KHÁI QUÁT LỊCH SỬ THẾ GIỚI TRUNG ĐẠI TIẾT 1 BÀI 1: SỰ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN CỦA XÃ HỘI PHONG KIẾN Ở CHÂU ÂU Thời sơ – trung kỳ Trung đại I.. Kiến thức: - HS nắm được quá trình hình th
Trang 1PHẦN I KHÁI QUÁT LỊCH SỬ THẾ GIỚI TRUNG ĐẠI
TIẾT 1 BÀI 1: SỰ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN CỦA XÃ HỘI PHONG KIẾN Ở CHÂU ÂU (Thời sơ – trung kỳ Trung đại)
I Mục tiêu bài học:
1 Kiến thức:
- HS nắm được quá trình hình thành xã hội phong kiến Châu Aâu; cơ cấu xã hội( gồm 02 giai cấp cơ bản là lãnh chúa và nông nô)
- Hiểu khái niệm lãnh địa phong kiến và đặc trưng của nền KT trong lãnh địa
- Hiểu được thành thị trung đại xuất hiện như thế nào; kinh tế trong thành thị trung đại xuất hiện như thế nào và khác với KT lãnh địa ra sao?
2 Tư tưởng, thái độ:
Bồi dưỡng cho HS nhận thức về sự phát triển hợp quy luật của xã hội loài người từ xã hội chiếm hữu nô lệ sang phong kiến
3 Kỹ năng:
- Biết sử dụng bản đồ châu Aâu để xác định vị trí các quốc gia phong kiến
- Biết vận dụng phương pháp so sánh, đối chiếu để thấy rõ sự chuyển biến từ xã hội CHNL sang xã hội PK
II Đồ dùng dạy học:
- Bản đồ châu Aâu thời phong kiến
- Tranh ảnh các thành quách, lâu đài, dinh thự của các lãnh chúa phong kiến
- Tư liệu về lãnh địa và đời sống của lãnh chúa
III Hoạt động dạy- học:
1 Giới thiệu bài:
GV liên hệ kiến thức lớp 6 về các quốc gia cổ đại phương Đông và phương Tây, đến khi quốc gia Rô-ma suy sụp thì ở châu Aâu xã hội phong kiến đã hình thành và phát triển ntn?
2 Dạy – học bài m ới :
Hoạt động của Giáo viên và Học sinh Nội dung ghi bảng
Hoạt động 1 Tìm hiểu sự hình thành xã hội
PK châu Aâu
GV nhắc lại kiến thức lớp 6 về chế độ CHNL
của nhà nước Hi Lạp và Rô Ma cổ đại Khi
các quốc gia này suy yếu thì người Giecman
xâm chiếm
1 Sự hình thành xã hội phong kiến ở châu Aâu:
Thế kỷ V, do sự xâm nhập của người Giecman xã hội Tây Aâu có những biến đổi lớn: nhà
Trang 2_? Khi tràn vào lãnh thổ của người RôMa,
người Giec man đã làm gì, những việc làm
ấy có tác động ntn đến sự hình thành xã hội
phong kiến Châu Aâu?
HS: chúng chiếm ruộng đất chia nhau, phong
tước vị cao, lập nên những quốc gia mới Tác
động: BMNN của RôMa sụp đổ, ruộng đất
của chủ nô chia cho quý tộc, nông dân công
xã nên tạo thành những tầng lớp mới: nông
nô và lãnh chúa
_? Lãnh chúa và nông nô được hình thành từ
những tầng lớp nào của xã hội cổ đại? Mối
quan hệ của 02 giai cấp đó ntn?
HS: + Những nô lệ được giải phóng, nông
dân mất đất biến thành nông nô – sống phụ
thuộc vào lãnh chúa
+ Các thủ lĩnh quân sự của người Giecman và
quan lại người Giecman được ban cấp nhiều
ruộng đất trở thành lãnh chúa – kẻ có thế lực
trong xã hội
GV: mối quan hệ sản xuất phong kiến hình
thành ở châu Aâu
HS chỉ lược đồ các quốc gia phong kiến Tây
Aâu( Ang-glô-xacxong, Phơrăng, Tây Gốt,
Đông Gốt…)
Hoạt động 2 Tìm hiểu về tổ chức của lãnh
địa
GV cho HS quan sát tranh ảnh về thành
quách và lâu đài của lãnh chúa và nhận xét
? Em hãy miêu tả lãnh địa phong kiến và đời
sống của lãnh chúa trong lãnh địa
GV gợi ý cho HS trả lời theo các ý sau:
+ về tổ chức của lãnh địa
+ đời sống trong lãnh địa
+ sự phát triển kinh tế và đặc điểm của lãnh
địa
Gv mở rộng: giải thích khái niệm “lãnh địa”,
“lãnh chúa”, Trong lãnh địa, lãnh chúa có
nước RôMa sụp đổ, ruộng đất của nông nô đựơc chia cho quý tộc, nông dân công xã, hình thành 02 giai cấp : lãnh chúa và nông nô.Quan hệ sản xuất phong kiến hình thành ở châu Aâu
2 Lãnh địa phong kiến:
- Tổ chức: dinh thự, lâu đài
- Đời sống trong lãnh địa: lãnh chúa sống đầy đủ, xa hoa; nông nô sống phụ thuộc, khổ cực và đói nghèo
- Sự phát triển kinh tế và đặc điểm của lãnh địa: kinh tế tự cấp tự túc
Trang 3quyền sở hữu tối cao về ruộng đất, đặt ra các
loại tô thuế, đứng đầu cơ quan luật pháp và
thống trị nông nô về mặt tinh thần
GV đọc cho HS nghe tài liệu tham khảo về
“Lãnh địa và đời sống của lãnh chúa”
Nền KT trong lãnh địa: CN gắn chặt với NN,
nhưng khi TCN phát triển thì một số thợ thủ
công có xu hướng muốn rời khỏi lãnh địa đến
những nơi thuận lợi hơn để làm ăn sự xuất
hiện các thành thị trung đại
Hoạt động 3 Tìm hiểu sự xuất hiện của các
thành thị trung đại
GV chia lớp thành 02 nhóm
Câu hỏi thảo luận: Em hãy cho biết nguyên
nhân nào làm xuất hiện các thành thị trung
đại? So sánh nền kinh tế thành thị với kinh tế
trong lãnh địa phong kiến ? Thành thị có vai
trò ntn đối với sự phát triển của xã hội Tây
Aâu?
GV hướng dẫn HS thảo luận các ý sau:
- Nguyên nhân xuất hiện:
- Tổ chức:
- Thành phần cư dân:
- Vai trò của thành thị:
- So sánh nền KT thành thị và KT lãnh địa:
KT lãnh địa KT thành thị
Tự sản, tự tiêu, tự
cấp tự túc KT thủ công nghiệp&thương nghiệp
mang tính chất hàng hoá
HS quan sát H.2 và mô tả hội chợ ở Đức:
miêu tả cảnh sôi động của buôn bán, bên
cạnh hội chợ là hình ảnh lâu đài, nhà thờ với
những kiến trúc đặc sắc, hiện đại.Bức tranh
phản ánh thành thị ko chỉ là TT KT mà còn
là TT VH
GV phân tích thêm: Thành thị có vai trò to
3 Sự xuất hiện các thành thị trung đại:
a Nguyên nhân:
Cuối thế kỷ XI, KT thủ công nghiệp phát triển dẫn đến nhu cầu trao đổi và buôn bán hàng hoá
b Tổ chức: lập thị trấn, hội
chợ, phường hội…
c Sự phát triển kinh tế: KT
hàng hoá thủ công nghiệp
d.Thành phần cư dân: thị dân,
gồm thương nhân và thợ thủ công
e Vai trò: thúc đẩy sự phát
triển của xã hội PK châu Aâu
Trang 4lớn là thúc đẩy sự phát triển của XH phong
kiến, nền KT hàng hoá ở châu Aâu phát triển,
là nguyên nhân suy vong của chế độ PK châu
Aâu
* Sơ kết bài học: Sự hình thành XH PK châu
Aâu là hợp quy luật của XH, đặc trưng cơ bản
của nền KT lãnh địa biểu hiện sự phân
quyền của XH PK châu Aâu, sự xuất hiện của
thành thị trung đại thúc đẩy sự phát triển KT
hàng hoá châu Aâu và làm cho XH PK châu
Aâu suy vong
3 Củng cố – Dặn dò:
- XH PK châu Aâu hình thành ntn?
- Thế nào là lãnh địa PK? Em hãy nêu những đặc điểm chính của nền kinh tế lãnh địa?
- Vì sao xuất hiện thành thị trung đại? Nền KT trong các thành thị có gì khác so với nền KT lãnh địa?
- Dặn dò: HS học bài, xác định chính xác trên lược đồ các quốc gia PK châu Aâu
Chuẩn bịb bài 2 “ Sự suy vong của chế độ phong kiến và hình thành Chủ nghĩa
tư bản ở châu Aâu”
Sưu tầm những mẩu chuyện về các nhà thám hiểm trái đất