Bộ Tài nguyên và Môi trường là một trong những Bộ thực hiện xây dựng và ban hành hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2008 trong hoạt động của cơ quan, trong đó hệ t
Trang 1BỘ NỘI VỤ HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA
BÀI KIỂM TRA ĐIỀU KIỆN Môn Phương pháp nghiên cứu khoa học
Họ và tên: Lớp: Quản lý công - HC21B8
Hà Nội 2017
Trang 2ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU
“Xây dựng và áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2008 trong công tác quản lý và giải quyết văn bản tại Bộ Tài nguyên và Môi trường”
Đề tài nghiên cứu cần phải làm rõ các câu hỏi sau:
- ISO và TCVN ISO 9001:2008 là gì ?
- Tại sao phải áp dụng TCVN ISO 9001:2008 trong công tác quản lý và giải quyết văn bản?
- Cách thức áp dụng TCVN ISO 9001:2008 trong công tác quản lý và giải quyết văn bản?
- Trách nhiệm TCVN ISO 9001:2008 trong công tác quản lý và giải quyết văn bản?
- Tại Bộ Tài nguyên và Môi trường TCVN ISO 9001:2008 trong công tác quản lý và giải quyết văn bản được áp dụng như thế nào?
TÀI LIỆU THAM KHẢO
Trang 31. TS Lưu Kiếm Thanh, Hành chính văn phòng trong cơ quan nhà nước, Nxb Khoa học và Kỹ thuật,
2. PGS.TS Nguyễn Hữu Hải, Nguyễn Tuấn Minh Quản lý chất lượng trong khu vực công, Nxb chính trị quốc gia - sự thật, 2015;
3. PGS.TSKH Nguyễn Văn Thâm Soạn thảo và xử lý văn bản quản lý nhà nước, HV: Chính trị quốc gia, 1999;
4. Tổng cụ Tiêu chuẩn đo lường chất lượng: Bộ tiêu chuẩn ISO 900, hệ thống quản lý chất lượng,
Tài liệu tham khảo nội bộ, Hà Nội 1998;
5. Nghị quyết 30c/NQ-CP ngày 08 tháng 11 năm 2011 ban hành Chương trình tổng thể cải cách hành chính nhà nước giai đoạn 2011 – 2020;
6. Pháp lệnh số 30/2000/PL-UBTVQH10 ngày 28 tháng 12 năm 2000 về Bảo vệ bí mật nhà nước;
7. Nghị định số 33/2002/NĐ-CP Quy định chi tiết thi hành Pháp lệnh Bảo vệ bí mật nhà nước;
8. Nghị định 110/2004/NĐ-CP ngày 08 tháng 4 năm 2004 về công tác văn thư;
9. Nghị định số 09/2010/NĐ-CP ngày 08 tháng 02 năm 2010 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 110/2004/NĐ-CP ngày 08 tháng 4 năm 2004 của Chính phủ về công tác văn thư;
10.Nghị định số 58/2001/NĐ-CP ngày 24 tháng 8 năm 2001 về quản lý và sử dụng con dấu;
11.Thông tư số 04/2013/TT-BNV ngày 16 tháng 4 năm 2013 hướng dẫn xây dựng quy chế công tác văn thư, lưu trữ của các cơ quan, tổ chức;
12.Thông tư số 01/2011/TT-BNV ngày 19 tháng 01 năm 2011 hướng dẫn thể thức và kỹ thuật trình bày văn bản hành chính;
13.Thông tư số 07/2012/TT-BNV ngày 22 tháng 11 năm 2012 hướng dẫn quản lý văn bản, lập hồ sơ
và nộp lưu hồ sơ, tài liệu vào lưu trữ cơ quan;
14.Quyết định số 169/2003QĐ - TTg ngày 12 tháng 8 năm 2003 về “Đề án đổi mới phương thức diều hành và hiện đại hóa công sở của hệ thống hành chính nhà nước giai đoạn I (2003-2005)”;
15 Quyết định số 144/2006/QĐ- TTg ban hành ngày 20 tháng 6 năm 2006 về việc áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2000 vào hoạt động của các cơ quan hành chính nhà nước;
Trang 416 Quyết định số 118/2009/QĐ-TTg ban hành ngày 30 tháng 9 năm 2009 sửa đổi, bổ sung một số điều của Quyết định số 144/2006/QĐ-TTg quy định áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2008 trong hoạt động của các cơ quan hành chính nhà nước;
17.Quyết định số 19/2014/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ ban hành ngày 05/03/2014 quy định
về việc áp dụng Hệ thống quản lý chất lượng theo Tiêu chuẩn quốc gia TCVN ISO 9001:2008 vào hoạt động của các cơ quan, tổ chức thuộc hệ thống hành chính nhà nước
18.TS Đinh Thị Cẩm Lê, “Xây dựng hệ thống quản lý chất lượng Việt Nam trong thực hiện thủ tục
hành chính tại cơ quan quản lý nhà nước”, Nội san số - Khoa Văn bản và Công nghệ hành
chính;
19.Tài liệu “Hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2008” Phòng Văn thư -Lưu Trữ, Bộ Tài nguyên và Môi trường;
20.Cổng thông tin điện tử Bộ Tài nguyên và Môi trường
http://www.monre.gov.vn/wps/portal/Trangchu
21.Hệ thống thư điện tử - Bộ Tài nguyên và Môi trường
https://mail.monre.gov.vn/owa/auth/logon.aspx
22 Cổng thông tin điện tử Bộ Nội vụ http://www.moha.gov.vn/
I. ĐẶT VẤN ĐỀ
Hiện nay, quá trình hội nhập toàn cầu đã và đang mang đến cho mỗi quốc gia những cơ hội
và thách thức trên tất cả các lĩnh vực Chớp thời cơ, nắm bắt cơ hội và vượt qua thách thức là điều mỗi quốc gia hướng tới Để làm được điều này, yếu tố tiên quyết đối với mỗi quốc gia là phải thiết lập và vận hành hiệu quả bộ máy hành chính
Trang 5Tốc độ phát triển nhanh của khoa học – công nghệ làm cho chất lượng trở thành yếu tố chính quyết định sự thành công của tổ chức Trước thực tế này, việc nâng cao nhận thức về quản
lý chất lượng là thực sự cần thiết và có ý nghĩa quan trọng Đó là một trong những yếu tố quan trọng để tạo nên một nền hành chính vững mạnh
Trước những đòi hỏi thực tế như vậy, Việt Nam đã bắt tay vào xây dựng chương trình tổng thể cải cách hành chính Nhà nước giai đoạn 2001-2010 và đang tiếp tục đẩy mạnh trong giai đoạn 2011-2020 với những hành động cụ thể Dấu mốc đầu tiên là ngày 20 tháng 6 năm 2006, Thủ tướng Chính phủ đã ra Quyết định số 144/2006/QĐ-TTg về việc áp dụng hệ thống quản lý chất lượng vào hoạt động của cơ quan hành chính nhà nước nhằm hướng đến xây dựng một hệ thống quy trình làm việc hợp lý, giúp cho những người đứng đầu các cơ quan hành chính nhà nước kiểm soát được quá trình giải quyết công việc, nâng cao hiệu quả công tác quản lý Theo đó, hệ thống quản lý chất lượng TCVN ISO 9001:2000 và hiện nay là ISO 9001:2008 đã được áp dụng
Bộ Tài nguyên và Môi trường là một trong những Bộ thực hiện xây dựng và ban hành hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2008 trong hoạt động của cơ quan, trong đó hệ thống quản lý chất lượng trong hoạt động quản lý và giải quyết văn bản là một trong những nội dung trọng tâm
Nhận thức được những vấn đề nêu trên, trong thời gian thực tập tại Văn phòng Bộ Tài nguyên và Môi trường, tôi nhận thấy xây dựng và áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2008 là một nội dung mới, có ý nghĩa và tầm quan trọng trong hoạt động
của Bộ, do đó, tôi đã chọn và nghiên cứu nội dung:“Xây dựng và áp dụng hệ thống quản lý chất
lượng theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2008 trong quản lý và giải quyết văn bản tại Bộ Tài nguyên và Môi trường”
II. TỔNG QUAN LỊCH SỬ NGHIÊN CỨU
Tại Việt Nam, HTQLCL theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2008 đã được triển khai xây dựng
và áp dụng tại các cơ quan hành chính nhà nước từ năm 2006 nhưng đến nay việc áp dụng ISO 9001:2008 tại nhiều nơi vẫn còn lúng túng, chưa hiệu quả Xung quanh vấn đề này đã có nhiều công trình nghiên cứu, trong đó tiêu biểu cho vấn đề nghiên cứu này là các công trình:
Trang 6ISO trong dịch vụ hành chính công của tác giả Nguyễn Trung Thông Cuốn sách giới thiệu
về hệ thống quản lý chất lượng 9000 và cách thức áp dụng trong dịch vụ hành chính công
Giải pháp đồng bộ nâng cao hiệu quả áp dụng ISO 9000 vào công tác cải cách hành chính nhà nước tại tỉnh Kiên Giang, Nghiên cứu thạc sỹ của Nguyễn Thái Bình, Trường đại học kinh tế
thành phố Hồ Chí Minh, 2007 Nghiên cứu đưa ra các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả áp dụng ISO 9000 trong cơ quan hành chính nhà nước
Xây dựng và áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2008 trong cơ quan hành chính nhà nước tại cơ quan Bộ công nghiệp Nghiên cứu thạc sỹ Quản lý
hành chính công của tác giả Nguyễn Kim Liên năm 2005
Các công trình nghiên cứu trên và một số công trình khác đều nghiên cứu vấn đề áp dụng HTQLCL ISO 9000, ISO 9001:2008 tại một số cơ quan, địa bàn cụ thể Riêng tại Bộ Tài nguyên
và Môi trường chưa có công trình nào nghiên cứu một cách đầy đủ Những công trình nghiên cứu nêu trên là nguồn tư liệu quý giá giúp tôi kế thừa và phát triển phục vụ mục đích nghiên cứu của
đề tài
III. MỤC TIÊU, NHIỆM VỤ, ĐỐI TƯỢNG, PHẠM VI, PHƯƠNG PHÁP, Ý
NGHĨA VÀ THIẾT KẾT NGHIÊN CỨU
1. Mục tiêu nghiên cứu
Thứ nhất, hệ thống hóa các khái niệm và các kiến thức lý luận, pháp lý về tiêu chuẩn TCVN ISO 9001: 2008 trong công tác quản lý và giải quyết văn bản
Trang 7Thứ hai, phân tích, mô tả thực trạng việc xây dựng và áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001: 2008 trong công tác quản lý và giải quyết văn bản
Thứ ba, tìm ra nguyên nhân và đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả xây dựng và áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001: 2008 trong công tác quản lý và giải quyết văn bản
2. Nhiệm vụ nghiên cứu
Trên cơ sở hệ thống các khái niệm và các kiến thức lý luận, pháp lý về tiêu chuẩn TCVN ISO 9001: 2008 trong công tác quản lý và giải quyết văn bản, phải nhận diện sâu sắc về đối tượng nghiên cứu, xác định được hướng phát triển đề tài nghiên cứu
Trên cở sở số liệu, tài liệu và hệ thống câu trả lời từ bảng hỏi xác định những luận điểm nêu bật được thực trạng vấn đề nghiên cứu bao gồm ưu điểm, nhược điểm và xác định nguyên nhân
Từ thực trạng rút ra được khái niệm của người nghiên cứu về tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2008 trong quản lý văn bản
Phân tích làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn của mô hình hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2008 trong các cơ quan hành chính nhà nước và việc xây dựng, áp dụng
hệ thống quản lý chất lượng này trong hoạt động giải quyết và quản lý văn bản tại Bộ Tài nguyên
và Môi trường Qua đó, đánh giá và nhận xét kết quả quá trình xây dựng và áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2008 trong việc thực hiện hoạt động giải quyết và quản lý văn bản tại Bộ Tài nguyên và Môi trường; từ đó chỉ ra và phân tích những kết quả đạt được cũng như những hạn chế và nguyên nhân của những hạn chế đó
Thông qua thực trạng, đưa ra một số định hướng và giải pháp duy trì, nâng cao hiệu quả áp dụng ISO 9001:2008 trong việc thực hiện quản lý văn bản tại Bộ Tài nguyên và Môi trường
3. Đối tượng nghiên cứu
Hoạt động xây dựng và áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn TCVN ISO 900:2008 trong quản lý và giải quyết văn bản tại Bộ Tài nguyên và Môi trường (bao gồm quản lý
và giải quyết văn bản đi, quản lý và giải quyết văn bản đến các văn bản của Bộ)
4. Phạm vi nghiên cứu
+ Không gian: Nghiên cứu nghiên cứu việc xây dựng và áp dụng HTQLCL theo tiêu chuẩn
TCVN ISO 9001:2008 trong hoạt động giải quyết và quản lý văn bản tại Bộ Tài nguyên và Môi trường Cụ thể hoạt động này do bộ phận Văn thư - thuộc Văn phòng Bộ Tài nguyên và Môi trường phụ trách
+ Thời gian: Nghiên cứu tập trung nghiên cứu quá trình xây dựng và áp dụng hệ thống quản
lý chất lượng theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2008 trong hoạt động quản lý và giải quyết văn
Trang 8bản tại Bộ Tài nguyên và Môi trường, thời gian từ giai đoạn chuẩn bị đến khi công bố và triển khai áp dụng từ 2009 – 2012 và đề xuất giải pháp cho những năm tiếp theo
5. Phương pháp nghiên cứu
Các phương pháp khoa học cụ thể như sau:
- Phương pháp nghiên cứu tài liệu;
- Phương pháp lập bảng hỏi
- Phương pháp so sánh;
- Phương pháp phân tích, tổng hợp và đánh giá;
- Phương pháp phỏng vấn trực tiếp
6. Ý nghĩa nghiên cứu
Về mặt lý luận: Nghiên cứu cung cấp những kiến thức lý luận về ISO, về hệ thống quản lý
chất lượng theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2008, và cơ sở lý luận, pháp lý về áp dụng ISO trong hoạt động của cơ quan hành chính nhà nước Ngoài ra, nghiên cứu cung cấp những kiến thức về văn bản và quản lý văn bản hành chính bao gồm văn bản đi và văn bản đến
Về mặt thực tiễn: Nghiên cứu nghiên cứu và tìm hiểu về thực trạng xây dựng và áp dụng hệ
thống này tại cơ quan Bộ Tài nguyên và Môi trường, bao gồm việc tổ chức quản lý, các giai đoạn xây dựng và nội dung áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2008 trong hoạt động quản lý và giải quyết văn bản tại Bộ Tài nguyên và Môi trường Qua
đó, nội dung nghiên cứu cung cấp cái nhìn cụ thể về kết quả để đánh giá được chất lượng xây dựng và áp dụng hệ thống, cũng như những khó khăn trong xây dựng và phát triển hệ thống tại
Bộ Tài nguyên và Môi trường
Từ những đánh giá về việc xây dựng và áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2008, nghiên cứu cung cấp cơ sở cho việc phân tích nguyên nhân, đề xuất giải pháp góp phần nâng cao hiệu quả xây dựng và áp dụng HTQLCL tại Bộ Tài nguyên và Môi trường Qua đó, nâng cao chất lượng hoạt động cải cách hành chính
Những phân tích đánh giá nêu trên là bài học kinh nghiệm cho việc xây dựng hệ thống quản
lý chất lượng tại các đơn vị khác trong cơ quan hành chính cấp Bộ và cơ quan hành chính nhà nước các cấp
7. Thiết kế nghiên cứu
Nội dung chính của nghiên cứu gồm 3 chương:
Trang 9Chương 1: Những vấn đề lý luận về xây dựng và áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo
tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2008 trong hoạt động giải quyết và quản lý văn bản
Chương 2: Thực trạng xây dựng và áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu
chuẩn TCVN ISO 9001:2008 trong hoạt động quản lý và giải quyết văn bản tại Bộ Tài nguyên và Môi trường
Chương 3: Giải pháp nâng cao hiệu quả xây dựng và áp dụng hệ thống quản lý chất lượng
theo TCVN ISO 9001:2008 trong hoạt động giải quyết và quản lý văn bản tại Bộ Tài nguyên và Môi trường
IV. BẢNG HỎI SƠ BỘ