Hoạt động của Giáo viên Hoạt động của học sinh Quan sát tranh vẽ hình 8.1 so sánh tế bào động vật và tế bào thực vật?. Học sinhh thảo luận đưa câu trả lời Tiểu kết1: Kích thước lớn Cấu
Trang 1Tuần tiết Ngày dạy:
TẾ BÀO NHÂN THỰC
I MỤC TIÊU BÀI HỌC:
1 Kiến thức: - Sự khác nhau giữa tế bào thực vật và tế bào động vật.
- Mô tả được cấu trúc và chức năng của nhân tế bào,lưới nội chất,riboxom,bộ máy gongi,ty thể,lục lạp
2 Kỹ năng:Rèn kỹ năng phân tích hình vẽ, tư duy so sánh, phân tích – tổng hợp.
3 Thái độ:Thấy được tính thống nhất về cấu trúc và chức năng của các bào quan.
II THIẾT BỊ DẠY HỌC CẦN THIẾT:
- Thiết bị quy định: tranh phĩng to sơ đồ hình vẽ SGK
- Thiết bị tự tạo: phieeus học tập
III TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC BÀI HỌC:
1 Kiểm tra bài cũ:Trình bày cấu trúc của TB nhân sơ.
Ưu thế do kích thước nhỏ của vi khuẩn
2 Trọng tâm:Cấu trúc của tế bào nhân thực
3.Bài mới:Tế bào nhân thực khác tế bào nhân sơ ở những điểm nào?
Hoạt động 1: Đặc điểm chung của tế bào nhân thực.
Hoạt động của Giáo viên Hoạt động của học sinh
Quan sát tranh vẽ hình 8.1 so sánh tế bào
động vật và tế bào thực vật?
Điểm giống và khác nhau giữa tế bào động
vật và tế bào thực vật rút ra được kết luận
gì?
Phân biệt tế bào nhân sơ với tế bào nhân
chuẩn?
Quan sát hình và thảo luận nhóm
Trình bày và rút ra đặc điểm chung của tế bào nhân thực
Học sinhh thảo luận đưa câu trả lời
Tiểu kết1: Kích thước lớn
Cấu trúc phức tạp(có nhân có màng,có bào quan có màng bao bọc)
Hoạt động 2: Cấu tạo tế bào.
I.NHÂN TẾ BÀO:
Hoạt động của Giáo viên Hoạt động của học sinh
Quan sát hình vẽ nhân TB em hãy cho biết:
- Cấu trúc, hình dạng của nhân tế bào ?
-Vị trí của nhân?
- Tế bào có chứa nhiều nhân không?
- Nhân gồm những thành phần nào ? Có chức
năng gì?
Để học sinh thấy rõ chức năng của nhân tế
bào giáo viên nêu thí nghiệm trong sách
giáo viên
Quan sát hình trả lời câu hỏi Đọc sách giáo khoa
Học sinh theo dõi thí nghiệm rút ra kết luận về vai trò của nhân
Trang 2Một nhà khoa học đã tiến hành phá nhân của
tế bào trứng ếch thuộc một nòi A sau đó lấy
nhân của tế bào của noì B cấy vào
=> Các con ếch con sinh ra có đăïc điểm gì?
Qua thí nghiệm chứng tỏ nhân có vai trò gì?
Liên hệ đến sự kiện cừu Dolly
Dự đoán các con ếch con tuy phát triển từ trứng nòi A nhưng mang đặc điểm của nòi B
1.Đặc điểm: Nhân hình cầu,đường kính 5µm,bọc bởi 2 lớp màng,bên trong dịch nhân,chứa
chất nhiễm sắc(AND+ protein) và nhân con
2 Chức năng:
lưu trữ thông tin di truyền ,điều khiển mọi hoạt động sống của tế bào,tổng hợp protien
II LƯỚI NỘI CHẤT:
Hoạt động của Giáo viên Hoạt động của học sinh
Quan sát hình 8.2 hãy cho biết trong tế bào
nhân thực có những loại lưới nội chất nào?
Vị trí lưới nội chất trong tế bào?
Chức năng của lưới nội chất?
Tạo thành các túi tiết
Xoang hoá tế bào tạo các vùng chuyên biệt,
để các phản ứng khác nhau xảy ra ở mỗi
vùng, từ đó tạo điều kiện sản xuất ra những
sản phẩm nhất định đưa đến những nơi cần
thiết trong tế bào hoặc xuất bào
Chức năng lưới nội chất hạt?
Chức năng lưới nội chất trơn?
Trong cơ thể người loại tế bào nào có lưới
nội chất hạt phát triển? (Ví dụ:Tế bào bạch
cầu)
Loại tế bào nào có lưới nội chất trơn phát
triển? (Ví dụ: Tế bào vỏ tuyến thượng thận)
Học sinh quan sát trả lời các câu hỏi Đọc sách giáo khoa trả lời
Học sinh tìm hiểu thêm
Tế bào sản xuất nhiều prôtêin có lưới nội chất hạt phát triển
Tế bào sản xuất nhiều lipit có lưới nội chất trơn phát triển
1 Cấu trúc:
- Lưới nội chất là hệ thống màng bên trong tế bào tạo thành hệ thống các xoang dẹt và ống thông với nhau
- Lưới nội chất hạt có các hạt ribôxôm bám trên màng
- Lưới nội chất trơn có rất nhiều loại enzim
2 Chức năng: -Lưới nội chất hạt: Là nơi tổng hợp protein cấu tạo nên màng tế bào và protein
xuất bào
-Lưới nội chất trơn: Tổng hợp lipit, chuyển hoá đường, phân huỷ chất độc hại III RIBÔXÔM:
Hoạt động của Giáo viên Hoạt động của học sinh
Quan sát hình vẽ riboxm mô tả:
-Cấu trúc của ribôxôm?
Vị trí tồn tại của ribôxôm?
Mỗi tế bào có hàng vạn đến hàng trăm triệu
Quan sát hình trả lời câu hỏi Đọc sách giáo khoa
Trang 3Ribôxôm có thể ở dạng tự do hoặc dạng liên
kết trên hệ thống màng và tập trung ở nhân
con
1 Cấu trúc:không có màng bao bọc( gồm ARN và prôtêin ) ,số lượng vài triệu/1 TB
2 Chức năng: nơi tổng hợp prôtêin.
IV BỘ MÁY GÔNGI :
Hoạt động của Giáo viên Hoạt động của học sinh
Yêu cầu học sinh nghiên cứu sách giáo khoa
cho biết:
Cấu trúc của bộ máy Gôngi?
Chức năng của bộ máy Gôngi
Học sinh thảo luận theo nhóm
Một học sinh trình bày Nhóm khác bổ sung
a.Cấu trúc:- Gồm hệ thống túi màng dẹp xếp chồng lên nhau (nhưng tách biệt nhau) theo hình
vòng cung
b.Chức năng:lắp ráp,đóng gói,phân phối các sản phẩmTB đến nơi cần, thông qua túi tiết.
V.TY THỂ:
Hoạt động của Giáo viên Hoạt động của học sinh
- Ti thể có dạng hình cầu hoặc thể sợi ngắn -
Hình dạng, số lượng, kích thước, vị trí sắp
xếp của ti thể biến thiên tuỳ thuộc điều kiện
môi trường và trạng thái sinh lý của tế bào
-Có tế bào chứa đến hàng nghìn ti thể
- Quan sát hình vẽ ty thể mô tả hình dạng và
cấu trúc của ti thể ?
- Nhận xét diện tích bề mặt của màng ngoài
và màng trong của ti thể ?
Màng trong có chứa nhiều eizim hô hấp có
nhiệm vụ chuyển hoá đường và các chất hưu
cơ khác thành ATP
- Ti thể mới được tạo ra từ ti thể đã tồn tại
trước đó Em hãy giải thích tại sao?
- Những tế bào nào chứa nhiều ti thể, ít ti
thể?
-Tại sao nói ti thể là trạm năng lượng của tế
bào ?
Học sinh nghe giáo viên giới thiệu sơ lược về
ti thể
Học sinh quan sát hình làm việc cá nhân Nhận xét và giải thích tại sao diện tích của màng trong ti thể lớn hơn diện tích màng ngoài
Vì ti thể có chứa ADN độc lập
Vì ti thể cung cấp năng lượng cho tế bào dạng các phân tử ATP
1.Cấu trúc:
-Ti thể có cấu tạo màng kép, màng ngoài trơn nhẵn, màng trong ăn sâu vào khoang ti thể, hướng vào phía trong chất nền tạo ra các mào , trên mào có chứa nhiều loại enzim hô hấp
Trang 4- Bên trong ti thể là chất nền có chứa axit nuclêic ( ADN vòng , ARN) và
ribôxôm,ngoài ra còn chứa lipit và prôtêin
2.Chức năng
- Cung cấp năng lượng cho tế bào dưới dạng các phân tử ATP
-Tạo ra nhiều sản phẩm trung gian cho quá trình chuyển hóa vật chất
VI.LỤC LẠP:
Hoạt động của Giáo viên Hoạt động của học sinh
-Lục lạp là một trong 3 dạng của lạp thể: Vô
sắc lạp, sắc lạp, bột lạp, lục lạp chỉ có ở tế
bào thực vật
- Số lượng lục lạp trong tế bào phụ thuộc vào
điều kiện chiếu sáng, phụ thuộc loài
-Quan sát hình vẽ lục lạp nêu:
- Hình dạng và cấu trúc của lục lạp ?
GV chốt ý, đặt vấn đề : Lục lạp có khả năng
nhân đôi tạo lục lạp mới hay không? Tại
sao?
Chức năng của lục lạp ?
Học sinh nghe giáo viên sơ lược về lục lạp
Học sinh thảo luận Một đại diện trong nhóm trả lời
Nhóm khác bổ sung
Học sinh suy nghĩ dựa vào cấu trúc lục lạp trả lời
Trả lời câu hỏi
1.Cấu trúc:
-Mỗi lục lạp được bao bọc bởi lớp màng kép, bên trong là chất nền ( strôma ) và các hạt nhỏ grana
- Mỗi grana gồm các túi dẹt( tilacôit) xếp chồng lên nhau
- Trên bề mặt của màng tilacoit có hệ sắc tố ( chất diệp lục và sắc tố vàng) và các hệ enzim sắp xếp một cách trật tự tạo thành vô số đơn vị quang hợp
- Lục lạp cũng có chứa ADN và ribôxôm nên có khả năng tổng hợp protêin cần thiết cho lục lạp
2.Chức năng:
-Là nơi thực hiện chức năng quang hợp của tế bào thực vật
IV CỦNG CỐ:
Phân biệt cấu tạo của các bào quan.
Cấu trúc của các bào quan phù hợp với chức năng.
V.DẶN DÒ:
Học bài ,làm bài tập trong SGK,vẽ hình các bào quan vào vở Đọc bài mới:TB nhân thực tiếp theo