5,0 điểm: Phân tích sự kết hợp giữa tính dân tộc và tính hiện đại trong đoạn thơ sau: Ta về, mình có nhớ ta Ta về, ta nhớ những hoa cùng người.. Triển khai vấn đề nghị luận thành các
Trang 1Kỹ Sư Hư Hỏ ng – Cung cấ p tà i liệ u ôn thi THPT mới nhấ t Trang 1
HÀNH TRÌNH 80 NGÀY ĐỒNG HÀNH CÙNG 99ER ĐỀ THI THỬ THPT QUỐC GIA 2017
Thời gian làm bài: 120 phút
Họ và tên thí sinh:
Số Báo Danh:
I ĐỌC HIỂU (3,0 điểm)
Đọc đoạn thơ sau và thực hiện các yêu cầu từ câu 1 đến câu 4
Cả đời ra bể vào ngòi
Mẹ như cây lá giữa trời gió rung
Cả đời buộc bụng thắt lưng
Mẹ như tằm nhả bỗng dưng tơ vàng Đường đời còn rộng thênh thang
Mà tóc mẹ đã bạc sang trắng trời
Mẹ đau vẫn giữ tiếng cười
Mẹ vui vẫn để một đời nhớ thương Bát cơm và nắng chan sương Đói no con mẹ xẻ nhường cho nhau
Mẹ ra bới gió chân cầu Tìm câu hát đã từ lâu dập vùi
(Trích Trở về với mẹ ta thôi – Đồng Đức Bốn)
Câu 1 Nỗi vất vả, nhọc nhằn của người mẹ được miêu tả qua những từ ngữ, hình ảnh nào?
Câu 2 Tìm câu thành ngữ được sử dụng trong câu thơ Cả đời buộc bụng thắt lưng
Câu 3 Chỉ ra và nêu hiệu quả của biện pháp tu từ được sử dụng trong câu thơ Mẹ như tằm nhả bỗng dưng tơ
vàng
Câu 4 Đoạn thơ gợi cho anh/chị cảm xúc, suy nghĩ gì về mẹ? (Trình bày từ 7 đến 12 dòng)
II PHẦN LÀM VĂN (7,0 điểm)
Câu 1(2,0 điểm)
Trong bài hát Đôi bàn tay, cố nhạc sĩ Trần Lập viết: Biết đâu một ngày phận người que diêm trước gió, lụi tàn trong một sớm không ngoài ai Nhưng với muôn triệu người, hơi ấm sẻ chia từng người, nắm đôi tay
trần, dìu nhau qua cơn sóng gió
Anh/chị hãy viết bài văn nghị luận (khoảng 200 chữ) bày tỏ suy nghĩ của mình về lời bài hát trên
Câu 2 (5,0 điểm):
Phân tích sự kết hợp giữa tính dân tộc và tính hiện đại trong đoạn thơ sau:
Ta về, mình có nhớ ta
Ta về, ta nhớ những hoa cùng người
Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi Đèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng
Ngày xuân mơ nở trắng rừng Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang
ĐỀ SỐ 11/80
Trang 2Ve kêu rừng phách đổ vàng Nhớ cô em gái hái măng một mình
Rừng thu trăng rọi hoà bình Nhớ ai tiếng hát ân tình thuỷ chung
(Trích Việt Bắc - Tố Hữu, Ngữ văn 12, Tập một, NXB Giáo dục, 2008, tr.111)
….Hết…
Thí sinh không được sử dụng tài liệu Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm
Trang 3Kỹ Sư Hư Hỏ ng – Cung cấ p tà i liệ u ôn thi THPT mới nhấ t Trang 3
1 Nỗi vất vả, nhọc nhằn của người mẹ được miêu tả qua những từ ngữ, hình
ảnh: ra bể vào ngòi, buộc bụng thắt lưng, tóc mẹ đã bạc, đau
0,50
2 Câu thành ngữ được sử dụng trong câu thơ là thắt lưng buộc bụng 0,50
3 - Biện pháp tu từ được sử dụng trong câu thơ là so sánh (0,50 điểm)
- Hiệu quả: Làm nổi bật vẻ đẹp tâm hồn của người mẹ; thể hiện được tình
cảm yêu quý, trân trọng của người con dành cho mẹ (0,50 điểm)
1,0
4 Bày tỏ được tình cảm chân thành, sâu sắc đối với mẹ 1,0
1 Viết bài văn nghị luận bày tỏ suy nghĩ về lời bài hát: Biết đâu một ngày
phận người que diêm trước gió, lụi tàn trong một sớm không ngoài ai
Nhưng với muôn triệu người, hơi ấm sẻ chia từng người nắm đôi tay trần, dìu nhau qua cơn sóng gió
2,0
a Đảm bảo cấu trúc của bài nghị luận 0,25
Có đủ các phần mở bài, thân bài, kết bài Mở bài nêu được vấn đề, thân bài triển khai được vấn đề, kết bài kết luận được vấn đề
b Xác định đúng vấn đề cần nghị luận 0,25 Đời người bất trắc, ngắn ngủi, con người cần biết yêu thương, chia sẻ, đùm
bọc để vượt qua khó khăn, nghịch cảnh
c Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm; vận dụng tốt các thao tác lập luận; kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng; rút ra bài học nhận thức và hành động
- Giải thích: Từ việc giải thích các từ ngữ, hình ảnh phận người que diêm trước gió, nắm đôi tay trần, dìu nhau qua cơn sóng gió…, thí sinh nêu khái
quát ý nghĩa lời bài hát
- Bàn luận + Khẳng định thông điệp đưa ra là đúng hay sai, hợp lí hay không hợp lí
+ Bày tỏ thái độ, suy nghĩ về thông điệp bằng những lí lẽ, dẫn chứng phù hợp, có sức thuyết phục
- Bài học nhận thức và hành động
0,25
075
0,25
Có cách diễn đạt sáng tạo, thể hiện suy nghĩ sâu sắc, mới mẻ về vấn đề nghị luận
Đảm bảo quy tắc chính tả, dùng từ, đặt câu
2 Phân tích sự kết hợp giữa tính dân tộc và tính hiện đại trong đoạn thơ sau: 5.0
a Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận: có đầy đủ các phần mở bài, thân bài, kết bài chứng minh ý kiến nêu ra Phần mở bài biết dẫn dắt hợp lí, nêu được vấn đề; phần thân bài biết tổ chức thành nhiều đoạn văn liên kết chặt chẽ với nhau
và cùng làm sáng tỏ vấn đề; phần kết bài khái quát được vấn đề và thể hiện được ấn tượng, cảm xúc sâu đậm của cá nhân
0,5
Trang 4b Xác định đúng vấn đề cần nghị luận: sự kết hợp giữa tính dân tộc và tính
c Triển khai vấn đề cần nghị luận thành các luận điểm, vận dụng tốt các thao tác lập luận, kết hợp chặt chẽ lí lẽ và dẫn chứng, rút ra nhận xét về sáng tạo của tác giả trong tác phẩm
0,25
- Biểu hiện của tính dân tộc trong hình thức (ngôn ngữ, thể thơ, giọng điệu,… ) + Thể thơ lục bát: vốn là một trong những thể thơ mang tính dân tộc sâu sắc
+ Lối kết cấu đối đáp quen thuộc trong ca dao
+ Ngôn ngữ thơ: giàu tính dân tộc (sử dụng cặp đại từ mình – ta)
+ Nhịp điệu: quen thuộc của ca dao góp phần tạo nên giọng thơ tâm tình ngọt ngào, tha thiết
- Biểu hiện của tính dân tộc trong nội dung (đề tài, chủ đề, cảm hứng,…) + Đề tài: nằm trong đề tài viết về một cuộc chia tay, tiễn biệt mang tính truyền thống
+ Chủ đề: bức tranh tứ bình về bốn mùa (xuân, hạ, thu, đông) với bút pháp chấm phá, các nét vẽ đơn sơ phù hợp với văn hoá phương Đông
+ Cảm hứng: tình yêu thiên nhiên đất nước, con người qua nỗi nhớ
0,50
0,50
- Biểu hiện của tính dân tộc trong hình thức (ngôn ngữ, thể thơ, giọng điệu,… )
+ Lối kết cấu: được vận dụng một cách sáng tạo Ta (người đi) là những cán
bộ kháng chiến, mình (người ở lại) là người dân Việt Bắc
+ Thể thơ lục bát: mang màu sắc hiện đại trong điệp khúc nhịp 2/4 ở một số câu lục gắn với điệp từ “nhớ” đem đến cho người đọc những xúc cảm thẩm
mĩ thú vị
+ Ngôn ngữ thơ: cặp đại từ mình – ta sử dụng sáng tạo: đóng vai trò như một
thủ pháp nghệ thuật độc đáo thể hiện sự phân thân của tác giả - cái tôi trữ
tình, đại từ mình dùng ở ngôi thứ hai kết hợp với đại từ ta (điệp ba lần) diễn
tả chiều sâu nỗi niềm của người đi trong nỗi nhớ da diết cảnh và người
+ Hình ảnh thơ: con người là hình ảnh trung tâm của bức tranh thiên nhiên
- Biểu hiện của tính hiện đại trong nội dung (đề tài, chủ đề, cảm hứng,…) + Đề tài: cuộc chia tay mang sự kiện thời sự có tính lịch sử
+ Chủ đề: bức tranh tứ bình về bốn mùa được tác giả bắt đầu bằng mùa đông đến mùa xuân, mùa hạ và mùa thu phù hợp với tiến trình phát triển của cách mạng dân tộc
0,75
0,25
* Tính dân tộc và tính hiện đại trong đoạn thơ được Tố Hữu kết hợp hài hoà,
nhuần nhuyễn đến tự nhiên Bức tranh tuyệt đẹp về thiên nhiên, con người Việt Bắc (đặc biệt tám câu thơ cuối cứ câu lục nói về cảnh thì câu bát nói về người)
ấy thể hiện sâu sắc tình cảm yêu thương, gắn bó của người đi với mảnh đất chiến khu Người đọc như nhập vào giai điệu riêng vừa thân thuộc vừa mới mẻ để nhận biết và càng thêm tự hào, có ý thức bảo tồn một thể thơ mang bản sắc văn hoá dân tộc độc đáo
1,0
Trang 5Kỹ Sư Hư Hỏ ng – Cung cấ p tà i liệ u ôn thi THPT mới nhấ t Trang 5
góp đầy ý nghĩa của thơ Tố Hữu đối với sự nghiệp cách mạng chung của dân tộc và
nền văn học nước nhà
d Sáng tạo: Sử dụng ngôn ngữ theo cách thức riêng của bản thân để bàn luận
và thể hiện suy nghĩ sâu sắc mới mẻ về vấn đề mà đề yêu cầu, Có cách diễn đạt sáng tạo, thể hiện suy nghĩ sâu sắc, mới mẻ về vấn đề nghị luận
0,25
e Chính tả, dùng từ, đặt câu: Đảm bảo qui tắc chính tả, dùng từ, đặt câu 0,25
ĐIỂM TOÀN BÀI THI: I + II = 10,00 điểm