Veà kieỏn thửực Giúp HS hiểu đợc bi kịch của Trơng Ba moọt con ngời ta không thể sống là mình khi phải mợn thân xác của ngời khác.. Chốt lại ý chính Tóm tắt truyện dân gian và phân tíc
Trang 1Ngaứy soaùn:27-8-2008 ẹoùc vaờn :
Tieỏt : 87-88
I MUẽCTIEÂU (Lửu Quang Vuừ)
1 Veà kieỏn thửực
Giúp HS hiểu đợc bi kịch của Trơng Ba moọt con
ngời ta không thể sống là mình khi phải mợn thân xác
của ngời khác Qua ủoựthaỏy ủửụùc veỷ ủeùp taõm hoàn
ngửụứi lao ủoọng trong cuoọc ủaỏu tranh choỏng laùi sửù dung
tuùc, baỷo veọ quyeàn ủửụùc soỏng troùn veùn, haứi, giửừa theồ
xaực vaứ taõm hoàn vaứ khaựt voùng hoaứn thieọn nhaõn caựch
2 Veà kú naờng:
Biết phân tích nhửừng neựt ủaởc saộc cuỷa kũch Lửu Quang
Vuừ treõn caỷ hai phửụng dieọn: kũch baỷn vaờn hoùc vaứ
ngheọ thuaọt saõn khaỏu bụỷi tớnh hieọn ủaùi keỏt hụùp vụựi
nhửừng giaự trũ truyeàn thoỏng, sửù pheõphaựn maùnh meừ, quyeỏt lieọt vaứ chaỏt trửừ tỡnh ủaốm thaộm, bay boồng
3 Veà thaựi ủoọ:
Giaựo duùc sống đúng với bản thân mình, dúng nhân cách cao đẹp
II CHUAÅN Bề
1.Chuaồn bũ cuỷa giaựo vieõn
- ẹoà duứng daùy hoùc : Taứi lieọu tham khaỷo: Saựch giaựo vieõn, Thieỏt keỏ
baứi giaỷng Ngửừ vaờn 12, OÂn taọp Ngửừ vaờn 12 Soaùn giaựo aựn
- Phửụng aựn toồ chửực lụựp hoùc : ẹoùc dieón caỷm, gụùi mụỷ, thaỷo luaọn, bỡnh giaỷng
2 Chuaồn bũ cuỷa hoùc sinh : ẹoùc saựch giaựo khoa, soaùn baứi theo hửụựng daón saựch
giaựo khoa
III HOAẽT ẹOÄNG DAẽY HOẽC
1 OÅn ủũnh tỡnh hỡnh lụựp : (1phuựt) Kieồm tra neà neỏp, sú soỏ, taực phong hoùc sinh.
2 Kieồm tra baứi cuừ : (5 phuựt)
Câu hỏi: Trong chửụng trỡnh lụựp 10 -11, em ủaừ ủửụùc hoùc trớch ủoaùn nhửừng vụỷ kũch naứo? Em coự aỏn tửụùng gỡ veà nhửừng vụỷ kũch aỏy?
(Vúnh bieọt cửỷu truứng ủaứi, Tỡnh yeõu vaứ thuứ haọn)
3 Giaỷng baứi mụựi:
- Vaứo baứi : (2 phuựt)
Lửu Quang Vuừ ủửụùc bieỏt ủeỏn vụựi tử caựch nhaứ thụ Nhửng gaõy tieỏng vang vaứ ủửụùc ủaởc bieọt haõm moọ laứ vụựi tử caựch moọt nhaứ vieỏt kũch taứi ba Nhửừng naờm taựm mửụi, kũch cuỷa Lửu Quang Vuừ ủaừ chieỏm lúnh saứn dieón cuỷa raỏt nhieàu nhaứ haựt, coõng chuựng naựo nửực ủeỏn vụựi aựnh ủeứn saõn khaỏu Hoàn Trửụng Ba da haứng thũt laứ vụỷ kũch noồi tieỏng mang yự nghúa pheõ phaựn vaứ tinh thaàn nhaõn vaờn saõu saộc
- Tieỏn trỡnh baứi daùy:
THễỉI
GIAN HOAẽT ẹOÄNG CUÛA
GIAÙO VIEÂN
HOAẽT ẹOÄNG CUÛA HOẽC SINH
NOÄI DUNG KIEÁN THệÙC
15’ Ho ạ t ủ ộ ng 1: Hoaùt ủoọng 1 I.TèM HIỂU CHUNG:
1.Tỏc giả:
Trang 2Giaựo vieõn hửụựng daón
hoùc sinh đọc phần
tiểu dẫn trong saựch
giaựo khoa
Chốt lại ý chính
Tóm tắt truyện dân
gian và phân tích sự
sáng tạo của taực giả
Hoaùt ủoọng 2:
Giaựo vieõn hửụựng daón
hoùc sinh đọc saựch
giaựo khoa
Cho hoùc sinh đọc
phân vai
Hớng dẫn phân tích
taực phaồm theo hệ
thống câu hỏi
ý nghĩa ẩn dụ?
Chốt lại ý chính và
nhấn mạnh vấn đề
Tính cách Trơng Ba
có thay đổi không ?
Phân tích các đối
Hoùc sinh ủoùc phần tiểu dẫn trong saựch giaựo khoa traỷ lụứi:
Lửu Quang Vuừ (1948-1988) queõ goỏc ụỷ ẹaứ Naỹng, sinh taùi Phuự Thoù trong moọt gia ủỡnh trớ thửực
+ Tửứ naờm 1965 ủeỏn 1970:
Lửu Quang Vuừ vaứo boọ ủoọi vaứ ủửụùc bieỏt ủeỏn vụựi tử caựch moọt nhaứ thụ ủaày taứi naờng
+ Tửứ naờm 1970 ủeỏn 1978:
Oõng xuaỏt nguừ laứm nhieàu ngheà ủeồ mửu sinh
+ Tửứ naờm 1978 ủeỏn 1988:
Baột ủaàu saựng taực kũch
Hoaùt ủoọng 2:
Hoùc sinh ủoùc saựch giaựo khoa, traỷ lụứi
Hoùc sinh laứm vieọc caự nhaõn traỷ lụứi
Hoùc sinh suy nghú traỷ lụứi
- Lu Quang Vũ – nhà viết kịch xuất sắc của nớc ta sau năm 1975 Kịch của ông phản
ánh nhiều vấn đề nóng bỏng có tính chất thực sự của đời sống
-> đóng góp thiết thực vào công cuộc đổi mới đất nớc
- Đặc sắc trong số của tác giả: Tái dựng tình huống, kết hợp tính muôn thuở và tính thời sự, tính kịch và chất thơ Ngôn ngữ nghệ thuật trau chuốt gợi cảm
có chiếu sâu Sung đột kịch xoay quanh xung đột trong cách sống và trong quan niệm sống
- Tác phẩm: Có h cấu độc đáo dựa vào cốt truyện dân gian, nhng có nhiều sáng tạo, đặt ra nhiều vấn đề mới mẻ, có ý nghĩa t tởng, triết lý và nhân văn sâu sắc
II/ Đọc-hiểu:
1 Đọc:
2 Tìm hiểu:
a) ý nghĩa ẩn dụ đoạn đối thoại Hồn Tr ơng Ba - xác anh hàng thịt
- Trớc hết đó là hoạt động kịch
đã đầy ><, xung đột kịch tới cao trào Xác anh hàng thịt tỏ
ra lấn át hồn Trơng Ba -> sỉ nhục hồn Trơng Ba -> hồn
Tr-ơng Ba đau khổ đến cực độ -> không thể chịu đợc nữa
- ý nghĩa ẩn dụ của đoạn đối thoại:
+ Xác anh hàng thịt: ẩn dụ về thể xác của con ngời
+ Hồn Trơng Ba: ẩn dụ về linh hồn của con ngời -> cuộc đối thoại đó là cuộc đấu tranh giữa thể xác và linh hồn trong moọt con ngời
-> đó là hai thực thể có quan
hệ hữu cơ với nhau
+ Thể xác có tính độc lập tơng
đối, có tiếng nói, có khả năng tác động vào linh hồn
+ Linh hồn phải đấu tranh với những đòi hỏi không chính
đáng của thể xác -> để hoàn thiện nhân cách
b) Đoạn đối thoại giữa hồn Tr -
ơng Ba và gia đình:
- Trong đoạn đối thoại đó tính cách Trơng Ba đã có sự thay
đổi
Trang 3Thái độ của Trơng Ba
khi Đế Thích cho ông
tiếp tục sống?
Hớng dẫn tìm hiểu
đoạn kết
Phân tích ý nghĩa
đoạn kết?
Chốt lại vấn đề
Hoaùt ủoọng 3:
Hửụựng daón hoùc sinh
toồng keỏt
Hoùc sinh laứm vieọc caự nhaõn traỷ lụứi
Hoùc sinh suy nghú traỷ lụứi
Hoùc sinh laứm vieọc caự nhaõn traỷ lụứi
Hoùc sinh hoaùt ủoọng nhoựm vaứ ghi keỏt quaỷ vaứo baỷng hoùc taọp
gãy cây, gẫy diều -> trở nên xa lạ hơn với ngời thân: vợ, con, cháu không muốn gần gũi vì tính tình của Trơng Ba đã thay
đổi.rớc sự đổi thay đó hồn
Tr-ơng Ba có nhận ra -> ông cảm thấy không thể sống nh vậy
đ-ợc nữa, không thể khuất phục trớc thể xác là tự đánh mất mình
c) Thái độ của Tr ơng Ba khi
Đế Thích có ý định cho nhập vào Cu Tị - moọt em bé hàng xóm vừa chết
- Trớc hết Trơng Ba rất thơng yêu Cu Tị - moọt em bé hàng xóm vừa chết, bạn của cháu nội yêu quý của ông
- Ông không thể chấp nhận sự tái chiến bi kịch sống trong thân xác của ngời khác:
“Không thể bên trong moọt
đằng bên ngoài moọt nẻo đợc Tôi muốn đợc là tôi toàn vẹn
-> Hồn Trơng Ba đã xin cho Cu
Tị đợc sống, còn mình thì xin
đợc chết -> Hành động đó chứng minh cho ý thức về sự hợp nhất giữa linh hồn và thể xác
d Đoạn kết :
- Thể hiện rõ nhất quan niệm sống của Trơng Ba đồng thời cũng khẳng định đợc nhân cách cao thợng của ông và t t-ởng nhân văn cao cả của tác phẩm
- Đoạn kết: Đầy chất thơ và có
đủ ba với hình ảnh của sự sống: 2 đa trẻ và sự bất tử của linh hồn trong sự sống trong lòng ngời: “Lời Trơng Ba nói với vợ”
III T oồng keỏt :
Qua ủoaùn trớch vụỷ kũch “Hoàn Trửụng Ba, da haứng thũt” Lửu
Quang Vuừ muoỏn gửỷi tụựi ngửụứi ủoùc: ẹửụùc soỏng laứm ngửụứi quyự giaự thaọt, nhửng ủửụùc soỏng ủuựng laứ mỡnh , soỏng troùn veùn vụựi nhửừng giaự trũ mỡnh voỏn coự vaứ theo ủuoồi coứn quyự giaự hụn Sửù soỏng chổ thửùc sửù coự yự nghúa khi con ngửụứi ủửụùc soỏng tửù nhieõn vụựi sửù haứi hoaứ
Trang 4Hoaùt ủoọng 4:
Hửụựng daón hoùc sinh
luyeọn taọp
Gợi ý cách giải:
- Hai hình tửợng hồn
Trửơng Ba và xác
hàng thịt ở đây mang
ý nghĩa ẩn dụ Một
bên đại diện cho sự
trong sạch, nhân hậu
và khát vọng sống
thanh cao, xứng đáng
với danh nghĩa con
ngửời và một bên là sự
tầm thửờng dung tục
Cả hai tồn tại trong
cùng một con
ngửời Điều đáng trân
trọng là con ngửời
luôn biết đấu trang
chống lại sự dung tục
để hoàn thiện nhân
cách
Bài học:
- Cần phải ý thức sâu
sắc giá trị sự sống:
sống đúng là mình,
trọn vẹn với giá trị
mình vốn có và luôn
tự mình đấu tranh với
những nghịch cảnh để
hoàn thiện nhân cách
và vửơn tới những giá
trị tinh thần cao quý
Hoaùt ủoọng 3:
Hoùc sinh toồng keỏt
Hoaùt ủoọng 4:
Hoùc sinh luyeọn taọp Trỡnh baứy yự tửụỷng veà nhửừng raộc roỏi seừ xaỷy ra vaứ vieỏt moọt lụựp kũch ngaộn veà ủieàu ủoự
giửừa theồ xaực vaứ taõm hoàn Con ngửụứi phaỷi luoõn bieỏt ủaỏu tranh vụựi nhửừng nghũch caỷnh, vụựi chớnh baỷn thaõn, choỏng laùi sửù dung tuùc, ủeồ hoaứn thieọn nhaõn caựch vaứ vửụn tụựi nhửừng giaự trũ tinh thaàn cao quyự
IV.luyeọn taọp
Giaỷ ủũnh ẹeỏ Thớch cho Trửụng Ba ủửụùc quyeàn soỏng (khoõng phaỷi mửụùn) trong xaực haứng thũt hoaởc hoàn Trửụng
Ba nhaọp vaứo cu Tũ vaứ Trửụng
Ba ủoàng yự, theo anh (chũ), cuoọc soỏng cuỷa Trửụng Ba sau ủoự seừ nhử theỏ naứo?
4 Cuỷng coỏ :
- Mối quan hệ giữa thể xác và linh hồn con ngời Mối quan hệ hữu cơ với nhau
+ Linh hồn có cơ sở vật chất là thể xác
+ Linh hồn và thể xác là một sự thống nhất trong đó linh hồn giữ vị trí chủ đạo nhng thể xác cũng có tính độc lập tơng đối
- Vì vậy linh hồn phải kiểm soát vì nhu cầu của thể xác -> trong con ngời phải luôn có sự tơng trợ -> Để làm chủ bản thân -> Hoàn thiện nhân cách
Trang 5- Ra bài tập về nhà: Học sinh về nhàhọc bài, đọc lại tác phẩm Làm bài tập ở sách
giáo khoa
- Chuẩn bị bài : - Xem trước bài mới
IV RÚT KINH NGHIỆM, BỔ SUNG: