giao thuc TCP-IP

Để hai hệ thống máy tính trong mạng có thể trao đổi thông tin đợc với nhau thì nó phải tuân theo một tập các nghi thức hay định ớc nào đó đợc gọi là giao thức protocol.. Họ giao thức TCP

Mục lục -*0* -

2 Đặc điểm của TCP/IP

3 Nguồn gốc ra đời của TCP/IP

4 TCP/IP và Internet

5 TCP/IP và mô hình OSI

II Tầng mạng (Network Layer) và TCP/IP

1 Giao thức liên mạng IP và phơng pháp đánh địa chỉ trong IP

2 Các giao thức khác trong tầng mạng mà TCP/IP hỗ trợIII Tầng giao vận (Transport Layer) và TCP/IP

1 Giao thức điều khiển truyền TCP

2 Giao thức chuyển dữ liệu có hớng ngời sử dụng UDP

IV Cài đặt TCP/IP

Kết thúc vấn đề

đặt vấn đề

gày nay, mạng máy tính đang ngày càng làm thay đổi cách chúng ta sống

và cách chúng ta kinh doanh Các quyết định kinh doanh đã trở nên nhanh chóng hơn bao giờ hết, sự xa cách giữa những ngời thân đã trở nên gần gũi hơn khi con ngời có thể trao đổi trực tiếp với nhau hàng ngày thông qua internet mặc dù họ ở cách nhau rất xa ở Việt Nam internet thực sự đã trở thành công cụ hữu ích, là ngời bạn, ngời cộng sự đắc lực không thể thiếu cho các nhà nghiên cứu, học sinh, sinh viên, các tổ chức, gia đình và doanh nghiệp Nó góp phần làm cho Việt Nam chúng ta trở thành môi trờng đầu t hấp dẫn hơn, bởi tất cả

đã không còn gì cách biệt về không gian đằng sau chiếc máy tính và một đờng

điện thoại Vậy làm thế nào để chúng ta có thể kết nối những dữ liệu đó, làm sao

để những thông điệp của ngời gửi đến với ngời nhận một cách nhanh chóng mà không bị mất mát thông tin Hiểu đợc phải làm gì và khi nào chúng ta sử dụng công nghệ nào là cần thiết để cung cấp cho hệ thống mạnh mẽ trong sự biến đổi không ngừng của môi trờng thông tin

N

Một mạng là tập hợp các thiết bị đợc kết nối bởi các tầng liên kết (các tầng liên kết này tuân theo chuẩn của mô hình OSI) Các thiết bị đó có thể là: máy tính, máy in, hoặc bất cứ thiết bị nào có thể gửi và nhận dữ liệu đợc tạo ra bởi các thiết bị trong mạng

Để hai hệ thống máy tính trong mạng có thể trao đổi thông tin đợc với nhau thì nó phải tuân theo một tập các nghi thức hay định ớc nào đó đợc gọi là giao thức (protocol) ứng với mỗi một tầng trong mô hình OSI có những bộ giao thức tơng ứng Họ giao thức TCP/IP là giao thức nằm trên tầng mạng và tầng giao

vận, là bộ giao thức đợc sử dụng trong việc truyền thông tin trên internet Trong báo cáo này tôi xin trình bày những nội dung cơ bản liên quan đến họ giao thức TCP/IP

Giải quyết vấn đề

I Tổng quan về TCP/IP

1 Giao thức mạng (Internet Protocol) là gì? TCP/IP là gì?

Một tập các quy luật mà việc trao đổi thông tin giữa hai hệ thống máy tính hoặc hai thiết bị máy tính với nhau phải tuân theo đợc gọi là một giao thức (protocol) Các giao thức còn có thể đợc xem nh là nghi thức hoặc định ớc của mạng máy tính Giao thức miêu tả sự đồng ý giữa các thiết bị truyền tin, không có giao thức, hai thiết bị có thể kết nối nhng không truyền tin đợc, giống nh ngời nói tiếng Pháp không thể hiểu tiếng Nhật

Để đánh gía khả năng của một mạng đợc phân chia bởi các trạm nh thế nào ngời ta chủ yếu dựa vào hiệu quả sử dụng môi trờng truy xuất (medium access) của giao thức, môi trờng này ở dạng tuyến tính hoặc vòng,

The Transmission Control Protocol/Internetworking Protocol (TCP/IP)- giao thức điều khiển truyền/giao thức liên kết mạng là một tập các

giao thức, hay một họ giao thức thông dụng nhất trong tất cả các họ giao thức mạng, nó xác định tất cả các cách truyền đợc trao đổi qua internet và là "tiêu chuẩn" trong các mạng hiện đại TCP/IP đã đợc sử dụng rất rộng rãi và tích cực trong nhiều năm và đã chứng tỏ đợc hiệu quả của nó trên quy mô toàn thế giới (word-wide scale)

Họ giao thức TCP/IP gồm có hai phần chính:

- TCP chịu trách nhiệm trong việc kết nối truyền thông có hớng, sử dụng để kiểm tra lỗi

- IP thực hiện đầy đủ trong hệ thống đánh địa chỉ, đợc sử dụng để xác định các thiết bị

Ngoài ra, ngời ta thờng dùng từ TCP/IP để chỉ một số các khái niệm và ý ởng khác nhau Thông dụng nhất là nó mô tả hai giao thức liên lạc dùng để truyền dữ liệu Khái niệm TCP/IP không chỉ bị giới hạn ở hai giao thức này Thờng thì

t-TCP/IP đợc dùng để chỉ một nhóm các giao thức có liên quan đến TCP và IP

nh UDP (User Datagram Protocol), FTP (File Transfer Protocol), TELNET (Terminal Emulation Protocol) và v.v Các mạng dùng TCP/IP gọi là các

TCP/IP internet

Về nguồn gốc, TCP/IP đợc thiết kế trong hạt nhân của hệ điều hành BSD UNIX 4.2 Đây là một phiên bản mạnh của UNIX, và cũng là một lý do cho sự phổ biến rộng rãi của TCP/IP Hầu hết các trờng đại học và nhiều tổ chức nghiên cứu dùng BSD UNIX Ngày nay, đa số các máy tính trên Internet chạy các phiên bản là con cháu trực tiếp của BSDUNIX Thêm nữa, nhiều bản thơng mại của UNIX nh SunOS của SUN hay Ultrix của Digital đều phát sinh từ bản BSD UNIX 4.2 Sự thiết lập TCP/IP trong UNIX System cũng bị ảnh hởng rất lớn của BSD UNIX, cũng nh thế đối với TCP/IP của Novell trên DOS (các sản phẩm LANWorkplace) và NetWare 3.x/4.x.

Hầu hết họ giao thức đợc sử dụng rộng rãi trong môi trờng của các hệ điều hành Unix, Windows and Macintosh platforms

Mặc dù đợc thiết kế cho internet nhng nó đợc sử dụng để xây dựng các mạng LAN, MAN, WAN

2 Đặc điểm của TCP/IP:

- Interoperability (thao tác giữa các thành phần): Đã trở thành các chuẩn

công nghiệp, Netware đã thay thế hai giao thức của nó (IPX and SPX) bởi TCP and IP

- Flexibility (tính khả chuyển): Các giao thức phức tạp (multiple protocols)

bên trong họ cho phép thay đổi các chỉ thị bằng cách sử dụng TCP (chắc chắn

nh-ng chậm) hoặc UDP (nhanh hiệu quả nhnh-ng khônh-ng chắc chắn)

- Multivendor Support (nhiều sự trợ giúp): Hầu hết tất cả các phần mềm

mạng đều trợ giúp họ giao thức này, ví dụ nh: Apple, DEC, IBM, Novell, Microsoft and Sun

2 Nguồn gốc ra đời của họ giao thức TCP/IP

Vào năm 1969, một dự án đợc xây dựng bởi ban quản lý dự án –

Advanced Research Project Agency (ARPA), một bộ phận của Bộ quốc phòng

Mỹ, ARPA đợc thiết lập nh mạng chuyển mạch gói của các máy tính đợc liên kết bởi cấu hình đờng truyền điểm-điểm gọi là mạng ARPANET - Advanced Research Project Agency của Ban quản lý dự án nghiên cứu Quốc phòng Mỹ

ARPANET là một mạng thử nghiệm phục vụ các nghiên cứu quốc phòng, một trong những mục đích của nó là xây dựng một mạng máy tính có khả năng chịu

đựng các sự cố (ví dụ một số nút mạng bị tấn công và phá huỷ nhng mạng vẫn tiếp tục hoạt động) Mạng cho phép một máy tính bất kỳ trên mạng liên lạc với mọi máy tính khác

Khả năng kết nối các hệ thống máy tính khác nhau đã hấp dẫn mọi ngời, vả lại đây cũng là phơng pháp thực tế duy nhất để kết nối các máy tính của các hãng

khác nhau Kết quả là các nhà phát triển phần mềm ở Mỹ, Anh và Châu Âu bắt

đầu phát triển các phần mềm trên bộ giao thức TCP/IP (giao thức đợc sử dụng trong việc truyền thông trên Internet) cho tất cả các loại máy Điều này cũng

hấp dẫn các trờng đại học, các trung tâm nghiên cứu lớn và các cơ quan chính phủ, những nơi mong muốn mua máy tính từ các nhà sản xuất, không bị phụ thuộc vào một hãng cố định nào

Bên cạnh đó các hệ thống cục bộ LAN bắt đầu phát triển cùng với sự xuất hiện các máy để bàn ( desktop workstations )- 1983 Phần lớn các máy để bàn sử dụng Berkeley UNIX, phần mềm cho kết nối TCP/IP đã đợc coi là một phần của

hệ điều hành này Một điều rõ ràng là các mạng này có thể kết nối với nhau dễ dàng

Trong quá trình hình thành mạng Internet, NSFNET (đợc sự tài trợ của Hội khoa học Quốc gia Mỹ) đóng một vai trò tơng đối quan trọng Vào cuối những năm 80, NFS thiết lập 5 trung tâm siêu máy tính Trớc đó, những máy tính nhanh nhất thế giới đợc sử dụng cho công việc phát triển vũ khí mới và một vài hãng lớn Với các trung tâm mới này, NFS đã cho phép mọi ng-ời hoạt động trong lĩnh vực khoa học đợc sử dụng Ban đầu, NFS định sử dụng ARPAnet để nối 5 trung tâm máy tính này, những ý đồ này đã bị thói quan liêu và bộ máy hành chính làm thất bại Vì vậy, NFS đã quyết định xây dựng mạng riêng của mình, vẫn dựa trên thủ tục TCP/IP, đờng truyền tốc độ 56kbps Các trờng đại học đợc nối thành các mạng vùng, và các mạng vùng đợc nối với các trung tâm siêu máy tính

Đến cuối năm 1987, khi lợng thông tin truyền tải làm các máy tính kiểm soát đờng truyền và bản thân mạng điện thoại nối các trung tâm siêu máy tính bị quá tải, một hợp đồng về nâng cấp mạng NSFNET đã đợc ký với công ty Merit Network Inc, công ty đang cùng với IBM và MCI quản lý mạng giáo dục ở Michigan Mạng cũ đã đợc nâng cấp bằng đờng điện thoại nhanh nhất lúc bấy giờ, cho phép nâng tốc độ lên gấp 20 lần Các máy tính kiểm soát mạng cũng đợc nâng cấp Việc nâng cấp mạng vẫn liên tục đợc tiến hành, đặc biệt trong những năm cuối cùng do số lợng ngời sử dụng Internet tăng nhanh chóng

Điểm quan trọng của NSFNET là nó cho phép mọi ngời cùng sử dụng

Tr-ớc NSFNET, chỉ có các nhà khoa học, chuyên gia máy tính và nhân viên các cơ quan chính phủ có đợc kết nối Internet NSF chỉ tài trợ cho các trờng đại học để nối mạng, do đó mỗi sinh viên đại học đều có khả năng làm việc trên Internet

Ngày nay mạng Internet đã đợc phát triển nhanh chóng trong giới khoa học

và giáo dục của Mỹ, sau đó phát triển rộng toàn cầu, phục vụ một cách đắc lực cho việc trao đổi thông tin trớc hết trong các lĩnh vực nghiên cứu, giáo dục và gần

đây cho thơng mại

Tất các các mạng con trong Internet nh là Ethernet, một mạng diện rộng

nh NSFNET back bone hay một liên kết điểm-điểm giữa hai máy duy nhất đều

đợc coi nh là một mạng.

Điều này xuất phát từ quan điểm đầu tiên khi thiết kế giao thức TCP/IP là

để có thể liên kết giữa các mạng có kiến trúc hoàn toàn khác nhau, khái niệm

"mạng" đối với TCP/IP bị ẩn đi phần kiến trúc vật lý của mạng Đây chính là

điểm giúp cho TCP/IP tỏ ra rất mạnh Nh vậy, ngời dùng trong Internet hình dung Internet là một mạng thống nhất và bất kỳ hai máy nào trên Internet đều đợc nối với nhau thông qua một mạng duy nhất

4 TCP/IP và Internet

TCP/IP và những khái niệm về internetworking đợc phát triển cùng nhau,

sự phát triển của cái này sẽ kéo theo sự phát triển của cái khác Tuy nhiên, trớc khi đi sâu vào các giao thức, chúng ta cần hiểu TCP/IP quan hệ với thực thể vật lý của internet bất kỳ nh thế nào

Một internet dới các thao tác của TCP/IP giống nh một mạng đơn kết nối nhiều máy tính có kiểu cách và kích thớc khác nhau Ban đầu, một internet là một inter-conection của các mạng vật lý độc lập (nh là mạng LAN) Hình sau chỉ ra hình trạng (topology) có thể có của một internet Trong ví dụ này, các kí tự A,B,C miêu tả các host Một host trongTCP/IP là một máy tính, các đờng vòng liên tục ghi các số 1,2,3, chỉ các đờng truyền (routers) hoặc các cổng ra vào (gateway), hình ô van lớn hơn chứa đựng các số la mã I,II,III, miêu tả các mạng vật lý (phisycal networks) riêng rẽ

•

a Một Internet thực tế b Một Internet gửi bởi TCP/IP

5 TCP/IP và mô hình OSI

I I I

I

IV

A

B

E

F 1

2

3

inernet

F

E

D C

B A

a Mô hình tham chiếu OSI

Để mạng đạt khả năng tối đa, các tiêu chuẩn đợc chọn phải đợc phép mở rộng mạng để có thể phục vụ những ứng dụng không dự kiến trớc trong tơng lai tại lúc lắp đặt hệ thống và điều đó cũng cho phép mạng làm việc với những thiết

bị đợc sản xuất từ nhiều hãng khác nhau Hội đồng tiêu chuẩn quốc tế ISO (International Standards Organization)năm 1978 đa ra mô hình 7 lớp cho mạng, gọi là kiểu kết nối hệ thống mở hoặc mô hình OSI (Open System Interconection).

Chức năng của mức thấp bao gồm cả việc chuẩn bị cho mức cao hơn hoàn thành chức năng của mình, Một mạng hoàn chỉnh hoạt động theo đúng chức năng của mình phải có đầy đủ cả 7 tầng trong mô hình OSI

Đây là mô hình cơ bản để so sánh các giao thức là mô hình tham chiếu OSI (Open Systems Interconnection) Hiện nay, tất cả các nhà sản xuất đều dựa trên mô hình này để tạo ra các thiết lập giao thức chuẩn quốc tế, chuẩn công nghiệp hoặc giao thức độc quyền của họ Các hệ thống mạng thiết kế theo dạng và kỹ thuật OSI sẽ "nói cùng ngôn ngữ", có nghĩa là chúng sử dụng các phơng thức liên lạc giống và tơng thích với nhau Hệ thống mạng kiểu đó cho phép các sản phẩm của nhiều nhà sản xuất tơng tác đợc với nhau

b Các tầng của một hình OSI.

Mô hình OSI có 7 tầng, nh trên Hình vẽ Chức năng cụ thể của các tầng nh sau:

Tầng Vật Lý (physical layer): Cung cấp các phơng tiện điện, cơ, hàm và

thủ tục để khởi động, duy trì và huỷ bỏ các liên kết vật lý cho phép đờng truyền các dòng dữ liệu ở dạng bit

Tầng Liên kết Dữ liệu (data link layer) : Thiết lập, duy trì và huỷ bỏ các

liên kết dữ liệu Kiểm soát luồng dữ liệu, phát hiện và khắc phục sai sót truyền tin trên các liên kết đó

Tầng Mạng (network layer): Thực hiện chức năng chuyển tiếp, đảm bảo

việc chọn đờng truyền tin trong mạng; cũng có thể thực hiện kiểm soát luồng dữ liệu, khắc phục sai sót, cắt / hợp dữ liệu

Tầng Giao vận (transport layer): kiểm soát từ mút - đến - mút (end to end)

luồng dữ liệu, khắc phục sai sót Tầng này cũng có thể thực hiện việc cắt / hợp dữ liệu, ghép kênh / phân kênh (multiplexing /demultiplexing)

Tầng Phiên (session layer): thiết lập, duy trì, đồng bộ hoá và huỷ bỏ các

phiên truyền thông

Tầng Trình diễn (Presentation layer): Biểu diễn, mã hoá thông tin theo cú

pháp dữ liệu của ng-ời sử dụng

Tầng ứng dụng (application layer): Là giao diện giữa ngời sử dụng và môi

trờng OSI Nó định danh các thực thể truyền thông và định danh các đối tợng đợc truyền

c TCP/IP và OSI

TCP đợc phát triển trớc mô hình OSI Vì vậy, các tầng trong giao thức

TCP/IP không thật sự khớp với các tầng của nó trong mô hình OSI, họ giao thức TCP/IP đợc tạo bởi 5 tầng sau: tầng vật lý, tầng liên kết dữ liệu, tầng mạng, tầng giao vận và tầng ứng dụng Tầng ứng dụng trong TCP/IP có thể đợc xem nh tơng ứng với sự kết hợp giữa 3 tầng : phiên, trình diễn, ứng dụng trong mô hình OSI

ở tầng giao vận TCP/IP xác định hai giao thức: TCP và UDP (Uer

Datagam Protocol) ở tầng mạng giao thức chính đợc xác định bởi TCP/IP là Internetworking Protocol (IP) mặc đù có một số giao thức khác vận chuyển

dữ liệu ở tầng này nh: ICMP, IGMP, ARP

ở tầng vật lý và tầng liên kết dữ liệu, TCP/IP không đợc xác định bất cứ giao thức cụ thể nào Nó trợ giúp tất cả tiêu chuẩn và tính chất của các giao thức khác Một mạng trong TCP/IP internetwork có thể là mạng LAN, hoặc mạng MAN, hoặc mạng WAN

Hình sau so sánh các mô hình giao thức trên INTERNET

Datalink Physical

Host to

Network

Eth er

net

Pack et

Radi o

to-

Point-Point

Session Transport Network

Trong mô hình trên

TCP: Thủ tục liên lạc ở tầng giao vận của TCP/IP TCP có nhiệm vụ đảm

bảo liên lạc thông suốt và tính đúng đắn của dữ liệu giữa 2 đầu của kết nối, dựa trên các gói tin IP

UDP: User Datagram Protocol - Thủ tục liên kết ở tầng giao vận của

TCP/IP Khác với TCP, UDP không đảm bảo khả năng thông suốt của dữ liệu, cũng không có chế độ sửa lỗi Bù lại, UDP cho tốc độ truyền dữ liệu cao hơn TCP

IP: Internet Protocol - Là giao thức ở tầng thứ 3 của TCP/IP, nó có trách

nhiệm vận chuyển các datagram (gói tin đợc định tuyến) qua mạng internet

ICMP: Internet Control Message Protocol - Thủ tục truyền các thông tin

điều khiển trên mạng TCP/IP

IGMP: Internet Group Management Protocol - Là một giao thức dùng để

điều khiển các thông tin của nhóm

So sánh giữa hai Mô hình OSI và TCP/IP

Network Link Transport

ARP, RARP

DNS, TFTP Ping,Tracert

ARP: Address Resolution Protocol - Là giao thức ở tầng liên kết dữ liệu

Chức năng của nó là tìm địa chỉ vật lý ứng với một địa chỉ IP nào đó Muốn vậy

nó thực hiện broadcasting trên mạng, và máy trạm nào có địa chỉ IP trùng với địa chỉ IP đang đợc hỏi sẽ trả lời thông tin về địa chỉ vật lý của nó

RARP: Reverse Address Resolution Protocol - là một giao thức cho phép

một máy tính tìm ra địa chỉ IP của nó bằng cách broadcasting lời yêu cầu trên toàn mạng

II Tầng mạng (Network Layer)

ở tầng mạng, TCP/IP hỗ trợ giao thức liên mạng (Internetwork protocol – IP), IP lần lợt chứa đựng bốn giao thức hỗ trợ: ARP, RARP, ICMP, IGMP Trong phần này sẽ nói rõ về các giao thức đấy

1 Giao thức liên mạng IP và phơng pháp đánh địa chỉ trong TCP/IP

a Giao thức liên mạng IP

IP là giao thức nằm trên tầng mạng Network (Internet Protocol-IP)

Đây giao thức đợc xây dựng để định tuyến hành trình cho gói tin (datagram) trên liên mạng

IP hoạt động dựa trên cấu trúc địa chỉ IP

IP đợc cài đặt trên các Host và Router

Các chức năng của IP:

 Chuyển các gói tin thông qua các nút mạng;

 Kiểm soát lỗi;

 Kiểm soát luồng dữ liệu

Mục đích của IP là cung cấp khả năng kết nối các mạng con thành liên mạng để truyền dữ liệu Vai trò của IP tơng tự vai trò của giao thức tầng mạng trong mô hình OSI, tất cả các hệ thống thành viên của liên mạng (nh LAN, WAN, ) đòi hỏi phải cài đặt IP ở tầng mạng

IP là một giao thức kiểu không liên kết (connectionless) có nghĩa là không cần có giai đoạn thiết lập liên kết trớc khi truyền dữ liệu Đơn vị dữ liệu đợc dùng

trong IP đợc gọi là datagram, có khuôn dạng đợc chỉ ra trong hình sau:

Destination IP address

( Hình: Khuôn dạng cuat IP datagram)Trong đó:

- VER: chỉ phiên bản (version) hiện hành của IP đợc cài đặt, vd:Ipv4

- HLEN: chỉ độ dài phần đầu (header length) của datagram, tính theo đơn

vị từ (word=32 bits) Độ dài tối thiểu là 5 từ (20 bytes)

- Service type: đặc tả tham số về dịch vụ, có dạng cụ thể nh sau:

+ Precedence 3 bits: chỉ thị về quyền u tiên gửi datagram, cụ thể là:

110- internetwork control 010-Immediate

+ D(delay) 1 bit: chỉ độ trễ yêu cầu, D=0 thì độ trễ bình thờng, D=1 chỉ độ

trễ cao

Option

20-65536 bytes 20-60

+T (throughput) 1 bit: chỉ thông lợng yêu cầu, T=0 chỉ thông lợng bình

thờng ngợc lại chỉ thông lợng cao

+ R (Reliability): 1 bit: chỉ độ tin cậy yêu cầu, bằng 0 chỉ độ tin cậy bình

thờng, bằng 1 chỉ độ tin cậy cao

- Total length: chỉ độ dài toàn bộ datagram, nó gồm 1 trờng 2 byte (16

bits) và có thể xác định là 65,535 bytes

- Identification:tham số này dùng để định danh duy nhất cho một

datagram trong khoảng thời gian nó vẫn còn trên liên mạng

- Flags: liên quan đến sự phân đoạn các datagram

- Fragmentation offset: chỉ vị trí của đoạn ở trong datagram, tính theo đơn

vị 64 bit, có nghĩa là mỗi đoạn trừ đoạn cuối cùng phải chứa một vùng dữ liệu có kích thớc 64 bits

- Time to live: quy định thời gian tồn tại của datagram trong một liên

mạng để tránh tình trạng một datagram bị quẩn trên mạng

- Protocol: chỉ giao thức tầng trên kế tiếp sẽ nhận vùng dữ liệu ở trạm đích

thờng là TCP,UDP đợc cài đặt trên IP

- Header checksum: mã kiểm soát lỗi 16 bits theo phơng pháp CRC, chỉ

cho vùng header

- Source address: 32 bit chỉ địa chỉ của trạm nguồn.

- Destination address: chỉ địa chỉ ở trạm đích.

- Opptions: Khai báo các opption do ngời sử dụng yêu cầu.

b Phơng pháp đánh địa chỉ trong TCP/IP

Để có thể thực hiện truyền tin giữa các máy trên mạng, mỗi máy tính trên mạng TCP/IP cần phải có một địa chỉ xác định gọi là địa chỉ IP Địa chỉ IP đợc tạo bởi một số 32 bits

Các lớp (classes)

Các địa chỉ IP đợc chi ra làm hai phần, một phần để xác định mạng (net id)

và một phần để xác định host (host id) Các lớp mạng xác định số bits đợc dành cho mỗi phần mạng và phần host Có năm lớp mạng là A, B, C, D, E, trong đó ba lớp đầu là đợc dùng cho mục đích thông thờng, còn hai lớp D và E đợc dành cho những mục đích đặc biệt và tơng lai Hình vẽ sau cho thấy cấu trúc của một địa chỉ IP:

Class ID Network ID Host ID

Không phải tất cả các số hiệu mạng (netid) đều có thể dùng đợc Một số

địa chỉ đợc để dành cho những mục đích đặc biệt Ví dụ nh mạng 127.0.0.0 để dùng cho địa chỉ loopback

Khuôn dạng địa chỉ IP các lớp A, B, C, D, E nh sau:

1111 Reserved for future use

Byte 1 byte 2 byte 3 byte 4

Ví dụ: Các địa chỉ IP sau đây sẽ tơng ứng với lớp mạng nào ?

d tơng ứng với lớp D

e tơng ứng với lớp E

• Lớp A có số mạng ít nhất, nhng mỗi mạng lại có nhiều host thích hợp với các tổ chức lớn có nhiều máy tính

• Lớp B có số mạng và số host vừa phải

• Còn lớp C có nhiều mạng nhng mỗi mạng chỉ có thể có 254 host, thích hợp với tổ chức có ít máy tính

• Lớp D dùng để gửi IP datagram tới một nhóm các lớp trên mạng

Trên mạng Internet, việc quản lý và phân phối địa chỉ IP là do NIC (Network Information Center) Vừa qua Việt Nam đã đợc trung tâm thông tin Internet tại vùng châu á Thái Bình Dơng (APNIC) phân cho khoảng 70 class C địa chỉ IP

Với sự bùng nổ của số máy tính kết nối vào mạng Internet, địa chỉ IP đã trở thành một tài nguyên cạn kiệt, ngời ta đã phải xây dựng nhiều công nghệ để khắc phục tình hình này Ví dụ nh công nghệ cấp phát địa chỉ IP động nh BOOTP hay DHCP (Dynamic Host Configuration Protocol) Khi sử dụng công nghệ này thì không nhất thiết mọi máy trên mạng đều phải có một địa chỉ IP định trớc mà nó

sẽ đợc server cấp cho một địa chỉ IP khi thực hiện kết nối

Địa chỉ dạng thập phân

Để 32 bit ứng với mỗi lớp trở nên ngắn gọn và dễ đọc, địa chỉ internet ờng đợc viết dới dạng số thập phân với mỗi byte đợc cách nhau bởi một dấu chấm Nhìn vào byte đầu tiên trong địa chỉ ở dạng thập phân cho phép chúng ta xác định nhanh địa chỉ thuộc vào lớp cụ thể nào

th-Ví dụ: địa chỉ IP ở dạng thập phân

Sự sắp xếp lớp của địa chỉ internet

128.11.3.31

Ví dụ: hãy tìm netid, hostid và network address của mỗi địa chỉ sau đây: