Câu 1: Phân tích khái niệm, vị trí, tầm quan trọng của đảng viên? Liên hệ vai trò của đồng chí ở chi bộ nơi đồng chí đang sinh hoạt? 1. Phân tích khái niệm Đảng viên Điều 1, Điều lệ ĐCS Việt Nam được thông qua tại Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI đã xác định: “Đảng viên Đảng cộng sản Việt Nam là chiến sỹ cách mạng trong đội tiên phong của giai cấp công nhân, của nhân dân lao động và của dân tộc Việt Nam, suốt đời phấn đấu cho mục đích, lý tưởng của Đảng, đặt lợi ích cuả Tổ quốc, của giai cấp công nhân và nhân dân lao động lên trên lợi ích cá nhân; chấp hành nghiêm chỉnh Cương lĩnh chính trị, Điều lệ Đảng, các nghị quyết của Đảng và pháp luật của Nhà nước; có lao động, hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao; có đạo đức và lối sống lành mạnh, gắn bó mật thiết với nhân dân, phục tùng tổ chức, kỷ luật của Đảng, giữ gìn đoàn kết thống nhất trong Đảng”.
Trang 1Câu 1: Phân tích khái niệm, vị trí, tầm quan trọng của đảng viên? Liên hệ vai trò của đồng chí ở chi bộ nơi đồng chí đang sinh hoạt?
1 Phân tích khái niệm Đảng viên
- Điều 1, Điều lệ ĐCS Việt Nam được thông qua tại Đại hội Đảng toàn
quốc lần thứ XI đã xác định: “Đảng viên Đảng cộng sản Việt Nam là chiến sỹ cách mạng trong đội tiên phong của giai cấp công nhân, của nhân dân lao động và của dân tộc Việt Nam, suốt đời phấn đấu cho mục đích, lý tưởng của Đảng, đặt lợi ích cuả Tổ quốc, của giai cấp công nhân và nhân dân lao động lên trên lợi ích cá nhân; chấp hành nghiêm chỉnh Cương lĩnh chính trị, Điều
lệ Đảng, các nghị quyết của Đảng và pháp luật của Nhà nước; có lao động, hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao; có đạo đức và lối sống lành mạnh, gắn
bó mật thiết với nhân dân, phục tùng tổ chức, kỷ luật của Đảng, giữ gìn đoàn kết thống nhất trong Đảng”.
Trong khái niệm đã nêu đầy đủ các tiêu chuẩn của người đảng viên:
- TC1: Suốt đời phấn đấu cho mục đích, lý tưởng của Đảng, đặt lợi ích của Tổ quốc, của giai cấp công nhân và nhân dân lao động lên trên lợi ích cá nhân;
- TC2: Chấp hành nghiêm chỉnh Cương lĩnh chính trị, Điều lệ Đảng, các nghị quyết của Đảng và pháp luật của Nhà nước;
- TC3: Có lao động, hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao;
- TC4: Có đạo đức và lối sống lành mạnh, gắn bó mật thiết với nhân dân;
- TC5: Phục tùng tổ chức, kỷ luật của Đảng, giữ gìn đoàn kết thống nhất trong Đảng
2 Phân tịch vị trí, tầm quan trọng của đảng viên
Vị trí, vai trò của đảng viên được thể hiện qua các mối quan hệ của đảng viên Cụ thể đó là:
* Đảng viên với đường lối, nhiệm vụ chính trị
Giữa đảng viên và đường lối, nhiệm vụ chính trị có mối quan hệ mật thiết, tác động qua lại lẫn nhau Cụ thể:
- Đảng viên là người đóng góp ý kiến xây dựng và hoàn thiện đường lối, chính sách của Đảng, nhiệm vụ chính trị của tổ chức cơ sở Đảng;
- Đảng viên là người lãnh đạo nhân dân và cùng nhân dân thực hiện đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước, nhiệm
vụ chính trị ở cơ sở
Trang 2- Đảng viên là người kiểm tra đường lối, nhiệm vụ chính trị qua đó phát hiện ra những những mặt còn hạn chế làm cơ sở cho Đảng và tổ chức đảng bổ sung, hoàn thiện
Ngược lại, đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, nhiệm vụ chính trị của tổ chức cơ sở Đảng là cơ sở cho sự trưởng thành của đảng viên
- Đường lối, nhiệm vụ đúng đắn sẽ tạo cho đảng viên có hành động đúng, thực sự là chiến sỹ tiên phong Đảng viên giác ngộ nhanh chóng, trưởng thành qua phong trào thực tiễn, nâng cao uy tín với quần chúng Nếu đường lối sai, đảng viên mất phương hướng hành động dẫn đến vi phạm kỷ luật
- Có đường lối, nhiệm vụ chính trị đúng thì mới có căn cứ để phân công nhiệm vụ cho đảng viên, có căn cứ để xem xét, đánh giá, phân loại đảng viên,
có phương hướng và nội dung để bồi dưỡng nâng cao trình độ cho từng đảng viên
* Mối quan hệ giữa đảng viên với tổ chức Đảng
- Đảng viên lchính là người tế bào cấu thành tổ chức Đảng
- Đảng viên là người quán triệt, tổ chức nhiệm vụ chính trị của TCCSĐ
- Chất lượng đội ngũ đảng viên quyết định năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở Đảng
- Chất lượng đội ngũ đảng viên tạo nên sức mạnh của tổ chức cơ sở Đảng Sức mạnh của tổ chức cơ sở Đảng là yếu tố nâng cao năng lực lãnh đạo
và sức chiến đấu của Đảng
Ngược lại tổ chức cơ sở Đảng cũng có vai trò rất lớn đối với sự trưởng thành của đảng viên Cụ thể:
- Tổ chức cơ sở đảng là nơi giáo dục, rèn luyện, quản lý, giúp đỡ và là môi trường để cho mỗi đảng viên phát triển
- Đảng viên sinh hoạt trong môi trường đảng bộ, chi bộ mạnh sẽ trưởng thành nhanh chóng, sẽ phát huy được sở trường, tính tích cực, tự giác của mỗi đảng viên Ngược lại sẽ rất ít những đảng viên trưởng thành được từ tổ chức
cơ sở yếu kém
Mối quan hệ giữa tổ chức cơ sở Đảng và đảng viên là mối quan hệ giữa
cá nhân và tổ chức Đó là sự tác động biện chứng trong đó chất lượng, sức mạnh mỗi bên là điều kiện cho bên kia Hướng tới mục tiêu chung là hoàn thành nhiệm vụ chính trị cơ sở
* Đảng viên với phong trào cách mạng của quần chúng.
Trang 3Quần chúng là người làm nên lịch sử, sứ mệnh lịch sử của Đảng gắn liền với quần chúng Đảng không thể hoàn thành được sứ mệnh của mình nếu không tạo ra được một sợi dây liên kết chặt chẽ với quần chúng, đảng viên là người nối sợi dây đó
- Đảng viên là người tuyên truyền, giáo dục, tổ chức, hướng dẫn cho quần chúng thực hiện nhiệm vụ chính trị của cơ sở, chấp hành nghiêm chỉnh đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước
Ngược lại, phong trào cách mạng của quần chúng cũng có sự tác động trở lại đảng viên:
+ Là nơi lựa chọn những người ưu tú kết nạp vào Đảng
+ Là nơi giáo dục rèn luyện đảng viên
+ Là nơi đánh giá chính xác, công minh đội ngũ đảng viên
3 Liên hệ bản thân:
- Tham gia xây dựng chi bộ
- Tham gia thực hiện các nhiệm vụ của chi bộ
- Học tập, rèn luyện bản thân để hoàn thành các nhiệm vụ của người đảng viên
Câu 2: Phân biệt sự giống nhau và khác nhau giữa công tác kiểm tra
và công tác giám sát của Đảng?
* Khái niệm công tác kiểm tra của Đảng: là một trong những chức
năng lãnh đạo của Đảng, là việc các tổ chức đảng xem xét, đánh giá, kết luận
về ưu điểm, khuyết điểm hoặc vi phạm của cấp ủy, tổ chức đảng cấp dưới và đảng viên trong việc chấp hành Cương lĩnh chính trị, Điều lệ Đảng, chủ trương, nghị quyết, chỉ thị của Đảng và pháp luật của Nhà nước (Quy định
46-QĐ/TW ngày 01/11/2011 của BCHTW)
* Khái niệm công tác giám sát của Đảng: là việc các tổ chức Đảng
theo dõi, xem xét, đánh giá hoạt động nhằm kịp thời tác động để cấp uỷ, tổ chức Đảng cấp dưới và đảng viên được giám sát chấp hành nghiêm chỉnh Cương lĩnh chính trị, Điều lệ Đảng, chủ trương, nghị quyết, chỉ thị, quy định của Đảng (QĐ 46-QĐ/TW ngày 01/11/2011 của BCHTW)
* Phân biệt sự giống và khác nhau giữa công tác kiểm tra và công tác giám sát của Đảng
- Giống nhau:
+ Kiểm tra và giám sát đều là hoạt động của nội bộ đảng, do cấp uỷ, tổ chức đảng và uỷ ban kiểm tra thực hiện
Trang 4+ Nội dung kiểm tra, giám sát: Đều là việc chấp hành Cương lĩnh chính trị, Điều lệ Đảng, nghị quyết, chỉ thị, quy định của Đảng; chính sách, pháp luật của Nhà nước
+ Mục đích của kiểm tra, giám sát: Đều nhằm nâng cao năng lực lãnh đạo
và sức chiến đấu của Đảng góp phần hoàn thành thắng lợi nhiệm vụ chính trị và công tác xây dựng Đảng
- Khác nhau:
+ Về đối tượng:
Đối với kiểm tra: Chủ thể kiểm tra rộng hơn chủ thể giám sát; tổ chức Đảng và đảng viên vừa là đối tượng kiểm tra, vừa là chủ thể kiểm tra
Đối với giám sát: đảng viên chỉ là đối tượng giám sát và chỉ được tham gia giám sát khi được tổ chức đảng có thẩm quyền phân công Đối tượng giám sát rộng hơn đối tượng kiểm tra, vì bao gồm cả thường trực cấp uỷ, các tiểu ban, hội đồng, tổ công tác do cấp uỷ các cấp lập ra
+ Về phương pháp và hình thức:
Giám sát không đi sâu thẩm tra, xác minh, không xem xét thi hành kỷ luật như một cuộc kiểm tra Thông qua giám sát, theo dõi để phát hiện vấn đề, phản ánh với tổ chức đảng và cá nhân, nhằm kịp thời cảnh báo, ngăn ngừa, tránh để xảy ra vi phạm
Còn phương pháp kiểm tra là tiến hành theo quy trình; coi trọng thẩm tra, xác minh; sau kiểm tra có kết luận cuộc kiểm tra, có đánh giá, nhận xét ưu điểm, khuyết điểm, vi phạm (nếu có) và xử lý kỷ luật tổ chức đảng và đảng viên (nếucó vi phạm đến múc phải xử lý)
+ Về kết luận của kiểm tra, giám sát:
Kết luận của kiểm tra: Xem xét tư cách đảng viên và mức độ hoàn thành nhiệm vụ của tổ chức đảng Xử lý kỷ luật tổ chức đảng và đảng viên (nếu có vi phạm)
Kết luận của giám sát: Gửi thông điệp đến đối tượng bị giám sát (nhắc nhở, yêu cầu ngừng thực hiện, xem lại chủ trương) hoặc báo cáo cấp uỷ chuyển cho UBKT kiểm tra dấu hiệu vi phạm
+ Mối quan hệ giữa công tác kiểm tra và công tác giám sát của Đảng (0,25 điểm)
Như vậy, giám sát và kiểm tra có mối liên hệ tác động lẫn nhau: Muốn thực hiện tốt việc giám sát thì phải có quan sát, theo dõi, xem xét tình hình thực tế của đối tượng được gián sát; muốn thực hiện tốt việc kiểm tra thì phải thường xuyên thực hiện việc giám sát
Trang 5Câu 3: Đồng chí hãy trình bày quy trình và nội dung của sinh hoạt chi
bộ? Liên hệ thực trạng chất lượng sinh hoạt chi bộ tại tổ chức đảng, từ đó đề xuất các giải pháp để nâng cao chất lương sinh hoạt chi bộ?
Đáp án
Câu 1: Khái niệm sinh hoạt chi bộ:
Là hoạt động tập thể của toàn thể đảng viên trong chi bộ được tổ chức mỗi tháng một lần theo quy định của ĐLĐ với các hình thức thích hợp dưới sự điều hành của chi ủy, mà trực tiếp là bí thư hoặc phó bí thư chi bộ, để thảo luận đánh giá hoạt động của chi bộ tháng trước, quyết định nhiệm vụ trong tháng và những giải pháp thực hiện thắng lợi nhiệm vụ đó, thực hiện chỉ thị, nghị quyết của cấp ủy cấp trên và của Đảng
* Quy trình và nội dung sinh hoạt chi bộ:
+ Quy trình
+ Nội dung
Theo hướng dẫn số 09- HD/BTCTW ngày 02/03/2012 của Ban Tổ chức Trung ương về nội dung sinh hoạt chi bộ Nội dung sinh hoạt chi bộ bao gồm các nội dung sau:
* Phần mở đầu
- Chi bộ thực hiện việc thu nộp đảng phí hàng tháng của đảng viên;
- Đồng chí bí thư chi bộ (hoặc đồng chí chi ủy viên được phân công chủ trì) tiến hành các nội dung sau:
+ Thông báo tình hình đảng viên của chi bộ (chính thức, dự bị); số đảng viên được miễn sinh hoạt, công tác; số đảng viên có mặt dự họp; số đảng viên vắng mặt và lý do vắng;
+ Thông qua chương trình, nội dung sinh hoạt chi bộ và những vấn đề trọng tâm cần tập trung thảo luận;
+ Cử thư ký cuộc họp
* Phần nội dung
- Thông tin tình hình thời sự nổi bật trong nước, quốc tế và của địa phương, cơ quan, đơn vị; phổ biến, quán triệt những chủ trương, chính sách mới
Trang 6của Đảng, Nhà nước và sự chỉ đạo của cấp ủy cấp trên (nội dung thông tin cần chọn lọc phù hợp, thiết thực) Nhận xét tình hình tư tưởng của đảng viên, quần chúng thuộc phạm vi lãnh đạo của chi bộ; những vấn đề tư tưởng chi bộ cần quan tâm;
- Đánh giá tình hình thực hiện nhiệm vụ của chi bộ tháng trước (nêu rõ những việc làm được, chưa làm được, nguyên nhân); tình hình đảng viên thực hiện chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng và của Nhà nước, nghị quyết, chỉ thị của cấp ủy cấp trên và nhiệm vụ được chi bộ phân công;
- Đánh giá việc học tập tư tưởng và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh của đảng viên, quần chúng thuộc phạm vi lãnh đạo của chi bộ; biểu dương những đảng viên tiền phong gương mẫu, có việc làm cụ thể, thiết thực về học tập
tư tưởng và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh; đồng thời, giáo dục, giúp
đỡ những đảng viên có sai phạm (nếu có);
- Thông báo ý kiến của đảng viên, quần chúng về sự lãnh đạo của chi bộ
và vai trò tiền phong gương mẫu của đảng viên (nếu có) để chi bộ có biện pháp phát huy ưu điểm, khắc phục khuyết điểm, kịp thời ngăn chặn, đấu tranh với những biểu hiện quan liêu, tham nhũng, lãng phí, tiêu cực;
- Đề ra một số nhiệm vụ cụ thể, thiết thực, bức xúc trước mắt để thực hiện trong tháng tới theo chức năng, nhiệm vụ của chi bộ và sự chỉ đạo của cấp ủy cấp trên; đồng thời, phân công nhiệm vụ cụ thể cho đảng viên thực hiện;
- Chi bộ thảo luận, tham gia đóng góp ý kiến về các nội đung trên Trong quá trình thảo luận, đồng chí chủ trì cần phát huy dân chủ, lắng nghe ý kiến của đảng viên và gợi ý những nội dung quan trọng để đảng viên tham gia thảo luận, thể hiện chính kiến của mình Khi có những vấn đề cần biểu quyết mà đang có ý kiến khác nhau, chi bộ cần trao đổi kỹ trước khi biểu quyết
* Phần kết thúc
- Đồng chí chủ trì tóm tắt ý kiến phát biểu của đảng viên và kết luận những vấn đề lớn, quan trọng mà chi bộ đã thảo luận, thống nhất;
- Chi bộ biểu quyết thông qua kết luận (nghị quyết) của chi bộ Đồng chí thư ký ghi rõ số đảng viên đồng ý, không đồng ý và số có ý kiến khác;
- Đồng chí chủ trì và thư ký ký vào biên bản cuộc họp Sổ ghi biên bản họp chi bộ phải được quản lý và lưu trữ theo quy định
2/ Liện hệ:
Trang 7- Đánh giá được thực trạng vấn đề sinh hoạt chi bộ tại địa phương, đơn vị + Ưu điểm
+ Tồn tại, hạn chế
+ Nguyên nhân của tồn tại hạn chế
- Đề xuất một số giải pháp
Câu 4: Đồng chí hãy phân tích vị trí, vai trò của tổ chức cơ sở đảng
(TCCSĐ)? Liên hệ việc thực hiện vị trí, vai trò của tổ chức đảng nơi đồng chí đang sinh hoạt?
Đáp án:
* Nêu khái niệm TCCSĐ
Tổ chức cơ sở đảng (TCCSĐ) là tổ chức đảng được lập ở đơn vị cơ sở
có từ 3 đảng viên chính thức trở lên
Điểm 2, Điều 21, Điều lệ Đảng Cộng sản Việt Nam khóa XI quy định: + Ở xã, phường, thị trấn có từ ba đảng viên chính thức trở lên, lập tổ chức cơ sở đảng (trực thuộc cấp uỷ cấp huyện)
+ Ở cơ quan, doanh nghiệp, hợp tác xã, đơn vị sự nghiệp, đơn vị quân đội, công an và các đơn vị khác có từ ba đảng viên chính thức trở lên, lập tổ chức đảng (tổ chức cơ sở đảng hoặc chi bộ trực thuộc đảng uỷ cơ sở); cấp uỷ cấp trên trực tiếp xem xét, quyết định việc tổ chức đảng đó trực thuộc cấp uỷ cấp trên nào cho phù hợp; nếu chưa đủ ba đảng viên chính thức thì cấp uỷ cấp trên trực tiếp giới thiệu đảng viên sinh hoạt ở tổ chức cơ sở đảng thích hợp
* Phân tích vị trí, vai trò của TCCSĐ
Điều 21, ĐLĐ khóa XI xác định: “TCCSĐ (chi bộ cơ sở, đảng bộ cơ sở) là nền tảng của Đảng, là hạt nhân chính trị ở cơ sở”
- Tổ chức cơ sở đảng là nền tảng của Đảng: Vai trò nền tảng của
TCCSĐ được thể hiện:
+ TCCSĐ là cấp tổ chức cuối cùng trong hệ thống tổ chức bốn cấp của Đảng, là cơ sở để xây dựng nên toàn bộ hệ thống tổ chức của Đảng, là cấp tổ chức sâu rộng nhất, bám sát các đơn vị cơ sở, các ngành, các lĩnh vực của đời sống xã hội, bảo đảm sự lãnh đạo của Đảng đến từng đảng viên, từng đơn vị cơ
sở, từng người dân
+ Là nơi trực tiếp thực hiện đường lối, chủ trương chính sách của Đảng, thể hiện: TCCSĐ đưa đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật
Trang 8của Nhà nước vào nhân dân, tuyên truyền giáo dục nhân dân hiểu, lãnh đạo và
tổ chức cho nhân dân thực hiện
+ Là nơi kiểm nghiệm và góp phần quan trọng vào việc hình thành, phát triển đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng; đóng góp cho Đảng những sáng kiến, những kinh nghiệm thực tiễn phong phú của đội ngũ đảng viên và quần chúng nhân dân
+ TCCSĐ cũng là nơi trực tiếp tiến hành các hoạt động xây dựng nội bộ Đảng; là cầu nối các cơ quan lãnh đạo của Đảng với quần chúng nhân dân, là một mắt khâu trọng yếu để duy trì mối liên hệ Đảng với dân
- TCCSĐ là hạt nhân chính trị ở cơ sở: Vị trí là hạt nhân chính trị ở cơ
sở được thể hiện:
+ Là nơi giáo dục, tổ chức, động viên nhân dân thực hiện có hiệu quả Cương lĩnh đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật Nhà nước
+ Lãnh đạo chính quyền cơ sở bằng hệ thống những quan điểm lý luận, những nguyên tắc chính trị làm cho chính quyền cơ sở thực sự đại diện cho ý chí của nhân dân
+ Có khả năng đoàn kết, tập hợp, quy tụ lực lượng trong hệ thống chính trị thành một khối thống nhất về ý chí và hành động tạo ra sức mạnh tổng hợp thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ chính trị ở cơ sở
+ Nó còn thể hiện khả năng phát hiện tình huống và xử lý tình huống
đó
* Liên hệ việc thực hiện vị trí, vai trò đó ở tổ chức đảng nơi đồng chí đang sinh hoạt
- Với vị trí, vai trò là nền tảng:
+ Ưu điểm:
+ Hạn chế:
- Với vị trí, vai trò là nền tảng:
+ Ưu điểm:
+ Hạn chế:
Câu 5: Trình bày các nguyên tắc trong tiến hành công tác tư tưởng của
tổ chức cơ sở đảng? Liên hệ thực trạng công tác tư tưởng ở chi bộ nơi đồng chí đang sinh hoạt và đề xuất các giải pháp để nâng cao hiệu quả công tác tư tưởng ở chi bộ trong giai đoạn hiện nay?