ phận
có các chi bộ trực thuộc đảng ủy bộ phận
Loại thứ hai gồm những đảng bộ cơ sở có
các chi bộ trực thuộc đảng ủy cơ sở Các
chi bộ cơ sở nhìn chung có vai trò, quyền
hạn như đảng bộ cơ sở Phần lớn hoạt động
của đảng bộ cơ sở được diễn ra ở chi bộ
Trước đây, ở các đảng bộ cơ sở xã phường,
thị trấn có các đảng bộ bộ phận ở thôn, cụm
dân cư trực thuộc đảng ủy xã phường thị
trấn, sau đó, cấp ủy có thẩm quyền đã giải
thể nên ở các đảng bộ xã phường, thị trấn
chỉ có các chi bộ theo địa bàn dân cư trực
thuộc đảng ủy Tuy nhiên, gần đây Nghị
quyết Hội nghị lần thứ sáu Ban Chấp hành
Trung ương khóa X về nâng cao năng lực
lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức cơ sở
đảng và chất lượng dội ngũ cán bộ, đảng
viên đã đề ra chủ trương thành lập đảng bộ
bộ phận trực thuộc đảng bộ xã, phường thị
trấn ở những thôn tô dân phố có đông đảng
viên Như vậy, sắp tới sẽ có thêm tổ chức
đảng này ở nhiều đảng bộ xã, phường, thị trấn
Nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của các đảng bộ chi bộ là vấn đề thường xuyên, trọng yếu của các đảng bộ, chi bộ cơ sở, trong đó nâng cao chất lượng sinh hoạt đảng bộ, chi bộ là một giải pháp trọng yểu
Đảng bộ cơ sở nhất là các chi bộ trực thuộc trực tiếp tiến hành các hoạt động xây dựng tổ chức cơ sở đảng, trực tiếp giáo dục, rèn luyện đảng viên, phân công công việc và quản lý đảng viên tiến hành các thủ tục kết nạp đảng viên đưa người không đủ
tư cách đảng viên ra khỏi Đảng ; tiên hành công tác cán bộ, thực hiện các nguyên tắc
tổ chức, hoạt động của Đảng Sinh hoạt đảng bộ, chi bộ có vai trò, tác dụng to lớn đối với xây dựng nội bộ Đảng, củng cố, tăng cường sự đoàn kết thống nhất trong Đảng, khẳng định và phát huy những mặt mạnh, chỉ ra những sai lầm, khuyết điểm, của cán bộ, đảng viên và của chi bộ đảng
bộ Sinh hoạt đảng bộ, chi bộ là diễn dàn dân chủ phát huy tính sáng tạo của đảng viên để tìm chủ trương, giải pháp thực hiện nhiệm vụ chính trị đạt hiệu quả Qua sinh hoạt đảng bộ, chi bộ trình độ mọi mặt của từng đảng viên được nâng lên và đảng viên dần dần trưởng thành
Do vậy, chất lượng sinh hoạt đảng
bộ, chi bộ là một trong những yếu tố quyết định sức sống, sự tồn tại, phát triển của
đảng bộ, chi bộ Không tổ chức sinh hoạt
hoặc tổ chức sinh hoạt đảng bộ, chi bộ nhưng chất lượng sinh hoạt thấp thì năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của đảng bộ, chi bộ không thể được nâng lên Thực tiễn
đã chứng minh, những dạng bội chi bộ trong sạch vững mạnh là những đảng bội chi bộ duy trì thành nền nếp sinh hoạt, có nội dung phong phú, thiết thực có hình thức sinh hoạt đa dạng và có chất lượng tốt
b Thực hiện nhiệm vụ chính trị của đảng bộ, chi bộ và thực hiện đường
lối nghị quyết của Đảng, pháp luật của Nhả nước và nghị quyết, chỉ thị của tổ chức đảng cấp trên
Các chi bộ, đảng bộ cơ sở và các đảng bộ bộ phận, các chi bộ trực thuộc đảng ủy cơ sở là nơi trực tiếp đưa đường lối chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà
nước nghị quyết chỉ thị của tổ chức đảng cấp trên đến với nhân dân và tuyên truyền giáo dục để nhân dân hiểu và trực tiếp lãnh đạo nhân dân thực hiện đồng thời xác định nhiệm vụ chính trị và đề ra các nghị quyết của đảng bội chi bộ và tổ chức thực hiện
Để nhiệm vụ chính trị các nghị quyết của đảng bộ, chi bộ, đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và nghị quyết chỉ thị của tổ chức đảng cấp trên được thực hiện đạt kết quả tốt phải tổ chức quán triệt, nhận thức sâu sắc
và xác định các giải pháp khả thi, tạo nên
sự thống nhất ý chí của toàn thể cán bộ, đảng viên từ đó làm chuyển biến nhận thức tạo sự đồng thuận trong nhân dân; đó là cơ
sở để thống nhất hành động Đây là nhân tố quyết định thực hiện thắng lợi đường lối
chủ trương, nhiệm vụ chính trị, chỉ thị, nghị quyết đó Trong quá trình tổ chức thực hiện cấp ủy và tổ chức đảng còn phải sơ kết tổng kết để lãnh đạo quá trình tiếp theo đạt kết quả tốt hơn Những hoạt động đó chỉ có thể đạt kết quả tốt trước tiên và chủ yếu nhờ sinh hoạt đảng bộ, chi bộ, phụ thuộc và được quyết định bởi chất lượng sinh hoạt đảng bộ, chỉ bộ Điều này lại phụ thuộc rất lớn vào việc tổ chức sinh hoạt đảng bộ, chi bộ
c Tăng cường mối quan hệ mật thiết giữa đáng bộ, chi bộ, với nhân dân
Các đảng bộ, chi bộ cơ sở là cầu nối liền giữa đảng với nhân dân, trực tiếp nắm bắt tâm tư, tình cảm, nguyện vọng chính dáng của nhân dân để giải quyết kịp thời hoặc phản ánh lên cấp trên để giải quyết trực tiếp đưa đường lối, chủ trương
của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước vàn nhân dân, tuyên truyền, giáo dục
để nhân dân hiểu và thực hiện Các đảng
bộ, chi bộ, trực tiếp chăm lo đời sống mọi mặt của nhân dân trên địa bàn là chỗ dựa niềm tin của nhân dân Thực hiện tốt những điều đó thì mối quan hệ mật thiết giữa Đảng với nhân dân ngày càng được tăng cường và bền chặt Các đảng bộ, chi bộ thực hiện tốt những điều đó thì Đảng được dân tin, dân phục, dân yêu
Để đảng bộ, chi bộ hoàn thành tốt những yêu cầu nêu trên phải thực hiện đồng
bộ nhiều giải pháp, trong đó, sinh hoạt đảng
bộ, chi bộ có chất lượng là giải pháp quan trọng, có tác dụng nhiều mặt Thông qua sinh hoạt đảng bộ, chi bộ có chất lượng, đảng bội chi bộ sẽ đề ra được những giải pháp quan trọng khả thi nâng cao đời sông của nhân dân, uốn nắn kịp thời những biểu hiện quan liêu hách dịch, cửa quyền và các biểu hiện khác không đúng đắn đối với nhân dân Điều đó làm cho quan hệ mật thiết giữa đảng bộ, chi bộ, cán bộ, đảng viên đối với nhân dân ngày càng tăng cường
d Đối với tổ chức đảng cấp trên
Đảng bội chi bộ vững mạnh có năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu cao hoàn thành tốt nhiệm vụ thì tổ chức đảng cấp trên vững mạnh hoàn thành tốt nhiệm
vụ Đảng bộ, chi bộ yếu kém, thậm chí yếu kém kéo dài thì tô chức đảng cấp trên không thể vững mạnh Trên thực tế, chỉ cần một vài đảng bội chi bộ yếu kém, có nhiều vấn đề phức tạp đã ảnh hưởng không nhỏ đến năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của
tổ chức đảng cấp trên Một số điểm nóng xảy ra ở cơ sở tại một số địa phương trong thời gian qua đã chứng minh điều đó Đảng
bộ, chi bộ cơ sở là nơi tổ chức thực hiện các chỉ thị nghị quyết của tổ chức đảng cấp trên và đường lôi, chủ trương của Đảng chính sách, pháp luật của Nhà nước, đảm bảo cho đường lối, chủ trương và các chỉ
Trang 20thị, nghị quyết ấy thành hiện thực sinh
động ở cơ sở
Sinh hoạt đảng bộ, chi bộ có chủ
lượng là nhân tô rất quan trọng để đảng bộ,
chi bộ có năng lực lãnh đạo và sức chiến
đấu cao, hoàn thành tốt nhiệm vụ Diều đó
góp phần quyết định sự vững mạnh của tổ
chức đảng cấp trên và chỉ thị, nghị quyết
của tổ chức đảng cấp trên được thực hiện
2 Nội dung và tính chất của sinh
hoạt đảng bộ, chi bộ
a Nội dung
Hướng dẫn số 57-HD/BTCTW
ngày 16-3-2006 của Ban tổ chức Trung
ương về một số vấn đề nâng cao chất lượng
sinh hoạt chi bộ quy định nội dung sinh
hoạt chi bộ như sau:
- Thông báo tình hình thời sự,
những chủ trương, chính sách của Đảng,
Nhà nước và sự chỉ đạo của cấp ủy cấp
trên
+ Thông báo tình hình thời sự
trong nước, thê giới, về tình hình kinh tế -
xã hội của ngành địa Phương theo nội dung
hướng dẫn của Ban Tuyên giáo cấp ủy cấp
trên và hướng dẫn những tài liệu để đảng
viên nghiên cứu, tham khảo
+ Phô biến, quán triệt những chủ
trương chính sách của Đảng, Nhà nước,
các nghị quyết chỉ thị và sự chỉ đạo của cấp
ủy cấp trên, nhất là những vấn đề có liên
quan đến nhiệm vụ của ngành, địa phương,
cơ quan, đơn vị, quyền và nghĩa vụ của
đảng viên
- Đánh giá kết quả thực hiện
nhiệm vụ của chi bộ tháng trước
- Căn cứ vào nghị quyết của chi bộ
tháng trước đê đánh giá kết quả thực hiện
nhiệm vụ của chi bộ, nêu rõ những việc làm
được chưa làm được, nguyên nhân chủ
quan, khách quan và xác định tổ trách
nhiệm của chi ủy, bí thư chi bộ và đảng
viên Trong đó, chú ý một số nội dung sau:
+ Đánh giá tình hình tư tưởng và
những diễn biến tư tưởng của cán bộ đảng
viên, quần chúng thuộc phạm vi lãnh đạo chi bộ, nhất là những vấn đề mới nổi lên cần quan tâm, giải quyết
+ Tổng hợp ý kiến nhận xét, phản
ánh của quần chúng về sự lãnh đạo của chi
bộ, vai trò tiên phong, gương mậu của đảng viên và những biểu hiện tiêu cực có liên quan đến cán bộ, đảng viên ở địa phương,
cơ quan, đơn vị để chi bộ biết, nhằm phát huy những mặt tốt, có biện pháp lãnh đạo phòng ngừa và giúp dỡ những đảng viên sai phạm (nếu có) Trên cơ sở tâm tư, nguyện vọng và những khó khăn vướng mắc của bản thân, gia đình đảng viên chi bộ cần bàn và có biện pháp cụ thể để giúp dỡ kịp thời với tinh thần đoàn kết tình đồng chí
- Đề ra nhiệm vụ của chi bộ tháng tới
Căn cứ các chương trình, kế hoạch công tác của chi bộ trong quý, kết quả thực hiện nhiệm vụ tháng trước, yêu cầu nhiệm
vụ mới đặt ra và sự chỉ đạo của cấp ủy cấp trên, chi bộ xác định và chọn ra một số nhiệm vụ cụ thể để thực hiện trong tháng tới, như: những vấn đề về tư tưởng nổi lên
mà chi bộ cần tập trung lãnh đạo; những nhiệm vụ chính trị trọng tâm, bức xức trước mắt phải thực hiện, những giải pháp để xây dựng chi bộ trong sạch, vững mạnh, về
công tác phát triển đảng viên
- Chi bộ thảo luận, thông qua kết luận hoặc nghị quyết Đồng chí bí thư chi
bộ cần nêu rõ những nội dung trọng tâm, quan trọng để chi bộ tập trung thảo luận
Trong thảo luận phải thực sự phát huy dân chủ tạo được không khí đoàn kết cởi mở, thẳng thắn, để các đảng viên thể hiện chính kiến của mình Những vấn đề còn có ý kiến khác nhau, chi bộ cần trao đổi, thảo luận
kỹ, tạo sự thống nhất cao trước khi biểu quyết
Hướng dẫn số 57/HD-BTCTW cũng chỉ ra các hình thức sinh hoạt chi bộ gồm: sinh hoạt định kỳ và sinh hoạt chuyên đê
Đối với đảng bộ cơ sở việc sinh hoạt đảng bộ thường lệ mỗi năm hai lần, ngoài ra còn những đợt sinh hoạt học tập quán triệt nghị quyết và các cuộc họp bất thường khi cân Nội dung sinh hoạt đảng bộ phong phú hơn và phải được chuẩn bị chu đáo Trên cơ sở 4 nội dung chủ yếu của sinh hoạt chi bộ, cấp ủy cần phát triển mở rộng phù hợp với tính chất của từng cuộc sinh hoạt đảng bộ Ngoài ra mang bộ, chi
bộ còn có các hội nghị thường dược tổ chức vào thời gian thích hợp khi cần thiết Nội dung của các hội nghị đảng bộ, chi bộ cần được phân công chuẩn bị chu đảo
b Tính chất
Sinh hoạt đảng bội chi bộ có ba tính chất sau đây:
- Tính lãnh đạoTính chất lãnh đạo thể hiện ở chỗ
trong sinh hoạt đảng viên phải bàn bạc, thảo luận một cách dân chủ những vấn đề cần giải quyết và ra được quyết nghị về những hoạt động của đảng bộ chi bộ thê hiện ở:
+ Định hướng được những hoạt
động chủ yếu của địa phương, đơn vị trên
các mặt kinh tế, chính trị, văn hóa – xã hội
bảo đảm cho đơn vị phát triển trong một thời gian nhất định cũng như giải quyết kịp thời những vấn đề mới nảy sinh trong thực tiễn
+ Chi rõ trách nhiệm quyền hạn
của từng tổ chức, từng cán bộ, đảng viên
+ Chỉ rõ chủ trương biện pháp xây
dựng đảng bộ, chi bộ về chính trị, tư tưởng
và tổ chức, bảo đảm lãnh đạo đơn vị thực hiện thắng lợi nhiệm vụ chính trị
Để đảm bảo tính lãnh đạo của sinh hoạt chi bộ cần thực hiện nghiêm chỉnh nguyên tắc tập trung dân chủ mở rộng dân chủ trong sinh hoạt đảng phải đi liền với tăng cường sự lãnh đạo tập trung thống nhất
- Tính giáo dục
Tính giáo dục thể hiện ở chỗ, qua mỗi kỳ sinh hoạt đảng bộ, chi bộ trình độ mọi mặt của đảng viên dần dần được nâng lên, ngày càng nhận thức sâu sắc hơn đường lối, chính sách của Đảng, mỗi đảng viên có thêm những kiến thức mới bổ ích, nhũng kinh nghiệm thiết thực trong hoạt động thực tiễn Qua mỗi kỳ sinh hoạt người đảng viên tự nhận thấy vững vàng hơn trong công tác Đó là điêu kiện quan trọng
để họ hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao
Để đạt được điều đó, trong sinh hoạt đảng bộ, chi bộ cần chú trọng nghiên cứu thảo luận nghiêm túc các quan điểm, đường lối, chính sách của Đảng pháp luật của Nhà nước, các chỉ thị, nghị quyết của cấp trên, tránh lối sinh hoạt qua loa, đại khái, hoặc chỉ giao nhiệm vụ nhưng không chú ý đến việc cung cấp thông tin, hạn chế việc phát huy tính chủ động sáng tạo của đảng viên
Tính giáo dục của sinh hoạt đảng
bộ chi bộ còn được thể hiện ở việc nêu gương điển hình tiên tiến, gương đảng viên tiên phong gương mẫu và phê bình những sai lầm khuyết điểm của chi bộ, tổ chức đảng và của đảng viên
- Tính chiến đấuTính chiến đấu thể hiện ở chỗ, sinh hoạt đảng bộ, chi bộ phải nhìn thẳng vào sự thật, đánh giá đúng ưu điểm, thành tựu, phê phán nghiêm khắc những sai lầm, khuyết điểm của đảng ủy, chi ủy, đảng bộ chi bộ và từng cán bộ, đảng viên và đề ra được biện pháp phát huy ưu điểm sửa chữa khuyết điểm
Để nâng cao tính chiến đấu trong sinh hoạt đảng bộ chi bộ cần phát huy dân chủ nội bộ khi bàn bạc và quyết nghị mọi vấn đề thuộc phạm vi, quyền hạn của đảng
bộ chi bộ, thực hiện nghiêm túc quyền của đảng viên, duy trì thành nền nếp chế độ tự phê bình và phê bình trên tinh thần thẳng thân, trung thực, khách quan, công tâm và
Trang 21tiên tình đồng chí, tôn trọng lẫn nhau giữa
những người cộng sản
Cần tránh tình trạng né tránh, nể
nang, lựa chiều khi phê bình và tình trạng
đoàn kết một chiều Cần xử lý kịp thời và
nghiêm minh những người lợi dụng dân
chủ tiến hành phê bình để đả kích, gây chia
rẽ hoặc lợi dụng phê bình để trả thù cá
nhân
Muốn sinh hoạt đảng bộ, chi bộ
đạt chất lượng tốt cần đảm bảo ba tính chất
nêu trên, ngoài ra cần chú ý đến tình đồng
chí, thương yêu, tôn trọng lẫn nhau, hiểu rõ
hoàn cảnh, thông cảm, giúp đỡ tận tình, tạo
điều kiện để mỗi đảng viên giải quyết
những khó khăn, vươn lên trong công tác,
trong đời sống
3 Nghiệp vụ tổ chức sinh hoạt
đảng bộ, chi bộ
a Những công việc chủ yếu cân
nắm vững vả thọc hiện rốt để nâng cao
chất lượng sinh hoạtt đảng bộ chi bộ
- Duy trì thành nền nếp sinh hoạt
chi bộ Đây là việc làm rất cần thiết để
nâng cao chất lượng sinh hoạt đảng bộ, chi
bộ Điều 24 Điều lệ Đảng quy định: chi bộ,
chi ủy họp thường lệ mỗi tháng một lầm Để
duy trì thành nền nếp sinh hoạt chi bộ, ở
nhiều nơi cấp ủy địa phương đã quy định
sinh hoạt chi bộ thống nhất vào một ngày
trong tháng thường vào ngày mồng ba
hàng tháng và sinh hoạt đảng bộ vào thời
gian quy định trong năm
- Chọn nội dung sinh hoạt đảng
bộ chi bộ đúng đắn, thiết thực, hình thức
thích hợp, thời gian hợp lý Cấp ủy cơ sở,
ban chi ủy cần chọn nội dung sinh hoạt
đúng đắn, thiết thực để đưa ra thảo luận và
quyết nghị Cần chọn hình thức sinh hoạt
đảng bộ, chi bộ phù hợp với nội dung sinh
hoạt, có thể chọn các hình thức sinh hoạt
như: sinh hoạt định kỳ, sinh hoạt chuyên
đề, đối với đảng bộ cơ sở và đảng bộ bộ
phận còn có hình thức sinh hoạt là các hội
nghị Cần duy trì thời gian cho mỗi cuộc
sinh hoạt một cách hợp lý không nên kéo dài
- Chuẩn bị chu đáo nội dung và tổ chức sinh hoạt Sau khi lựa chọn được nội dung, hình thức, xác định thời gian cần thiết và thời điểm sinh hoạt chi bộ cần tiến hành chuẩn bị chu đáo nội dung của cuộc sinh hoạt đã được lựa chọn và phân công tổ chức thực hiện
- Nâng cao chất lượng điêu hành sinh hoạt đảng bộ, chi bộ Đây là vấn đề rất quan trọng để nâng cao chất lượng sính hoạt đảng bộ chi bộ, đảm bảo cho các vấn
đề đã được cấp ủy bàn bạc, thảo luận được đảng viên thảo luận và quyết định
- Tăng cường sự chỉ dạo kiểm tra của đảng ủy cấp trên Chất lượng sinh hoạt đảng bộ, chi bộ được quyết định chủ yếu bởi trình độ, kinh nghiệm công tác đảng, tinh thần trách nhiệm tác phong làm việc khoa học, dân chủ của đảng ủy cơ sở, ban chi ủy và đội ngũ đảng viên Song, sự chỉ đạo, giúp dỡ, kiểm tra thường xuyên của đảng ủy cấp trên là một yếu tố có vai trò không nhỏ đối với việc nâng cao chất lượng sinh hoạt đảng bộ, chi bộ Đảng ủy cơ sở cần thường xuyên theo dõi kiểm tra sinh hoạt của các chi bộ trực thuộc Đảng ủy cấp trên trực tiếp của đảng bộ cơ sở cần thường xuyên chỉ đạo kiểm tra sinh hoạt của các đảng bộ
b Quy trinh tổ chức sinh hoạt đảng bộ, chi bộ
Tổ chức sinh hoạt đảng bộ chi bộ (tiến hành các hội nghị đảng bộ, chi bộ) đúng quy trình có ý nghĩa quan trọng trong nâng cao chất lượng sinh hoạt đảng bộ, chi
bộ trong xây dựng nội bộ và hoạt động lãnh đạo của các đảng bội chi bộ Vì vậy cần thực hiện dựng quy trình tổ chức sinh hoạt đảng bộ, chi bộ Dưới đây là quy trình tổ chức sinh hoạt đảng bộ, chi bộ
Chuẩn bị sinh hoạt đảng bộ, chi bộ
+ Hội nghị Ban Thường vụ đảng
ủy:
Hội nghị này có nhiệm vụ đề xuất các chủ trương, phương hướng, giải pháp lãnh đạo thực hiện nghị quyết của đại hội đồng bộ, nghị quyết của cấp ủy cấp trên
và cấp ủy cùng cấp Hội nghi Ban Thường
vụ đảng ủy chuẩn bị nội dung cho hội nghị đảng ủy Về mặt thời gian, hội nghị thường
vụ mỗi tháng họp một lần hoặc có thể họp bất thường
Bí thư đảng ủy triệu tập hội nghị Ban Thường vụ có nhiệm vụ đề xuất các chủ trương công tác và nhiệm vụ lãnh đạo chung của đảng bộ, trực tiếp dự thảo nghị quyết lãnh đạo để Ban Thường vụ xem xét, trước khi báo cáo trong hội nghị đảng ủy
Phó Bí thư đảng ủy kiêm chủ tịch ủy ban nhân dân xã đề xuất các vấn đề liên quan đến công tác quản lý nhà nước của ủy ban nhân dân để hội nghị Ban Thường vụ trao đổi xem xét, bổ sung và dự thảo nghị quyết do đồng chí bí thư chuẩn bị
Ủy viên thường vụ đề xuất các vấn đề liên quan đến công tác tổ chức, công tác tư tưởng và hoạt động của các đoàn thể
để Ban Thường vụ xem xét trao đổi thảo luận quyết định chủ trương công tác hoặc đưa vào dự thảo nghị quyết để cấp ủy thông qua
Tất cả những quyết nghị trong hội nghị Ban Thường vụ đảng ủy đều phải tuân theo nguyên tắc: thiểu số phục tùng đa số
+ Hội nghị đảng ủy:
Mỗi đảng ủy viên phải được
thông báo trước những nội dung cần trao đổi, thảo luận, quyết định trong hội nghị đảng ủy
Bí thư đảng ủy báo cáo nội dung đã họp trong Ban Thường vụ đảng ủy, những nhận xét đánh giá, kết luận phải được luận chứng bằng những số liệu, tư liệu chính xác
Chủ tọa hội nghị phải luôn luôn định hướng suy nghĩ và những ý kiến phát biểu của các đảng ủy viên xoay quanh những vấn đề trọng tâm, trọng điểm, không phát biểu tràn lan, phân tán Phải làm cho hội nghị đảng ủy thực sự là cơ quan lãnh đạo có tính sáng tạo, nơi tập trung trí tuệ tiêu
biểu của đảng bộ trước mỗi quyết định chủ trương công tác được ban hành
Những nội dung quan trọng, then chốt được trao đổi thảo luận trong hội nghị này cần phải lấy biểu quyết thông qua từng vấn đề
Biên bản hội nghị đảng ủy cần được giao cho người có kinh nghiệm thực hiện, cố gắng văn bản hóa biên bản dưới dạng các mẫu biên bản nhằm giúp người ghi biên bản ghi chép được những vấn đề cốt yếu nhất của hội nghị
Quán triệt nội dung sinh hoạt đảng ủy cho các ban chi ủy để triển khai ở các chi bộ phục vụ cho hội nghị đảng bộ
Phân công tổ chức hội nghị
+ Hội nghị chi ủy:
Chi ủy là cơ quan được đại hội chi
bộ bầu ra, có nhiệm vụ thường xuyên duy trì và chi đạo các hoạt động của chi bộ; chuẩn bị nội dung và xác định thời gian, địa điểm cho hội nghị chi bộ thường kỳ và bất thường
Bí thư chi bộ thông báo trước nội dung, thời gian, địa điểm sinh hoạt chi
ủy cho các chi ủy viên để các chi ủy viên
có thể bổ sung nội dung cho cuộc sinh hoạt chi ủy đó
Bí thư chi bộ dự thảo nghị quyết
và báo cáo trong hội nghị chi ủy để chi ủy xem xét, góp ý kiến
Phó bí thư chi bộ và các chi ủy viên khác, tùy theo nhiệm vụ được phân công, đề xuất ý kiến của mình để chi ủy xem xét, góp ý, nếu cần thiết thì bổ sung vào dự thảo nghị quyết lãnh đạo của chi bộ
Dự thảo nghị quyết của chi bộ phải ngắn
Trang 22gọn, rõ trọng tâm, dễ nhớ Một đồng chí chi
ủy viên ghi biên bản hội nghị chi ủy
Phân công công việc để triển
khai tổ chức sinh hoạt chi bộ
- Hội nghị đảng bộ, chi bộ
Đối với hội nghị đảng bộ cần trang
trí theo quy định theo quy định trang trí đại
hội đảng bộ) và có hàng chữ ghi tiêu đề hội
nghị Hội nghị chi bộ theo định kỳ hoặc bất
thường sẽ do chi ủy triệu tập và chuẩn bị
trước những nội dung để tập thể chi bộ xem
xét thảo luận và quyết định
+ Trước khi tổ chức hội nghị cần
thông báo thời gian, địa điểm nội dung hội
nghị cho các đại biểu tham dự hội nghị (nếu
là hội nghị đại biểu) cho từng đảng viên
(nếu là hội nghị toàn thể đảng viên của
đảng bộ và hội nghị chi bộ) để chuẩn bị ý
kiến phát biểu trong hội nghị Đôi với hội
nghị đảng bộ có thể chọn và dự kiến trước
những người phát biểu và nội dung phát
biểu để họ chuẩn bị
+ Bắt đầu hội nghị đảng bộ cần
kiểm tra số người tham dự, nắm chắc các
đại biểu cấp trên, các cơ quan có liên quan
được mời tham dự hội nghị Chào cờ (quốc
ca quốc tế ca) có thể hát hoặc sử dụng băng
(ra nhạc và lời Bâu Đoàn Chủ tịch Ban
Thư ký hội nghị Đối với hội nghị chi bộ
(sinh hoạt chi bộ) thì đồng chí bí thư hoặc
phó bí thư chi bộ làm chủ tọa cuộc họp; bầu
thư ký hội nghị
+ Tuyên bố lý do giới thiệu đại
biểu khách mời dự hội nghị
+ Đọc diễn văn khai mạc (hội
nghị đảng bộ); báo cáo nội dung hội nghị
(sinh hoạt chi bộ)
+ Hội nghị thảo luận: người điều
hành thảo luận cần nêu những vấn đề cần
tập trung thảo luận, cần thực hiện nghiêm
chỉnh nguyên tắc tập trung dân chủ, gợi ý
những điểm cần đi sâu phân tích và kết
luận Qua thảo luận từng vấn đề phải dược
biểu quyết những vấn đề chưa kết luận
được cần ghi lại để báo cáo lên cấp trên,
hoặc trong hội nghị nếu có đại biểu cấp trên tham dự cần tranh thủ ý kiến của đồng chí đó
+ Giới thiệu đại biểu cấp trên và
đại biểu các cơ quan liên quan tham dự hội nghị, phát biểu ý kiến
+ Thông qua nghị quyết của hội
nghị, hội nghị biểu quyết về nghị quyết đó
+ Kết thúc hội nghị: đọc lời bế
mạc chào cờ (quốc ca, quốc tế ca) nếu là hội nghị đảng bộ Sau đó cần tổ chức rút kinh nghiệm về tổ chức hội nghị đảng bộ
Đối với sinh hoạt chi bộ, chủ tọa tuyên bố kết thúc cuộc họp của chi bộ
II TỔ CHỨC ĐẠI HỘI CHI BỘ, ĐẢNG BỘ
1 Vai trò của đại hội đảng bộ, chi bộ
a Đối với đảng bộ, chi bộ
Đại hội đảng bộ, chi bộ là cuộc sinh hoạt chính trị đặc biệt quan trọng của đảng bộ, chi bộ, được quy định trong Điều
lệ Đảng
Đại hội đảng bộ, chi bộ ở cơ sở là cuộc sinh hoạt chính trị đặc biệt quan trọng, sâu rộng trong toàn đảng bộ, chi bộ tác động mạnh mẽ đến mọi mặt hoạt động của đảng bộ, chi bộ, từ các hoạt động xây dựng nội bộ đến lãnh đạo các mặt đời sống xã hội và các tổ chức trong hệ thống chính trị
và các tổ chức khác Vì thế, đại hội đảng
bộ, chi bộ có vai trò rất quan trọng và tác dụng to lớn đối với việc nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của đảng bộ, chi
bộ Có thể nói, đây là mốc quan trọng đánh dấu sự chuyển biến mọi mặt của đảng bộ, chi bộ Sau đại hội, hoạt động của chi bộ, đảng bộ sẽ chuyển biến theo hướng mới, mạnh mẽ hơn với khí thế mới, tác động sâu sắc đến mọi mặt ở địa phương, cơ quan, đơn vị
Đại hội đảng bộ, chi bộ là nơi tiếp thu, tranh luận, thảo luận về các quan điểm chủ trương lớn, mới của tổ chức đảng cấp
trên và của Đảng; kiểm điểm, đánh giá một cách toàn diện mọi mặt hoạt động của đảng
bộ, chi bộ; chỉ ra thành tựu, ưu, khuyết điểm, nguyên nhân và đúc kết những kinh nghiệm bổ ích Đại hội cũng là dịp tốt để từng đảng viên nghiêm khắc nhìn nhận lại mình để có hướng vươn lên hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao Một vấn đề quan trọng hơn là đại hội tập trung trí tuệ của cán bộ, đảng viên thảo luận và quyết định nhiệm vụ chính trị của đảng bộ, chi bộ trong một nhiệm kỳ cùng với các chủ trương và giải pháp để tổ chức thực hiện đạt kết quả, tạo nên sự chuyển biến toàn diện các mặt của đời sống xã hội, các tổ chức trong hệ thống chính trị trên địa bàn
Vai trò quan trọng của đại hội đảng bộ, chi bộ được ghi trong Điều lệ Đảng Điều lệ Đảng thông qua tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X quy định: "Đại hội, đại biểu hoặc đại hội đảng viên của tổ chức cơ sở đảng do cấp ủy cơ sở triệu tập năm năm một lần; có thể triệu tập sớm hoặc muộn hơn nhưng không quá một năm"l đại hội chi bộ do chi ủy triệu tập năm năm hai lần; nơi chưa
có chi ủy thì do bí thư chi bộ triệu tập Khi được đảng ủy cơ sở đồng ý có thể triệu tập sớm hoặc muộn hơn, nhưng không quá sáu tháng
b Đối với việc thực hiện công tác xây dựng Đảng của tổ chức đảng cấp trên
Đại hội đảng bộ, chi bộ có vai trò rất quan trọng trong việc thảo luận và đóng góp ý kiến vào dự thảo văn kiện đại hội đảng ở cấp trên và của Đảng Đó là nơi các quan điểm chủ trương của tổ chức đảng cấp trên và của Đảng được trao đổi thảo luận trên cơ sở đối chiếu với sự vận động của thực tiễn tại cơ sở góp phần làm cho các quan điểm, chủ trương đó đúng đắn chính xác hơn
Đại hội cũng là dịp để cán bộ đảng viên xem xét nhìn nhận sự lãnh đạo của tổ chức đảng cấp trên trong một nhiệm kỳ
khẳng định những điểm mạnh, chỉ ra những khuyết điểm hạn chế và đóng góp ý kiến để khắc phục Điều đó có tác dụng góp phần nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức đảng cấp trên
c Đối với cán bộ, công chức vả nhân dân ở địa phương, cơ quan, đơn vị
Đại hội đảng bộ, chi bộ tác động mạnh mẽ đến việc xây dựng tổ chức và hoạt động của các tổ chức của hệ thống chính trị ở cơ sở, là thời điểm đánh dấu bước chuyển biến về mọi mặt của cơ quan địa phương đơn vị Đây là thời điểm để cán bộ công chức đón nhận những chủ trương, giải pháp mới tạo nên không khí hồ hởi, phấn khởi, tin tưởng và sự đồng thuận trong cán bộ, công chức và nhân dân trong thực hiện nhiệm vụ chính trị được đại hội xác định
2 Quy trình tổ chức đại hội đảng
bộ, chị bộ
a Chuẩn bị đại hội
- Những quy định chung về chuẩn
bị đại hội đảng bội chi bộ:
+Về tự phê bình và phê bình của cấp ủy viên khi vào đại hội Cuối nhiệm kỳ đại hội phải tiến hành tự phê bình và phê bình gắn với kiểm điểm đánh giá kết quả thực hiện nghị quyết đại hội
Báo cáo kiểm điểm của đảng ủy
cơ sở phải lấy ý kiến đóng góp của các đảng ủy bộ phận (nếu có) và chi ủy trực thuộc lãnh đạo ban, ngành đoàn thể cùng cấp và phải có ý kiến của cấp ủy cấp trên trực tiếp
Cấp ủy cấp trên trực tiếp gợi ý cho cấp ủy cấp dưới (cá nhân và tập thể cấp ủy) những nội Tổ chức lấy ý kiến đóng góp của nhân dân gồm ban chấp hành các đoàn thể, chính trị - xã hội, Mặt trận Tổ quốc Hội đồng nhân dân các cấp (nếu có) đại diện cán bộ lão thành cách mạng
+ Về tên gọi và cách tính nhiệm
kỳ đại hội đảng bộ, chi bộ:
Trang 23Đại hội đảng bộ, chi bộ tiến
hành theo nhiệm kỳ, thực hiện đầy đủ các
nội dung do Điều lệ Đảng quy định thì
nhiệm kỳ tính theo thời điểm tiến hành đại
hội Số thứ tự dung cân kiểm điểm đại hội
hiện tại là số thứ tự tiếp theo số thứ tự đại
hội nhiệm kỳ trước
Những đảng bộ, chi bộ do chia
tách, sáp nhập thì số thứ tự nhiệm kỳ đại
hội hiện tại tổng số của số thứ tự đại hội
qua các thời kỳ lịch sử (kể cả thời gian chia
tách, sáp nhập ) cộng thêm nhiệm kỳ hiện
tại Đảng bộ, chi bộ được thành lập mới thì
tính theo nhiệm kỳ mới
Ví dụ: Đảng bộ có thời gian trước
khi chia tách, sáp nhập là 10 nhiệm kỳ thời
gian chia tách sát nhập 3 nhiệm kỳ +
nhiệm kỳ đại hội hiện tại 1 nhiệm kỳ thì đại
hội nhiệm kỳ hiện tại là đại hội thứ 14.
Đảng bộ, chi bộ được chia tách
thành hai, ba đảng bộ, chi bộ mới, được
tính nhiệm kỳ đại hội như nhau
Đảng bộ, chi bộ mới được thành
lập từ nhiều đơn ví khác nhau thì nhiệm kỳ
đại hội hiện tại được tính là nhiệm kỳ đầu
tiên.
- Các bước chuẩn bị:
+ Cấp ủy họp ra nghị quyết về đại
hội gồm: thời gian đại hội số lượng đại
biểu tham dự, thành lập các tiểu ban chuẩn
bị đại hội (tiểu ban báo cáo chính trị, nhân
sự, tuyên truyền phục vụ đại hội), kinh phí
đại hội, phân công cấp ủy viên phụ trách
+ Thông báo nghị quyết cho cấp
ủy tổ chức đảng trực thuộc và báo cáo cấp
ủy cấp trên
+ cấp ủy thông qua dự thảo báo
cáo chính trị sau đó gìn các tổ chức đảng
trực thuộc để thảo luận, góp ý, bổ sung,
giới thiệu nhân sự cấp ủy khóa mới
+ Tổng hợp ý kiến đóng góp của
các tổ chức đảng trực thuộc vào báo cáo
chính trị và danh sách nhân sự được giới
thiệu
+ Triệu tập đại hội khi được cấp
ủy cấp trên trực tiếp đồng ý
b Tiền trình đại hội
Có thể tiến hành đại hội gồm 2 phiên, phiên trù bị và phiên chính thức
- Trang trí:
Trang trí đại hội nhìn chung như sau (nhìn từ dưới lên):
+ Trên cùng là khẩu hiệu đảng
Cộng sản Việt Nam quang vinh muôn năm"; cờ Đảng, cờ Tô quốc tượng hoặc ảnh Chủ tịch Hồ Chí Minh (bên trái), ảnh Mác- Lê nin (bên phải)
+ Các khẩu hiệu hành động của
đảng bộ, chi bộ
+ Dưới là tiêu đề đại hội.
Đảng bộ AĐại hội lần thứ
Nhiệm kỳ
- Đại hội trù bị:
+ Bầu Đoàn Chủ tịch, Đoàn Thư
ký Ban Thẩm tra tư cách đại biểu (đại hội đại biểu)
+ Thảo luận và thông qua nội quy,
chương trình làm việc của đại hội, quy chế làm việc Phân công tổ thảo luận cử tổ trưởng, tổ phó, thư ký (nếu tiến hành thảo luận ở tổ)
+ Hướng dẫn sinh hoạt của đại
biểu
Đối với dại hội đảng bộ, chi bộ ở
cơ sở, nếu cần hai phiên thì phiên trù bị không nên quá nửa ngày
- Đại hội chính thức
+ Chào cờ (hát Quốc ca, Quốc tế
ca) có thể hát hoặc dùng đĩa nhạc và lời
+ Mời Đoàn Chủ tịch, Đoàn Thư
ký, Ban Thẩm tra tư cách đại biểu lên làm việc
+ Diễn văn khai mạc, tuyên bố lý
do giới thiệu đại biểu
+ Đọc báo cáo chính trị.
+ Ban kiểm tra tư cách đại biểu
báo cáo kết quả thẩm tra tu cách đại biểu (ở đại hội đang viên thì báo cáo tình hình đảng
viên tham dự đại hội) xin ý kiến đại hội (biểu quyết)
+ Thảo luận báo cáo chính trị và
văn kiện đại hội cấp trên biểu quyết từng vấn đề
+ Thông qua kiểm điểm của cấp
ủy
+ Phát biểu của đại diện cấp ủy
cấp trên (tuỳ điều kiện cụ thể để bố trí theo quy trình bầu cử)
+ Bầu cử cấp ủy mới (báo cáo về
tiêu chuẩn số lượng, cơ cấu cấp ủy mới đại hội thảo luận và biểu quyết, cấp ủy có thể trình danh sách cấp ủy mới để đại hội tham khảo trước khi bầu cử); bầu ban kiểm phiếu; ban kiểm phiếu làm việc, sau đó công bố kết quả bầu cử Nếu qua bầu cử không đủ số lượng cấp ủy viên thì đoàn chủ tịch xin ý kiến đại hội quyết định có bầu cử thêm hay không
+ Bầu cử đoàn dại biểu dự đại hội
cấp trên (và công bố kết quả đại biểu chính thức và dự khuyết)
+ Thông qua nghị quyết đại hội và
chương trình hành động (biểu quyết)
+ Cấp ủy mới ra mắt.
+ Bế mạc (đọc diễn văn bế mạc,
hát Quốc ca Quốc tế ca)
Trang 24Bài 5 ( theo thảo luận của thầy)
Danh từ cán bộ thường được dùng
ở các nước xã hội chủ nghĩa Ờ Việt Nam,
công tác có nghiệp vụ chuyên m(jn trong
cơ quan nhà nước và trong các tổ chức của
hệ thống chính trị; họ được hình thành
thông qua con đường đào tạo từ nhà
trường Đây là bộ phận đông đảo và ổn
định nhất.
Thứ hai cán bộ là người làm công
tác có chức vụ trong một cơ quan, một tổ
chức trong đó cần nhấn mạnh của cả hệ
thống chính trị Đây là dội ngũ cán bộ lãnh
đạo quản lý, những người có chức vụ, phân
biệt với người thường, không có chức vụ
Bộ phận cán bộ này được hình thành thông
qua việc bầu cử dân chủ hoặc đề bạt, bổ
nhiệm Chủ tịch Hồ Chí Minh cũng chỉ rõ:
cán bộ là những người đem chính sách của
Đảng, của Chính phủ giải thích cho dân
chúng hiểu và thi hành Đồng thời đem tình
hình của dân chúng báo cáo cho Đảng cho
Chính phủ hiểu rõ, để đặt chính sách cho
đúng Công tác cán bộ của Đảng thực chất
là việc xây dựng đội ngũ cán bộ bao gồm
việc đề ra tiêu chuẩn, quy hoạch đào tạo,
đánh giá bổ nhiệm, đề bạt, luân chuyên
điều động quản lý, khen thưởng, chính
sách đãi ngộ cán bộ nhăm phục vụ cho
nhiệm vụ chính trị của Đảng trong từng thời gian nhất định Nói một cách tổng quát, công tác cán bộ của Đảng ở cơ sở là những công việc mà cấp ủy, đảng bộ chi
bộ tiến hành nhằm xây dựng đội ngũ cán
bộ cơ sở có chất lượng tốt, đảm bảo cho đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước các nghị quyết, quyết định của cấp ủy các cấp được thực hiện nghiêm túc và đem lại hiệu quả thiết thực tại cơ sở
2 Vai trò của cán bộ cơ sở
a Vai trò của cán bộ
C Mác, Ph.Ăng ghen và V.I.Lê nin đã khẳng định vai trò đặc biệt quan trọng của cán bộ đối với việc nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng và với thành công của sự nghiệp cách mạng dưới
sự lãnh dạo của Đảng C Mác cho rằng:
muốn thực hiện tư tưởng thì cần có những con người sử dụng lực lượng thực tiễn~l
V.I.Lê nin cũng khẳng định: trong lịch sử
chưa hề có một giai cấp nào giành được quyền thống trị nếu nó không đào tạo ra được trong hàng ngũ của mình những lãnh
tụ chính trị, những đại biểu tiền phong có
đủ khả năng tổ chức và lãnh đạo phong trào
Sau năm năm trực tiếp lãnh đạo xây dựng và bảo vệ Nhà nước Xô viết non trẻ, V.I.Lê nin càng thấy rõ vai trò quan trọng của đội ngũ cán bộ Người nhấn mạnh: nếu không có dội ngũ cán bộ tốt thì tất cả mọi mệnh lệnh và quyết định sẽ chỉ
là mớ giấy lộn
Ở nước ta, Chủ tịch HỒ Chí Minh dạy rằng: cán bộ là cái gốc của mọi công việc"4, công việc thành công hoặc thất bại đều do cán bộ tốt hay kém
Qua hơn hai mươi năm thực hiện đường lối đổi mới, chúng ta đã đạt được thành tựu to lớn, đất nước bước vào thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa
Để thực hiện thắng lợi mục tiêu nhiệm vụ của thời kỳ này, Đảng ta đã xây dựng chiến
lược cán bộ Trong đó Đảng ta khẳng định: cán bộ là nhân tố quyết định sự thành bại của cách mạng, gắn liền với vận mệnh của Đảng, của đất nước và chế độ, là khâu then chốt trong công tác xây dựng Đảng Đội ngũ cán bộ có vai trò quan trọng, đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý ở các cấp, các ngành lại càng có vai trò quan trọng hơn Thực tiễn phong trào cộng sản và công nhân quốc tế và thực tiễn cách mạng nước ta cũng khẳng định điều đó
b Vai trò của cán bộ cơ sở.
Tư tưởng của C.Mác, Pa.ăng ghen, V.I.Lê nin, Chủ tịch Hồ Chí Minh và quan điểm của Đảng ta nêu trên cũng đúng với cán bộ cơ sở và khẳng định vai trò quan trọng của cán bộ cơ sở Tuy nhiên, vai trò của cán bộ cơ sở còn được quy định bởi những yếu tố sau đây:
- Cơ sở là cấp trực tiếp đưa đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước vào nhân dân và tổ chức thực hiện, làm cho đường lối, chủ trương, chính sách thành hiện thực Đó là nơi kiểm nghiệm khẳng định tính đúng đắn của đường lối, chính sách, đóng góp những kinh nghiệm để Đảng bổ sung hoàn chỉnh đường lối, chính sách Cơ
sở còn là nơi tiến hành các hoạt động xây dựng nội bộ Đảng Những công việc đó đều
do cán bộ, nhất là cán bộ chủ chốt ở cơ sở tiến hành Chất lượng thực hiện các công việc đó phụ thuộc và được quyết định bởi chất lượng đội ngũ cán bộ cơ sở
- Sự nghiệp đổi mới của đất nước
do Đảng khởi xướng và lãnh đạo đòi hỏi phải phát huy cao độ sức mạnh, trí sáng tạo và tinh thần làm chủ của nhân dân Do
là trách nhiệm của toàn Đảng Song đội ngũ cán bộ cơ sở hàng ngày Hàng giờ gắn
bó với nhân dân, lăn lộn trong thực tiễn sinh động ở cơ sở, họ có ưu thế và vai trò
to lớn trong việc khơi dậy, phát huy tinh thần làm chủ, tính sáng tạo của nhân dân
Hơn nữa do hàng ngày hàng giờ trực tiếp
gắn bó với nhân dân, nên đội ngũ cán bộ
cơ sở nắm vững tâm tư tình cảm nguyện vọng chính đáng của nhân dân, phản ánh với Đảng, để Đảng đề ra đường lối, chủ trương chính sách đúng đắn, hợp lòng dân, dễ đi vào nhân dân để nhân dân thực hiện Đời sống mọi mặt của nhân dân ở cơ
sở được đảm bảo hay không phụ thuộc rất lớn vào sự lãnh đạo quản lý của đội ngũ cán bộ cơ sở.
- Xã, phường, thị trấn là hình ảnh thu nhỏ của xã hội, mọi mặt hoạt động của xã hội đều diễn ra hàng ngày ở đó Người trực tiếp lãnh đạo điều hành các hoạt động ở xã, phường thị trấn chính là đội ngũ cán bộ cơ sở Họ là hạt nhân lực lượng nòng cốt bảo đảm sự đoàn kết thống nhất trong chi bộ, đảng bộ và trong nhân dân xóm ấp bản khu phố Thông qua đội ngũ cán bộ cơ sở, vai trò lãnh đạo và uy tín của Đảng được thể hiện và được nâng lên
Thực tiễn cách mạng ở nước ta cho thấy, ở nơi nào có đội ngũ cán bộ cơ
sở tốt, nhất là cán bộ chủ chốt thì ở đó phong trào cách mạng quần chúng phát triển mạnh mẽ kinh tế xã hội phát triển, đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân được cải thiện và nâng lên Vì thế, bước vào thời kỳ đổi mới, Đảng ta khẳng định: đổi mới cán bộ lãnh đạo các cấp là mắt xích quan trọng nhất mà Đảng ta phải nắm chắc để thúc đẩy những cuộc cải cách có y nghĩa cách mạng Đồng thời, Đảng nhấn mạnh vai trò quan trọng của cán bộ cơ sở, nhất là đội ngũ cốt cán và chỉ rõ: dành kinh phí thoả đáng cho việc đào tạo, bồi dưỡng, đãi ngộ cán bộ cơ sở; chú ý kiện toàn và tăng cường đội ngũ cốt cán Tại Hội nghị lần thứ năm Ban Chấp hành Trung ương khóa IX Đảng ta đã ra Nghị quyết về đổi mới nâng cao chất lượng hệ thống chính trị ở cơ sở xã, phường thị trấn Trong đó nhấn mạnh vai trò của đội ngũ cán bộ cơ sở trong điều kiện hiện nay
và đề ra một loạt chủ trương, giải pháp để
Trang 25xây dựng đội ngũ cán bộ xã phường thị
trấn đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ cách mạng
Đặc biệt, tại Hội nghị lân thứ sáu Ban
Chấp hành Trung ương, khóa X, Đảng ta
nhấn mạnh: Thực hiện mạnh mẽ chủ
trương trẻ hóa, thể chế hóa và từng bước
nhất thể hóa chức danh cán bộ; tạo bước
chuyên có tính đột phá về xây dựng đội ngũ
cán bộ công chức ở cơ sở.
3 Vai trò của công tác cán bộ của tổ
chức cơ sở đảng
Công tác cán bộ của Đảng gồm
nhiều công việc Trong tác phẩm Sửa đổi
lối làm việc Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ
ra những công việc chủ yếu như: huấn
luyện cán bộ; dạy cán bộ; dùng cán bộ; lựa
chọn cán bộ; cách đối với cán bộ; chính
sách cán bộ Theo chi dẫn của Chủ tịch
Hồ Chí Minh, trong Văn kiện Đảng, Đảng
ta chỉ ra những khâu chủ yếu của công tác
cán bộ như: xây dựng tiêu chuẩn cán bộ;
quy hoạch cán bộ; đào tạo, bồi dưỡng cán
bộ; nhận xét đánh giá cán bộ luân chuyển
cán bộ; nhân dân tham gia xây dựng và
giám sát cán bộ; kiêm tra cán bộ;.quản lý
cán bộ; chính sách cán bộ Công tác cán
bộ của tô chức cơ sở đảng cũng bao gồm
các khâu chủ yếu đó.
Công tác cán bộ có vai trò rất
quan trọng, nó tạo nên đội ngũ cán bộ đáp
ứng yêu cầu nhiệm vụ của từng thời kỳ
cách mạng V.l.Lê nin chỉ rõ muốn có cán
bộ tốt phải đào tạo bồi dưỡng cán bộ, phải
Chí Minh dạy rằng: huấn luyện cán bộ là
công việc gốc của Đảng"l' Trong công
cuộc đổi mới, nhất là thời kỳ đẩy mạnh
công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước,
Đảng ta khẳng định vai trò quan trọng của
công tác cán bộ và chỉ rõ: "Mục tiêu của
công tác cán bộ là xây dựng đội ngũ cán
bộ đồng bộ và có chất lượng mà nòng cốt
là đội ngũ cán bộ chủ chốt của các ngành các cấp và cơ sở,, Đặc biệt hiện nay phải tiếp tục đổi mới đồng bộ các khâu của công tác cán bộ, tạo chuyển biến cơ bản, vững chắc trong công tác cán bộ; xây dựng đội ngũ cán bộ thật sự vì Đảng, vì dân, có bản lĩnh và trí tuệ, đi đâu trong công tác và gương mẫu trong đạo đức lối sống, bảo đảm tính kế thừa và phát triển; xây dựng
và thực hiện chính sách phát triển nhân tài
Ở cơ sở, Cần Xác định được những chức danh cán bộ chủ chốt để bố trí đúng người, đúng việc theo tiêu chuẩn và
cơ cấu hợp lý Đồng thời cũng cần lựa chọn, bố trí những cán bộ chuyên môn có
đủ năng lực, phẩm chất để thực hiện tốt các khâu công việc Các chức danh cán bộ chủ chốt ở cơ sở bao gồm những đồng chí
bí thư phó bí thư đảng ủy, chủ tịch, phó chủ tịch Hội đồng nhân dân (sắp tới sẽ bỏ Hội đồng nhân dân quận, huyện và phường), chủ tịch và phó chủ tịch ủy ban nhân dân cấp trưởng các đoàn thể trong hệ thống chính trị Các chức danh chuyên môn bao gồm: xã đội trưởng, trưởng công
an cán bộ tài chính, văn phòng địa chính,
tư pháp, văn hóa - xã hội.
Muốn có đội ngũ cán bộ cơ sở có chất lượng tốt phải tiếp tục đổi mới công tác cán bộ đó là trách nhiệm của toàn Đảng của cấp ủy cấp trên, nhất là cấp ủy cấp trên trực tiếp của cơ sở và của cấp ủy
cơ sở Song, quyết định thành công hay không vẫn do cấp ủy cơ sở chủ động tích cực thực hiện công lác cán bộ của tổ chức
cơ sở đảng.
4 quan điểm của Đảng về xây dựng đội ngũ cán bộ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước
Trong chiến lược cán bộ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa hiện đại hóa dết nước, Đảng ta đưa ra năm quan điểm
xây dựng đội ngũ cán bộ Hội nghị lần thứ chín Ban Chấp hành Trung ương khóa X
đã bổ sung, hoàn thiện các quan điểm nêu trên Cấp ủy cơ sở cần quán triệt các quan điểm đó vào công tác cán bộ của mình để xây dựng đội ngũ cán bộ cơ sở đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ cơ sở trong thời kỳ này.
- Cán bộ là nhân tố quyết định sự thành bại của cách mạng, là khâu then chốt trong công tác xây dựng Đảng Phải thường xuyên chăm lo xây dựng đội ngũ cán bộ, đổi mới công tác cán bộ gắn với đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng
Ở quan điểm này Đảng ta đặc biệt nhấn mạnh vị trí, vai trò của cán bộ và đội ngũ cán bộ; mối quan hệ biện chứng giữa đổi mới công tác cán bộ và đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng
- Xây dựng đội ngũ cán bộ phải xuất phát từ chiến lược phát triển kinh tế -
xã hội và bảo vệ Tổ quốc, từ yêu cầu, nhiệm vụ của thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa hiện đại hóa nhằm thực hiện thắng lợi mục tiêu dân giàu nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội
Giữa đường lối, nhiệm vụ chính trị với cán bộ có mối quan hệ biện chứng với nhau Mỗi giai đoạn cách mạng có đường lối nhiệm vụ chính trị của giai đoạn
ấy, đòi hỏi phải có đội ngũ cán bộ có chất lượng mới, đáp ứng yêu cầu thực hiện đường lối, nhiệm vụ chính trị Đảng ta đã
đề ra đường lối, mục tiêu nhiệm vụ của thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa dết nước và chỉ rõ đây là nhiệm vụ rất nặng nề, dược thực hiện trong điều kiện
có những thời cơ và thuận lợi, nhưng cũng gặp không ít khó khăn, thử thách quyết liệt, đòi hỏi đội ngũ cán bộ phải có chất lượng mới về bản lĩnh chính trị trình độ trí tuệ, đạo đức cách mạng, phong cách làm việc
Tất cả các khâu của công tác cán bộ như:
xác định tiêu chuẩn cán bộ, nhận xét đánh giá cán bộ, xây dựng quy hoạch cán bộ, kế
hoạch đào tạo, bồi dưỡng cán bộ; quản lý
sử dụng điều động, luân chuyển cán bộ xây dựng quy chế công tác cán bộ hoàn thiện chính sách cán bộ đều phải xuất phát và gắn với yêu cầu, nhiệm vụ của thời
kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa hiện đại hóa Mặt khác, quá trình thực hiện nhiệm vụ, mục tiêu của thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, là môi trường tốt để rèn luyện tuyển chọn, đào tạo sàng lọc cán bộ.
Các tổ chức cơ sở đảng, cơ quan đơn vị cần trên cơ sở đường lối nhiệm vụ của thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và nhiệm vụ chính trị của cấp trên cụ thể hóa thành nhiệm vụ chính trị của tô chức cơ sở đảng cơ quan đơn vị Đó là cơ sở, là phương hướng đê tiên hành công tác cán bộ của mình Mọi hoạt động của công tác cán bộ của tổ chức
cơ sở đảng đều nhằm thực hiện thắng lợi nhiệm vụ chính trị đó.
- Quán triệt quan điểm giai cấp công nhân của Đảng, phát huy sức mạnh toàn dân tộc, truyền thống yêu nước đại đoàn kết và gắn bó mật thiết với nhân dân, lập hợp rộng rãi các loại cán bộ trọng dụng nhân tài Đảng Cộng sản Việt Nam
là đội tiên phong của giai cấp công nhân, đồng thời là đội tiên phong của nhân dân lao động và của dân tộc Việt Nam; đại biểu trung thành lợi ích của giai cấp công nhân, của nhân dân lao động và của cả dân tộc
Để xứng đáng với điều đó đội ngũ cán bộ của Đảng có vai trò đặc biệt quan trọng Vì vậy, Đảng phải xây dựng đội ngũ cán bộ theo quan điểm của giai cấp công nhân Đây là vấn đề có tính nguyên tắc Cấp ủy
cơ sở cần thường xuyên giáo dục, bồi dưỡng lập trường quan điểm, ý thức tổ chức của giai cấp công nhân cho đội ngũ cán bộ của mình Đồng thời, tăng cường số cán bộ xuất thân từ công nhân, trước hết là cán bộ chủ chốt trong hệ thống chính trị cơ
sở Tuy nhiên cần chú ý đến những cán bộ
Trang 26có bản chất công nhân thực sự trung thành
với sự nghiệp cách mạng tránh thành phần
cơ hội chủ nghĩa Trong công tác xây dựng
đội ngũ cán bộ, cấp ủy cơ sở cần phát huy
truyền thống yêu nước, đoàn kết tập hợp
rộng rãi các loại cán bộ, trọng dụng nhân
tài không phân biệt người trong Đảng hay
người ngoài Đảng, dân tộc, tôn giáo,
không định kiến với những người có sai
lầm trong quá khứ nay đã hối cải và sửa
chữa
Kế thừa, phát huy truyền thống tốt
đẹp của đội ngũ cán bộ cách mạng để xây
dựng các thế hệ cán bộ hiện tại và tương
lai.
- Gắn việc xây dựng đội ngũ cán
bộ với xây dựng tô chức và đổi mới cơ chế
chính sách với việc học tập và làm theo
tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh.
Xây dựng đội ngũ cán bộ và xây
dựng tổ chức, đổi mới cơ chế, chính sách,
phương thức, lề lối làm việc có quan hệ
chặt chẽ tác động lẫn nhau.
Cán bộ là người lập ra tổ chức, đề
ra cơ chế, chính sách và điều hành bộ máy,
tổ chức thực hiện cơ chế chính sách song,
dấn lượt mình, cán bộ lại chịu sự chi phối,
ràng buộc của tô chức và cơ chế, chính
sách Tổ chức quyết định phương hướng và
hành động của cán bộ Tổ chức buộc cán
bộ phải hành động theo nguyên tắc và
khuôn khổ nhất định Gắn bó với tổ chức, nhờ tổ chức, sức mạnh của cán bộ được nhân lên gấp bội Tách khỏi tổ chức thì cán
bộ sẽ không còn sức mạnh.
Do đó, muốn có cán bộ tốt phải gắn công tác cán bộ với xây dựng tổ chức
Xây dựng tổ chức phải đi đôi với xây dựng đội ngũ cán bộ Có nhiệm vụ chính trị mới lập ra tổ chức có tổ chức mới bố trí cán
bộ Trên cơ sở nhiệm vụ chính trị mà xác định cần bao nhiêu cán bộ và loại cán bộ,
từ đó lựa chọn bố trí cán bộ cho phù hợp, không vì cán bộ mà lập tổ chức.
Quy hoạch, đào tạo, bố trí, sử dụng cán bộ phải gắn với yêu cầu và nội dung xây dựng tổ chức đảng trong sạch, vững mạnh, xây dựng bộ máy nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa kiện toàn hệ thống chính trị, đổi mới cơ chế, chính sách.
- Thông qua hoạt động thực tiễn
và phong trào cách mạng của nhân dân, nâng cao trình độ dân trí, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao để tuyển chọn, giáo dục, rèn luyện, bồi dưỡng cán bộ, phải dựa vào nhân dân để phát hiện, kiểm tra, giám sát cán bộ.
Hoạt động thực tiễn và phong trào cách mạng của nhân dân là môi trường tốt nhất để tuyển chọn, giáo dục, rèn luyện, bồi dưỡng cán bộ, tạo nên những cán bộ tốt Mặt khác đội ngũ cán bộ tốt là người
tuyên truyền, tổ chức duy trì phong trào cách mạng của nhân dân, thực hiện thắng lợi nhiệm vụ cách mạng Vì vậy, không thể
có đội ngũ cán bộ tốt nếu không xây dựng
và duy trì được phong trào cách mạng của nhân dân và cũng không thể có phong trào cách mạng của nhân dân sôi nổi, liên tục nếu không có đội ngũ cán bộ tốt Để có đội ngũ cán bộ tôi phải trên cơ sở phát triển sự nghiệp giáo dục và đào tạo, nâng cao dân trí để xây dựng đội ngũ cán bộ một cách cơ bản, chính quy, có hệ thống; đồng thời thông qua hoạt động thực tiễn và phong trào cách mạng của nhân dân để giáo dục, rèn luyện, đào tạo, đánh giá, sàng lọc, tuyển chọn cán bộ.
Không đánh giá, sử dụng cán bộ một cách cảm tính, chủ quan Mọi phẩm giá và bằng cấp danh hiệu và chức vụ, tài năng và cống hiến đều phải được kiểm nghiệm qua hoạt động thực tiễn Phong trào cách mạng của nhân dân là trường học lớn của cán bộ Phải dựa vào dân để phát hiện, giám sát và kiểm tra cán bộ.
- Đảng thống nhất lãnh đạo công tác cán bộ và quản lý đội ngũ cán bộ theo nguyên tắc tập trung dân chủ, đồng thời phát huy trách nhiệm của các tổ chức thành viên trong hệ thống chính trị.
Đảng phải tiếp tục chăm lo xây dựng đội ngũ cán bộ cho cả hệ thống chính
trị trên mọi lĩnh vực của đời sống xã hội Đảng thực hiện đường lối chính sách cán
bộ thông qua các tổ chức đảng và đảng viên trong các cơ quan nhà nước và các đoàn thể nhân dân, thực hiện đúng quy trình, thủ tục, pháp luật của Nhà nước, điều lệ của đoàn thể và tổ chức xã hội
Tăng cường vai trò lãnh đạo của các cấp ủy đảng là một nhân tố quyết định
sự thành công của công tác cán bộ Ớ đâu
và lúc nào, cấp ủy và tổ chức đảng, trước hết là người lãnh đạo chủ chốt có quan điểm đúng đắn về công tác cán bộ, thực sự dân chủ, khách quan, công tâm trong công tác cán bộ thì ở đó, lúc đó công tác cán bộ thu được kết quả tôi .Trong công tác cán
bộ, những vấn đề về chủ trương, chính sách, đánh giá bố trí sử dụng, diều động,
đề bạt, khen thưởng, xử lý kỷ luật cán bộ nhất thiết phải do cấp ủy có thẩm quyền quyết định theo đa số
Phân công, phân cấp quản lý cán
bộ cho các cấp ủy và tổ chức đảng, đồng thời thường xuyên kiểm tra việc thực hiện công tác cán bộ của các ngành, các cấp coi đây là một trong những công việc quan trọng bậc nhất của lãnh đạo
Trang 27II MỘT SỐ VẤN ĐỀ VỀ NGHIỆP VỤ CÔNG TÁC CÁN BỘ CỦA ĐẢNG Ở CƠ SỞ
Nghiệp vụ công tác cán bộ là những công việc chuyên môn về công tác cán bộ nhằm đảm bảo cho công tác cán bộ đi vào nền nếp, đúng quy trình, có căn cứ khoa học, tránh được những sai lầm chủ quan, phiến diện, độc đoán, chuyên quyền trong công tác cán bộ Sau đây là một số vấn đề nghiệp vụ chủ yếu:
1 Về xác định tiêu chuẩn cán bộ cơ sở
Xác định tiêu chuẩn cán bộ cơ sở là khâu đầu tiên rất quan trọng chi phối các khâu khác của công tác cán bộ của tổ chức cơ sở đảng như: xây dựng quy hoạch cán bộ; đào tạo bồi dưỡng cán bộ;
đánh giá cán bộ; luân chuyển cán bộ; bố trí, sử dụng cán bộ Mỗi thời kỳ cách mạng, có nhiệm vụ chính trị khác nhau đòi hỏi phải có đội ngũ cán bộ đáp ứng yêu cầu của thời kỳ ấy Vì vậy, tiêu chuẩn
cán bộ của từng thời kỳ cách mạng cũng khác nhau Trong chiến lược cán bộ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, Đảng ta đã xác định tiêu chuẩn chung của cán bộ và tiêu chuẩn riêng của từng loại cán bộ của thời kỳ này
a Tiêu chuẩn chung
- Có tinh thần yêu nước sâu sắc, tận tụy phục vụ nhân dân, kiên định mục liêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội phấn đấu thực hiện có kết qua đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước
Cần kiệm liêm chính chí công vô tư; không tham nhũng và kiên quyết đấu tranh chống tham nhũng; có ý thức tổ chức kỷ luật; trung thực, không cơ hội, gắn bó mật thiết với nhân dân, được nhân dân tín nhiệm
- Có trình độ hiểu biết về lý luận chính trị, quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước;
- Có trình độ văn hóa, chuyên môn, đủ năng lực và sức khỏe để làm việc có hiệu quả đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ được giao
Các tiêu chuẩn đó có quan hệ mật thiết với nhau Coi trọng cả đức và tài, đức là gốc
b Tiên chuẩn riêng của các loại cán bộ
Ngoài tiêu chuẩn chẳng nói trên, từng loại cán bộ còn phải có tiêu chuẩn riêng sau đây
- Cán bộ lãnh đạo của Đảng,Nhà nước,đoàn thể nhân dân:
+ Có bản lĩnh chính trị vững vàng trên cơ sở lập trường giai cấp công nhân, tuyệt đối trung thành với lý tưởng cách mạng, với chủ nghĩa Mác-lênin và tu tưởng Hồ Chí Minh Có năng lực dự
báo và định hướng sự phát triển, tổng kết thực tiễn tham gia xây dựng đường lối, chính sách, pháp luật; thuyết phục và tổ chức nhân dân thực hiện Có ý thức và khả năng đâu tranh bảo vệ quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước
+ Gương mẫu về đạo đức lối sống Có tác phong dân chủ, khoa học, có khả năng tập hợp quần chúng, đoàn kết nội bộ.
+ Có kiến thức về khoa học lãnh đạo, quản lý, có kinh nghiệm hoạt động thực tiễn
- Cán bộ lãnh đạo lực lượng vũ trang:
+ Tuyệt đối trung thành với Tổ quốc, với Đảng và nhân dân, sẵn sàng hy sinh bảo vệ độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của đất nước,' bảo vệ Đảng, bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa.
+ Có tinh thần cảnh giác cách mạng cao; có ý thức tổ chức kỷ luật nghiêm giữ gìn bí mật quân sự, bí mật quốc gia
+ Nắm vững và có khả năng vận dụng sáng tạo quan điểm của chủ nghĩa Mác-lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối của Đảng vào xây dựng nền quốc phòng toàn dân và an ninh nhân dân
Nắm được những vấn đề cơ bản về quản lý kinh tế - xã hội
- Cán bộ khoa học chuyên gia:
+ Có tư duy độc lập, sáng tạo; có ý thức hợp tác, say mê trong nghiên cứu và ứng dụng khoa học, công nghệ
+ Bám sát đời sống xã hội có khả năng tổng kết thực tiễn.
+ Chuyên gia đầu ngành phải có khả năng tập hợp và đào tạo cán bộ khoa học.
- Cán bộ quản lý doanh nghiệp:
+ Hiểu biết sâu sắc các quan điểm kinh tế của Đảng; có phẩm chất và đạo đức cần kiệm, liêm chính, không lợi dụng chức quyền để tham ô, lãng phí xa hoa
+ Có kiến thức về kinh tế thị trường và quản trị kinh doanh, hiểu biết khoa học, công nghệ, pháp luật và thông lệ quốc tế
+ Có khả năng tổ chức kinh doanh đạt hiệu quả kinh tê - xã hội.
Để xây dựng đội ngũ cán bộ đáp ứng yêu cầu của tổ chức cơ sở đảng trong thời kỳ mới, cấp ủy, tổ chức cơ sở đảng cần căn cứ vào tiêu chuẩn chung và tiêu chuẩn riêng của từng loại cán bộ nêu trên để cụ thể hóa thành tiêu chuẩn của từng loại cán bộ, công chức và tiêu chuẩn từng chức danh cán bộ của mình Trong đó, cần chú ý hơn đến các chức danh cán bộ chủ chốt của cơ sở gắn với yêu cầu,
nhiệm vụ và các đặc điểm riêng về các mặt kinh tế - xã hội, tâm lý, phong tục tập quán của địa phương
2 Xây dựng quy hoạch cán bộ cơ sở
Trang 28Xây dựng quy hoạch cán bộ cơ sở là một nội dung trọng yếu trong công tác cán bộ của tổ chức cơ sở đảng, bảo đảm cho công tác cán bộ đi vào nền nếp, có kế hoạch, chủ động đáp ứng nhiệm vụ trước mắt và lâu dài của tô chức cơ sở đảng, trong quan hệ với nhiệm vụ chính trị của địa phương, ngành và toàn Đảng.
Có quy hoạch cán bộ mới có thể xây dựng được kê hoạch cán bộ Kế hoạch cán bộ là những công việc dược đê ra một cách hệ thống với những nội dung những dự định thực hiện trong một thời
gian nhất định, với những cách thức trình tự và thời hạn tiến hành một cách cụ thể Kế hoạch cán bộ gồm: kế hoạch đào tạo bồi dưỡng, bố trí sử dụng, luân chuyển cán bộ chúng đều phụ thuộc vào
chất lượng quy hoạch cán bộ
Trên cơ sở chiến lược cán bộ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và quy hoạch cán bộ của cấp ủy cấp trên, tổ chức cơ sở đảng cần tiến hành xây dựng quy hoạch cán bộ của mình Cần tập trung vào những điểm sau đây:
Một là, lập dự án xây dựng tổng thể đội ngũ cán bộ của tổ chức cơ sở đảng gồm:
+ Mục tiêu của quy hoạch cán bộ của tổ chức cơ sở đảng
+ Quán triệt cơ cấu cán bộ trong quy hoạch cán bộ: cơ cấu chất lượng cơ cấu độ tuổi, cơ cấu giai cấp, dân tộc và giới tính phải hợp lý và được thể hiện trong quy hoạch cán bộ cơ sở.
+ Tiêu chuẩn hóa các chức danh cán bộ thuộc diện quy hoạch Xác định đúng tiêu chuẩn chức danh cán bộ làm cơ sở đánh giá, lựa chọn đúng cán bộ để đưa vào quy hoạch và đào tạo theo tiêu
chuẩn cán bộ
+ Xác định nguồn cán bộ và con đường hình thành của cán bộ trong quy hoạch Cần có kế hoạch tạo nguồn cán bộ, chú trọng đến những cán bộ lãnh đạo quản lý, công chức có thành tích xuất
sắc trong công cuộc đổi mới còn trẻ tuổi; những công nhân nông dân, trí thức cán bộ và chiến sĩ lực
lượng vũ trang ưu tú, cán bộ dân tộc thiểu số, cán bộ nữ, con em gia đình có công với cách mạng có triển vọng có thành tích xuất sắc; các sinh viên tốt nghiệp xuất sắc, các nhà khoa học trẻ tuổi
Hai là dự kiến bố trí, sắp xếp tổng thể đội ngũ cán bộ cơ sở theo kế hoạch trình tự hợp lý, trong thời gian nhất định cần chú trọng đến những điểm sau:
+ Xác định rõ phạm vi và đối tượng quy hoạch gồm: quy hoạch tổng thể đội ngũ cán bộ hay quy hoạch lừng loại cán bộ, quy hoạch cán bộ đảng, chính quyền hay cán bộ đoàn thể Các chức
danh trong quy hoạch phải được xác định rõ ràng
+ Gắn quy hoạch cán bộ với các khâu trong công ác cán bộ, như xác định tiêu chuẩn, đánh giá, tuyển chọn, sử dụng, quản lý và chính sách đãi ngộ cán bộ
Như vậy, quy hoạch cán bộ cơ sở phải xuất phát từ: nhiệm vụ chính trị của cơ sở; thực trạng đội ngũ cán bộ, công chức hiện có; dự kiến nhu cầu và khả năng phát triển của dội ngũ cán bộ công chức, có phương hướng đào tạo, bồi dưỡng cán bộ một cách thích hợp Đặc biệt chú trọng tạo được nguồn cán bộ đủ tiêu chuẩn, đủ số lượng đáp ứng yêu cầu thực hiện đệm vụ chính trị của cơ sở Cần tập trung vào cán bộ lãnh đạo Đảng, Nhà nước, đoàn thể nhân dân, cán bộ lãnh đạo lực lượng vũ trang, cán bộ khoa học và chuyên gia cán bộ quản lý doanh nghiệp Quy hoạch cán bộ của tổ chức cơ sở đảng phải gắn với đào tạo, bồi dưỡng cán bộ
3 Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ cơ sở
Công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ của tổ chức cơ sở đảng cần tập trung vào những điểm sau đây:
- Xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng dối với từng loại cán bộ
Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ không chỉ cho hệ thống chính tả cơ sở mà cần mở rộng cho các tổ chức xã hội và các thành phần kinh tế Dạc biệt chú trọng phát hiện, đào tạo bồi dưỡng nhân tài, tạo nguồn cán bộ lãnh đạo và quản lý của cơ sơ; cán bộ quản lý kinh doanh, cán IX) các doanh nghiệp Đối với cán bộ cơ sở xã phường, thị trấn Nghị quyết Hội nghị lần thứ năm Ban Chấp hành Trung ương khóa IX chỉ rõ: tích cực trẻ hóa và từng bước chuẩn hóa đội ngũ cán bộ, công chức cơ sở Phấn đấu từ nay đến hết năm 2005 có khoảng 70-80% cán bộ chuyên trách giữ chức vụ qua bầu cử được đào tạo, bồi dưỡng đạt tiêu chuẩn quy định; khoảng 80% cán bộ công chức chuyên môn có trình độ trung cấp trở lên đối với đồng bằng, sơ cấp trở lên đối với miền núi"l' Cần đào tạo, bồi dưỡng cán bộ trước khi đề bạt bổ nhiệm; khắc phục tình trạng bầu cử bổ nhiệm cán bộ vào vị trí công tác sau đó mới đưa đi đào tạo, bồi dưỡng
- Nội dung đào tạo, bồi dưỡng
Xây dựng hệ thống chương trình đào tạo, bồi dưỡng thống nhất bao gồm chương trình dào tạo cơ bản đó là chương trình trung cấp lý luận chính trị - hành chính và các chương trình bồi dưỡng theo chức danh (bí thư, phó bí thư đảng ủy; chủ tịch phó chủ tịch; trưởng phó các ban đảng; trưởng phó các đoàn thể ) Thực hiện việc đào tạo cơ bản, bồi dưỡng theo chức danh"l đối với cán bộ lãnh đạo, quản lý của Đảng, chính quyền, đoàn thể nhân dân cấp cơ sở đối với cán bộ lãnh đạo, quản lý cấp cơ sở được học chương trình đào tạo cơ bản, nếu có sự luân chuyển vị trí, chức danh công tác thì được học bổ sung chương trình bồi dưỡng theo chức danh"2 Nội dung đào tạo bồi dưỡng cán bộ phải theo hướng cơ bản thiết thực, gắn với thực tiễn", "bám sát mục tiêu, yêu cầu công tác của cán bộ lãnh đạo, quản lý cấp cơ sở ,3; chú trọng cả rèn luyện phẩm chất đạo đức và kiến thức; cả lý luận và thực tiễn; bồi dưỡng cập nhật kiên thức và hướng dẫn kỹ năng lãnh đạo, quản lý và nghiệp vụ công tác Lấy tiêu chuẩn cán bộ cơ sở làm căn cứ cho việc xây dựng chương trình đào tạo, bồi dưỡng cán bộ
Chú trọng đào tạo, bồi dưỡng cả kiến thức lý luận chủ nghĩa Mác-lênin, tư tưởng HỒ Chí Minh, quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, các kiến thức quản lý nhà nước, quản lý xã hội, quản lý kinh tế, công tác xây dựng Đảng, về tổ chức, cán bộ.công tác kiểm tra giám sát, công tác tư tưởng và công tác dân vận
- Phương thức đào tạo, bồi dưỡng
Phương thức dào tạo, bồi dưỡng cần đa dạng, phong phú Kết hợp đào tạo chính quy với các hình thức khác, phù hợp với từng loại cán bộ Tăng cường và nâng cao chất lượng các lớp bồi dưỡng ngắn hạn theo chuyên đề Kết hợp đào tạo tại trường, lớp với dào tạo, bồi dưỡng cán bộ của cấp ủy cơ sở thông qua việc sắp xếp, bố trí luân chuyển cán bộ, thông qua việc rèn luyện trong thực tiễn công tác, trong lao động sản xuất và trong phong trào quần chúng ở cơ sở
Có chế độ khuyến khích và bắt buộc cán bộ tự học tự nghiên cứu Định kỳ kiểm tra kiến thức và trình độ nghiệp vụ đối với từng loại cán bộ cơ sở
Trang 29Có quy chế kiểm soát việc sử dụng cán bộ sau đào tạo bảo đảm làm đúng ngành nghề và chấp hành sự phân công của tổ chức
- Kiện toàn hệ thống dào tạo, bồi dưỡng cán bộ
Các trường dào tạo, bồi dưỡng cán bộ ở địa phương cần được củng cố tăng cường để đảm nhiệm tốt việc đào tạo, bồi dưỡng các loại cán bộ theo phân cấp do tạo bồi dưỡng cán bộ
Tăng cường cơ sở vật chất, phương tiện kỹ thuật, kinh phí dào tạo, bồi dưỡng, cải tiến việc biên soạn giáo trình, nâng cao chất lượng dội ngũ giảng viên của các trường đào tạo bồi dưỡng cán bộ
ở địa phương và các trung tâm bồi dưỡng chính trị quận, huyện, thị xã
4 Xây dựng và thực hiện tốt các quy chế công tác cán bộ của tổ chức cơ sớ đảng
Đây là khâu rất quan trọng của công tác cán bộ Trên cơ sở các quy chế chung về công tác cán bộ, cấp ủy cơ sở cần quán triệt, vận dụng để xây dựng các quy định thích hợp Nghị quyết Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương khóa VIII về chiến lược cán bộ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước đã đưa ra 10 quy chế chế công tác cán bộ:
Thứ nhất, về đánh giá cán bộ
Việc đánh giá cán bộ phải làm hàng năm, trước khi cán bộ kết thúc nhiệm kỳ, bổ nhiệm, đề bạt hoặc chuyển công tác hay hết thời hạn tập sự
Đánh giá cán bộ phải căn cứ vào tiêu chuẩn cán bộ; chất lượng hiệu quả công việc thực tế có tính đến môi trường và điều kiện công tác; mức độ tín nhiệm của quần chúng nơi công tác và nhân dân nơi cán bộ sinh sống
Trách nhiệm đánh giá cán bộ thuộc về cấp ủy, tổ chức đảng nơi cán bộ công tác sinh hoạt, cơ quan quản lý cấp trên trực tiếp của cán bộ và bản thân cán bộ tự đánh giá Việc đánh giá cán bộ phải trên cơ sở thực hiện nghiêm túc chế độ tự phê bình và phê bình; theo nguyên tắc tập thể, dân chủ, công khai, kết luận theo đa số
Cán bộ dược thông báo ý kiến nhận xét của cơ quan có thẩm quyền về bản thân cán bộ đó được trình bày ý kiến, có quyền bảo lưu và báo cáo lên cấp trên về ý kiến của mình nhưng trong khi chờ đợi ý kiên của cấp trên phải chấp hành ý kiến kết luận của cơ quan có thẩm quyền
Người được bầu vào các chức vụ cấp trưởng phải đề xuất được đề án, chương trình công tác trong nhiệm kỳ, cam kết hoàn thành nhiệm vụ, giữ gìn phẩm chất dạo đức
Thứ tư, về bổ nhiệm miễn nhiệm cán bộ
Thực hiện chế độ bổ nhiệm có thời hạn Hết thời hạn giữ chức vụ, cấp có thẩm quyền căn cứ vào mức độ hoàn thành nhiệm vụ của cán bộ và yêu cầu công tác để xem xét quyết định có tiếp tục
bổ nhiệm cán bộ giữ chức vụ đó nữa hay không
Trong thời gian đảm nhiệm chức vụ, người nào vì việc công, vì lý do sức khỏe hoặc vì hoàn cảnh cá nhân được từ chức, miễn chức; người không hoàn thành nhiệm vụ có sai phạm, uy tín gi~ưn sút thì tùy theo mức độ mà bị miễn chức hoặc cách chức kịp thời
Cán bộ đứng đầu cơ quan, đơn vị có trách nhiệm cùng tập thể lãnh đạo đào tạo, bồi dưỡng người kế nhiệm
Việc bổ nhiệm và miễn nhiệm cán bộ phải thực hiện đúng quy chế đúng pháp luật của Nhà nước và Điều lệ của Đảng đoàn thể
Thứ năm Về luân chuyển cán bộ
Thực hiện luân chuyển cán bộ lãnh đạo, quản lý theo quy hoạch giữa các vùng, các ngành, các cấp nhằm sử dụng có hiệu quả và tạo nên sự đồng đều trong đội ngũ cán bộ; bồi dưỡng toàn diện cán bộ, tạo điều kiện cho cán bộ trẻ có triển vọng, cán bộ trong quy hoạch được rèn luyện trong thực tiễn; khắc phục tình trạng khép kín, cục bộ trong từng ngành, từng địa phương, từng tổ chức
Căn cứ vào đặc điểm từng vùng, từng ngành từng cấp, nhu cầu công tác và năng lực, sở trường của cán bộ, cấp ủy lập quy hoạch kế hoạch luân chuyển cán bộ theo một quy trình chặt chẽ và có chế độ, chính sách thích hợp Mọi cán bộ, đảng viên phải phục tùng tuyệt đối quyết định điều động, luân chuyển của Đảng và Nhà nước Không luân chuyển cán bộ bị kỷ luật năng lực yếu; có hình thức
kỷ luật thích đáng đối với những cán bộ có biểu hiện chống lại gây khó khăn cho chủ trương luân chuyển cán bộ
Thứ sáu, về chế độ học tập
Học tập là quyền lợi và nghĩa vụ bắt buộc đối với một cán bộ, đảng viên Mọi cán bộ công chức cơ sở phải có kê hoạch thường xuyên học tập nâng cao trình độ chính trị, chuyên môn và năng lực hoạt động thực tiên, bồi dưỡng đạo đức cách mạng Tinh thần và kết quả học tập là một tiêu chuẩn dê xem xét đề bạt, bổ nhiệm cán bộ Có chế độ chính sách, kinh phí, tạo điều kiện thuận lợi đê công
Trang 30tác giáo dục lý luận chính trị đạt chất lượng và hiệu quả cao 'Đổi mới, nâng cao chất lượng công tác giảng dạy và học tập lý luận chính trị; chú ý bồi dưỡng cho cán bộ, đảng viên kỹ năng lãnh đạo, giải quyết những tình huống cụ thể xảy ta ở cơ sở '
Thứ bảy, về việc nhân dân tham gia xây dựng và giám sát cán bộ
Có cơ chế để nhân dân phát hiện, tiến cử những người có đức, có tài cho các cơ quan lãnh đạo Đảng, Nhà nước và đoàn thể lựa chọn, bầu cử những người lãnh đạo trực tiếp của mình
Nhân dân giám sát các công việc và phẩm chất của cán bộ, trước hết là những cán bộ có quan hệ trực tiếp với mình; biểu dương cán bộ tốt phát hiện đấu tranh với các biểu hiện tiêu cực quan liêu, tham nhũng bảo đảm thực hiện quyền khiếu nại của nhân dân đối với cán bộ theo pháp luật
Có chế độ định kỳ cán bộ tự phê bình, lâng nghe và tiếp thu những ý kiến của dân, sửa chữa nhưng khuyết điểm mà nhân dân nêu ra
Thứ tám, về chế độ kiểm tra
Cấp ủy và tổ chức đảng có trách nhiệm xây dựng chế độ kiểm tra cán bộ và công tác cán bộ Kịp thời nêu gương cán bộ tốt, giúp đỡ cán bộ gặp khó khăn ngăn chặn những biểu hiện lệch lạc, cơ hội, thoái hóa biến chất Kịp thời kiểm tra, kết luận các vụ việc có liên quan đến cán bộ để đánh giá chính xác cán bộ Phát hiện và uốn nắn những sơ hở, thiếu sót trong công tác cán bộ
Thứ chín, về bảo vệ chính trị nội bộ
Xây dựng quy chế bảo vệ chính trị nội bộ nhằm:
- Bảo vệ chủ nghĩa Mác-lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh, bảo vệ Cương lĩnh và đường lối của Đảng, pháp luật của Nhà nước; chống "diễn biến hòa bình" của các thế lực thù địch
- Bảo vệ sự trong sạch chính trị nội bộ, trước hết là cán bộ lãnh đạo chủ chốt trong hệ thống chính trị ở cơ sở phát hiện và ngăn chặn kịp thời các phần tử chống đối và cơ hội về chính trị
- Thẩm tra kết luận các cán bộ có vấn đề về lịch sử chính tả hoặc có quan hệ chính trị phức tạp
- Phát hiện và xử lý kịp thời các tổ chức chống dối ngay từ khi chúng nhen nhóm hoạt động
- Bảo vệ bí mật của Đảng và Nhà nước
Thứ mười, về phân công phân cấp quản lý cán bộ
Xác định trách nhiệm, quyền hạn của các cấp quản lý cán bộ; quyền hạn phải đi liền với trách nhiệm
Cấp ủy cấp ủy viên và thủ trưởng quản lý cán bộ phải chịu trách nhiệm trước cấp ủy và thủ trưởng cấp trên về cán bộ thuộc quyền quản lý của mình
Chi bộ đảng bộ có trách nhiệm quản lý cán bộ là đảng viên thuộc chi bộ, đảng bộ mình (kể cả đảng viên là cán bộ cao cấp), nhất là về lập trường quan điểm ý thức tô chức kỷ luật chấp hành chính sách và pháp luật, phẩm chất đạo đức và quan hệ với quần chúng
Các Ban Tổ chức, Tuyên giáo ủy ban Kiểm tra Dân vận cùng các ban khác có trách nhiệm giúp cấp ủy, tô chức đảng về công tác cán bộ Thực hiện nghiêm chỉnh chính sách đãi ngộ cán bộ do Đảng Nhà nước quy định Tùy theo điều kiện và khả năng của đơn vị cơ sở có thê tạo điều kiện cải thiện đời sống cho cán bộ cơ sở
Đi đôi với khuyến khích lợi ích vật chất, cần chú trọng giáo đục lý tưởng cách mạng cho cán bộ Mục tiêu lý tưởng cách mạng là động lực lớn nhất để thúc đẩy sự phấn đấu vươn lên của từng cán bộ
5 Đổi mới và chỉnh đốn tổ chức bộ máy làm công tác tổ chức cán bộ ở cơ sở
Tiếp tục đổi mới công tác cán bộ của tổ chức cơ sở đảng, xây dựng đội ngũ cán bộ cơ sở phải tiến hành đồng thời với việc đổi mới và củng cố tổ chức đảng, chính quyển, các đoàn thể nhân dân
ở cơ sở, đổi mới phương thức, lề lối làm việc Trong đó, chú trọng đổi mới, chỉnh đốn, chăm lo xây dựng đội ngũ cán bộ làm công tác tổ chức cán bộ xác định rõ chức năng, nhiệm vụ và mối quan hệ trong công tác tổ chức cán bộ Khắc phục tình trạng chồng chéo, phân tán, không rõ trách nhiệm không nắm chắc cán bộ
Chú ý xây dựng tiêu chuẩn người cán bộ tổ chức, trong đó đảm bảo các tiêu chuẩn của cán bộ tham mưu, tiêu chuẩn đặc thù nghề nghiệp, đặc biệt là phải rất mực công tâm, khách quan Cán bộ
tổ chức phải có tài - tầm, tức là có tri thức, năng lực tinh tế, nhạy cảm trong nhìn nhận, đánh giá, phát hiện người tài đức; đoán định được xu hướng phát triển của người mình để tâm nghiên cứu; phải có
tư chất, năng lực tụ nghiên cứu và phát hiện về tâm lý con người; linh hoạt nhưng vẫn giữ vững quyết tâm làm việc
Để xây dựng dược bộ máy và đội ngũ cán bộ làm công tác tổ chức, cán bộ đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ, Nghị quyết Hội nghị lần thứ chín Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa X nhấn mạnh:
"Các cấp ủy, tổ chức đảng thường xuyên lãnh đạo, chăm lo kiện toàn bộ máy và đội ngũ cán bộ làm tham mỉm về công tác tổ chức, cán bộ; tăng cường giáo dục nâng cao ý thức trách nhiệm của cán bộ, công chức làm công tác tổ chức, cán bộ; (chống quan liêu, thiếu trung thực, khách quan và các biểu hiện tiêu cực trong công tác cán bộ
Đồi mới phong cách và phương pháp làm công tác tổ chức, cán bộ Trang bị các phương tiện làm việc cần thiết cho công tác tổ chức, cán bộ của tổ chức cơ sở đảng
Bài 6
CÔNG TÁC TƯ TƯỞNG CỦA TỔ CHƯC CƠ SỞ ĐẢNG
VÀ NGHIỆP VỤ CÔNG TÁC TƯ TƯỞNG
I VAI TRÒ, ĐẶC ĐIỂM CÔNG TÁC TƯ TƯỞNG CỦA TỔ CHỨC CƠ SỞ ĐẢNG
Trang 311 Vị trí, vai trò của công tác tư tưởng
Công tác tư tưởng là hoạt động lãnh đạo quan trọng hàng đầu của Đảng nhằm nghiên cứu lý luận, tổng kết thực tiễn, phát triển Cương lĩnh, đường lối, chính sách của Đảng trong từng thời kỳ; truyền bá Cương lĩnh, đường lối, chính sách, xây dựng thế giới quan khoa học, bồi dưỡng lý tưởng, lẽ sống xây dựng niềm tin, định hướng giá trị đúng đắn, thúc đẩy con người hành động tích cực và sáng tạo để thực hiện thắng lợi mục tiêu, lý tưởng của Đảng; xây dựng đời sống văn hóa, con người mới; xây dựng Đảng vững mạnh về chính trị, tư tưởng đạo đức
Công tác tư tưởng là một trong những phương thức lãnh đạo chủ yếu, có vị trí quan trọng hàng đầu trong hoạt động lãnh đạo của Đảng
Vị trí quan trọng của công tác tư tưởng xuất phát từ tầm quan trọng của lý luận đối với sự nghiệp cách mạng C.Mác nói: "lý luận cũng sẽ trở thành lực lượng vật chất, một khi nó thâm nhập vào quần chúng"l' V.I.Lê nin cũng đã chỉ rõ: “Nâng cao sự giác ngộ của quần chúng hiện nay cũng như bất cứ lúc nào, vẫn là nền tảng và nội dung chủ yêu của toàn bộ công tác của chúng ta”
Cách mạng là sự nghiệp của quần chúng Công tác tư tưởng có vai trò tạo nên sự thống nhất ý chí và hành động, tao nên sức mạnh chính trị - tinh thần to lớn trong Đáng và toàn xã hội góp phần xứng đáng vào thắng lợi của sự nghiệp cách mạng
Đánh giá về vai trò quan trọng của công tác tư tưởng, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X của Đảng khẳng định: công tác tu tưởng đã góp Phân nâng cao nhận thức, tính tích cực của cán bộ, đảng viên nâng cạo lòng tin của nhân dân vào đường lối đổi mới, tạo sự nhất trí trong Đảng và sự đồng thuận trong xã hội, góp phần thúc đầy phát triển kinh tế, giữ vững ổn định chính trị - xã hội"
Từ sự phân tích như trên, khẳng định: công tác tư tưởng là một bộ phận cấu thành đặc biệt quan trọng trong toàn bộ hoạt động của Đảng; là lĩnh vực trọng yếu để xây dựng, bồi đắp nền tảng chính trị, bào vệ và phát triển chủ nghĩa Mác- Lê nin, tư tưởng HỒ Chí Minh, quan điểm đường lối của Đảng, khẳng định vai trò tiền phong của Đảng về chính trị, lý luận trí tuệ, văn hóc đạo đức Công tác tư tưởng có vai trò đi trước mở đường trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc
Nghị quyết Hội nghị lần thứ năm Ban Chấp hành Trung ương khóa X về công tác tư tưởng, lý luận báo chí trước yêu cầu mới đã xác định rõ : công tác tư tưởng lành em vụ của toàn Đảng, của tất cả đảng viên, trước hết là cấp ủy các cấp và đồng chí bí thư cấp ủy
2 Đặc điểm công tác tư tưởng của các tổ chức cơ sở đảng
Công tác tư tưởng của tổ chức cơ sở đảng là một bộ phận quan trọng của công tác chính trị, tư tưởng của toàn Đảng Ngoài những đặc điểm chung của công tác chính trị tư tưởng của Đảng công tác tư tưởng của tổ chức cơ sở đảng có những đặc điểm riêng sau:
Một là, nội dung công tác tư tưởng của tô chức cơ sở đảng vừa mang tính toàn diện, tổng hợp vừa rất cụ thể
Cơ sở là nơi tiếp nhận và trực tiếp truyền đạt hướng dẫn, triển khai tổ chức thực hiện đến từng người dân tất cả các nghị quyết của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước, chỉ thị của các cơ quan, ban ngành, đoàn thể Vì thế, nội dung công tác tư tưởng ở cơ sở bao hàm tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội; hội tụ đầy đủ mọi nội dung lãnh đạo chỉ đạo của Đảng Nhà nước, đoàn thể cấp trên
từ đó tác động đến từng đảng viên lừng người dân, đến mọi lĩnh vực của đời sống xã hội, biến thành hiện thực sinh động tại cơ sở
Ngoài ra, với tư cách là hạt nhân chính trị tại cơ sở, các tổ chức cơ sở đảng, trên cơ sở nắm vững quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và điều kiện thực tế của cơ
sở đề ra các chủ trương, biện pháp lãnh đạo nhân dân thực hiện thắng lợi mọi nhiệm vụ chính trị ở cơ sở Do đó, nội dung công tác tư tưởng ở cơ sở vừa phải bao quát toàn diện vừa phải cụ thể, sát hợp với từng đối tượng ở cơ sở vừa phải quán triệt được tình hình, yêu cầu chung vừa bảo đảm để nhân dân dễ hiểu, dễ nhớ, dễ thực hiện
Hai là, trình độ dân trí, giác ngộ chính trị của quần chúng ở cơ sở rất khác nhau nhu cầu rất đa dạng
Mọi công dân, không phân biệt trình độ lứa tuổi, giới tính đều sinh sống hoặc làm việc ở một đơn vị cơ sở nhất định Cơ sở nhất là các cơ sở xã phường, là nơi hội tụ một tầng lớp dân cư với các dân tộc, tôn giáo, các ngành nghề khác nhau Do đó trình độ, nhu cầu của các bộ phận dân cư ở cơ sở rất khác nhau rất đa dạng Xu hướng chung là ở xã, phường ngày càng nhiều cán bộ, đảng viên
là người nghỉ hưu sinh sống Đó là những người được đào tạo, có trình độ từng trải, có bề dày kinh nghiệm Bên cạnh đó là các bộ phận dân cư làm ăn, buôn bán sản xuất kinh doanh ở các ngành nghề
và các loại hình dịch vụ rất đa dạng, với tâm trạng, nhu cầu, trình độ, sở thích rất khác nhau
Mặt khác trình độ dân trí, dân chủ, ý thức về quyền làm chủ trong nhân dân ngày một cao Trong khi đó, ở các cơ sở nông thôn, nhất là ở vùng sâu, vùng xa vẫn có một bộ phận không nhỏ dân
cư trình độ dân trí còn thấp, còn chịu ảnh hưởng khá nặng những tập tục lạc hậu Do đó, công tác tư tưởng của tổ chức cơ sở đảng phải nắm vững, hiểu đúng trình độ nhu cầu của các bộ phận nhân dân ở
cơ sở mình để xác định nội dung, hình thức biện pháp tác động cho phù hợp, thiết thực, đạt hiệu quà cao
Ba là, công tác tư tưởng của tổ chức cơ sở đảng diễn ra thường xuyên, liên tục nhạy cảm và phức tạp
Tổ chức cơ sở đảng là nơi hàng ngày trực tiếp đối mặt với mọi diễn biến phức tạp của cuộc sống; là nơi hàng ngày cảm nhận trực tiếp thái độ của các tầng lớp nhân dân đối với từng nghị quyết của Đang, chế độ chính sách của Nhà nước và tâm trạng cửa họ trước những biến động tình hình trong nước và thế giới Đồng thời, tổ chức cơ sở đảng trực tiếp nắm và xử lý những vấn đề nảy sinh tại cơ
sở Thêm nữa, sự hoạt động chống phá của kẻ thù bên ngoài và các phần tử xấu trong nước cũng đang nhằm vào cơ sở Trong đó, vấn đề dân tộc tôn giáo, dân chủ, nhân quyền là những trọng điểm tấn công của các lực lượng thù địch Vì thế phải kịp thời và kiên quyết đấu tranh với các hoạt động chống phá của kẻ thù với những nhận thức, quan điểm sai trái, đó là yêu cầu vừa thường xuyên, vừa cấp bách hiện nay Tâm trạng, tư tưởng của quần chúng nhân dân diễn biến trong từng ngày, nảy sinh trong từng giờ, do đó, công tác tu tưởng của tổ chức cơ sở đảng phải rất nhạy cảm phải thường xuyên
liên tục vừa trực diện - đối mặt, không được né tránh, lơi lỏng.
Bốn là, sự biến động về chủ thể tiến hành công tác tư tưởng và sự khó khăn về kinh phí, phương tiện hoạt động
Chủ thể tiến hành công tác tư tưởng ở cơ sở là đội ngũ cán bộ lãnh đạo đảng chính quyền đoàn thể ở cơ sở đảm nhiệm công tác theo chế độ bầu cử, thường ở trong trạng thái không ổn định Sự thay đổi, chuyển vị trí công tác của cán bộ lãnh đạo qua mỗi nhiệm kỳ đại hội có mặt tích cực, nhưng cũng gây khó khăn không ít cho công tác tư tưởng Kiến thức, kinh nghiệm, trình độ chuyên sâu vê
Trang 32công tác tư tưởng ở cơ sở luôn là yêu cầu vừa cơ bản, lâu dài vừa có ý nghĩa thời sự cấp bách, trước nhu cầu ngày càng cao vệ thông tin và các sinh hoạt văn hóa tinh thần của đại đa sô nhân dân ở cơ sở Mặt khác, kinh phí hoạt động thường rất eo hẹp công cụ, phương tiện hoạt động thường lạc hậu, thiếu đồng bộ là cái khó, nan giải, trực tiếp ảnh hưởng đến chất lượng công tác tư tưởng của tổ chức cơ
sở đảng
II NGUYÊN TẮC VÀ PHƯƠNG CHÂM TIẾN HÀNH CÔNG TÁC TƯ TƯỞNG CỦA TỔ CHỨC CƠ SỞ ĐẢNG
1 Nguyên tắc
Tổ chức cơ sở đảng tiến hành công tác tư tưởng cần tuân thủ các nguyên tắc sau :
- Tính đảng: nguyên tắc này đòi hỏi mọi lực lượng làm công tác tư tưởng phải quán triệt tính đảng, đứng vững trên lập trường giai cấp công nhân và nhân dân lao động, hướng mọi hoạt động vào việc tuyên truyền giáo dục và đấu tranh bảo vệ chủ nghĩa Mác-lênin tư tưởng HỒ Chí Minh, đường lối chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước; không ngừng củng cố sự đoàn kết thống nhất của
Đảng về tư tưởng, chính trị, sự đồng thuận trong nhân dân; nâng cao phẩm chất đạo đức cách mạng, xây dựng con người mới, nền văn hóa mới
Nguyên tắc này đòi hỏi công tác tư tưởng phải bám sát và phục vụ cho việc thực hiện thắng lợi nhiệm vụ chính trị của địa phương, đơn vị, chăm lo và bảo vệ lợi ích chính đáng của các tầng lớp nhân dân
- Tính khoa học: nguyên tắc này được quy định bới quy luật vận động của ý thức tu tưởng, bởi tính đa dạng, phức tạp của đối tượng trong các cộng đồng dân cư Quán triệt nguyên tắc này, cấp
ủy đảng cơ sở phải xây dựng chương trình kế hoạch công tác lư tưởng từng nhiệm kỳ; phải căn cứ vào từng loại đối tượng mà xác định nội dung, hình thức, biện pháp cho phù hợp; phải phối hợp chặt chẽ, thống nhất hoạt động giữa các tổ chức trong hệ thống chính tả và giữa các lực lượng công tác tu tưởng, tạo nên sức mạnh tổng hợp trên mặt trận tư tưởng; công tác tư tưởng phải coi trọng thuyết phục giáo dục, phát huy tính độc lập suy nghĩ, tự giác tiếp thu chân lý, lẽ phải hết sức tránh áp đặt, khiên cưỡng, quy chụp
- Sự thống nhất giữa lý luận và thực tiễn, giữa lời nói và việc làm: nguyên tắc này đòi hỏi công tác tu tưởng phủ bám sát thực tế, kịp thời giải đáp những vấn đề bức xúc trong sản xuất và đời sống của nhân dân Phải đẩy mạnh sơ kết, tổng kết, rút kinh nghiệm, bảo đảm các hoạt động thực tiễn trong các lĩnh vực của đời sống xã hội vừa đúng quan điểm, đường lối của Đảng, vừa phù hợp, sát với điều kiện hoàn cảnh thực tế ở mỗi cơ sở Nguyên tắc này cũng đòi hỏi cấp ủy đảng và mọi cán bộ, đảng viên phải thực sự gương mẫu, nói và làm phải thống nhất, phải kiên quyết thực hiện dứt điểm những quyết định đã ban hành, khắc phục tình trạng nói nhiều làm ít, nói mà không làm, nói một đằng làm một nẻo
- Tính đồng bộ nhất quán liên tục, linh hoạt và tính dễ hiểu Nguyên tắc này được quy định bới quá trình tư tưởng vận động không ngừng, bị chi phối bởi nhiều yếu tố, và do trình độ học vấn dân trí, tính chất, đặc điểm của ngành nghề, phong tục tập quán của mỗi địa phương Vì vậy, quá trình tiến hành công tác tu tưởng phải bảo đảm tính đồng bộ cả về nội dung, về vận dụng hình thức, biện pháp và về sử dụng lực lượng Phải bảo đảm tính nhất quán giữa chủ trương và biện pháp, giữa ra quyết định và tổ chức thực hiện, và sự thống nhất trong hoạt động của các tổ chức đảng, chính quyền, đoàn thể
Phải bảo đảm tính liên tục, vì nhận thức tư tưởng con người diễn biến hàng ngày, hàng giờ Do đó, công tác tư tưởng phải luôn luôn bám sát cuộc sống, kịp thời nắm bắt diễn biến tư tưởng và giải đáp những vấn đề nảy sinh Công tác tư tưởng không được phép ngưng nghỉ, ngắt quãng, mà phải liên tục, đều đặn, thành nền nếp
Tính linh hoạt phải được thể hiện trong quá trình vận dụng các hình thức, biện pháp công tác tu tưởng cho phù hợp với đối tượng, với điều kiện hoàn cảnh thực tế và phù hợp với sự phát triển mới của tình hình Những cách làm rập khuôn, máy móc, theo lối mòn kinh nghiệm chủ nghĩa đều xa lạ với nguyên tắc này
Phải bảo đảm tính dễ hiểu, vì mục đích của tuyên truyền, giáo dục cốt để mọi người hiểu và làm đúng Do đó, khi nói, viết phải luôn luôn tự hỏi: nói với ai để làm gì? Từ đó mà lựa chọn nội dung, biện pháp ngôn từ bảo đảm cho đối tượng dễ hiểu, dễ nhớ, dễ thực hiện
2 Phương châm tiến hành công tác tư tưởng của tổ chức cơ sở đảng
Một là công tác tư tưởng phải gắn chặt với việc thực hiện nhiệm vụ chính trị của tổ chức cơ sở đảng
Thực hiện thắng lợi nhiệm vụ chính trị là mục đích, yêu cầu trực tiếp của công tác tư tưởng Do đó, việc tổ chức tuyên truyền, giáo dục cho cán bộ, đảng viên quán triệt sâu sắc nhiệm vụ chính trị, có ý chí, quyết tâm cao để vượt qua mọi khó khăn thách thức thực hiện thắng lợi nhiệm vụ là công việc thường xuyên của công tác tư tưởng của các tổ chức cơ sở đảng Chỉ có xuất phát từ yêu cầu nhiệm vụ chính trị và gắn bó chặt chẽ với việc thực hiện nhiệm vụ chính trị, công tác tư tưởng ở cơ sở mới có sức sống và phát huy hiệu quả
Hai là công tác tư tưởng phải tiến hành giáo dục toàn diện, từ lý luận chính trị đến kiến thức văn hóa, quản lý kỹ thuật; phẩm chất đạo đức cách mạng.
Để phát huy vai trò làm chủ, mọi người dân cần có hiểu biết về chính trị, hiểu rõ đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng pháp luật của Nhà nước để có thái độ đúng đắn đối với các vấn đề của cuộc sống; có những kiến thức nhất định về văn hóa khoa học, kỹ thuật, nghiệp vụ cần thiết cho công việc của mình; có phẩm chất đạo đức công dân Cán bộ, đảng viên là người lãnh đạo, cần có sự hiểu biết về lý luận chính trị sâu sắc hơn để quán triệt đường lối, chủ trương của Đảng vào thực hiện nhiệm vụ và giáo dục, thuyết phục, nâng cao giác ngộ chính trị của quần chúng; có kiến thức lý luận chính trị và chuyên môn nhất định để tham gia đấu tranh, bảo vệ nền tảng tư tưởng đường lối của Đảng, hoàn thành nhiệm vụ được giao; có phẩm chất đạo đức lối sống của người cách mạng, là tấm gương để quần chúng noi theo
Ba là, công tác tư tưởng phải gắn liền với công tác tổ chức, với phong trào cách mạng của quần chúng.
Công tác tư tưởng nâng cao tính tự giác, chỉ đạo hành động của quần chúng Muốn như vậy, công tác tư tưởng không thể tách rời công tác tổ chức và các mặt công tác khác Phải có công tác tổ chức thích hợp, với những hình thức, biện pháp, kế hoạch cụ thể để tập hợp, lôi cuốn đông đảo cán bộ, đảng viên và nhân dân trong những tổ chức, lực lượng nhất định, hành động theo sự dẫn dắt của tư tưởng, lý luận khoa học
Trang 33Công tác tư tưởng phải gắn liền với công tác tổ chức qua tổ chức để kịp thời nắm được diễn biến tư tưởng của quần chúng, để có nội dung biện pháp giáo dục phù hợp với từng dối tượng cụ thể, lạo sự ổn định về tư tưởng, chính trị, thúc đẩy các phong trào hoạt động có hiệu quả
Sự gắn bó giữa công tác tư tưởng với công tác tổ chức đòi hỏi người làm công tác tu tưởng ở cơ sở phải thực hiện tốt các bước tiến hành việc giải quyết tư tưởng: tìm hiểu, nắm bắt tư tưởng, phân tích, đánh giá tình hình và tiên hành giải quyết tư tưởng trong từng tổ chức, với từng đối tượng cụ thể Muốn làm tốt các việc đó, cấp ủy, người làm công tác tư tưởng phải thông suốt chủ trương, đường lối của Đảng, có niềm tin mạnh mẽ, gương mẫu trong hành động, dẫn đầu phong trào quần chúng, sử dụng tốt các tổ chức, các lực lượng, các biện pháp về tổ chức để làm công tác tư tưởng
Bốn là mở rộng và khuyến khích thực hành dân chủ trong công tác tư tưởng.
Với sự thật triển phong phú và đa dạng thực tiễn đổi mới Đảng ta luôn mở rộng dân chủ, khuyến khích và phát huy sự tìm tòi sáng tạo trong hoạt động nghiên cứu lý luận, tổng kết thực tiễn Nhiều sáng kiến, kinh nghiệm có giá trị xuất phát và dược tổng kết từ cơ sở, lừ sáng tạo của quần chúng, dược Đảng tổng kết thành bài học, thành chủ trương, đường lối "Những ý kiến nguyện vọng và sáng kiến của nhân dân có vai trò quan trọng trong việc hình thành đường lối đổi mới của Đảng Dựa vào nhân dân xuất phát từ thực tiễn và thường xuyên tổng kết thực tiễn, phát hiện nhân tố mới, từng bước tìm ra quy luật phát triển, đó là chìa khóa của thành công"l' Bài học đó có giá trị phổ biến đối với mọi lĩnh vực hoạt động của Đảng, nhất là trong công tác tư tưởng, lý luận
Mặt khác, với sự phát triển nhanh chóng, đa dạng và phong phú của thực liên đổi mới hiện nay, trong Đảng và xã hội xuất hiện những ý kiến khác nhau, nhiều khi trái ngược nhau trên cùng một vấn đề, đó là điều bình thường Trong tình hình đó, để đi đến nhất trí thật không dễ dàng Cần mở rộng dân chủ, khuyến khích thảo luận, tranh luận thẳng thắn về những ý kiến, quan điểm khác nhau để đạt tới sự nhất trí có căn cứ khoa học và có sức thuyết phục cao, cả trong sinh hoạt đảng, trong đối thoại với nhân dân của cán bộ, đảng viên Nơi nào gò ép để đạt được sự nhất trí hình thức, giản đơn, thì vấn đề tư tưởng, tâm trạng càng trở nên phức tạp
Năm là, bảo đảm thông tin kịp thời, đa dạng nhưng có định hướng.
Thông tin kịp thời, chính xác, có định hướng tư tưởng, chính trị đúng đắn là một nguyên tắc cơ bản của công tác tư tương Kinh nghiệm thực tiễn cho thấy, nhiều khi nảy sinh tư tưởng sai lầm lệch lạc, có hại cho công lác lãnh đạo và việc thực hiện nhiệm vụ chính trị của đảng bộ, chi bộ chỉ vì
thiếu thông tin hoặc thông tin sai lệch Những chi bộ, đảng bộ nào biết sử dụng các nguồn thông tin nội bộ và các nguồn thông tin chính thức khác, cập nhật những thông tin về tình hình thời sự, chính trị trong nước và thế giới bảo đảm thông tin chính xác kịp thời, làm cho cán bộ, đảng viên và nhân dân luôn có nhận thức đúng đắn về đường lối chủ trương của Đảng chính sách, pháp luật của Nhà nước, tình hình cơ quan, đơn vị, địa phương sẽ tạo được sự ôn định về tư tưởng, sự đoàn kết thống nhất trong Đảng, sự đồng thuận trong nhân dân giải quyết tốt những vấn đề tư tưởng nảy sinh
Tổ chức tốt thông tin về thành tựu xây dựng đất nước, thành tựu phát triển kinh tế văn hóa, xã hội của địa phương đơn vị và thời sự quốc tế là một cách làm công tác tư tưởng có hiệu quả hiện nay, nhất là trong điều kiện tình hình kinh tế chính trị trên thế giới biến động nhanh chóng và phức tạp
Sáu là toàn chi bộ làm công tác tư tưởng, kết hợp công tác tư tưởng trong Đảng với công tác tư tưởng của các tổ chức đoàn thể xã hội và công tác tư tưởng của toàn dân.
Công tác tư tưởng là nhiệm vụ của toàn chi bộ, đảng bộ cơ sở và của mỗi cán bộ, đảng viên, trước hết là cấp ủy, chịu trách nhiệm chính là bí thư Công tác lư tưởng của chi bộ, đảng bộ cơ sở phải kết hợp với công tác tư tưởng của các tổ chức, đoàn thể ở cơ sở, kết hợp công tác tư tưởng trong Đảng với công tác tư tưởng trong toàn xã hội
Vì vậy, cấp ủy phải biết tập hợp lực lượng, phát huy mọi khả năng, bồi dưỡng kiến thức, phương pháp và kỹ năng làm công tác tư tưởng cho mọi người Phát huy vai trò của đảng viên này đối với đảng viên khác, của đảng viên đối với nhân dân khả năng tự làm công tác tư tưởng của mỗi người, khả năng làm công tác tư tưởng của các đoàn thể xã hội, lấy hội viên giáo dục hội viên, lấy quần chúng giáo dục quần chúng
Nghị quyết Hội nghị lần thứ năm Ban Chấp hành Trung ương khóa X nêu rõ: công tác tư tưởng của Đảng là công tác đối với con người một nhiệm vụ khó khăn, phức tạp, đòi hỏi phải nắm vững những quy luật riêng của tu tưởng có thái độ, phương pháp khoa học, kết hợp chặt chẽ giữa yêu cầu định hướng tư tưởng với sự tự nguyện, giữa lý trí và tình cảm, giữa lời nói và việc làm, giữa xây" và chống", lấy xây" làm chính
III MỘT SỐ VẤN ĐỀ VỀ NGHIỆP VỤ CÔNG TÁC TƯ TƯỞNG CỦA TỔ CHỨC CƠ SỞ ĐẢNG
1 Nhiệm vụ công tác tư tưởng của to chức cơ sở đảng
Trong những năm tới công tác tư tưởng của.chi bộ, đảng bộ cơ sở cần tập trung vào các nhiệm vụ chủ yếu sau:
Một là, tăng cường giáo dục, nâng cao trình độ chính trị tư tưởng, thống nhất nhận thức và hành động thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ chính trị ở cơ sở
Nâng cao trình độ nhận thức về chính trị, tu tưởng cho cán bộ đảng viên và nhân dân là nhiệm vụ quan trọng hàng đầu của công tác tu tưởng; nhằm tạo ra sự nhất trí cao về chính trị tinh thần, làm cơ sở cho sự đoàn kết, thống nhất trong hành động, thực hiện thắng lợi nghị quyết của Đảng, nhiệm vụ chính trị ở địa phương, cơ sở
Nội dung chính trong công tác giáo dục chính trị, tư tưởng ở cơ sở trong những năm tới là:
- Giáo dục quan điểm, đường lối và các nghị quyết của Đảng, của tổ chức đảng các cấp ở địa phương, cơ sở Làm cho mỗi cân bộ, đảng viên và nhân dân kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, kiên định chủ nghĩa Mác-lênin, tu tưởng HỒ Chí Minh thấm nhuần các quan điểm đổi mới của Đảng
- Giáo dục nâng cao nhận thúc về thời cơ và thách thức của đất nước, của từng địa phương, ngành cơ sở trong bối cảnh toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế quốc tế
- Giáo dục nâng cao cảnh giác cách mạng, chống âm mưu và thủ đoạn diễn biến hòa bình", bạo loạn lật đổ, phá hoại về tư tưởng, chính trị của các thế lực thù địch, cơ hội
- Giáo dục tinh thần đoàn kết dân tộc, tinh thần tương thân, tương ái, hướng về cội nguồn, giữ gìn truyền thống, đạo lý tốt đẹp của dân tộc
Hai là, công tác tư tưởng phải tuyên truyền, cổ vũ động viên quần chúng góp phần đẩy mạnh phong trào thi đua yêu nước thực hiện thắng lợi nhiệm vụ chính trị của đơn vị.
Trang 34Công tác tư tưởng của chi bộ, đảng bộ cơ sở phải góp phần đưa đường lối của Đảng vào cuộc sống biến nghị quyết của Đảng thành hiện thực, thông qua việc tham gia giải quyết những vấn đề kinh tế - xã hội bức xúc ở địa phương, cơ sở Công tác tu tưởng góp phần tổng kết thực tiễn, vận dụng đường lối, chính sách chung của Đảng vào việc hoạch định chủ trương, giải pháp phát triển kinh tế -
Ba là, tăng cường giáo dục đạo đức cách mạng cho cán bộ đảng viên và nhân dân
Chi bộ, đảng bộ cơ sở là nơi thường xuyên và trực tiếp quản lý, giáo dục, theo dõi diễn biến, sự hình thành những phẩm chất đạo đức mới của cán bộ, đảng viên và nhân dân Đẩy mạnh giáo dục đạo đức trong cán bộ đảng viên và nhân dân là một nhiệm vụ hết sức quan trọng Trong những năm lới, tổ chức triển khai thực hiện nghiêm túc và có hiệu quả cuộc vận động học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh"
Chi bộ, đảng bộ cơ sở chăm lo giáo dục đạo đức cách mạng cho đảng viên thông qua việc phân công, giao nhiệm vụ rèn luyện qua thực tiễn, qua đấu tranh phê bình và tự phê bình, tiếp thu ý kiến đóng góp xây dựng của quân chúng, qua nêu gương điển hình tiên tiến Trong công tác giáo dục, xây dựng đạo đức mới, cần coi trọng các nguyên tắc xây di đôi với "chống lấy xây" là chính; nói đi đôi với làm, nêu gương người tốt, việc tốt, người thực việc thực của chi bộ, đảng bộ, của địa phương, cơ sở; phải tu dưỡng đạo đức suốt đời
- Lãnh đạo thực hiện tốt quy chế dân chủ ở cơ sở, đấu tranh chống quan liêu, tham nhũng lãng phí Định kỳ tổ chức báo cáo trước nhân dân chương trình hoạt động của tổ chức đảng, chính quyền và tổ chức lấy ý kiến đóng góp xây dựng Đảng phê bình cán bộ, đảng viên của quân chúng
- Hướng dẫn nhân dân phát hiện, đấu tranh ngăn chặn các biểu hiện quan liêu, tham nhũng, lãng phí của cán bộ.đảng viên, công chức ở địa phương, cơ sở Tổ chức tốt việc tiếp dân và giải quyết các khiếu nại tố cáo của dân Cần tăng cường tuyên truyền, nêu gương tiên tiến điển hình, phê
phán những việc làm sai trái xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật trái với đạo đức xã hội, vi phạm các quy ước tập thể cộng đồng
- Phát huy sức mạnh tổng hợp của các lực lượng làm công tác tư tưởng, kết hợp các biện pháp tư tưởng chính trị tổ chức, kiểm tra, kinh tế hành chính; kết hợp phong trào quần chúng với việc thi hành các chính sách pháp luật, đê góp phần ngăn chặn sự suy thoái về đạo đức lối sống và bài trừ các tệ nạn xã hội
Bốn là, công tác tư tưởng trực tiếp thực hiện nhiệm vụ xây dựng đời sống văn hóa, bồi dưỡng, xây dựng con người mới với những đức tính phẩm chất tốt đẹp.
Đại hội X của Đảng xác định cần phải làm cho văn hóa thấm sâu vào từng khu dân cư, từng gia đình từng người, hoàn thiện hệ giá trị mới của con người Việt Nam, kế thừa các giá trị truyền thống của dân tộc và tiếp thu tinh hoa văn hóa của loài người, tăng sức đê kháng chống văn hóa đồi trụy, độc hại Nâng cao tính văn hóa trong mọi hoạt động kinh tế, chính trị, xã hội và sinh hoạt của nhân dân"
Quán triệt quan điểm, chủ trương trên, chi bộ, đảng bộ cơ sở phải thường xuyên quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện có hiệu quả phong trào toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa" ở cơ sở, xây dựng làng ấp, xã, phường văn hóa, gia đình văn hóa; xây dựng con người mới với những đức tính tốt đẹp, đặc biệt là lý tưởng sống, lối sống năng lực trí tuệ, đạo đức và bản lĩnh văn hóa của con người Việt Nam
Xây dựng đời sống văn hóa tinh thần lành mạnh, đi đôi với đấu tranh chống tệ nạn xã hội, chống mê tín, dị đoan và các biểu hiện của chủ nghĩa cá nhân cơ hội, lối sống thực dựng, xa hoa, trụy lạc
Năm là, công tác tư tưởng trực tiếp tham gia đẩy mạnh cuộc vận động xây dựng, chỉnh đốn Đảng, xây dựng đảng bộ, chi bộ trong sạch, vững mạnh.
Các chi bộ, đảng bộ cơ sở cần coi trọng, đẩy mạnh cuộc vận động xây dựng, chỉnh đốn Đảng trên lĩnh vực tư tưởng Thực hiện nghiêm túc quy định về chế độ học tập lý luận chính trị trong Đảng, thực hiện có hiệu quả kế hoạch học tập chính trị, sinh hoạt tư tưởng ở từng cơ sở Thực hiện tốt nguyên tắc tập trung dân chủ, nguyên tắc tự phê bình và phê bình Thường xuyên nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ, xây dựng chi bộ, đảng bộ trong sạch, vững mạnh; nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của chi bộ, đảng bộ; xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên, công chức trong sạch, liêm chính Xây dựng và củng cố quan hệ gắn bó giữa Đảng với nhân dân
Sáu là, chủ động tiến công, triển khai có hiệu quả cuộc đấu tranh trên mặt trận tư tưởng.
Trên cơ sở giáo dục tinh thần cảnh giác cách mạng cho cán bộ, đảng viên và nhân dân, không ngừng nâng cao bản lĩnh chính trị, vững vàng trước mọi thử thách, khó khăn Lấy xây dựng nội bộ trong sạch, vững mạnh làm phương hướng cơ bản Tuyên truyền, biểu dương cổ vũ những nhân tố mới, những điển hình tiên tiến đi đôi với đấu tranh, phê phán những quan điểm và hành vi lệch lạc, sai trái, thù địch
Công tác tư tưởng ở cơ sở có nhiệm vụ quán triệt sâu sắc những chỉ thị, quy định về bảo vệ chính trị nội bộ, trước hết là những quy định về những điều đảng viên không được làm; trong đó có quy định đảng viên không được nói và làm trái với Cương lĩnh, đường lối của Đảng, không truyền bá quan điểm cá nhân trái với quan điểm của Đảng, gây hoang mang, hoài nghi trong Đảng và nhân
dân
Đối với những hành vi vi phạm như: tung thông tin bịa đặt tán phát tài liệu thư nặc danh, mạo danh có nội dưng xấu cần xác định rõ tính chất, mức độ, phạm vi ảnh hưởng, ý đồ của người thực hiện, để có biện pháp đấu tranh thích hợp Cần phân biệt ý đồ gây rối, phá hoại có ý thức chính tả rõ ràng, với sự ấu trĩ về chính trị do thiếu thông tin, hay do nhận thức kém mà vô tình tiếp tay cho kẻ xấu, để có cách xử lý thích hợp Về nguyên tắc, phải nghiêm khắc và kiên quyết, không khoan nhượng về tư tưởng, chính trị; vạch trần nội dung tư tưởng sai trái trong tài liệu tán phát và hành động vi
Trang 35phạm kỷ luật, vi phạm pháp luật, làm cho mọi cán bộ đảng viên và nhân dân nhận thức rõ những thông tin như vậy là sai trái, không nên tin, không phổ biến lại cho người khác Đồng thời có những biện pháp xử lý về mặt tổ chức, hành chính theo quy định của kỷ luật Đảng và pháp luật của Nhà nước.
2 Lực lượng, phương pháp và hình thức tiến hành công tác tư tương của tổ chức cơ sở đảng.
a Xây dưng, tổ chức lực lượng làm công tác tư tưởng ở cơ sở.
- Thực hiện phương châm toàn đảng bộ, chi bộ và mọi đảng viên có trách nhiệm trực tiếp làm công tác tư tưởng, lấy quần chúng giáo dục quần chúng; cán bộ đảng viên, trước hết là cấp ủy và bí thư phải chủ động, tích cực làm công tác tư tưởng, huy động toàn thể nhân dân làm công tác tư tưởng dưới sự chỉ đạo của cấp ủy đảng Để làm tốt công tác tư tưởng cấp ủy phải xây dụng tổ chức đội ngũ cán bộ tuyên giáo làm tham mưu và tổ chức thực hiện công tác tư tưởng ở cơ sở
- Thường xuyên bồi dưỡng những đảng viên có khả năng, trình độ và nhiệt tình tham gia đội ngũ báo cáo viên, tổ chức mạng lưới tuyên truyền viên của xã, phường phụ trách cứ buôn, thôn, làng
ấp bản Đội ngũ này vừa làm công tác truyền đạt phổ biến tình hình thời sự chính sách, vừa giúp cấp ủy nắm tình hình tư tưởng tâm trạng của nhân dân Cần quan tâm bồi dưỡng, nâng cao trình độ cho đội ngũ báo cáo viên thông qua các lớp tập huấn bồi dưỡng của huyện, quận hoặc tại cơ sở; cung cấp những tài liệu, sách, báo, phương tiện làm việc cần thiết cho đội ngũ này
- Cấp ủy chủ trì, chỉ đạo phối hợp hoạt động giữa các tổ chức, các lực lượng trên địa bàn để làm công tác tu tưởng Ở xã, phường, thị trấn lực lượng này bao gồm: cán bộ tuyên giáo của đảng ủy, cán bộ văn hóa thông tin của chính quyền của các đoàn thể, các hội, của chi bộ nhà trường, của các đơn vị bộ đội, công an, biên phòng đóng trên địa bàn
- Cần động viên và sử dụng lực lượng cán bộ về hưu, cựu chiến binh, lực lượng có năng lực, uy tín và kinh nghiệm làm công tác tư tưởng Đội ngũ giáo viên các trường học ở xã phường có kiến thức văn hóa, phương pháp sư phạm, nếu được tổ chức, bồi dưỡng tốt sẽ là lực lượng mạnh và hoạt động có hiệu quả trong công tác tư tưởng trước hết làm công tác tuyên truyền, giáo dục học sinh, từ đó học sinh lại là những tuyên truyền viên đối với mọi người trong gia đình Tổ chức bồi dưỡng những cán bộ y tế cơ sở để vừa chữa bệnh cho dân vừa tuyên truyền dường lối chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, nhát là ở các buôn thôn, xóm, ấp, bản xa xôi, hẻo lánh
b Các phương pháp công tác tư tưởng
- Phương pháp công tác tư tưởng có nhiều loại, nhưng có thể khái quát thành ba nhóm chính là:
+ Nhóm phương pháp dùng lời nói như: giảng bài Báo cáo, thuyết trình, kể chuyện, nói chuyện thời sự, toạ đàm, coi trọng phương pháp tuyên truyền miệng.
+ Nhóm phương pháp trực quan bao gồm sử dụng các phương tiện phục vụ cho công tác tư tưởng như: chiếu phim, triển lãm, pa nô áp phích
+ Nhóm phương pháp thực tiễn như: tổ chức tham quan di tích tổ chức lễ hội
- Đối với cơ sở, công tác tư tưởng có thể vận dụng linh hoạt các hình thức, phương pháp công tác tư tưởng:
+ Nêu gương: Chủ tịch HỒ Chí Minh đã viết: "Nói chung thì các dân tộc phương Dông đều giàu tình cảm, và đối với họ một tấm gương sống còn có giá trị hơn một trăm bài diễn văn tuyên
truyền Trong công tác tư tưởng, phương pháp nêu gương được thực hiện bằng các việc nêu điển hình tốt để học tập và chỉ ra các thói hư, tật xấu để phê phán Ở cơ sở, tấm gương điển hình tiên tiến, sống động, nhất quán giữa nói và làm của cán bộ, đảng viên có tác động giáo dục, thuyết phục trực tiếp và mạnh mẽ
+ Thuyết phục: người làm công tác tư tưởng phải hiểu được các trạng thái tư tưởng, trình độ chính trị, trình độ và đặc điểm nhận thức của quần chúng từ đó lựa chọn nội dung lý luận và thực tế
phù hợp để thuyết phục đối tượng như vậy mới có thể đem lại tác dụng và hiệu quả Hết sức tránh tuyên truyền giáo dục theo kiểu áp dụng lý lẽ xa thực tế, không sát tâm lý đối tượng
+ Tăng cường các hoạt động thực tiễn: chiếu phim, biểu diễn văn nghệ, tổ chức hội thi phát thanh viên, kẻ vẽ pa nô, áp phích,
+ Tổ chức tốt các hoạt động tập thể ở cơ sở như hội diễn, lễ hội, phát huy vai trò của các tổ chức chính trị - xã hội.
+ Tác động vào việc hình thành các trạng thái tâm lý xã Khi tiến hành công tác tư tưởng ở cơ sở, phải nắm được cơ chế hình thành các trạng thái tâm lý xã hội, làm tốt công tác điều tra nắm bắt
và định hướng dư luận xã hội, từ đó có thể chủ động tác động vào tư tưởng quần chúng
Thực hiện tốt chế độ thông tin bảo đảm các kênh thông tin đều có định hướng đúng đắn Đồng thời chủ động, nhạy bén đón nhận thông tin phản hồi, kịp thời phát hiện những âm mưu và thủ đoạn phản tuyên truyền, các thủ đoạn phá hoại tư tưởng của các thế lực thù địch, cơ hội để chủ động đấu tranh, làm chủ trận địa tư tưởng
c Các hình thức của công tác tư tưởng ở cơ sở.
- Tiến hành công tác tư tưởng thông qua các cuộc sinh hoạt đảng, sinh hoạt các tổ chức đoàn thê
Cần nâng cao chất lượng, nội dung của các cuộc sinh hoạt chi bộ để không ngừng nâng cao nhận thức cho đảng viên Đảng viên phải thực hiện tốt vai trò người tuyên truyền, giáo dục và cổ động trong sinh hoạt các đoàn thể quần chúng
- Tổ chức định kỳ các hoạt động thông tin thời sự về tình hình trong nước và quốc tế
- Sử dụng hệ thống thông tin đại chúng, các thiết chế văn hóa để làm công tác tư tưởng, như thư viện sách, báo, tranh ảnh Đây là công cụ rất quan trọng, không thể thiếu dối với việc giáo dục, tuyên truyền, cổ động, có tác dụng giáo dục, định hướng tư tưởng thường xuyên rất hiệu quả cho đông đảo cán bộ, đảng viên và nhân dân
- Thông qua các hoạt động tập thể, các sinh hoạt cộng đồng để tiến hành công tác tư tưởng Qua đó, vừa tăng phê phán các tệ nạn, hủ tục, làm lành mạnh hóa các quan hệ xã hội
- Tổ chức tốt các cuộc vận động, các sinh hoạt văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao, vui chơi giải trí để vận động nhân dân hăng hái tham gia xây dựng đời sống văn hóa; tạo không khí phấn khởi, vui tươi, lành mạnh, phấn đấu thực hiện có hiệu quả nhiệm vụ chính trị ở cơ sở
- Tăng cường công tác lư tưởng thông qua các cuộc tiếp dân, đối thoại giữa cán bộ lãnh đạo với nhân dân, các cuộc thảo luận, trao đổi chuyên đề