Bài 15_12NC. Phản xạ sóng. Sóng dừng

Đưa đầu A của dây lên xuống theo phương vuông góc với dây để tạo một biến dạng truyền trên dây h.15a.. Cho đầu A dao động điều hoà theo phương vuông góc với dây để tạo ra sóng tới và só

a Đưa đầu A của dây lên xuống

theo phương vuông góc với dây

để tạo một biến dạng truyền trên

dây h.15a

b Cho đầu A dao động điều hoà

theo phương vuông góc với dây

để tạo ra sóng tới và sóng phản

xạ cùng truyền trên dây h.15b

Khi sóng tới truyền trên một sợi dây tới gặp một vật cản cố định thì bị phản xạ và truyền ngược lại Sóng phản xạ:

+ có cùng bước sóng với sóng tới,

+ ngược pha nhưng cùng tần số với sóng tới

2 SÓNG DỪNG Quan sát hiện tượng

2 SÓNG DỪNG Quan sát hiện tượng

B A

Sóng tới

Sóng phản xạ

2 SÓNG DỪNG Quan sát hiện tượng

2 SÓNG DỪNG Quan sát hiện tượng

2 SÓNG DỪNG Quan sát hiện tượng

2 SÓNG DỪNG Quan sát hiện tượng

B A

B A

2 SÓNG DỪNG

Tăng tần số dao động ở đầu A thì sĩng tới và sĩng phản xạ cũng thay đổi Khi tần số tăng tới một giá trị nào đĩ thì ta khơng cịn quan sát được sĩng tới và sĩng phản xạ nửa, khi đĩ trên dây xuất hiện những điểm dao động với biện độ cực đại (gọi là bụng sĩng), xen kẽ với những điểm hầu như khơng dao động (gọi là nút sĩng) Các điểm nút

và bụng cố định trên sợi dây

2 SÓNG DỪNG

Như vậy: với tần số thích hợp ⇒ trên dây xuất hiện những điểm đứng yên xếp xen kẽ đều đặn với những điểm dao

động với biên độ cực đại Đó là hiện tượng sóng dừng

Những điểm đứng yên gọi là nút của sóng dừng

Những điểm dao động vơi biên độ cực đại gọi là bụng của

sóng dừng

B A

Sĩng dừng là sĩng cĩ nút và bụng cố định trong khơng gian, đĩ là kết quả giao thoa của sĩng tới và sĩng phản xạ.

M = Acos(2πft – π -2πd/ λ ) P.T sóng tới gây ra tại M: uM = Acos(2πft + 2πd/ λ ).

P.T sóng tổng hợp tại M: u = uM + u/

M

2 cos(

A )

d

2 ft

2 cos(

A

λ

π π

ft 2

cos(

a

) 2

ft 2

cos(

) 2

d

2 cos(

2 cos(

A 2

λ π

) 2

ft 2

1 k (

1 k (

λ π

Hay tại các điểm cách nút B một số nguyên lần nửa bước sóng (vị

trí nút sóng cách nút B)

2 k

d = λ Với k = 1, 2, 3,….

1 k

(

l = + λ

2 SÓNG DỪNG

Đối với dây có một đầu tự do

 Khi có sóng dừng thì đầu tự do sẽ

là một bụng sóng

 Đầu gắn với nguồn dao động biên

độ nhỏ thì gần một nút

 Khoảng cách giữa hai nút (ho c 2 ặ

b ng) liên tiếp bằng một nửa bước ụ

1 k

(

l = + λ

λ

2

SÓNG DỪNG

5) Điều kiện để có sóng dừng

a) Đối với sợi dây có hai đầu cố định, Chiều dài

của dây bằng một số nguyên lần nửa bước sóng :

λ

l = k

2 Với k = 1, 2, 3 …

2 SÓNG DỪNG

5) Điều kiện để có sóng dừng

b Đối với dây có một đầu tự do

Chiều dài của dây bằng một

số bán nguyên lần nửa bước

1 k

(

l = + λ

3 CỦNG CỐ

Một sợi dây đàn hồi chiều dài AB = l = 1,6m

đầu B bị kẹp chặt , đầu A buộc vào một nguồn

rung với tần số 500Hz tạo ra sóng dừng có 4

bụng và tại A và B là hai nút Xác định vận tốc truyền sóng trên dây

Đáp án

V = 400m/s

CÂU 1 : sóng dừng là

A sóng không lan truyền nữa do bị môt vật cản chặn lại

B sóng được tạo thành giữa hai điễm cố định trong một môi trường

C sóng được tạo thành do sự giao thoa giữa sóng tới và sóng phản xạ.

D trên một sợi dây mà hai đầu cố định

ĐÁP ÁN :

CÂU C

3 CỦNG CỐ

1.Một sóng lan truyền với vận tốc 200m/s có bước

2 Một sợi dây dài 2m,một đầu cố định,đầu

còn lại A gắn vào nguồn dao động với chu

kì 1/50s Người ta đếm được 5 nút sóng, đầu A xem là một nút sóng.Vận tốc sóng truyền trên dây là bao nhiêu?

Bài Tập

3 CUÛNG COÁ

3.Một dây đàn dài 80cm phát âm có tần số

120 Hz Quan sát dây đàn thấy có 3 nút và

2 bụng Vận tốc sóng trên dây là bao